Παπάρας εγκώμιο. Από την Ελένη Ψυχούλη

Παπάρας εγκώμιο. Από την Ελένη Ψυχούλη Facebook Twitter
5
Παπάρας εγκώμιο. Από την Ελένη Ψυχούλη Facebook Twitter

Παπάρα, λαδομπούκα, βούτα, όπως και να την πεις, ηχεί αντιαισθητικά ρουστίκ και πολιτικά ανορθόδοξη. Πατέντα και αποκλειστικότητα ελληνική όσο η φέτα και όσο δεν γίνεται πιο πολύ, η ζουμερή μπουκιά είναι απλά η Ιερή Σύνοψη της εθνικής νοστιμιάς.

Ζεστό γάλα, ζάχαρη, το ψωμί της προηγούμενης κομμένο σε μπουκίτσες που ψιθυρίζουν μικρές μπουρμπουλήθρες όσο πνίγονται στην επαφή του λευκού υγρού. Το παιδικό μας δείπνο όταν είχε αποτροπιαστικές φακές από το μεσημέρι. Όταν ψαρεύαμε τα λιγοθυμισμένα ψωμάκια, που είχαν επανέλθει στην ζυμαρένια τους υπόσταση με μια υγρή γλύκα παραπάνω, παραβγαίνοντας ποιός θα "γυαλίσει" το πιάτο καλύτερα, να το δει η μαμά και να μπερδευτεί, να το βολέψει κατευθείαν στο ντουλάπι.

Στο τραπέζι τρώγαμε κομψά, με τρόπους, μαχαιροπίρουνο και το στόμα κλειστό. Όταν, όμως, στο τέλος της σεμνής καθημερινής τελετής στο κέντρο του τραπεζιού η κατανάλωση αποκάλυπτε το λάδι της χωριάτικης, διάστικτο με σποράκια ντομάτας και ένα touch από φετούλες κρεμμυδιού, το μάτι της οικογένειας γυάλιζε, το άγριο ένστικτο του ανικανοποίητου απαιτούσε τον άσπρο πάτο σε μικρές λαδωμένες παπάρες, την απόδειξη πως στόχος μιας χωριάτικης είναι μόνο η βούτα του φινάλε, τη Θεία Κοινωνία του Απόλυτου. Με το οποίο οι υπόλοιποι ευρωπαίοι φλέρταραν διακριτικά: έφτιαξαν κρουτόν για τις σαλάτες τους, έψησαν ψωμάκια για τις σούπες τους.

Έρωτα και μάλιστα τρελό, έκανε μαζί του μόνο ο έλληνας. Που το γαστρονομικό του ένστικτό υπήρξε ανέκαθεν εξοικειωμένο με το αξίωμα που θέλει όλα τα υλικά μιας συνταγής να συνοψίζονται στο τελικό κρεσέντο της λαδοβούτας, με μπόνους την comfort συμμετοχή-παιδική μνήμη του παπαριασμένου ψωμιού. Με έμπνευση από την απόλυτη φτώχια και την παντοδυναμία του άρτου του επιούσιου ως κεντρικού ρεφραίν της καθημερινής χόρτασης, η παπάρα είναι κάτι παραπάνω από λύση ανάγκης. Είναι ηδονή. Η φτώχια που θέλει καλοπέραση.

Παπάρες υπάρχουν δυό ταχυτήτων: η τυχαία και η εξεπίτηδες. Τυχαία και άρα απολαυστικότερη, σαν τον έρωτα που σε ζαλίζει περισσότερο ως κεραυνοβόλος, είναι το ασυγκράτητο αμόκ όταν έχεις κρατηθεί ως το τέλος, επιτείνοντας τον οργασμό, πάνω από ένα κοκκινιστό αλλά τελικά υποκύπτεις βουλιμικά στα υπολείμματα της κατσαρόλας, είναι όταν επιτίθεσαι απρόσμενα στα απομεινάρια ενός τάπερ με γεμιστά πριν το περάσεις στο νεροχύτη, είναι όταν παθαίνεις το ανεξέλεγχτο μετά από ένα comme il faut τραπέζι και συνευρίσκεσαι κατ'ιδίαν στην κουζίνα με τη σάλτσα του ιμάμ που ξέμεινε σε μια πιατέλα, όταν ξυπνάς από την καλοκαιρινή σιέστα και ο μισοαναίσθητος εαυτός σου σε κατευθύνει στο ζουμί που ξέμεινε από τα μεσημεριανά φασολάκια παρέα με τη γωνιά της φρατζόλας.

H εξεπίτηδες βούτα έχει τις συνταγές της, καθότι ο ζυμωτός υδατάνθρακας μουλιάζει βολικά παντού: στο γάλα, στο τσάι και στον καφέ-όλοι πρωτοδοκιμάσαμε τον ελληνικό με βούτες στο φλυτζανάκι της γιαγιάς-στο τσίπουρο, στο κρασί, στις σάλτσες και στις σούπες. Στην Κοζάνη τα χτεσινά λίπη του ταψιού ζεσταίνονται με ψωμάκι και μρταμορφώνονται σε πιάτο ημέρας, παπάρα με τ'όνομα λένε στη Θεσσαλία το πρωινό με γάλα, πετιμέζι και κανέλα, παπάρα λένε και στη Μακεδονία το ψωμί που μουλιάζει σε σκόρδο και τουλουμοτύρι.

Το εθνικό ένστικτο της κυρίας των βορείων προαστείων επαναστατεί και ζητά ευγενικά από το γκαρσόν μια "μπουκίτσα μπαγκέτα" για να βουτήξει στη σος σοκολά του σουφλέ της στο chic εστιατόριο και η υστερικώς υγιεινίστρια φίλη μου αναζητά παντού τις best συνταγές για κοκκινιστό. Τις οποίες μαγειρεύει χωρίς το κρέας και καταβροχθίζει συνοδεία φρατζόλας στα απόκρυφα του σαλονιού της. Του γαστρονομικού κυττάρου φυγείν αδύνατον.

 

 

Γεύση
5

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΑ

Σαν τα κρασιά της Χαλκιδικής δεν έχει

Το κρασί με απλά λόγια / Σαν τα κρασιά της Χαλκιδικής δεν έχει

Από την αρχαία Μένδη μέχρι τους αμπελώνες του Αγίου Όρους, τις μοναστηριακές παραδόσεις και την ιστορία της εμβληματικής κορμίλιτσας, που έφτασε να γίνει το κρασί του Κρεμλίνου, ανακαλύπτουμε τη μακραίωνη και συναρπαστική ιστορία του αμπελιού και του κρασιού στη Χαλκιδική.
ΥΡΩ ΚΟΛΙΑΚΟΥΔΑΚΗ | ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΟΡΦΑΝΙΔΗΣ
Ένας φούρνος στο Παγκράτι με καρδιά μικρού χωριού

Γεύση / Ένα ξεχασμένο νεοκλασικό στο Παγκράτι έγινε ο πιο γλυκός φούρνος της πόλης

Το Ideas Lab-Extraordinary Bakery στεγάζεται σε ένα νεοκλασικό κοντά στην πλατεία Βαρνάβα, το οποίο μετατράπηκε σε φούρνο και καφέ και γέμισε με βιβλία, φυτά και διακοσμητικά, διατηρώντας μια ζεστή, χαλαρή ατμόσφαιρα.
ΜΙΝΑ ΚΑΛΟΓΕΡΑ
Οι 12 καλύτερες croque-madame στην Αθήνα

Γεύση / Οι 12 καλύτερες croque-madame στην Αθήνα

Σε ζύμη σφολιάτας, με ψωμί μπριός ή σάντο, με ελληνικά τυριά ή μικρά δημιουργικά twists: το ζεστό σάντουιτς με το αυγό σερβίρεται στην Αθήνα σε διάφορες εκδοχές, διατηρώντας όμως πάντα κάτι από τη γαλλική του καταγωγή.
ΛΙΝΑ ΙΝΤΖΕΓΙΑΝΝΗ
Δήμος Σαμουράκης: «Η Στοκχόλμη έχει 12 μισελενάτα εστιατόρια. Η Αθήνα 16»

Γεύση / Δήμος Σαμουράκης: «Η Στοκχόλμη έχει 12 μισελενάτα εστιατόρια. Η Αθήνα 16»

Από τις κουζίνες που δούλεψε μικρός μέχρι το δικό του see|ds στα Ιλίσια, ο ταλαντούχος σεφ ακολούθησε μια διαδρομή 23 χρόνων που τον οδήγησε στο πρώτο αστέρι Michelin. Με αφορμή αυτή τη σημαντική διάκριση, μιλά για την επαγγελματική του πορεία, την εξέλιξη της αθηναϊκής γαστρονομίας, το fine dining, αλλά και για το είδος εστιατορίου που, κατά τη γνώμη του, δεν λείπει καθόλου από την Αθήνα.
M. HULOT
Το NOLAN μετακομίζει, αλλάζει σεφ και ανοίγει ένα νέο κεφάλαιο

Πολιτισμός / Το NOLAN μετακομίζει, αλλάζει σεφ και ανοίγει ένα νέο κεφάλαιο

Δέκα χρόνια μετά την πρώτη του εμφάνιση στην αθηναϊκή γαστρονομική σκηνή, το NOLAN ετοιμάζεται να εγκατασταθεί σε νέα διεύθυνση, στην οδό Κολοκοτρώνη 11, και να υποδεχτεί τον νέο Executive Chef του, John Skotidas.
THE LIFO TEAM
Μόλις άνοιξε το tavernaki και είναι μαγαζάρα

Γεύση / Από το αυγολέμονο στο miso, ένα tavernaki δρόμος

Κουνουπίδι γιαχνί με κόκκινο κάρι, μακαρόνια με κιμά από πάπια ωρίμανσης, τηγανητή φέτα με την τεχνική του spring roll: Ο σεφ Άνταμ Κοντοβάς, στο νέο του μαγαζί στο Κολωνάκι, ενώνει τα πιάτα της ελληνικής ταβέρνας με τις γεύσεις της ασιατικής παράδοσης.
ΛΙΝΑ ΙΝΤΖΕΓΙΑΝΝΗ
Η Νάξος στρώνει το παραδοσιακό τραπέζι του μέλλοντός μας

Γεύση / Τις πατάτες με τ' αυγά τις λένε «παταταύγουλα» στη Νάξο

Πατάτες με αυγά ποσέ, ψιλοκομμένο ζαμπόνι και τριμμένο ναξιώτικο «αρσενικό» και ραβιόλι από βρασμένες σε νερό λεπτές φέτες πατάτας, γεμισμένο με πουρέ, μαζί με τσιπς από τη φλούδα της: μια ταπεινή πρώτη ύλη, με τους κατάλληλους συνδυασμούς, δίνει απολαυστικά πιάτα.
ΝΙΚΟΣ Γ. ΜΑΣΤΡΟΠΑΥΛΟΣ
ΕΠΕΞ Μόσφιλα, γκόρτσα και τζίτζιφα: Οι ξεχασμένοι καρποί της ελληνικής εξοχής

Nothing Days / Μόσφιλα, γκόρτσα και τζίτζιφα: Οι ξεχασμένοι καρποί της ελληνικής εξοχής

Πριν από τα εξωτικά φρούτα και τα ομοιόμορφα προϊόντα των σύγχρονων μανάβικων, υπήρχαν οι καρποί που μάζευαν οι άνθρωποι από τα άγρια δέντρα, κι έφτιαχναν μαρμελάδες, πετιμέζια και γλυκά. Τρεις από αυτούς, σχεδόν ξεχασμένοι σήμερα, αφηγούνται μια ολόκληρη ιστορία γεύσεων και εποχικότητας που κινδυνεύουμε να χάσουμε.
M. HULOT
ΒΡΑΒΕΙΑ MICHELIN ΑΣΤΕΡΙΑ MICHELIN ΕΣΤΙΑΤΟΡΙΑ

Γεύση / Βραβεία Michelin: Νέες διακρίσεις για την Αθήνα και ντεμπούτο για Θεσσαλονίκη και Σαντορίνη

Η έκδοση του Οδηγού MICHELIN για το 2027 διευρύνει για πρώτη φορά την παρουσία του στην Ελλάδα πέρα από την Αθήνα, εντάσσοντας τη Θεσσαλονίκη και τη Σαντορίνη και σχεδόν διπλασιάζοντας τον αριθμό των εστιατορίων που περιλαμβάνει
THE LIFO TEAM
Κάτι ήξεραν οι παππούδες μας: 10 νεο-καφενεία της Αθήνας για να σμίξουμε όπως παλιά / Στους νεο-καφενέδες ρακές και μπραντς να μας κερνάς: 10 στέκια που μας φέρνουν πιο κοντά

Γεύση / Σ' αυτούς τους 10 νεο-καφενέδες, ρακές και brunch να μας κερνάς

Στα σύγχρονα καφενεία, πίνουμε ελληνικό καφέ το πρωί και κοκτέιλ το βράδυ, μοιραζόμαστε μια ρακή ή ένα μπουκάλι κρασί, παραδοσιακούς μεζέδες ή ένα ψαγμένο πιάτο και ξαναβρίσκουμε κάτι που έχουμε ξεχάσει: τη χαρα τού να καθόμαστε γύρω από ένα τραπέζι απλώς για να τα πούμε.
ΛΙΝΑ ΙΝΤΖΕΓΙΑΝΝΗ

σχόλια

5 σχόλια
Ψιλοάσχετο...Θυμάμαι στο σχολείο, Α λυκείου, σε ένα διαγώνισμα στα Μαθηματικά κατεύθυνσης γράψαμε όλοι χάλια, όλοι όμως, και μας είπε ο καθηγητής χαρακτηριστικά "Φάγατε παπάρα" ή κάπως έτσι. Είχε γίνει μεγάλος σάλος από τους γονείς στο Σύλλογο Γονέων και Κηδεμόνων. Εγώ ακόμη αναρωτιέμαι αν αναφερόταν στην παπάρα του ψωμιού με λάδι ή σε τίποτα άλλο... :)
Να προσθέσω, αγαπητή μας Ελένη, στο υπέροχο παπάρας εγκώμιο που πολύ γενναιόδωρα προσέφερες στις αισθήσεις -κυρίως όμως στις αναμνήσεις μας, κι άλλη μια εκδοχή, που εκτός από εμένα ίσως και σε άλλους κάτι να θυμίζει, την παπάρα με τσουρέκι σπιτικό της μαμάς (που μοσχομύριζε μαχλέπι και μαστίχα) σε φρέσκο ζεστό γαλατάκι με λίγο κακάο, για πολυτέλεια, μετά από τη νηστεία του Πάσχα!
Μπράβο Ελένη για το καταπληκτικό σου εγκώμιο στην παπάρα.Τα είπες όλα τόσο πετυχημένα που ειλικρινά ζηλεύω που υπάρχουν άνθρωποι σαν εσένα , που αναδεικνύουν πράγματα φαινομενικά ασήμαντα αλλά τελικά τόσο σπουδαία.