Το βαμβάκι από την περιοχή Σινγιάνγκ της Κίνας είναι ένα από τα καλύτερα στον κόσμο. Ωστόσο, σύμφωνα με τους υπερασπιστές των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, παράγεται με καταναγκαστική εργασία.
Ορισμένες εταιρείες το έχουν αποκλείσει από τις αλυσίδες εφοδιασμού τους, οδηγώντας σε κινεζικές αντιδράσεις και μποϊκοτάζ δυτικών προϊόντων. Ομάδες για τα ανθρώπινα δικαιώματα εξηγούν ότι η μειονότητα των Ουιγούρων στην περιοχή Σινγιάνγκ διώκεται και στρατολογείται για καταναγκαστική εργασία ενώ υπάρχουν καταγγελίες για βασανιστήρια και σεξουαλική κακοποίηση.
Τα στοιχεία που επικαλείται το BBC δείχνουν ότι κάθε χρόνο, πάνω από μισό εκατομμύριο εργαζόμενοι από την μειονότητα των Ουιγούρων μεταφέρονται για εποχική συλλογή βαμβακιού υπό συνθήκες εξαναγκασμού.
«Αυτή τη στιγμή, υπάρχει σχεδόν η βεβαιότητα ότι προϊόντα ένδυσης, κλωστοϋφαντουργικά προϊόντα, νήματα ή βαμβάκι που προέρχονται από την περιοχή αυτή προκύπτουν από παραβιάσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, συμπεριλαμβανομένης της καταναγκαστικής εργασίας, τόσο στην περιοχή Σινγιάνγκ όσο και ευρύτερα σε ολόκληρη την Κίνα», αναφέρει ο Συνασπισμός για τον Τερματισμό της καταναγκαστικής εργασίας στην περιοχή των Ουιγούρων.
Ωστόσο, ενδεχομένως να είναι δύσκολο να προσδιοριστεί ποιος χρησιμοποιεί το βαμβάκι από αυτή την περιοχή, δεδομένου ότι μεγάλο μέρος απορροφάται σε παγκόσμιες αλυσίδες εφοδιασμού. Αλλά το βαμβάκι Σινγιάνγκ αντιπροσωπεύει το 85% της κινεζικής παραγωγής και το 20% της παγκόσμιας, άρα οι πιθανότητες να χρησιμοποιείται σε προϊόντα, ευρύτατα, είναι υψηλές.
Οι λιανοπωλητές συνήθως γνωρίζουν μόνο την πρώτη βαθμίδα στην αλυσίδα εφοδιασμού τους. Για παράδειγμα, ένας λιανοπωλητής παίρνει ένα πουκάμισο από έναν προμηθευτή, ο οποίος αγοράζει το ύφασμα από έναν άλλον, ο οποίος αγοράζει το νήμα από έναν τρίτο, ο οποίος αγοράζει το βαμβάκι από έναν μεσίτη, ο οποίος με τη σειρά του αγοράζει το βαμβάκι από κάποιο αγρόκτημα.
Η «ιχνηλάτηση» του βαμβακιού σε μια συγκεκριμένη φάρμα είναι σχεδόν αδύνατη, όμως, καθώς υπάρχουν πάρα πολλές. Υπάρχουν εκατοντάδες χιλιάδες αγροκτήματα και σχεδόν άλλα τόσα εργοστάσια ενδυμάτων.
«Αν θέλετε πραγματικά να είστε σίγουροι για την ανιχνευσιμότητα του βαμβακιού στα τζιν σας, πρέπει να αναζητήσετε οργανικό βαμβάκι Soil Association ή Fairtrade», συμβουλεύει η Clare Lissaman από το Common Objective (CO), μια βιώσιμη πλατφόρμα μόδας.
Στον αντίποδα, η Κίνα δεν αποδέχεται τις κατηγορίες για χρήση καταναγκαστικής εργασίας και αρνείται ότι κρατά τους Ουιγούρους σε στρατόπεδα κράτησης. Ισχυρίζεται, ότι τα στρατόπεδα αυτά είναι εγκαταστάσεις «επανεκπαίδευσης» που χρησιμοποιούνται για την καταπολέμηση της τρομοκρατίας.
Πολλοί Κινέζοι έχουν ζητήσει μποϊκοτάζ δυτικών εμπορικών σημάτων, συμπεριλαμβανομένων των Nike και H&M, αφού οι εταιρείες εξέφρασαν ανησυχία για φερόμενη καταναγκαστική εργασία των Ουιγούρων. Η H&M διαγράφηκε από κινεζικούς ιστότοπους ηλεκτρονικού εμπορίου, συμπεριλαμβανομένων των Pinduoduo, JD.com και Tmall.
Ωστόσο, στην Σινγιάνγκ, παράγεται περίπου το ένα πέμπτο της παγκόσμιας παραγωγής βαμβακιού. Πρόκειται για μία αυτόνομη περιοχή θεωρητικά, στην πραγματικότητα όμως, αντιμετωπίζει περιορισμούς που έχουν αυξηθεί τα τελευταία χρόνια.
Τις τελευταίες δεκαετίες, η μαζική μετανάστευση των Κινέζων Χαν (εθνοτική πλειοψηφία της Κίνας) στην περιοχή προκάλεσε εντάσεις με τους Ουιγούρους, που οδήγησαν ακόμα και σε βίαια ακόμα και θανατηφόρα περιστατικά. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα μια μαζική καταστολή και ένα εκτεταμένο πρόγραμμα επιτήρησης του κράτους στους Ουιγούρους.
Από την πλευρά της, ήδη η Ευρωπαϊκή Ένωση ενέκρινε πριν από λίγες μέρες, κυρώσεις εναντίον τεσσάρων Κινέζων αξιωματούχων που εμπλέκονται στη διοίκηση τέτοιων στρατοπέδων στην περιοχή του Σινγιάνγκ.
Με πληροφορίες του BBC
