Τα πολύχρωμα φρούτα και λαχανικά στην αγορά εξακολουθούν να μοιάζουν ελκυστικά για όσους θέλουν να ακολουθήσουν μια υγιεινή διατροφή, παρά τη μειωμένη συγκριτικά με το παρελθόν, θρεπτική αξία τους.
Τα τελευταία 70 χρόνια, όλο και περισσότερες μελέτες δείχνουν ότι φρούτα, λαχανικά και δημητριακά που καλλιεργούνται σήμερα, περιέχουν λιγότερες πρωτεΐνες, ασβέστιο, φώσφορο, σίδηρο, ριβοφλαβίνη και βιταμίνη C από αυτά που καλλιεργούνταν πριν από δεκαετίες.
Στην ανασκόπηση της επιστημονικής βιβλιογραφίας που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Foods, αυτή η μείωση χαρακτηρίζεται «ανησυχητική» και «η μεγαλύτερη πρόκληση για την υγεία των μελλοντικών γενεών».
Οι επιστήμονες αποδίδουν τη ρίζα του προβλήματος στις σύγχρονες γεωργικές διαδικασίες που αυξάνουν τις αποδόσεις των καλλιεργειών αλλά διαταράσσουν την υγεία του εδάφους.
«Οι περισσότεροι άνθρωποι γνωρίζουν ότι αυτό που τρώνε έχει [θρεπτική] αξία, όταν και ο τρόπος με τον οποίο εκτρέφεται είναι σωστός. Ανοίγει μια νέα επιτακτική συζήτηση για τον μέσο άνθρωπο να ενδιαφέρεται για τις γεωργικές πρακτικές. Δεν έχουμε την πολυτέλεια να χάνουμε καλλιεργήσιμη γη καθώς αυξάνεται ο πληθυσμός. Πρέπει να αποτρέψουμε περαιτέρω ζημιές και να εργαστούμε για την αποκατάσταση της γονιμότητας στα ήδη υποβαθμισμένα εδάφη» αναφέρει η επιστήμη.
Οι βασικές αιτίες
Οι σύγχρονες αγροτικές πρακτικές αυξάνουν τις αποδόσεις των καλλιεργειών αλλά μειώνουν τη θρεπτική τους αξία, κατέληξαν οι μελετητές. Οι άνθρωποι σήμερα καταναλώνουν λιγότερο θρεπτικά τρόφιμα σε σύγκριση με τις προηγούμενες γενιές. Η άρδευση, η λίπανση και οι εντατικές μέθοδοι καλλιέργειας διαταράσσουν τη σχέση των φυτών με τους μύκητες του εδάφους, μειώνοντας την απορρόφηση θρεπτικών συστατικών.
Αυξημένο Διοξείδιο του Άνθρακα (CO₂): Επηρεάζει τη σύσταση των φυτών, αυξάνοντας την περιεκτικότητα σε υδατάνθρακες αλλά μειώνοντας πρωτεΐνες, σίδηρο και άλλα μικροθρεπτικά συστατικά Το αποτέλεσμα, είναι η ανησυχητική πτώση βασικών θρεπτικών στοιχείων
Έρευνα του 2004 κατέγραψε μειώσεις έως και 38% σε βιταμίνες και μέταλλα σε 43 είδη λαχανικών και φρούτων.
Σημαντικές απώλειες παρατηρούνται σε ασβέστιο (μπρόκολο, λάχανο), σίδηρο (σέσκουλα, αγγούρια) και βιταμίνη C (σπαράγγια, γογγύλια). Η ίδια τάση παρατηρείται και σε σιτηρά, με μείωση 23% σε πρωτεΐνες στο σιτάρι μεταξύ από το 1955 έως το 2016.
Επιπτώσεις στη δημόσια υγεία
Η πρόσληψη θρεπτικών στοιχείων, επηρεάζει την άμυνα του οργανισμού ενάντια στις χρόνιες παθήσεις. Πληθυσμοί, των οποίων η διατροφή που βασίζεται σε δημητριακά, όπως το ρύζι και το σιτάρι, διατρέχουν μεγαλύτερο κίνδυνο ελλείψεων σε σίδηρο και βιταμίνες του συμπλέγματος Β. Η μείωση θρεπτικών συστατικών επηρεάζει επίσης το κρέας και τα ζωικά προϊόντα, καθώς τα ζώα τρέφονται με λιγότερο θρεπτικές ζωοτροφές.
Η προτεινόμενη λύση
Ως προτεινόμενη λύση, παρουσιάζεται η όσο το δυνατό λιγότερξ κατεργασία του εδάφους, εναλλαγή καλλιεργειών, χρήση φυτών κάλυψης για τη διατήρηση της γονιμότητας του εδάφους.
Διατροφή με Ποικιλία Τροφών: Η κατανάλωση διαφόρων φρούτων, λαχανικών και δημητριακών βοηθά στη μείωση των ελλείψεων σε θρεπτικά στοιχεία.
Παρά τη μείωση των θρεπτικών συστατικών τους σήμερα, τα φρούτα, τα λαχανικά και τα δημητριακά παραμένουν εξαιρετικά ωφέλιμα για την υγεία και η ένταξή τους στην καθημερινότητα ως βάση της διατροφής μας, είναι απαραίτητη. Ωστόσο, για να απολαμβάνουμε όλα όσα έχουν να προσφέρουν στον οργανισμό μας, είναι κρίσιμο να υιοθετηθούν βιώσιμες γεωργικές πρακτικές που θα προωθήσουν τη διατήρηση της ποιότητας των τροφίμων και της δημόσιας υγείας.
Με πληροφορίες από National Geographic
