Η σημασία του Ρέμπραντ σήμερα, 350 χρόνια μετά τον θάνατό του

Η σημασία του Ρέμπραντ σήμερα, 350 χρόνια μετά τον θάνατό του Facebook Twitter
Στο κέντρο φαίνεται το «Πορτρέτο του Arnold Tholinx» (1656) στην έκθεση «Το κοινωνικό δίκτυο του Ρέμπραντ», στο Μουσείο Ρέμπραντ του Άμστερνταμ.
0

Πώς ακριβώς πέθανε ο Ρέμπραντ; Αν σκεφτεί κανείς ότι πρόκειται για ένα από τα πιο διάσημα ονόματα στην ιστορία της τέχνης, αποτελεί έκπληξη μάλλον το γεγονός ότι δεν γνωρίζουμε.

Ήταν 63 χρονών, αλλά οι κατά καιρούς μελετητές δεν έχουν βρει κάποια ένδειξη συγκεκριμένης ασθένειας. Οι ποιητές θα μπορούσαν να ισχυριστούν ότι πέθανε εξαιτίας της θλίψης, έναν χρόνο μετά τον θάνατο του μοναδικού επιζώντος γιου του, Τίτου.

Τα υπόλοιπα τρία παιδιά που έκανε με τη σύζυγό του Σάσκια –η οποία πέθανε λίγους μήνες μετά τη γέννηση του Τίτου– δεν είχαν επιβιώσει πέραν της βρεφικής ηλικίας.

O Ρέμπραντ δεν επιθυμεί να εντυπωσιάσει, αλλά να σε κάνει να νιώσεις, να ζήσεις τη στιγμή. Αυτή είναι μια εντελώς διαφορετική ρητορική προσέγγιση από εκείνη που χαρακτήριζε τους προκατόχους του. Εν τέλει, οι θεοί του Ρέμπραντ είναι οι άνθρωποι.

Η σημασία του Ρέμπραντ σήμερα, 350 χρόνια μετά τον θάνατό του Facebook Twitter
Πορτρέτα του Marten Soolmans και της Oopjen Coppit, στην έκθεση «Όλοι οι Ρέμπραντ» στο Rijksmuseum, το Εθνικό Μουσείο της Ολλανδίας

Παρότι, όσο ζούσε, ο Ρέμπραντ γνώρισε παγκόσμια φήμη, το τέλος της ζωής του τον είχε βρει χρεοκοπημένο. Όταν πέθανε, τον έθαψαν σ' έναν νοικιασμένο και χωρίς καμιά επιγραφή, τάφο. Αργότερα, η σορός του ανασύρθηκε και χάθηκε, και δεν υπάρχει κάποιο ίχνος της τελευταίας του κατοικίας πουθενά.

Με αφορμή τη συμπλήρωση 350 χρόνων από τον θάνατό του, το 1669, μια σειρά από μουσεία ανά τον πλανήτη, από το Άμστερνταμ ως τον Αραβικό Κόλπο, έχουν διοργανώσει για φέτος εκθέσεις στη μνήμη της τεράστιας εικαστικής κληρονομιάς του.

Η σημασία του Ρέμπραντ σήμερα, 350 χρόνια μετά τον θάνατό του Facebook Twitter
«Ο γιος του Ρέμπραντ, Τίτος με αμφίεση μοναχού», πίνακας του 1660.

Πώς αντιλαμβανόμαστε τον Ρέμπραντ σήμερα; Πώς ερμηνεύουμε τη ζωή και το έργο αυτού του εκπρόσωπου της Ολλανδικής Χρυσής Περιόδου που γνώρισε μεγάλη φήμη αλλά και απαξίωση στη ζωή του και που κάθε τόσο «ανασταίνεται» ξανά και ξανά από διαφορετικές γενιές εραστών της τέχνης που ανακαλύπτουν καινούρια νοήματα στο έργο του;

«Ελάχιστοι μπορούν να ισχυριστούν ότι γνωρίζουν την ιστορία της ζωής του Ρέμπραντ», σύμφωνα με τον Τάκο Ντίμπιτς, διευθυντή του Rijksmuseum, του Εθνικού Μουσείου της Ολλανδίας, στο οποίο ξεκίνησε η μεγάλη έκθεση με τίτλο «Όλοι οι Ρέμπραντ» και θα διαρκέσει μέχρι τις 10 Ιουνίου.

«Κάθε γενιά τον οικειοποιείται με τον δικό της τρόπο. Πριν από ογδόντα χρόνια, ο κόσμος λάτρευε τον Ρέμπραντ ως τον "γέρο της ψυχής", τον μοναχικό καλλιτέχνη που κατακτά το υψηλότερο σημείο της τέχνης. Σήμερα τον αντιλαμβανόμαστε περισσότερο ως τον επαναστάτη που διαρκώς εφευρίσκει εκ νέου τον εαυτό του, που αλλάζει συνεχώς τη μέθοδό του και έχει να αντιπαλέψει όχι μόνο τα κριτήρια της εποχής του, αλλά και τον ίδιο του τον εαυτό».

Η σημασία του Ρέμπραντ σήμερα, 350 χρόνια μετά τον θάνατό του Facebook Twitter
Αυτοπροσωπογραφία του Ρέμπραντ, γύρω στο 1628

Εκτός από τη μεγαλειώδους κλίμακας έκθεση στο Rijksmuseum, υπάρχουν και πολλές άλλες που έχουν στηθεί στην πατρίδα του αλλά και σε διάφορα μέρη του πλανήτη με άξονα τη ζωή και το έργο του μεγάλου ζωγράφου.

Το πρώιμο έργο του παρουσιάζεται στο μουσείο Lakenhal του Λίντεν με τίτλο «Ο νεαρός Ρέμπραντ 1624-1634», ενώ οι πρώτες επιτυχίες του εξερευνώνται στην έκθεση «Leiden Circa 1630: Rembrandt Emerges» που διοργανώνει το Agnes Etherington Art Center στο Οντάριο του Καναδά.

Στο Μουσείο Ρέμπραντ του Άμστερνταμ μαθαίνουμε για τις προσωπικές διασυνδέσεις του ζωγράφου στην έκθεση με τίτλο «Το κοινωνικό δίκτυο του Ρέμπραντ: Οικογένεια, φίλοι και γνωστοί», ενώ στο Fries Museum του Λέουβαρντεν ξετυλίγεται η ρομαντική του ζωή στην έκθεση «Ρέμπραντ και Σάσκια: Έρωτας και γάμος στην Χρυσή Ολλανδική Περίοδο».

Εκθέσεις που αφορούν το έργο του Ρέμπραντ γίνονται φέτος επίσης στο μουσείο Thyssen-Bornemisza της Μαδρίτης, στο Βρετανικό Μουσείο του Λονδίνου και στο Λούβρο του Άμπου Ντάμπι, μεταξύ άλλων.

Η σημασία του Ρέμπραντ σήμερα, 350 χρόνια μετά τον θάνατό του Facebook Twitter
Ο πίνακας «Κεφαλή νεαρού άνδρα, με σφιγμένα χέρια: Σπουδή της φιγούρας του Χριστού» στο Λούβρο του Άμπου Ντάμπι

Δεν είναι όμως μόνο το εύρος του έργου του, αλλά και οι πολλαπλές αναγνώσεις του που δικαιολογούν τόσες πολλές παράλληλες αλλά διαφορετικής προσέγγισης εκθέσεις.

Σύμφωνα με τον διευθυντή του Rijksmuseum, «ο Ρέμπραντ δεν επιθυμεί να εντυπωσιάσει, αλλά να σε κάνει να νιώσεις, να ζήσεις τη στιγμή. Αυτή είναι μια εντελώς διαφορετική ρητορική προσέγγιση από εκείνη που χαρακτήριζε τους προκατόχους του. Εν τέλει, οι θεοί του Ρέμπραντ είναι οι άνθρωποι. Το έργο του αποτελεί φόρο τιμής στον ανθρωπισμό και στην ευάλωτη υπόστασή μας ως ανθρώπινα όντα».

Με στοιχεία από τους New York Times

 

Εικαστικά
0

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Η μεγαλειώδης έκθεση του Ρέμπραντ στην Ολλανδία ξεκινά. Δείτε μερικά αριστουργήματα σε HD

Εκθέσεις / Η μεγαλειώδης έκθεση του Ρέμπραντ στην Ολλανδία ξεκινά. Δείτε μερικά αριστουργήματα σε HD

Με αφορμή την συμπλήρωση 350 χρόνων από το θάνατο του Ρέμπραντ το Rijksmuseum στο Άμστερνταμ χαρακτήρισε το 2019 ως «έτος του Ρέμπραντ» και διοργανώνει σειρά από εκθέσεις και εκδηλώσεις.

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΑ

Έντεκα μουσικοσυνθέτες μάς καλούν να τους ξανα-ανακαλύψουμε

Εικαστικά / Έντεκα μουσικοσυνθέτες μάς καλούν να τους ξανα-ανακαλύψουμε

"Νομίζω ήρθε η ώρα ν' ακούσουμε..." - Το Ινστιτούτο Ελληνικής Μουσικής Κληρονομιάς, σε συνεργασία με το Μουσείο Μπενάκη, επιχειρεί μια πρωτότυπη μουσειακή παρέμβαση στη μόνιμη έκθεση της Πινακοθήκης Γκίκα.
ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΑΝΤΑΖΟΠΟΥΛΟΣ
ΘΗΤΕΙΑ: Μια σημαντική έκθεση στη μνήμη του Στέλιου Φαϊτάκη

Εικαστικά / Επτά σύγχρονοι εικαστικοί εκθέτουν στη μνήμη του Στέλιου Φαϊτάκη

Η «συνάντηση» επτά σύγχρονων Ελλήνων εικαστικών δημιουργών της γενιάς του ζωγράφου –κάποιοι είναι και προσωπικοί του φίλοι– στην γκαλερί Roma, με σκοπό την ανάδειξη μιας σειράς κοινών καταβολών.
ΧΡΗΣΤΟΣ ΠΑΡΙΔΗΣ
CHECK Αυτές τις μέρες, ενώ χορεύουμε στην Cantina Social στο απέναντι δωμάτιο στέκεται ένα πολύχρωμο κουνέλι

Εικαστικά / Στην Cantina Social συχνάζει ένα πολύχρωμο, «αντικοινωνικό» κουνέλι

Σε ένα διαχρονικά εναλλακτικό στέκι της Αθήνας, που έχει γράψει ιστορία με τα πάρτι και τα ξενύχτια του, επαναλειτουργεί πια ένα safe-house στο οποίο καλλιτέχνες θα μπορούν να μοιραστούν τις πιο σκοτεινές στιγμές τους, τις πιο προσωπικές τους εμπειρίες.
ΖΩΗ ΠΑΡΑΣΙΔΗ
Πρόσωπο με πρόσωπο: Μια έκθεση για τη μαγεία και τα μυστικά των Φαγιούμ

Πολιτισμός / Τα πιο καθηλωτικά πορτρέτα στην Ιστορία της Τέχνης: Μια έκθεση για τη μαγεία και τα μυστικά των Φαγιούμ

Τριάντα οκτώ μουμιοποιημένα σώματα με προσωπογραφίες στη θέση της κεφαλής που βρέθηκαν σε αρχαιολογικές ανασκαφές σε όλο τον κόσμο παρουσιάζονται σε μια μεγάλη έκθεση στο Άμστερνταμ.
NEWSROOM
Εκθέσεις εικαστικών: Απρίλιος 2024.

Εικαστικά / Ένα εικαστικός Απρίλιος γεμάτος με ενδιαφέρουσες εκθέσεις

Μία έκθεση στη μνήμη του Στέλιου Φαϊτάκη και άλλη μία με αφετηρία το «Θυμήσου, Σώμα...» του Κ. Π. Καβάφη, «Αναδυόμενες Αφροδίτες», «Διάφανοι κήποι» και άλλες 25 προτάσεις που καλύπτουν ένα ευρύ καλλιτεχνικό φάσμα.
ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΧΡΗΣΤΟΣ ΠΑΡΙΔΗΣ
Σωκράτης Σωκράτους

Εικαστικά / Σωκράτης Σωκράτους: «Δεν έχω αίσθηση του φόβου, δεν καταλαβαίνω Χριστό άμα είναι να κάνω κάτι»

Μετακόμισε στην Αθήνα των '90s και δεν θέλησε να μείνει πουθενά αλλού, έβαλε τα κλάματα την πρώτη φορά που είδε από κοντά έργο του Τσαρούχη. Έχει σκηνογραφήσει πολύ για το ντόπιο θέατρο του οποίου δεν ήταν φαν κάποτε, έχει εκπροσωπήσει την Κύπρο στη Μπιενάλε της Βενετίας. Βρίσκεται στη μόνιμη συλλογή του Πομπιντού, συμφώνησε να συνεργαστεί με την Hermès για έναν χρόνο και το έκανε για δεκαπέντε. Κι είναι ο Αθηναίος της εβδομάδας.
M. HULOT
Η Μαρία Λιναρδάκη πλάθει στον πηλό αναμνήσεις και φωτεινά όνειρα

Εικαστικά / Η Μαρία Λιναρδάκη πλάθει με πηλό αναμνήσεις και φωτεινά όνειρα

Η συμβολαιογράφος, η οποία πριν από δεκαπέντε χρόνια αποφάσισε να ακολουθήσει το δικό της δημιουργικό ταξίδι, αποκωδικοποιεί την αγάπη της για τη φύση ως έμπνευση για τη διακόσμηση των κεραμικών της και μας μεταφέρει σε έναν φανταστικό κήπο χρωμάτων και αναμνήσεων.
ΑΡΓΥΡΩ ΜΠΟΖΩΝΗ
Η επανεκκίνηση του 3ου ορόφου του Μουσείου Μπενάκη Ελληνικού Πολιτισμού

Εικαστικά / Η επανεκκίνηση του 3ου ορόφου του Μουσείου Μπενάκη Ελληνικού Πολιτισμού

Οι χώροι όπου εκτίθενται οι συλλογές που αφορούν την Ελληνική επανάσταση αλλάζουν και εμπλουτίζονται. Ο επιστημονικός διευθυντής του μουσείου Γιώργης Μαγγίνης μάς ξεναγεί στη νέα μόνιμη έκθεση.
ΧΡΗΣΤΟΣ ΠΑΡΙΔΗΣ
Μια μεγάλη αναδρομική έκθεση για το έργο της Σαντάλ Άκερμαν

Εικαστικά / Μια μεγάλη αναδρομική έκθεση για το έργο της Σαντάλ Άκερμαν

Οι Βρυξέλλες τιμούν μια ακούραστη δημιουργό που χάρη στη νεωτερικότητα, την οραματική αντιμετώπιση των εικόνων, του χρόνου και του χώρου και στους προβληματισμούς που διατρέχουν το έργο της εξακολουθεί να επηρεάζει γενιές καλλιτεχνών.
NEWSROOM
Τρεις εκθέσεις για την Κέτε Κόλβιτς που κατέγραψε τις πιο σκοτεινές στιγμές της ανθρώπινης εμπειρίας

Εικαστικά / Μέσα στο '24 θα τρέξουν όχι μία, όχι δύο, αλλά τρεις εκθέσεις για την Κέτε Κόλβιτς

Τρεις μεγάλες εκθέσεις αποκαλύπτουν τις πολλές μορφές του έργου μιας καλλιτέχνιδας που κατέγραψε τις πιο σκοτεινές στιγμές της ανθρώπινης εμπειρίας και αψήφησε την κατηγοριοποίηση.
NEWSROOM