Οι αμερικανικές πρεσβείες σε όλο τον κόσμο έχουν αρχίσει ξανά να δέχονται αιτήσεις για τη χορήγηση φοιτητικών αδειών εισόδου στις ΗΠΑ, όμως η κυβέρνηση Τραμπ αυστηροποιεί τους ελέγχους, με ιδιαίτερη έμφαση στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης των αιτούντων.
Σύμφωνα με εσωτερικό υπόμνημα του Στέιτ Ντιπάρτμεντ με ημερομηνία 18 Ιουνίου, το οποίο περιήλθε στην κατοχή του Reuters, οι προξενικές αρχές καλούνται να πραγματοποιούν «ολοκληρωμένους και ενδελεχείς ελέγχους» σε όλους τους υποψήφιους φοιτητές, με στόχο να εντοπίζουν άτομα που εκφράζουν «εχθρική στάση προς τους πολίτες, τον πολιτισμό, την κυβέρνηση, τους θεσμούς ή τις ιδρυτικές αξίες» των ΗΠΑ.
Το υπόμνημα φέρει την υπογραφή του υπουργού Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο, ο οποίος καλεί τις αμερικανικές διπλωματικές αποστολές να εντοπίζουν ιδίως άτομα με ιστορικό πολιτικού ακτιβισμού, ειδικά όταν αυτός συνδέεται με επεισόδια βίας ή με δημόσιες τοποθετήσεις αντίθετες με την εξωτερική πολιτική των ΗΠΑ.
Σύμφωνα με δηλώσεις του Ρούμπιο, η κυβέρνησή του έχει ήδη ακυρώσει τις θεωρήσεις εισόδου «εκατοντάδων, ίσως και χιλιάδων» ατόμων – μεταξύ αυτών και φοιτητών – που θεωρήθηκε ότι ενεπλάκησαν σε δραστηριότητες οι οποίες, όπως σημειώνει, «αντιβαίνουν στις αμερικανικές προτεραιότητες». Στο στόχαστρο φαίνεται πως βρίσκονται ιδιαιτέρως αιτούντες που έχουν εκφραστεί επικριτικά για το Ισραήλ ή έχουν δείξει δημόσια υποστήριξη προς την παλαιστινιακή πλευρά, εν μέσω του πολέμου στη Λωρίδα της Γάζας.
Όπως αναφέρει το ίδιο έγγραφο, ο Λευκός Οίκος είχε ήδη δώσει εντολή από τις 27 Μαΐου να «παγώσουν» προσωρινά όλα τα νέα ραντεβού για φοιτητικές βίζες, μέχρι να τεθούν σε εφαρμογή τα νέα αυστηρότερα πρωτόκολλα ελέγχου των social media.
Σύμφωνα με το Reuters, στις κατευθύνσεις του Στέιτ Ντιπάρτμεντ περιλαμβάνεται και ειδική οδηγία προς τις πρεσβείες να διενεργούν πρόσθετους ελέγχους για αιτούντες που δηλώνουν ότι προορίζονται για σπουδές στο Χάρβαρντ – πανεπιστήμιο με το οποίο η κυβέρνηση Τραμπ βρίσκεται σε διαρκή πολιτική αντιπαράθεση, σε θέματα που κυμαίνονται από τη χρηματοδότηση έως τις θέσεις του ιδρύματος για την εξωτερική πολιτική και την ελευθερία του λόγου.
Η νέα πολιτική έχει ήδη προκαλέσει έντονο προβληματισμό σε πανεπιστήμια και οργανώσεις για τα δικαιώματα φοιτητών, καθώς εγείρει ερωτήματα για την ιδεολογική ουδετερότητα της βίζας και τον ρόλο των social media στη διαμόρφωση των μεταναστευτικών αποφάσεων της Ουάσινγκτον.
