Η Χαμάς απαίτησε σήμερα την έναρξη της δεύτερης φάσης της εκεχειρίας με το Ισραήλ στη Λωρίδα της Γάζας, η οποία επί της αρχής θα ξεκινούσε σήμερα, όμως το Ισραήλ προτιμά ένα σχέδιο παράτασης της εκεχειρίας ως τα μέσα Απριλίου το οποίο πρότειναν οι ΗΠΑ μπροστά στο αδιέξοδο στις διαπραγματεύσεις.
«Το Ισραήλ υιοθετεί το σχέδιο του ειδικού απεσταλμένου του Αμερικανού προέδρου (Ντόναλντ Τραμπ) Στιβ Γουίτκοφ για προσωρινή κατάπαυση του πυρός κατά τις περιόδους του Ραμαζανιού (σ.σ. που ολοκληρώνεται στα τέλη Μαρτίου) και του εβραϊκού Πάσχα (σ.σ. που θα εορταστεί στα μέσα Απριλίου)», ανέφερε το γραφείο του Ισραηλινού πρωθυπουργού Μπενιαμίν Νετανιάχου σε ανακοίνωσή του, η οποία εκδόθηκε λίγο μετά τα μεσάνυκτα του Σαββάτου προς Κυριακή (τοπική ώρα και ώρα Ελλάδας).
Το Ισραήλ είναι έτοιμο να ξεκινήσει «αμέσως» διαπραγματεύσεις «για όλες τις λεπτομέρειες του σχεδίου Γουίτκοφ» με τη Χαμάς, πρόσθετε η ανακοίνωση.
«Η πρόσφατη ανακοίνωση του γραφείου του Νετανιάχου επιβεβαιώνει ξεκάθαρα ότι η κατοχή δεν παύει να υπαναχωρεί από τις συμφωνίες που έχει υπογράψει», κατήγγειλε ο αξιωματούχος της Χαμάς Μαχμούντ Μαρντάουι σε δήλωσή του προς το AFP. «Ο μόνος τρόπος να πετύχουμε τη σταθερότητα στην περιοχή και την επιστροφή των κρατουμένων είναι να ολοκληρωθεί η εφαρμογή της συμφωνίας (…) ξεκινώντας από την εφαρμογή της δεύτερης φάσης», η οποία προβλέπει τον οριστικό τερματισμό του πολέμου στη Γάζα και την απελευθέρωση όλων των ομήρων, συνέχισε ο Μαρντάουι. «Σε αυτό επιμένουμε και δεν θα υποχωρήσουμε», υπογράμμισε. «Οι συνεχείς ελιγμοί δεν θα φέρουν τους ομήρους πίσω στις οικογένειές τους (…) Αλλά αντίθετα (…) θα οδηγήσουν στη συνέχιση των δεινών τους και των απειλών στις ζωές τους», επεσήμανε ο Μαρντάουι.
Σύμφωνα με το γραφείο του Νετανιάχου, ο Γουίτκοφ παρουσίασε την πρότασή του αφού κατέληξε στο συμπέρασμα ότι οι απόψεις της Χαμάς και του Ισραήλ δεν μπορούν να γεφυρωθούν άμεσα και κατά συνέπεια χρειάζεται περισσότερος χρόνος για να ευοδωθούν οι διαπραγματεύσεις σχετικά με την επίτευξη συμφωνίας για οριστική κατάπαυση του πυρός στη Λωρίδα της Γάζας.
Το σχέδιο του Αμερικανού απεσταλμένου προβλέπει την άμεση παράδοση στο Ισραήλ “των μισών ομήρων, ζωντανών και νεκρών” που εξακολουθούν να κρατούνται στη Γάζα, ενώ οι υπόλοιποι θα παραδοθούν στο τέλος της εκεχειρίας, εφόσον έχει επιτευχθεί συμφωνία για οριστική κατάπαυση του πυρός. Λίγη ώρα αργότερα ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο ανακοίνωσε ότι ενέκρινε την εσπευσμένη παράδοση στο Ισραήλ στρατιωτικής βοήθειας ύψους σχεδόν 4 δισ. δολαρίων.
Η εκεχειρία μεταξύ της Χαμάς και του Ισραήλ τέθηκε σε ισχύ στις 19 Ιανουαρίου έπειτα από 15 μήνες αιματηρού πολέμου, έναυσμα για τον οποίο αποτέλεσε η πρωτοφανής επίθεση της παλαιστινιακής οργάνωσης εναντίον του ισραηλινού εδάφους στις 7 Οκτωβρίου 2023. Η συμφωνία προβλέπει τρεις φάσεις διάρκειας 42 ημερών έκαστη.
- Στη διάρκεια της πρώτης φάσης η παλαιστινιακή οργάνωση απελευθέρωσε 25 ομήρους που κρατούσε στη Γάζα και επέστρεψε οκτώ σορούς ομήρων στο Ισραήλ, με αντάλλαγμα περίπου 1.800 Παλαιστίνιους κρατούμενους.
- Η δεύτερη φάση της εύθραυστης αυτής εκεχειρίας -- η οποία επετεύχθη έπειτα από μεσολάβηση των ΗΠΑ, του Κατάρ και της Αιγύπτου και μετά από μήνες επίπονων διαπραγματεύσεων-- θα έπρεπε κανονικά να ξεκινήσει σήμερα. Στο πλαίσιο αυτής θα αφήνονταν ελεύθεροι οι τελευταίοι όμηροι της Χαμάς και πολλές εκατοντάδες Παλαιστίνιοι κρατούμενοι στο Ισραήλ.
- Η τρίτη φάση θα είναι αφιερωμένη στην ανοικοδόμηση της Λωρίδας της Γάζας, με τον ΟΗΕ να εκτιμά σε περισσότερα από 53 δισ. δολάρια το κόστος του έργου αυτού.
Η συμφωνία περιέχει άρθρο που προβλέπει την αυτόματη παράταση της πρώτης φάσης για όσο διάστημα διαρκούν οι συνομιλίες για τη δεύτερη. Μέχρι στιγμής η Χαμάς επιμένει στην άρνησή της να συζητήσει οτιδήποτε άλλο πέρα από την εφαρμογή της δεύτερης φάσης, στο πλαίσιο της οποίας θα αποσυρθούν τα ισραηλινά στρατεύματα από τη Γάζα. Το Ισραήλ από την πλευρά του αρνείται να δεσμευθεί στη δεύτερη φάση, λέγοντας ότι προτιμά να παραταθεί η πρώτη, με νέες απελευθερώσεις ομήρων κάθε εβδομάδα με αντάλλαγμα Παλαιστίνιους κρατούμενους. Παράλληλα το Ισραήλ απαιτεί την πλήρη αποστρατιωτικοποίηση της Γάζας και την εξάλειψη της Χαμάς. Η παλαιστινιακή οργάνωση επιμένει ότι θα παραμείνει στον θύλακα.
Ο Νετανιάχου δέχεται εξάλλου πιέσεις από τους ακροδεξιούς συμμάχους του στην κυβέρνηση που είναι αντίθετοι στον τερματισμό του πολέμου. «Είναι ύψιστης σημασίας να καταβληθεί κάθε προσπάθεια ώστε να αποτραπεί η επανάληψη των εχθροπραξιών, κάτι που θα ήταν καταστροφικό», δήλωσε χθες Σάββατο ο Στεφάν Ντιζαρίκ εκπρόσωπος του γενικού γραμματέα του ΟΗΕ Αντόνιο Γκουτέρες. «Μια μόνιμη εκεχειρία και η απελευθέρωση όλων των ομήρων είναι ζωτικής σημασίας για να αποφευχθεί η κλιμάκωση και οι επιπλέον καταστροφικές συνέπειες για τους αμάχους», πρόσθεσε.
Με πληροφορίες από Reuters, AFP
