Οι ειδήσεις δεν ήταν ποτέ πιο προσβάσιμες αλλά για κάποιους, αυτό ακριβώς είναι το πρόβλημα. Πλημμυρισμένοι από πληροφορίες και αδιάκοπες ενημερώσεις, όλο και περισσότεροι άνθρωποι σε όλο τον κόσμο αφαιρούν τις ειδήσεις από την καθημερινότητά τους.
Οι λόγοι ποικίλλουν: για κάποιους είναι ο τεράστιος όγκος των ειδήσεων, για άλλους το συναισθηματικό κόστος των αρνητικών τίτλων ή η δυσπιστία στα ίδια τα μέσα ενημέρωσης. Σε διαδικτυακά φόρουμ αφιερωμένα στην ψυχική υγεία, οι άνθρωποι συζητούν πώς να κάνουν ένα βήμα πίσω, από τον καθορισμό ορίων έως την πλήρη διακοπή των ειδήσεων.
«Τώρα που δεν παρακολουθώ ειδήσεις, απλώς δεν έχω αυτό το άγχος. Δεν έχω φόβο», δήλωσε η Mardette Burr, συνταξιούχος από την Αριζόνα, η οποία λέει ότι σταμάτησε να παρακολουθεί ειδήσεις πριν από περίπου οκτώ χρόνια. «Υπήρχαν φορές που ξυπνούσα στις δύο ή τρεις το πρωί αναστατωμένη για κάτι που συνέβαινε στον κόσμο και το οποίο απλά δεν είχα πολύ έλεγχο».
Δεν είναι η μόνη. Σε παγκόσμιο επίπεδο, η αποφυγή ειδήσεων βρίσκεται σε επίπεδα ρεκόρ, σύμφωνα με ετήσια έρευνα του Ινστιτούτου Μελέτης Δημοσιογραφίας του Reuters που δημοσιεύθηκε τον Ιούνιο. Φέτος, το 40% των ερωτηθέντων, που συμμετείχαν σε έρευνα σε σχεδόν 50 χώρες, δήλωσαν ότι μερικές φορές ή συχνά αποφεύγουν τις ειδήσεις, από 29% το 2017.
Ο αριθμός ήταν ακόμη υψηλότερος στις ΗΠΑ, στο 42%, και στο Ηνωμένο Βασίλειο, στο 46%. Σε όλες τις αγορές, ο κύριος λόγος είναι ότι επηρέαζαν αρνητικά τη διάθεσή τους. Οι ερωτηθέντες δήλωσαν επίσης, ότι είχαν εξαντληθεί από την ποσότητα των ειδήσεων, ότι υπάρχει υπερβολική κάλυψη του πολέμου και των συγκρούσεων και ότι δεν μπορούν να κάνουν τίποτα με τις πληροφορίες.
Ο Julian Burrett, Βρετανός επαγγελματίας στο μάρκετινγκ, δήλωσε ότι έχει σκόπιμα αποσυνδεθεί από τις ειδήσεις από την πανδημία και πέρα, αφού ένιωθε σχεδόν εθισμένος σε συνεχείς αρνητικές ενημερώσεις. Έχει διαγράψει τις περισσότερες εφαρμογές πολυμέσων από το τηλέφωνό του και αποφεύγει τα τηλεοπτικά δελτία. Πέρυσι, ξεκίνησε ακόμη και μια μικρή κοινότητα στο Reddit, το r/newsavoidance, για να «εξετάσει τα πλεονεκτήματα και τα μειονεκτήματα, συμβουλές και κόλπα, καθώς και εργαλεία αποφυγής ειδήσεων».
Άλλοι που μίλησαν στον Guardian περιέγραψαν ποικίλες προσεγγίσεις. Ένας δήλωσε ότι παρακολουθεί τις ειδήσεις μία φορά την εβδομάδα για να παραμένει ενημερωμένος χωρίς να κατακλύζεται. Ένας άλλος είπε ότι απέφευγε τις ειδήσεις εδώ και χρόνια, επικαλούμενος την επίδρασή τους στη διάθεσή του και μια ευρύτερη δυσπιστία στον Τύπο. Ένας άνδρας από το Μέριλαντ περιέγραψε ότι ένιωθε «εξοργισμένος» από τις πρόσφατες πολιτικές εξελίξεις και προσπαθεί να θέσει όρια διαβάζοντας μόνο τους τίτλους.
Μελέτες δείχνουν ότι η αυξημένη έκθεση στις ειδήσεις- ιδιαίτερα μέσω της τηλεόρασης και των μέσων κοινωνικής δικτύωσης, και ιδιαίτερα η κάλυψη τραγικών ή δυσάρεστων γεγονότων- μπορεί να έχει αντίκτυπο στην ψυχική υγεία.
Για δεκαετίες, η Roxane Cohen Silver εξέταζε τις συνέπειες της χρήσης μέσων ενημέρωσης σε περιόδους κρίσεων, από την 11η Σεπτεμβρίου και την πανδημία Covid-19 έως τις καταστροφές που σχετίζονται με το κλίμα και τις μαζικές δολοφονίες.
«Με μεγαλύτερη έκθεση, βλέπουμε μεγαλύτερη δυσφορία στις αναφορές των ανθρώπων για την ψυχική τους υγεία. Μεγαλύτερο άγχος, περισσότεργη κατάθλιψη, αυξημένα συμπτώματα μετατραυματικού στρες», δήλωσε η Silver, καθηγήτρια ψυχολογίας, ιατρικής και δημόσιας υγείας στο Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνια, στο Irvine.
Τα τελευταία χρόνια, η έρευνά της διαπίστωσε ότι η πολιτική πόλωση αποτελεί σημαντικό παράγοντα στρες για τους ανθρώπους στις ΗΠΑ. Ομοίως, οι πολιτικές ανησυχίες βρέθηκαν στην κορυφή της λίστας πέρυσι στην δημοσκόπηση του Stress in America της Αμερικανικής Ψυχολογικής Εταιρείας, με την οικονομία και την εξάπλωση των ψευδών ειδήσεων να κατατάσσονται επίσης, σε υψηλή θέση.
Με την άνοδο των smartphone και των μέσων κοινωνικής δικτύωσης, οι «ευκαιρίες» για επαφή με οδυνηρό περιεχόμενο έχουν ανεβεί, σημείωσε η Silver. «Υπάρχουν ''ευκαιρίες'' να εκτίθεσαι σε ειδήσεις συνεχώς, είτε μέσω ειδοποιήσεων push στα τηλέφωνά σου, είτε μέσω πολλών διαφορετικών τρόπων ταυτόχρονα», είπε.
«Οι άνθρωποι μπορούν να παραμένουν ενημερωμένοι χωρίς να κάνουν doomscrolling», είπε η Silver. Εφαρμόζοντας τα διδάγματα από την έρευνά της στη δική της ζωή, διαβάζει ειδήσεις στο διαδίκτυο, αλλά παραλείπει βίντεο, τηλεόραση και μέσα κοινωνικής δικτύωσης. «Δεν βλέπω κανένα ψυχολογικό ή σωματικό όφελος από την κατανάλωση αυτού του είδους εικόνων. Έτσι, αν διαβάζω μια ιστορία και υπάρχει ένα βίντεο, δεν κάνω κλικ πάνω».
Το doomscrolling (ή doomsurfing) είναι ένας όρος που περιγράφει τη συνήθεια να κάνουμε ατελείωτο σκρολάρισμα σε ειδήσεις και περιεχόμενο στο διαδίκτυο, κυρίως αρνητικό ή αγχωτικό, όπως καταστροφές, κρίσεις, πανδημία και πόλεμοι.
Προτείνει να ορίσουμε συγκεκριμένα χρονικά διαστήματα για να διαβάσουμε τις ειδήσεις αντί να παραμένουμε συνεχώς βυθισμένοι σε αυτό το περιβάλλον, σημειώνοντας ότι βοηθάει αν οι άνθρωποι αισθάνονται ότι έχουν τον έλεγχο του πόσο εκτίθενται.
Ο Benjamin Toff, διευθυντής του Κέντρου Δημοσιογραφίας της Μινεσότα στο Πανεπιστήμιο της περιοχής, μελέτησε την τάση στο βιβλίο του «Avoiding the News». Κάνει μια βασική διάκριση μεταξύ εκείνων που αποφεύγουν συνεχώς τις ειδήσεις και εκείνων που απλώς περιορίζουν την κατανάλωσή τους- το δεύτερο, λέει, είναι «απόλυτα υγιές».
«Ζούμε σε έναν κόσμο στον οποίο μπορείς να έχεις πρόσβαση στις ειδήσεις 24/7 και να κατακλύζεσαι από πληροφορίες ανά πάσα στιγμή. Αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι πρέπει», είπε.
Αυτό που ανησυχεί εκείνον και συναφέλφους του είναι όταν η απόσυρση μετατρέπεται σε έναν κύκλο που βαθαίνει τα κοινωνικά χάσματα, αφήνοντας ορισμένες ομάδες λιγότερο πιθανό να συμμετάσχουν στην πολιτική ζωή.
«Όσο περισσότερο αποσυνδέεσαι από τις ειδήσεις, τόσο πιο δύσκολο γίνεται να προσπαθήσεις να κατανοήσεις τι συμβαίνει», εξήγησε.
Οι συγγραφείς παρατήρησαν ότι η συνεχής αποφυγή των ειδήσεων τείνει να είναι πιο συχνή μεταξύ των νέων, των γυναικών και των χαμηλότερων κοινωνικοοικονομικών τάξεων.
Με πληροφορίες από Guardian
