ΠΡΙΝ ΑΠΟ ΜΙΑ εβδομάδα, ο πρώην υπουργός του ΠΑΣΟΚ και πρώην βουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ Γιάννης Ραγκούσης ένιωσε, όπως είπε στη συνεδρίαση της Πολιτικής Γραμματείας του ΣΥΡΙΖΑ, την ανάγκη να ζητήσει συγγνώμη από τα μέλη και τα στελέχη του ΠΑΣΟΚ.
Ο λόγος που επικαλέστηκε δεν αφορούσε τη δική του συμπεριφορά κατά το πρόσφατο παρελθόν, αλλά τη «σκαιότατη», όπως τη χαρακτήρισε, δήλωση του Στέφανου Κασσελάκη περί «παρέλασης σημιτικής διαπλοκής» στην εκδήλωση για την 3η Σεπτέμβρη.
Ο Γιάννης Ραγκούσης, ο οποίος έχει μείνει εκτός Βουλής από πέρσι, καθώς δεν εξελέγη λόγω της μεγάλης πτώσης του ΣΥΡΙΖΑ, έχει πει κατά καιρούς βαριές κουβέντες και για το ΠΑΣΟΚ και για τον ΣΥΡΙΖΑ. Όμως αυτήν τη φορά βρήκε πολύ βαριά όσα είπε ο Κασσελάκης για το ΠΑΣΟΚ, επειδή ήταν τα γενέθλιά του. «Στο ΠΑΣΟΚ ο καθένας έχει κάθε δικαίωμα να κάνει κριτική. Δεν μπορεί όμως να υβρίζει τα πεντηκοστά γενέθλια ενός ιστορικού κόμματος, και μάλιστα του ΠΑΣΟΚ, με τέτοια προσφορά στον ελληνικό λαό», φέρεται να είπε κατά τη συνεδρίαση της Πολιτικής Γραμματείας.
Το θέμα των συνεργασιών ή της αυτόνομης πορείας του κόμματος είναι ο ελέφαντας στο δωμάτιο, για τον οποίο ως τώρα στο ΠΑΣΟΚ κανένας δεν έχει μιλήσει εντελώς ανοιχτά και δεν έχει ζητήσει να ξεκαθαρίσουν όλοι οι υποψήφιοι τη θέση τους, πριν πάνε τα μέλη στις κάλπες, ώστε να γνωρίζουν τι θα τους προκύψει αργότερα.
Ο Ραγκούσης υποστηρίζει τελευταία ότι το ΠΑΣΟΚ με τον ΣΥΡΙΖΑ πρέπει να συμπορευτούν για να καταφέρουν να πάρουν την εξουσία. Αξιόπιστες πληροφορίες αναφέρουν ότι διατηρεί διαύλους με κάποιους από τους υποψήφιους προέδρους του ΠΑΣΟΚ και συνομιλητές του αφήνουν να εννοηθεί ότι η συγγνώμη που ζήτησε έγινε δεκτή με ιδιαίτερη ικανοποίηση από συγκεκριμένους. Όλα αυτά, όμως, δεν συζητούνται ποτέ δημόσια, συγκεκριμένα και με διαφάνεια, παρά μόνο παρασκηνιακά, και απλώς ανακοινώνονται ως θέσεις στα κανάλια, χωρίς καμία εξήγηση.
Ο Γιάννης Ραγκούσης, π.χ., μιλάει στα τηλεοπτικά πάνελ για κοινό ψηφοδέλτιο ΣΥΡΙΖΑ-ΠΑΣΟΚ στις επόμενες εκλογές και πρόσφατα ανέφερε ότι πρέπει να καταθέσουν στον Άρειο Πάγο ένα ψηφοδέλτιο σε κάθε εκλογική περιφέρεια που θα το υποστηρίξουν όλοι τους, γιατί δεν υπάρχει άλλη λύση για να πάρουν το μπόνους των εδρών.
Για όλα αυτά δεν έχει γίνει η παραμικρή συζήτηση, ούτε στα όργανα του ΣΥΡΙΖΑ, ούτε στο ΠΑΣΟΚ – του ο οποίου ο πρόεδρος άλλωστε είναι γνωστό πως ήταν αντίθετος και έχει πει πολλές φορές ότι δεν θα δεχόταν πίσω τα στελέχη του ΠΑΣΟΚ που έφυγαν για μια «καρέκλα». Η δημόσια διατύπωση τέτοιων προτάσεων, ακόμα και με λεπτομέρειες, χωρίς να έχει προηγηθεί κανένας δημοκρατικός διάλογος μέσα στα κόμματα για τα θέματα αυτά, φανερώνει το παρασκήνιο που υπάρχει και εξελίσσεται.
Στον Ραγκούση ανέλαβε να απαντήσει την περασμένη εβδομάδα ο βουλευτής και στενός συνεργάτης του Νίκου Ανδρουλάκη, Παναγιώτης Δουδωνής, λέγοντάς του ότι ζητά συγγνώμη για λάθος λόγους. Σύμφωνα με τον Δουδωνή –ο οποίος απαντούσε προφανώς και για λογαριασμό του Ανδρουλάκη–, συγγνώμη θα έπρεπε να ζητήσει από τους ψηφοφόρους του ΠΑΣΟΚ, «τους οποίους άφησε για να πάει στον ΣΥΡΙΖΑ για μια βουλευτική θέση».
Του είπε επίσης ότι «συγγνώμη ίσως θα έπρεπε να ζητάει και από τα στελέχη του ΣΥΡΙΖΑ, γιατί τώρα που είναι μια δύσκολη ώρα θέλει να τους αφήσει και αυτούς. Αν ονειρεύεται επιστροφή στο ΠΑΣΟΚ τώρα που το καράβι του ΣΥΡΙΖΑ δεν πάει καλά, πλανάται πλάνην οικτράν». Ο Ραγκούσης, πάλι, του απάντησε ότι όλη του η έννοια είναι για το αν θα ανταποκριθούν όλοι στην απαίτηση των προοδευτικών ψηφοφόρων του ΣΥΡΙΖΑ και του ΠΑΣΟΚ, που τους ζητούν –όπως ισχυρίστηκε– να πάρουν κοινές πρωτοβουλίες.
Τα ίδια πάνω-κάτω προωθεί και ο Χρήστος Σπίρτζης, ο οποίος εγκατέλειψε το ΠΑΣΟΚ το 2015 για να γίνει υπουργός στην κυβέρνηση Τσίπρα - Καμμένου. Μετά το 2023, όμως, που ο ΣΥΡΙΖΑ υπέστη «στρατηγική ήττα», όπως είπε, ζητά την «ομογενοποίηση» των δύο κομμάτων. Την πρόταση αυτή, ωστόσο, ούτε εκείνος την έχει θέσει στα μέλη ή τα όργανα του κόμματός του ώστε να συζητηθεί με δημοκρατικές διαδικασίες, αλλά την περιφέρει στα κανάλια «της διαπλοκής».
Ο Ραγκούσης και ο Σπίρτζης βγαίνουν μπροστά, αλλά δεν είναι οι μόνοι στον ΣΥΡΙΖΑ που θέλουν συμπόρευση ή ένωση με το ΠΑΣΟΚ. Την ίδια θέση προωθούν και μερικοί ακόμα πρώην βουλευτές που αγωνιούν για την πολιτική τους επιβίωση την ώρα που το κόμμα τους καταρρέει. Θεοχαρόπουλος, Ζαχαριάδης και Κεδίκογλου είναι μερικοί από αυτούς που προωθούν τη σύγκλιση με το ΠΑΣΟΚ. Στο παρασκήνιο και αυτοί όμως, και όχι με τον θεσμικό τρόπο που σέβεται τις δημοκρατικές διαδικασίες.
Την περασμένη εβδομάδα, ο Θανάσης Οικονόμου, πρώην βουλευτής του ΠΑΣΟΚ και τώρα στέλεχος του ΣΥΡΙΖΑ που στηρίζει τον Στέφανο Κασσελάκη, δήλωσε ότι πολλά στελέχη του ΣΥΡΙΖΑ έχουν κλείσει συμφωνίες με φιλόδοξους υποψήφιους προέδρους του ΠΑΣΟΚ.
Στη Χαριλάου Τρικούπη είναι επίσης γνωστό ότι κάποιοι στο ΠΑΣΟΚ συνομιλούν με τον Ραγκούση, τον Σπίρτζη και μερικούς ακόμα. Ένας συνομιλεί και με τον Νίκο Παππά, αναγνωρίζοντας ωστόσο ότι η καταδίκη του από τη Δικαιοσύνη για παράβαση καθήκοντος είναι ένα σοβαρό εμπόδιο.
Το αξιοσημείωτο είναι ότι κανένας, ούτε στο ΠΑΣΟΚ, δεν θέτει ξεκάθαρα το ζήτημα αυτό στα μέλη του κόμματος ή στα όργανα. Την Κυριακή, στη συνεδρίαση της Κεντρικής Επιτροπής, σχεδόν όλοι μίλησαν για αυτόνομο ΠΑΣΟΚ, ακόμα και εκείνοι που βρίσκονται σε συζητήσεις με συριζαίους. Ορισμένοι ωστόσο αναφέρονται γενικά σε δυνάμεις που θέλουν να ενώσουν, οπότε, αν νικήσουν, θα μπορούν να επικαλεστούν αυτό και να ισχυριστούν ότι το είχαν πει στα μέλη πριν πάνε στις κάλπες.
Το θέμα των συνεργασιών ή της αυτόνομης πορείας του κόμματος είναι ο ελέφαντας στο δωμάτιο, για τον οποίο ως τώρα στο ΠΑΣΟΚ κανένας δεν έχει μιλήσει εντελώς ανοιχτά και δεν έχει ζητήσει να ξεκαθαρίσουν όλοι οι υποψήφιοι τη θέση τους, πριν πάνε τα μέλη στις κάλπες, ώστε να γνωρίζουν τι θα τους προκύψει αργότερα.
Ο Νίκος Ανδρουλάκης δηλώνει «ούτε συνεργασία με κυβέρνηση ΝΔ, ούτε ένωση με τον ΣΥΡΙΖΑ», αλλά δεν έχει ζητήσει από όλους να τοποθετηθούν με σαφή τρόπο. Γιατί –εκτός από το θέμα με τον ΣΥΡΙΖΑ, στελέχη του οποίου βγαίνουν και μιλάνε για κοινή κάθοδο– κανείς δεν μπορεί να αποκλείσει ότι στις εκλογές του 2027 μπορεί να ζητήσει η ΝΔ από το ΠΑΣΟΚ να σχηματίσουν μαζί κυβέρνηση. Αποκλείουν όλοι οι υποψήφιοι αυτό το σενάριο ή κάποιοι το αφήνουν ανοιχτό; Τα μέλη που θα ψηφίσουν στις 6 Οκτωβρίου έχουν δικαίωμα να γνωρίζουν από πριν.
Σε έρευνα της εταιρείας δημοσκοπήσεων Opinion Poll, η οποία παρουσιάστηκε στις 3 Σεπτεμβρίου, στην επέτειο των 50 χρόνων του ΠΑΣΟΚ, το 64% των ψηφοφόρων του κόμματος απάντησε ότι πρέπει να προσανατολιστεί στην ενίσχυσή του μέσα από μια αυτόνομη πορεία, εκφράζοντας τις δυνάμεις του κέντρου και της μεταρρυθμιστικής κεντροαριστεράς, ενώ το 28,8% απάντησε ότι πρέπει να προσανατολιστεί στη συγκρότηση κεντροαριστερού μετώπου απέναντι στον Μητσοτάκη με ΣΥΡΙΖΑ, Νέα Αριστερά κ.ά.
Οι υποψήφιοι πρόεδροι του ΠΑΣΟΚ απέφυγαν ως τώρα να τοποθετηθούν ξεκάθαρα για την πολιτική συνεργασιών που θα ακολουθήσουν αν εκλεγούν. Στις κάλπες της 6ης Οκτωβρίου, όμως, τα μέλη με την ψήφο τους θα κρίνουν και αυτό το σημαντικό ζήτημα, παρότι ως τώρα δεν έχουν ούτε επαρκή ενημέρωση, ούτε γνωρίζουν όλα τα δεδομένα.
