Ο πρόεδρος της Ομοσπονδιακής Τράπεζας των ΗΠΑ (Fed), Τζερόμ Πάουελ, αποκάλυψε την Κυριακή ότι ομοσπονδιακοί εισαγγελείς έχουν ανοίξει ποινική έρευνα σε βάρος του, μια εξέλιξη εξαιρετικά σπάνια για επικεφαλής της Fed και με σαφές πολιτικό βάρος.
Σύμφωνα με όσα δήλωσε ο ίδιος, το Υπουργείο Δικαιοσύνης των ΗΠΑ έχει αποστείλει κλητεύσεις στην Ομοσπονδιακή Τράπεζα και έχει αφήσει ανοιχτό το ενδεχόμενο απαγγελίας κατηγοριών, με αφορμή κατάθεσή του σε επιτροπή της Γερουσίας σχετικά με το πρόγραμμα ανακαίνισης κτιρίων της Fed. Ο Πάουελ χαρακτήρισε την κίνηση «πρωτοφανή» και συνέδεσε ευθέως την έρευνα με τη δυσαρέσκεια του προέδρου Ντόναλντ Τραμπ για την άρνηση της κεντρικής τράπεζας να μειώσει τα επιτόκια, παρά τις επανειλημμένες δημόσιες πιέσεις.
Μέχρι σήμερα, η σύγκρουση Τραμπ–Πάουελ εκτυλισσόταν σχεδόν μονομερώς, με τον Αμερικανό πρόεδρο να επιτίθεται φραστικά στον επικεφαλής της Fed, αποκαλώντας τον μεταξύ άλλων «Mr Too Late». Η παρέμβαση της Κυριακής είναι η πρώτη φορά που ο Πάουελ απαντά δημόσια και με τόσο σαφή τρόπο, προειδοποιώντας ότι διακυβεύεται η ανεξαρτησία της κεντρικής τράπεζας.
«Το ζήτημα είναι αν η Fed θα συνεχίσει να καθορίζει τη νομισματική πολιτική με βάση τα δεδομένα και τις οικονομικές συνθήκες ή αν οι αποφάσεις θα υπαγορεύονται από πολιτική πίεση ή εκφοβισμό», ανέφερε. Τόνισε ότι σέβεται απολύτως το κράτος δικαίου και τη λογοδοσία, υπογραμμίζοντας ωστόσο πως η συγκεκριμένη έρευνα πρέπει να ιδωθεί στο ευρύτερο πλαίσιο των απειλών και της πίεσης που ασκεί η κυβέρνηση προς την κεντρική τράπεζα.
Video message from Federal Reserve Chair Jerome H. Powell: https://t.co/5dfrkByGyX pic.twitter.com/O4ecNaYaGH
— Federal Reserve (@federalreserve) January 12, 2026
Ο Τραμπ, μιλώντας στο NBC News, είπε ότι «δεν γνωρίζει τίποτα» για την έρευνα, αλλά έσπευσε να προσθέσει ότι ο Πάουελ «δεν τα πάει καλά στη Fed» και «δεν τα πάει καλά ούτε με τα κτίρια», επαναφέροντας την κριτική του για το αυξημένο κόστος των εργασιών ανακαίνισης.
Αντιδράσεις και προειδοποιήσεις για την ανεξαρτησία της Fed
Η εξέλιξη προκάλεσε έντονες αντιδράσεις στο οικονομικό και πολιτικό κατεστημένο των ΗΠΑ. Η πρώην πρόεδρος της Fed Τζάνετ Γέλεν, η οποία υπηρέτησε για έναν χρόνο επί προεδρίας Τραμπ πριν αντικατασταθεί από τον Πάουελ, χαρακτήρισε την έρευνα «εξαιρετικά ανησυχητική» και προειδοποίησε ότι «οι αγορές θα έπρεπε να προβληματιστούν σοβαρά».
Μιλώντας στο CNBC, η Γέλεν είπε ότι θεωρεί μηδενικές τις πιθανότητες ο Πάουελ να έχει ψευδομαρτυρήσει και εκτίμησε ότι η έρευνα συνδέεται με την επιθυμία του προέδρου να τον απομακρύνει από τη θέση του. «Όταν ο πρόεδρος πιέζει ανοιχτά τη Fed να μειώσει τα επιτόκια για να περιορίσει το κόστος εξυπηρέτησης του δημόσιου χρέους, αυτός είναι ο δρόμος προς μια “μπανανία”», σχολίασε, προσθέτοντας ότι η υπόθεση δείχνει «μέχρι πού είναι διατεθειμένος να φτάσει» ο Λευκός Οίκος για να επιβάλει τη γραμμή του.
Η αφορμή της έρευνας αφορά την ανακαίνιση δύο ιστορικών κτιρίων της Fed στην Ουάσιγκτον, των κτιρίων Eccles και Constitution Avenue, έργο που γίνεται για πρώτη φορά από τη δεκαετία του 1930. Η κεντρική τράπεζα έχει υποστηρίξει ότι οι εργασίες, που περιλαμβάνουν και παρεμβάσεις υγείας και ασφάλειας όπως η απομάκρυνση αμιάντου και μολύβδου, θα μειώσουν μακροπρόθεσμα το λειτουργικό κόστος. Ο Τραμπ, αντίθετα, έχει καταγγείλει «εκτίναξη» του προϋπολογισμού, μιλώντας για κόστος 3,1 δισ. δολαρίων, έναντι εκτίμησης 2,5 δισ. από τη Fed.
Η έρευνα, τα έργα ανακαίνισης και η πολιτική σύγκρουση
Η έρευνα έρχεται σε μια χρονική συγκυρία όπου ο Πάουελ οδεύει προς το τέλος της θητείας του, η οποία λήγει τον Μάιο, με τον Τραμπ να αναμένεται να ανακοινώσει νέο πρόεδρο της Fed έως το τέλος του μήνα. Ωστόσο, η ποινική διαδικασία ενδέχεται να περιπλέξει τον διορισμό. Ο Ρεπουμπλικανός γερουσιαστής Τομ Τίλις, μέλος της Επιτροπής Τραπεζικών Υποθέσεων της Γερουσίας, δήλωσε ότι δεν θα στηρίξει κανέναν υποψήφιο για τη διοίκηση της Fed έως ότου ξεκαθαρίσει η υπόθεση.
Ο Τίλις σημείωσε ότι αν υπήρχε οποιαδήποτε αμφιβολία πως κύκλοι της κυβέρνησης επιχειρούν να υπονομεύσουν την ανεξαρτησία της κεντρικής τράπεζας, «τώρα δεν θα έπρεπε να υπάρχει καμία». Παράλληλα, υποστήριξε ότι πλέον «τίθεται ζήτημα για την ανεξαρτησία και την αξιοπιστία» του ίδιου του υπουργείου Δικαιοσύνης.
🇺🇸 PRESIDENT TRUMP SAYS HE WANTS TO SUE JEROME POWELL FOR "INCOMPETENCE"
— BlockNews (@blocknewsdotcom) January 12, 2026
THE FED JUST HIT HIM WITH A CRIMINAL INVESTIGATION
IT'S HAPPENING 🤯 pic.twitter.com/CerD6gvh4j
Στο ίδιο μήκος κύματος κινήθηκε και η Δημοκρατική γερουσιαστής Ελίζαμπεθ Γουόρεν, η οποία είπε ότι ο Τραμπ επιχειρεί να «σπρώξει» τον Πάουελ εκτός Διοικητικού Συμβουλίου της Fed και να τοποθετήσει στη θέση του έναν άνθρωπο απολύτως ελεγχόμενο. Ζήτησε μάλιστα από τη Γερουσία να «παγώσει» κάθε διαδικασία για νέους διορισμούς στη Fed που θα προέρχονται από τον Λευκό Οίκο.
Σύμφωνα με δημοσίευμα των New York Times, την εποπτεία της έρευνας έχει αναλάβει η εισαγγελία της Ουάσιγκτον. Ο Τραμπ έχει επανειλημμένα απειλήσει ότι θα απομακρύνει τον Πάουελ, κατηγορώντας τον ότι δεν μειώνει τα επιτόκια με την ταχύτητα που θα ήθελε ο ίδιος. Το δεύτερο εξάμηνο του 2025, πάντως, η Fed προχώρησε σε τρεις μειώσεις επιτοκίων.
«Ράλι» του χρυσού εν μέσω αβεβαιότητας για τη Fed
Η ένταση γύρω από την έρευνα και η ευρύτερη γεωπολιτική αβεβαιότητα επηρέασαν τις τιμές των πολύτιμων μετάλλων. Ο χρυσός, που συχνά θεωρείται «καταφύγιο» σε περιόδους αναταραχής, κινήθηκε ανοδικά και κατέγραψε νέο ιστορικό υψηλό, ενώ και το ασήμι έφτασε σε επίπεδα ρεκόρ. Αντίθετα, η αντίδραση στη Wall Street ήταν συγκρατημένη, με τους βασικούς δείκτες να κινούνται κοντά στα επίπεδα της προηγούμενης συνεδρίασης.
Στο φόντο όλων αυτών, παραμένει η ευρύτερη συζήτηση για τα όρια της προεδρικής επιρροής πάνω στην κεντρική τράπεζα. Επενδυτικοί παράγοντες έχουν επισημάνει ότι η Fed δεν έχει μείνει αδρανής στη νομισματική πολιτική, εκτιμώντας ότι η πίεση προς τον Πάουελ δεν εδράζεται μόνο σε οικονομικά δεδομένα αλλά και σε πολιτικούς υπολογισμούς.
Ο Τραμπ είχε πρόσφατα βάλει στο στόχαστρο και τη διοικητή της Fed, Λίζα Κουκ, επιχειρώντας να την απομακρύνει με κατηγορίες για απάτη σε στεγαστικό δάνειο, υπόθεση που μπλοκαρίστηκε από ομοσπονδιακό δικαστήριο και αναμένεται να φτάσει στο Ανώτατο Δικαστήριο αργότερα μέσα στον μήνα.
Με πληροφορίες από BBC
