Σχέδιο του Ρέμπραντ που απεικονίζει ένα νεαρό λιοντάρι που ξεκουράζεται, βγαίνει σε δημοπρασία, τα έσοδα από την οποία θα διατεθούν υπέρ της διατήρησης της άγριας ζωής.
Το συγκεκριμένο σχέδιο του Ρέμπραντ με το λιοντάρι, θα μπορούσε να προσεγγίσει ποσό ρεκόρ για έργο σε χαρτί, όταν αναμένεται να βγει σε δημοπρασία τον επόμενο χρόνο. Ο Τόμας Κάπλαν, ένας Αμερικανός συλλέκτης ολλανδικής τέχνης του 17ου αιώνα, σχεδιάζει να χρησιμοποιήσει τα έσοδα για να βοηθήσει στη χρηματοδότηση της διατήρησης των «μεγάλων αιλουροειδών».
«Η διατήρηση της άγριας ζωής είναι το μόνο πάθος που έχω που ξεπερνά τον Ρέμπραντ – και θέλω να προσελκύσω περισσότερους ανθρώπους σε αυτόν τον σκοπό», δήλωσε ο Κάπλαν.
Το σχέδιο «Young Lion Resting» (1638-42) παρουσιάστηκε σε μια έκθεση της συλλογής του Κάπλαν στο Μουσείο H'ART του Άμστερνταμ, αυτή την εβδομάδα. Παλαιότερα γνωστό ως Ερμιτάζ του Άμστερνταμ, το μουσείο διέκοψε τους δεσμούς του με το ίδρυμα της Αγίας Πετρούπολης μετά την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία το 2022 και είναι ανεξάρτητο.
Η έκθεση του Κάπλαν, «From Rembrandt to Vermeer: Masterpieces from The Leiden Collection», θα διαρκέσει έως τις 24 Αυγούστου. Η συλλογή του πήρε το όνομά του από τη γέννηση της πόλης του Ρέμπραντ.
Όταν η The Art Newspaper ρώτησε τον Κάπλαν εάν η πώληση του σχεδίου του Ρέμπραντ θα μπορούσε να φτάσει πάνω από 10 εκατομμύρια δολάρια, εκείνος απάντησε αμέσως, «πολλές δεκάδες εκατομμύρια». Τα χρήματα θα πάνε όλα σε φιλανθρωπικούς σκοπούς, κάτι που θα μπορούσε να ενθαρρύνει πιθανούς αγοραστές. Το πιο ακριβό έργο σε χαρτί που πουλήθηκε ποτέ σε δημοπρασία ήταν το «Κεφάλι ενός νεαρού Αποστόλου» του Ραφαήλ (γύρω στο 1519), το οποίο πωλήθηκε για 48 εκατομμύρια δολάρια σε δημοπρασία του οίκου Sotheby’s το 2012.
Ο Κάπλαν, δισεκατομμυριούχος πρόεδρος της εταιρείας πολύτιμων μετάλλων Electrum Group, ίδρυσε τον οργανισμό προστασίας Panthera με έδρα τη Νέα Υόρκη. Βοηθά στη διατήρηση των επτά ειδών μεγάλων αιλουροειδών: τσιτάχ, τζάγκουαρ, λεοπαρδάλεις, λιοντάρια, πούμα, λεοπαρδάλεις του χιονιού και τίγρεις. Αυτή την εβδομάδα, ο Κάπλαν επέστρεψε από μια επίσκεψη που διήρκεσε έναν μήνα στην Ινδία, για να δει λιοντάρια και λεοπαρδάλεις του χιονιού.
Ο Ρέμπραντ εκτιμάται πως ήταν στις αρχές ή στα μέσα των 30 του όταν σχεδίασε το λιοντάρι. Το γεγονός ότι το ζώο φορά λουρί στον λαιμό του υπογραμμίζει ότι προερχόταν πιθανώς από θηριοτροφείο ή πανηγύρι στο Άμστερνταμ. Δύο άλλα σχέδια λιονταριών του Ρέμπραντ που βρίσκονται στο Βρετανικό Μουσείο πιθανότατα απεικονίζουν το ίδιο ζώο.
Λιοντάρια μεταφέρονταν περιστασιακά από τη Βόρεια Αφρική στην Ολλανδία με πλοία της Ολλανδικής Εταιρείας Ανατολικών Ινδιών. Ο Ρέμπραντ μπορεί να σχεδίασε το ζώο για να το χρησιμοποιήσει σε πίνακές του με τον Άγιο Ιερώνυμο, ο οποίος συχνά απεικονίζεται συνοδευόμενος από το πιστό του λιοντάρι. Ο Κάπλαν θαυμάζει ιδιαίτερα τα μάτια του ζώου και λέει για το σχέδιο ότι ο Ρέμπραντ «χαρίζει μεγαλύτερη εσωτερική ζωή σε ένα αιλουροειδές από ό,τι οι περισσότεροι καλλιτέχνες στον άνθρωπο».
Αγόρασε το σχέδιο του λιονταριού το 2005 από τον έμπορο της Νέας Υόρκης Otto Naumann. Λίγα είναι γνωστά για την παλαιότερη προέλευσή του, αν και φαίνεται ότι το κατείχαν Γάλλοι συλλέκτες από τον 18ο αιώνα.
Το Young Lion Resting ήταν το πρώτο έργο του Ρέμπραντ που αγόρασε ο Κάπλαν, αλλά αυτός και η σύζυγός του Δάφνη Ρεκανάτι σύντομα απέκτησαν όχι λιγότερους από 17 πίνακες του καλλιτέχνη. Ο Κάπλαν λέει ότι υπάρχουν μόνο 40 πίνακες του Ρέμπραντ σε ιδιωτικές συλλογές, πράγμα που σημαίνει ότι τώρα έχει σχεδόν τους μισούς από αυτούς.
Όλα τα έργα του Ρέμπραντ που κατέχει βρίσκονται στην έκθεση του Άμστερνταμ. Μεταξύ αυτών η Αυτοπροσωπογραφία με σκιασμένα μάτια (1634) που προέρχεται από τη συλλογή του αφεντικού του καζίνο του Λας Βέγκας, Steve Wynn, το 2008.
Η έκθεση του Άμστερνταμ περιλαμβάνει επίσης σχεδόν 60 πίνακες άλλων Ολλανδών καλλιτεχνών του 17ου αιώνα, όπως οι Gerard ter Borch, Gerrit Dou, Carel Fabritius, Frans Hals, Jan Lievens, Frans van Mieris και Jan Steen. Πολλά από αυτά είναι της λεγόμενης Σχολής του Λέιντεν, που απεικονίζουν σκηνές με εξαιρετική λεπτομέρεια.
Αλλά ο πιο σημαντικός πίνακας στην έκθεση είναι η Νεαρή Γυναίκα καθισμένη σε βιργινάλιο (1670-75) του Γιοχάνες Βερμέερ. Ο Κάπλαν αγόρασε το έργο το 2008, πάλι από τον Wynn. Είναι το μόνο από τα 37 σωζόμενα Βερμέερ που παραμένει σε ιδιωτική συλλογή. Η έκθεση θα ταξιδέψει στο Μουσείο Τέχνης Norton στο West Palm Beach της Φλόριντα (25 Οκτωβρίου-29 Μαρτίου 2026).
Με πληροφορίες από The Art Newspaper
