Για τον «αμφιλεγόμενο» Χένρι Κίσινγκερ

Για τον ‘αμφιλεγόμενο’ που πέθανε Facebook Twitter
«Μεγάλος πολιτικός» ναι (με κάποια κριτήρια), αλλά ακόμα μεγαλύτερος παλιάνθρωπος. Φωτ.: Getty images
0

ΤΕΛΗ ΤΗΣ ΔΕΚΑΕΤΙΑΣ ΤΟΥ '60, ο καθηγητής Χένρι Κίσινγκερ είχε ήδη καταφέρει να αποδείξει ότι δεν ήταν ένας απλός σύμβουλος και γραφειοκράτης αλλά ένας υψηλός παράγοντας της στρατηγικής και διπλωματικής εξουσίας των ΗΠΑ. Ψυχή της μυστικής διπλωματίας που κορυφώθηκε τον Ιούλιο του 1971, βρίσκεται πίσω από την εντυπωσιακή ανακοίνωση του Προέδρου Ρίτσαρντ Νίξον για το ταξίδι στην Κίνα και τη συνάντηση με τον Μάο Τσετούνγκ. 

Είχε ηγετικό ρόλο, επίσης, στις διαπραγματεύσεις στο Παρίσι με το Ανόι για τη συνθήκη ειρήνης που επισφράγισε την αποχώρηση των αμερικανικών στρατευμάτων από το Βιετνάμ. Για το δεύτερο από αυτά τα κατορθώματα μοιράστηκε το βραβείο Νόμπελ Ειρήνης με τον Λε Ντουκ Το, διαπραγματευτή του Βόρειου Βιετνάμ, αν και ο τελευταίος αρνήθηκε να δεχτεί το βραβείο. Το βραβείο προκάλεσε μεγάλες αντιδράσεις γιατί συνέπεσε με τις αποκαλύψεις ότι ο Κίσινγκερ είχε υποστηρίξει την απόφαση του Νίξον να οργανώσει μια μυστική εκστρατεία βομβαρδισμού της Καμπότζης το 1969. 

Από πολλές απόψεις είχε απόλυτο δίκιο ο Κρίστοφερ Χίτσενς κάνοντας λόγο για έναν εγκληματία πολέμου που έπρεπε να συναντήσει μια Νυρεμβέργη της διεθνούς κοινότητας και προφανώς όχι το Βραβείο Νόμπελ.

 Η Καμπότζη ήταν επισήμως ουδέτερη και ο ηγέτης της πρίγκιπας Νοροντόμ Σιχανούκ προσπαθούσε να διατηρήσει με δυσκολία ισορροπίες. Η κυβέρνηση Νίξον έψαχνε όμως να στείλει ένα «ισχυρό μήνυμα» στο Βόρειο Βιετνάμ ότι ο νέος Πρόεδρος θα ήταν πιο σκληρός από τον Λίντον Τζόνσον που είχε ενδοιασμούς για βομβαρδισμό τρίτων χωρών πέραν του Βιετνάμ. Μαγνητοφωνημένες συνομιλίες του Λευκού Οίκου (οι κασέτες του Γουότεργκεϊτ) αποκάλυψαν ότι ο Νίξον εκθείαζε τη «θεωρία του τρελού». «Θέλω οι Βορειοβιετναμέζοι να πιστέψουν ότι έχω φτάσει στο σημείο όπου θα μπορούσα να κάνω οτιδήποτε», έλεγε ο Νίξον στον προσωπάρχη του, Μπομπ Χάλντεμαν. Ο Κίσινγκερ ήταν υπέρμαχος της ίδιας ιδέας, υποστηρίζοντας ότι η πολιτική των ΗΠΑ πρέπει πάντα να διατηρεί έναν απρόβλεπτο χαρακτήρα. 

Τον Μάρτιο του 1969 ο Νίξον και ο Κίσινγκερ εξαπέλυσαν κύματα B52 σε αποστολές ισοπεδωτικών βομβαρδισμών (carpet bombs) πάνω από την Καμπότζη, όπως είχαν ήδη κάνει στο Βιετνάμ. Οι επιδρομές συνεχίστηκαν για δεκατέσσερις μήνες, αν και επισήμως η κυβέρνηση προσποιήθηκε ότι οι στόχοι ήταν όλοι στο Νότιο Βιετνάμ. Αρχικά, ο Κίσινγκερ δεν ήθελε καν να γνωρίζουν οι πιλότοι ότι έπλητταν την Καμπότζη, αλλά τον συμβούλεψαν ότι σύντομα θα το μάθαιναν και θα ήταν πιο πιθανό να διαρρεύσουν οι πληροφορίες, εκτός αν ορκίζονταν να κρατήσουν το απόρρητο πριν από τις επιδρομές. Οι βομβαρδισμοί παρέμειναν μυστικοί στην Ουάσιγκτον για μια τετραετία και έγιναν γνωστοί μόνο όταν ένας πληροφοριοδότης του στρατού έγραψε σε έναν γερουσιαστή, καλώντας τον να ερευνήσει το θέμα. Στην Καμπότζη οι βομβαρδισμοί οδήγησαν σε περίπου 700.000 θανάτους καθώς και σε δύο εκατομμύρια ανθρώπους που εγκατέλειψαν τις εστίες τους. Οδήγησαν επίσης έναν φιλοαμερικανό στρατηγό του στρατού, τον Λον Νολ, να καταλάβει την εξουσία από τον Νοροντόμ Σιχανούκ το 1970 και να ευθυγραμμίσει τη χώρα με τις ΗΠΑ. Οι βομβαρδισμοί και το πραξικόπημα τροφοδότησαν λαϊκές εξεγέρσεις, ενισχύοντας έτσι το αντάρτικο της Καμπότζης, τους «Κόκκινους Χμερ» του Πολ-Ποτ που πήραν την εξουσία το 1975 (οδηγώντας εκατομμύρια σε λιμό και θάνατο σε στρατόπεδα).

Σχόλιο: ας αφήσουμε την Ελλάδα, την Κύπρο ή τη Χιλή και την ανατροπή του Αλιέντε, στην οποία είχε κάποια ανάμειξη ο εκλιπών. Το γεγονός και μόνο πως οι ανελέητοι βομβαρδισμοί διαρκείας στην Καμπότζη, πέρα από τους εκατοντάδες χιλιάδες νεκρούς που προκάλεσαν, έδωσαν ώθηση στους γενοκτόνους «Κόκκινους Χμερ», μετατρέποντάς τους σε ήρωες προτού αποκαλυφθούν σφαγείς, θα αρκούσε για να μη γράφει κανείς για έναν «αμφιλεγόμενο» Κίσινγκερ. Από πολλές απόψεις είχε απόλυτο δίκιο ο Κρίστοφερ Χίτσενς κάνοντας λόγο για έναν εγκληματία πολέμου που έπρεπε να συναντήσει μια Νυρεμβέργη της διεθνούς κοινότητας και προφανώς όχι το Βραβείο Νόμπελ. Στην περίπτωση του Κίσινγκερ δεν μπορούμε εν τέλει να βρούμε ίχνος αντι-ολοκληρωτικής συνείδησης, και ας υπήρξε ένας από τους νέους Γερμανοεβραίους που δραπέτευσαν από τον ναζισμό για χάρη της ελευθερίας. «Μεγάλος πολιτικός» ναι (με κάποια κριτήρια), αλλά ακόμα μεγαλύτερος παλιάνθρωπος.  


 

Οπτική Γωνία
0

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

«Ζούμε σε μια εντελώς νέα εποχή»: Θα μας θάψει όλους ο Κίσινγκερ;

Daily / «Ζούμε σε μια εντελώς νέα εποχή»: Θα μας θάψει όλους ο Κίσινγκερ;

Τα 99 κλείνει στα τέλη του μήνα ο αμφιλεγόμενος ινστρούχτορας του realpolitik κυνισμού που βρέθηκε ξανά στην επικαιρότητα με τις προβλέψεις του γύρω από τις προοπτικές του πολέμου στην Ουκρανία αλλά και της ανθρωπότητας γενικότερα, στο πλαίσιο ενός νέου ψυχρού πολέμου.
ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΠΟΛΙΤΑΚΗΣ

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΑ

Ο Τραμπ έχει μεγαλύτερο πρόβλημα από το Ιράν

Οπτική Γωνία / Ο Τραμπ έχει μεγαλύτερο πρόβλημα από το Ιράν

Εδώ και χρόνια αξιωματούχοι μιλούσαν για τις αρνητικές συνέπειες που θα είχε η αποσταθεροποίηση του Ιράν, και η δύσκολη θέση στην οποία έχει βρεθεί ο Αμερικανός Πρόεδρος τώρα τους επαληθεύει.
ΚΩΣΤΑΣ ΑΝΑΓΝΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ
«Όταν έκλεισα τα social media, φοβήθηκα ότι θα γίνω αόρατη»

Οπτική Γωνία / «Όταν έκλεισα τα social media, φοβήθηκα ότι θα γίνω αόρατη»

Η Μαρία Πετροπούλου πίστευε ότι θα χάσει τους φίλους της. Έναν χρόνο αργότερα, μιλά για λιγότερο άγχος και πιο ουσιαστικές σχέσεις. Ειδικοί ψυχικής υγείας εξηγούν γιατί όλο και περισσότεροι νέοι επιλέγουν την αποσύνδεση, επανεξετάζοντας τον ρόλο των social media στη ζωή τους.
ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΑΝΤΑΖΟΠΟΥΛΟΣ
Μπορούμε να αντισταθούμε στον ολοκληρωτικό πόλεμο;

Οπτική Γωνία / Μπορούμε να αντισταθούμε στον ολοκληρωτικό πόλεμο;

Οι πολεμικές επιχειρήσεις σε Ουκρανία και Ιράν και ο τρόπος που διεξάγονται παρασύρουν εμπλεκόμενους και μη σε μια λογική που βλέπει παντού γκρίζες ζώνες, κάνοντας την προστασία των αμάχων όλο και πιο δύσκολη.
ΓΙΑΝΝΗΣ ΚΑΛΠΟΥΖΟΣ
Η δηλητηριώδης πολιτική του Τραμπ

Οπτική Γωνία / Η δηλητηριώδης πολιτική του Τραμπ

Σε έναν κόσμο στον οποίο βασιλεύει η προπαγάνδα του Αμερικανού Προέδρου και του Ίλον Μασκ, η έννοια της ενσυναίσθησης υπονομεύεται πια συστηματικά, δίνοντας τη θέση της στην απανθρωποποίηση και τη μισαλλοδοξία.
ΚΩΣΤΑΣ ΑΝΑΓΝΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ
H ριζοσπαστική καλοσύνη της Τζέιν Φόντα

Οπτική Γωνία / H ριζοσπαστική καλοσύνη της Τζέιν Φόντα

Δύο λέξεις που χρησιμοποίησε η ακτιβίστρια ηθοποιός, μιλώντας στο συγκεντρωμένο πλήθος, και συνοψίζουν την αντίσταση στη μυθοποίηση του κακού, σε όσους αντλούν απόλαυση καταναλώνοντας φασιστικές ιδέες και αισθήματα.
ΝΙΚΟΛΑΣ ΣΕΒΑΣΤΑΚΗΣ
Μαντρί στον 16ο όροφο: Τι επιτρέπει και τι απαγορεύει ο νόμος

Ρεπορτάζ / Μαντρί στην Αθήνα: Τι επιτρέπει και τι απαγορεύει ο νόμος

Ένα αυτοσχέδιο αγρόκτημα σε ταράτσα πολυκατοικίας στους Αμπελόκηπους ανοίγει ξανά τη συζήτηση για τα όρια της αστικής γεωργίας. Πόσο εφικτή είναι η αυτάρκεια μέσα στην πόλη και πού σταματά, όταν τίθενται ζητήματα υγείας, νομιμότητας και ευζωίας των ζώων;
ΝΤΙΝΑ ΚΑΡΑΤΖΙΟΥ
Πώς η κρίση με το Ιράν απειλεί ενέργεια, τρόφιμα και τιμές;

Οπτική Γωνία / Πώς η κρίση με το Ιράν απειλεί ενέργεια, τρόφιμα και τιμές;

Είναι ρεαλιστικό ένα διπλωματικό φρένο αυτήν τη στιγμή ή η κλιμάκωση θεωρείται πιθανή; Η καθηγήτρια της Νομικής Σχολής του ΕΚΠΑ και μέλος του Κέντρου Ερευνών για το Δημόσιο Διεθνές Δίκαιο, Μαρία Γαβουνέλη, απαντά.
ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΑΝΤΑΖΟΠΟΥΛΟΣ
Πίτερ Φράνκοπαν: «Ποιος νοιάζεται για την Ευρώπη;»

Οπτική Γωνία / Πίτερ Φράνκοπαν: «Ποιος νοιάζεται για την Ευρώπη;»

Ένας από τους σημαντικότερους ιστορικούς της εποχής μας, καθηγητής στο Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης και βραβευμένος συγγραφέας, μιλά για τον πόλεμο στη Μέση Ανατολή και εξηγεί γιατί επιβιώνουν ακόμη οι θεοκρατίες.
ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΑΝΤΑΖΟΠΟΥΛΟΣ
Πογκρόμ εναντίον Παλαιστινίων στη Δυτική Όχθη

Νέος Άγνωστος Κόσμος / Πογκρόμ εναντίον Παλαιστινίων στη Δυτική Όχθη

Oι επιθέσεις σε παλαιστινιακές κοινότητες της Δυτικής Όχθης, χριστιανικές και μη, προκαλούν τις αντιδράσεις, ακόμα και την κατακραυγή επιφανών Ισραηλινών, ωστόσο οποιαδήποτε προσπάθεια μένει χωρίς αποτέλεσμα.
ΚΩΣΤΑΣ ΑΝΑΓΝΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ
Η γεωλογική αποθήκη CO2 του Πρίνου και μια κοινωνία που βράζει

Ρεπορτάζ / «Πρίνος CO2»: Αναγκαία πράσινη επένδυση ή έργο υψηλού ρίσκου;

Το έργο αποθήκευσης άνθρακα προωθείται ως κρίσιμη υποδομή για την κλιματική μετάβαση, με τη στήριξη της πολιτείας και της Ε.Ε. Γιατί προκαλεί, όμως, αντιδράσεις και επιστημονικές επιφυλάξεις για την ασφάλεια και την αποτελεσματικότητά του;
ΝΤΙΝΑ ΚΑΡΑΤΖΙΟΥ