«Θεοδώρα»: Η όπερα του Χέντελ σε σκηνοθεσία Κέιτι Μίτσελ για πρώτη φορά μετά το 1750 στη Βασιλική Όπερα

Θεοδώρα: Η όπερα του Χέντελ σε σκηνοθεσία Κέιτι Μίτσελ για πρώτη φορά μετά το 1750 στη Βασιλική Όπερα Facebook Twitter
To Κόβεντ Γκάρντεν όταν παρουσιάστηκε η «Θεοδώρα» το 1750.
0

H Βασιλική Όπερα συνεχίζει τους εορτασμούς παρουσιάζοντας τις όπερες και τα ορατόρια που έγραψε ο Χέντελ για το Κόβεντ Γκάρντεν με μια νέα παραγωγή του αριστουργήματός του «Θεοδώρα», στο οποίο η αγάπη υπερβαίνει την πολιτική τυραννία. Η Θεοδώρα διώκεται για τις θρησκευτικές της πεποιθήσεις, αλλά η αρετή της εμπνέει την αφοσίωση ενός από τους καταπιεστές της.

Η Αμερικανίδα μέτζο σοπράνο Τζόις Ντιντονάτο και οι ανερχόμενοι σταρ της όπερας Τζούλια Μπούλοκ και Γιάκομπ Γιόζεφ Ορλίνσκι ανεβαίνουν στη σκηνή για να υποδυθούν τους πρωταγωνιστές του έργου του μπαρόκ σε σκηνοθεσία της Κέιτι Μίτσελ. Η σκηνοθέτις βλέπει το έργο μέσα από το πρίσμα της σύγχρονης θρησκευτικής τρομοκρατίας και δίνει ένα σύγχρονο, φεμινιστικό πλαίσιο σε ένα έργο που δεν έχει ακουστεί στο Κόβεντ Γκάρντεν από τις 16 Μαρτίου 1750.

Το 1750, με ταλαιπωρημένη υγεία, ο Χέντελ παρουσίασε το προτελευταίο ορατόριό του, τη «Θεοδώρα», στο δύσπιστο κοινό του Λονδίνου στο θέατρο Κόβεντ Γκάρντεν. Ο κύκλος των μουσικών και των φίλων του το θαύμασε, αλλά η «Θεοδώρα» ήταν αποτυχία και παίχτηκε μόνο τρεις φορές.

Υπάρχουν τουλάχιστον δύο εξηγήσεις γι' αυτό. Πρώτον, το θέμα του διωγμού και του μαρτυρίου ενός χριστιανού αγίου απείχε πολύ από τις αφηγήσεις της Παλαιάς Διαθήκης που είχαν συνηθίσει οι Λονδρέζοι από τα δραματικά ορατόρια του Χέντελ, ενώ ένας σεισμός που συνέβη περίπου μια εβδομάδα πριν την πρεμιέρα είχε αναγκάσει ορισμένους από τους συνήθεις θαμώνες των παραστάσεων του Χέντελ να εγκαταλείψουν την πόλη. Είναι το λιγότερο εκτελεσμένο από όλα τα ορατόριά του και αναβίωσε μόνο μία φορά το 1755.

Η «Θεοδώρα» του Χέντελ είναι ένα δραματικό ορατόριο σε τρεις πράξεις, σε αγγλικό λιμπρέτο του Τόμας Μορέλ. Ο Χέντελ το έγραψε όταν ήταν εξήντα τεσσάρων ετών και αφορά τη χριστιανή μάρτυρα Θεοδώρα και τον προσηλυτισμένο χριστιανό Ρωμαίο εραστή της, τον Δίδυμο. Είναι το μοναδικό δραματικό ορατόριο του Χέντελ στα αγγλικά με χριστιανικό θέμα και διαφέρει από τα προηγούμενα γιατί είναι μια τραγωδία που καταλήγει στον θάνατο της ηρωίδας και του εραστή της.

Η «Θεοδώρα» του Χέντελ είναι ένα δραματικό ορατόριο σε τρεις πράξεις, σε αγγλικό λιμπρέτο του Τόμας Μορέλ. Ο Χέντελ το έγραψε όταν ήταν εξήντα τεσσάρων ετών και αφορά τη χριστιανή μάρτυρα Θεοδώρα και τον προσηλυτισμένο χριστιανό Ρωμαίο εραστή της, τον Δίδυμο. Είναι το μοναδικό δραματικό ορατόριο του Χέντελ στα αγγλικά με χριστιανικό θέμα και διαφέρει από τα προηγούμενα γιατί είναι μια τραγωδία που καταλήγει στον θάνατο της ηρωίδας και του εραστή της.

Handel
Ο Γκέοργκ Φρίντριχ Χέντελ από τον Balthasar Denner, 1726-1728. 

Η πηγή του Τόμας Μορέλ για το λιμπρέτο ήταν το «Μαρτύριο της Θεοδώρας και του Διδύμου» (1687) του Ρόμπερτ Μπόιλ, εξέχοντος επιστήμονα και θεολόγου, ενώ ο Μορέλ παραθέτει τον Χέντελ να λέει: «Οι Εβραίοι δεν θα έρθουν σε αυτό επειδή είναι μια χριστιανική ιστορία· και οι κυρίες δεν θα έρθουν επειδή είναι ενάρετη».

Σύμφωνα με την ιστορία, ο Ρωμαίος κυβερνήτης της Αντιόχειας εκδίδει διάταγμα ότι προς τιμήν των γενεθλίων του Διοκλητιανού όλοι οι πολίτες θα προσφέρουν θυσία στην Αφροδίτη, τη ρωμαϊκή θεά του έρωτα, και τη Φλώρα, μια θεά της γονιμότητας. Ο Δίδυμος, ένας στρατιώτης που προσηλυτίστηκε κρυφά στον χριστιανισμό, ζητά για οι πολίτες που η συνείδηση ​​τους τούς εμποδίζει να κάνουν θυσίες σε είδωλα να μην τιμωρηθούν και ο Σεπτίμιος υποπτεύεται ότι ο Δίδυμος είναι χριστιανός.

Θεοδώρα: Η όπερα του Χέντελ σε σκηνοθεσία Κέιτι Μίτσελ για πρώτη φορά μετά το 1750 στη Βασιλική Όπερα Facebook Twitter
Η Θεοδώρα και ο Δίδυμος, 1712.

Η Θεοδώρα, μια ευγενής χριστιανή, και η φίλη της Ειρήνη προσκυνούν με τους ομοπίστους τους ιδιωτικά αντί να συμμετέχουν στους εορτασμούς για τα γενέθλια του αυτοκράτορα, όταν ένας αγγελιοφόρος φέρνει νέα για το διάταγμα του κυβερνήτη. Ο Σεπτίμιος έρχεται να τους συλλάβει.

Η Θεοδώρα περιμένει να καταδικαστεί σε θάνατο αλλά πληροφορείται ότι αντ' αυτού καταδικάστηκε να υπηρετήσει ως πόρνη στον ναό της Αφροδίτης. Η Θεοδώρα θα προτιμούσε να πεθάνει.

Η Ειρήνη ενημερώνει τον Δίδυμο που πηγαίνει εκεί με την ελπίδα είτε να τη σώσει είτε να πεθάνει μαζί της. Ο Σεπτίμιος απειλεί τη Θεοδώρα ότι αν δεν συμμετάσχει στις γιορτές μέχρι το τέλος της ημέρας, θα στείλει τους φρουρούς του να τη βιάσουν.

Στον ναό της Αφροδίτης που λειτουργεί ως οίκος ανοχής, η Θεοδώρα τρομάζει, αλλά η διάθεσή της αλλάζει καθώς συλλογίζεται τη μετά θάνατον ζωή. Ο Δίδυμος ομολογεί στον φίλο του και ανώτερο αξιωματικό του Σεπτίμιο ότι είναι χριστιανός και κάνει έκκληση στην αίσθηση ευπρέπειας του άλλου. Ο Σεπτίμιος επιτρέπει στον Δίδυμο να επισκεφθεί τη Θεοδώρα.

Στην αρχή η Θεοδώρα κάνει έκκληση στον Δίδυμο να τη σκοτώσει και να δώσει τέλος στα βάσανά της, αλλά αντ' αυτού ο Δίδυμος την πείθει να κρύψει την ταυτότητά της και παίρνει τη θέση της. Οι χριστιανοί γιορτάζουν την ασφαλή επιστροφή της Θεοδώρας.

Θεοδώρα: Η όπερα του Χέντελ σε σκηνοθεσία Κέιτι Μίτσελ για πρώτη φορά μετά το 1750 στη Βασιλική Όπερα Facebook Twitter
H σοπράνο Τζούλια Μπούλοκ υποδύεται τη Θεοδώρα. | ROH

Ωστόσο, εκείνη, νιώθει ένοχη που έθεσε σε κίνδυνο τη ζωή του Διδύμου για να σώσει τη δική της. Η Θεοδώρα πηγαίνει να προσφέρει τον εαυτό της στη θέση του Διδύμου, παρά τις διαμαρτυρίες της πιστής της φίλης Ειρήνης. Και ο Δίδυμος και η Θεοδώρα υποστηρίζουν ότι πρέπει να πεθάνουν στη θέση του άλλου. Καταδικάζονται σε θάνατο και τραγουδούν ένα ντουέτο για την αθανασία τους.  

Οι άγιοι Θεοδώρα και Δίδυμος είναι χριστιανοί άγιοι των οποίων ο μύθος βασίζεται στον λόγο του Αγίου Αμβροσίου. Το ζευγάρι μαρτύρησε κατά τη βασιλεία των συγκυβερνητών Ρωμαίων Αυτοκρατόρων Διοκλητιανού και Μαξιμιανού.

Η Θεοδώρα ήταν μια νεαρή αρχόντισσα της Αλεξάνδρειας που είχε αρνηθεί να προσφέρει θυσία στους Ρωμαίους θεούς. Ο Δίδυμος και, σύμφωνα με τον Αμβρόσιο, η Θεοδώρα αποκεφαλίστηκαν. Το σώμα του Διδύμου κάηκε. Δεν περιλαμβάνονται στο ρωμαϊκό μαρτυρολόγιο, τον επίσημο κατάλογο των αγίων της Ρωμαιοκαθολικής Εκκλησίας. Η ιστορία της Θεοδώρας και του Διδύμου είναι σχεδόν πανομοιότυπη με αυτή των αγίων Αντωνίας και Αλεξάνδρου που τιμά η ρωμαιοκαθολική εκκλησία.

Θεοδώρα: Η όπερα του Χέντελ σε σκηνοθεσία Κέιτι Μίτσελ για πρώτη φορά μετά το 1750 στη Βασιλική Όπερα Facebook Twitter
Η σκηνοθέτις της «Θεοδώρας» Κέιτι Μίτσελ | ROH
Θεοδώρα: Η όπερα του Χέντελ σε σκηνοθεσία Κέιτι Μίτσελ για πρώτη φορά μετά το 1750 στη Βασιλική Όπερα Facebook Twitter
Η διάσημη μέτζο σοπράνο Τζόις Ντιντονάτο που υποδύεται την Ειρήνη, τη φίλη της Θεοδώρας. | ROH
Θέατρο
0

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΑ

Θωμάς Μοσχόπουλος: «Η πατριαρχία κάνει και τους άντρες να κλαίνε»

The Review / Θωμάς Μοσχόπουλος: «Η πατριαρχία κάνει και τους άντρες να κλαίνε»

Ο συγγραφέας και σκηνοθέτης, Θωμάς Μοσχόπουλος, πήρε το κλασικό αριστούργημα του Στρίντμπεργκ, άλλαξε το φύλο της ηρωίδας και εξηγεί γιατί η Δεσποινίς Τζούλια έγινε Κος Ζύλ, ένας νεαρός ομοφυλόφιλος αριστοκράτης.
ΒΕΝΑ ΓΕΩΡΓΑΚΟΠΟΥΛΟΥ
To «Τζένη Τζένη» του '26 δεν είναι αυτό που περιμένεις

Θέατρο / To «Τζένη Τζένη» του '26 δεν είναι αυτό που περιμένεις

Στην ταινία του 1966 θριάμβευε το φως, το ελληνικό καλοκαίρι και η αγάπη. Στην παράσταση που σκηνοθετεί σήμερα ο Νίκος Καραθάνος βλέπει «το τελευταίο δειλινό πριν έρθει η νύχτα», ψάχνει το happy end και κοιτάζει με νοσταλγία μια εποχή αθωότητας που έχει οριστικά χαθεί.
ΑΡΓΥΡΩ ΜΠΟΖΩΝΗ
Η Κίττυ Παϊταζόγλου πιστεύει ότι η συναίνεση είναι μια πολύ εύθραυστη λέξη

Θέατρο / Κανείς δεν θα κάνει την Κίττυ στην άκρη

Μια από τις πιο ταλαντούχες και ιδιαίτερες ηθοποιούς της γενιάς της, η Κίττυ Παϊταζόγλου, μιλά στη LifO για το τολμηρό έργο «Συναίνεση» στο οποίο πρωταγωνιστεί αλλά και για την εμπειρία της με τον σκηνοθέτη Ούλριχ Ράσε το καλοκαίρι που μας πέρασε.
ΑΡΓΥΡΩ ΜΠΟΖΩΝΗ
Λέσλι Τράβερς: «Η όπερα είναι ένας κόσμος χωρίς όρια»

Θέατρο / Ο Λέσλι Τράβερς πήγε τη σκηνογραφία σε άλλο επίπεδο. Δες εδώ μαγεία

Με αφορμή τη νέα παραγωγή της «Άννα Μπολένα» στην Εθνική Λυρική Σκηνή, ο διακεκριμένος σκηνογράφος μιλά για τη δύναμη της μουσικής να γεννά εικόνες και την όπερα ως ένα από τα πιο ζωντανά καλλιτεχνικά πεδία.
ΑΡΓΥΡΩ ΜΠΟΖΩΝΗ
Εύη Σαουλίδου: «Θέλουμε τα πάντα. Όλα όσα υπάρχουν στη ζωή. Βουλιμικά»

Εύη Σαουλίδου / Εύη Σαουλίδου: «Θέλουμε τα πάντα. Όλα όσα υπάρχουν στη ζωή. Βουλιμικά»

Μια από τις πιο προσηλωμένες στην τέχνη της ηθοποιούς της γενιάς της θα ζωντανέψει επί σκηνής μαζί με τέσσερις άντρες, σε μια ελεύθερη θεατρική διασκευή, την ταινία του Μάρκο Φερέρι «Το μεγάλο φαγοπότι».
ΑΡΓΥΡΩ ΜΠΟΖΩΝΗ
Σάββας Στρούμπος: «Οι λογαριασμοί μας με τον Κάφκα παραμένουν ανοιχτοί»

Θέατρο / Σάββας Στρούμπος: «Οι λογαριασμοί μας με τον Κάφκα παραμένουν ανοιχτοί»

Ένας από τους σημαντικότερους εκπροσώπους του σύγχρονου ελληνικού θεάτρου ανεβάζει στην Εναλλακτική Σκηνή της ΕΛΣ το τελευταίο διήγημα του Κάφκα, βλέποντας σε αυτό μια εξαιρετικά επίκαιρη αλληγορία για την προσπάθεια της τέχνης να επιβιώσει σε έναν κόσμο που δεν τη θεωρεί απαραίτητη.
ΑΡΓΥΡΩ ΜΠΟΖΩΝΗ
«Βυσσινόκηπος» στο Εθνικό με νέα, φρέσκια ματιά

The Review / Σε κάποιους άρεσε ο «Βυσσινόκηπος» στο Εθνικό

Η Βένα Γεωργακοπούλου και ο Χρήστος Παρίδης διαβάζουν, ο καθένας με τον τρόπο του, την παράσταση του Εθνικού, θυμούνται τους «Βυσσινόκηπους» που έχουν δει και ξεφυλλίζουν τη θαυμάσια μετάφραση της Χρύσας Προκοπάκη.
ΒΕΝΑ ΓΕΩΡΓΑΚΟΠΟΥΛΟΥ
Πόσο εύκολα «βγαίνει» μια ελληνική παράσταση στο εξωτερικό;

Έρευνα / Πόσο εύκολα «βγαίνει» μια ελληνική παράσταση στο εξωτερικό;

Τι χρειάζεται, τελικά, για να βγει μια παράσταση έξω από την Ελλάδα; Ποιος στηρίζει τους καλλιτέχνες; Ποια έργα «αρέσουν» στους ξένους; Ζητήσαμε από τους Έλληνες δημιουργούς Δημήτρη Παπαϊωάννου, Πρόδρομο Τσινικόρη, Ανέστη Αζά, Γιώργο Βαλαή, Χρήστο Παπαδόπουλο, Ευριπίδη Λασκαρίδη, Πατρίσια Απέργη και Μάριο Μπανούσι να μοιραστούν την πορεία του ταξιδιού τους.
ΑΡΓΥΡΩ ΜΠΟΖΩΝΗ
Μπήκαμε στις πρόβες της «Άννα Μπολένα» στην Εθνική Λυρική Σκηνή

Θέατρο / Στις πρόβες της «Άννα Μπολένα» στην Εθνική Λυρική Σκηνή

Ο σκηνοθέτης Θέμελης Γλυνάτσης εξηγεί τον ρηξικέλευθο τρόπο με τον οποίο προσέγγισε την όπερα του Ντονιτσέτι, «μουτζουρώνοντας» το μπελ κάντο του συνθέτη με ηχητικές παρεμβολές πρωτοφανείς για τα ελληνικά δεδομένα.
ΧΡΗΣΤΟΣ ΠΑΡΙΔΗΣ
O Θύμιος Ατζακάς έκανε το «Κτίσμα» του Κάφκα μουσική περφόρμανς

Θέατρο / O Θύμιος Ατζακάς έκανε το «Κτίσμα» του Κάφκα μουσική περφόρμανς

Ο μουσικός εξηγεί πώς από το έργο του Φραντς Κάφκα εμπνεύστηκε την ομώνυμη μουσική περφόρμανς θέλοντας να μιλήσει για τον τρόπο που ακόμα και η υποψία του φόβου παραλύει τον άνθρωπο, ενώ ουσιαστικά παγιδεύεται από τον ίδιο του τον εαυτό.
M. HULOT
Κωνσταντίνος Σκουρλέτης: «Πώς γίνεται να μην παρατηρείς όσα συμβαίνουν γύρω σου και να μην τα εισάγεις στην τέχνη σου;»

Θέατρο / Ένας από τους καλύτερους σκηνογράφους μας είναι μόλις 31 ετών

Λίγο προτού ανέβει το «Τζένη Τζένη», ο Κωνσταντίνος Σκουρλέτης της ομάδας bijoux de kant, του φιλμικού σύμπαντος του Βασίλη Κεκάτου, των αριστουργηματικών κόσμων του Γκολντόνι αλλά και της Μαρίνας Σάττι, αποκωδικοποιεί την ανοδική του πορεία.
ΧΡΗΣΤΟΣ ΠΑΡΙΔΗΣ