Η πετρελαϊκή κρίση που προκλήθηκε από τον πόλεμο στο Ιράν έχει αλλάξει οριστικά τη βιομηχανία ορυκτών καυσίμων, ωθώντας τις χώρες να απομακρυνθούν από αυτά προκειμένου να διασφαλίσουν τον ενεργειακό τους εφοδιασμό, δήλωσε ο κορυφαίος οικονομολόγος και ειδικό σε θέματα ενέργειας, Φατίχ Μπιρόλ.
Ο εκτελεστικός διευθυντής του Διεθνούς Οργανισμού Ενέργειας (IEA) ανέφερε επίσης ότι, παρά τις πιέσεις, το Ηνωμένο Βασίλειο θα πρέπει να αποφύγει μεγάλο μέρος της πιθανής επέκτασης στη Βόρεια Θάλασσα.
Μιλώντας αποκλειστικά στον Guardian, ο Μπιρόλ είπε ότι μια βασική συνέπεια του πολέμου ΗΠΑ–Ισραήλ με το Ιράν είναι πως οι χώρες θα χάσουν την εμπιστοσύνη τους στα ορυκτά καύσιμα και η ζήτηση θα μειωθεί.
«Η αντίληψή τους για τον κίνδυνο και την αξιοπιστία θα αλλάξει. Οι κυβερνήσεις θα επανεξετάσουν τις ενεργειακές τους στρατηγικές. Θα υπάρξει σημαντική ώθηση προς τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας και την πυρηνική ενέργεια, καθώς και περαιτέρω στροφή προς ένα πιο ηλεκτροκίνητο μέλλον», είπε. «Και αυτό θα πλήξει τις βασικές αγορές του πετρελαίου».
«Θα είναι πολύ δύσκολο να ξαναενωθούν τα κομμάτια»
Ο Μπιρόλ τόνισε ότι δεν υπάρχει επιστροφή στην προηγούμενη κατάσταση: «Το βάζο έσπασε, η ζημιά έγινε – θα είναι πολύ δύσκολο να ξαναενωθούν τα κομμάτια. Αυτό θα έχει μόνιμες συνέπειες για τις παγκόσμιες αγορές ενέργειας για τα επόμενα χρόνια».
Παρότι επικεντρώθηκε στη διεθνή εικόνα των ελλείψεων και της μελλοντικής ζήτησης, ο επικεφαλής του ΔΟΕ συνέστησε επίσης προσοχή στα σχέδια του Ηνωμένου Βασιλείου. Η πετρελαϊκή βιομηχανία και οι σύμμαχοί της έχουν ζητήσει αύξηση των γεωτρήσεων στη Βόρεια Θάλασσα, συμπεριλαμβανομένης της έγκρισης για τα κοιτάσματα Jackdaw και Rosebank, τα οποία έχουν λάβει άδειες έρευνας αλλά όχι παραγωγής.
Ο Μπιρόλ δήλωσε: «Εναπόκειται στην κυβέρνηση, αλλά αυτά τα κοιτάσματα δεν θα αλλάξουν ουσιαστικά την ενεργειακή ασφάλεια του Ηνωμένου Βασιλείου ούτε θα επηρεάσουν τις τιμές πετρελαίου και φυσικού αερίου. Δεν θα κάνουν κάποια σημαντική διαφορά σε αυτή την κρίση».
Προειδοποίησε επίσης κατά της χορήγησης νέων αδειών έρευνας για επιπλέον κοιτάσματα, από καθαρά εμπορική σκοπιά: «Δεν θα προσφέρουν σημαντικές ποσότητες πετρελαίου και φυσικού αερίου για πολλά χρόνια ακόμη. Δεν θα μειώσουν τους λογαριασμούς, το Ηνωμένο Βασίλειο θα παραμείνει μεγάλος εισαγωγέας και αποδέκτης τιμών στις διεθνείς αγορές. Δεν μιλάω καν για τις επιπτώσεις στην κλιματική αλλαγή – μόνο από επιχειρηματική άποψη, μια μεγάλη επένδυση σε έρευνα μπορεί να μην έχει νόημα».
Αντίθετα, πρόσθεσε, οι επεκτάσεις υφιστάμενων κοιτασμάτων (tiebacks) είναι διαφορετική περίπτωση και θα πρέπει να προχωρήσουν.
«Ακόμα δεν μπορώ να καταλάβω πώς ο κόσμος αιφνιδιάστηκε τόσο πολύ»
Ο Μπιρόλ επισήμανε ότι οι δραστικές αλλαγές στο μέλλον δημιουργούν ευκαιρίες για τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, αλλά και κινδύνους που θα μπορούσαν να εκτροχιάσουν την πρόοδο για το κλίμα. Ως επικεφαλής του διεθνούς ενεργειακού οργανισμού, αποτελεί μία από τις πιο επιδραστικές φωνές για τις κυβερνήσεις παγκοσμίως.
Επιπλέον, ανέφερε ότι:
- Οι υψηλές τιμές ορυκτών καυσίμων θα μπορούσαν να ωθήσουν αναπτυσσόμενες χώρες προς τον άνθρακα, αν και η ηλιακή ενέργεια είναι ήδη ανταγωνιστική σε κόστος και αναπτύσσεται ταχύτερα.
- Οι ανανεώσιμες πηγές αποτελούν επιλογή χωρίς ρίσκο, ενώ η πυρηνική ενέργεια αναμένεται επίσης να αυξηθεί. «Δεν έχω ακούσει ποτέ κάποιον να μετανιώνει για επενδύσεις στις ανανεώσιμες», είπε. «Δεν βλέπω κανένα μειονέκτημα».
- Αν και είχε ζητήσει την επιβολή φόρων επί των έκτακτων κερδών κατά τη διάρκεια της κρίσης στην Ουκρανία, προκειμένου να αποσπαστεί μέρος των τεράστιων αδικαιολόγητων κερδών των εταιρειών ενέργειας, ο Μπιρόλ δήλωσε ότι είναι πολύ νωρίς σε αυτή την κρίση για την επιβολή νέων φόρων.
- Οι επιπτώσεις σε λιπάσματα, τρόφιμα, ήλιο, λογισμικό και άλλους κλάδους θα συνεχιστούν ακόμη και αν ανοίξει ξανά τα Στενά του Ορμούζ.
- Αυτή η κρίση ήταν «μεγαλύτερη από όλες τις μεγαλύτερες κρίσεις μαζί, και ως εκ τούτου τεράστια», είπε. «Ακόμα δεν μπορώ να καταλάβω πώς ο κόσμος αιφνιδιάστηκε τόσο πολύ, ώστε η παγκόσμια οικονομία να μπορεί να κρατηθεί όμηρος από ένα στενό 50 χιλιομέτρων.»
Περισσότερες από 50 κυβερνήσεις, συμπεριλαμβανομένων του Ηνωμένου Βασιλείου, της ΕΕ, μεγάλων πετρελαιοπαραγωγών χωρών και πολλών αναπτυσσόμενων κρατών, θα συναντηθούν την επόμενη εβδομάδα στην Κολομβία, στο πρώτο διεθνές συνέδριο για τη μετάβαση μακριά από τα ορυκτά καύσιμα, όπου θα συζητηθεί η παγκόσμια αντίδραση στην πετρελαϊκή κρίση και η ενίσχυση των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας.
Με πληροφορίες από Guardian
