Δολοφόνος στην εποχή του Instagram

Δολοφόνος στην εποχή του Instagram Facebook Twitter
Σκηνοθέτησε με τον καλύτερο τρόπο τη ζωή του με τη γυναίκα του ως ένα ρομαντικό παραμύθι έρωτα, με αμέτρητες φωτογραφίες ψηφιακής ευτυχίας, την οποία εύκολα και με λαιμαργία κατανάλωσαν τα παραδοσιακά και σύγχρονα μέσα, ταυτιζόμενα με τον πόνο του.
0

ΤΟ ΕΓΚΛΗΜΑ ΣΤΑ ΓΛΥΚΑ ΝΕΡΑ προσέλκυσε εύλογα όλο το ενδιαφέρον της ειδησεογραφίας τις τελευταίες εβδομάδες. Η ίδια η εγκληματική πράξη αλλά και εξέλιξη της αποκάλυψης του πραγματικού ενόχου μοιάζει βγαλμένη από τον κόσμο της αστυνομικής μυθοπλασίας (από Άγκαθα Κρίστι μέχρι CSI), γεγονός που συνέβαλε τόσο στη διογκωμένη περιέργεια της κοινής γνώμης όσο και στην τάση του δημοσιογραφικού λόγου για δραματοποίηση και υπερβολή. Η δημόσια συζήτηση κινείται κυρίως γύρω από το ζήτημα της «γυναικοκτονίας» και το κατά πόσο το έγκλημα αυτό είναι ένας ακόμα κρίκος στην αλυσίδα πολλών παραπλήσιων εγκλημάτων που διαπράχθηκαν πρόσφατα εναντίον γυναικών. Επίσης, ένα μέρος της δημόσιας συζήτησης ασχολείται με το κατά πόσο τα μέσα ενημέρωσης προσεγγίζουν με την απαραίτητη ψυχραιμία και δεοντολογική επάρκεια μια σύνθετη υπόθεση. Και τα δύο ζητήματα είναι εξόχως ενδιαφέροντα, αλλά αποτελούν λίγο-πολύ συνέχεια παλιών συζητήσεων, είτε στο πλαίσιο της φεμινιστικής διεκδίκησης για περισσότερη ορατότητα στην ενδοοικογενειακή βία είτε σε αυτό της διερεύνησης των στερεοτύπων στα οποία η δημοσιογραφία συχνά καταφεύγει για να καταγράψει και να κατανοήσει ακραία έκνομες συμπεριφορές.

Αυτό που μέχρι σήμερα έχει τύχει λιγότερης προσοχής είναι ότι ο καθ’ ομολογία συζυγοκτόνος κατάφερε να κεντρίσει το πανελλήνιο ενδιαφέρον όχι μόνο λόγω της φύσης της εγκληματικής του πράξης ή των στόχων της, όχι μόνο λόγω της συγκάλυψής της αλλά και γιατί οργάνωσε τα πάντα γύρω από τα φώτα της σύγχρονης δημοσιότητας, με αρκετή γνώση, είναι η αλήθεια, της λογικής και των τεχνικών της. Θα λέγαμε ότι επιτέλεσε το πρώτο «ινσταγκραμικό έγκλημα» στην Ελλάδα. Αξιοποίησε όλα τα μέσα, social media, τηλεόραση και σκανδαλοθηρικό Τύπο, για να φιλοτεχνήσει μια υποτίθεται ιδανική έγγαμη ζωή που καταστράφηκε ξαφνικά από κάποιους μοχθηρούς, ξένους εγκληματίες. Σκηνοθέτησε με τον καλύτερο τρόπο τη ζωή του με τη γυναίκα του ως ένα ρομαντικό παραμύθι έρωτα, με αμέτρητες φωτογραφίες ψηφιακής ευτυχίας, την οποία εύκολα και με λαιμαργία κατανάλωσαν τα παραδοσιακά και σύγχρονα μέσα, ταυτιζόμενα με τον πόνο του. Επίσης, εφηύρε μια φανταστική ιστορία για τους υποτιθέμενους δράστες, που μπορούσε να φανεί ιδιαίτερα πειστική στην αστυνομία και ακόμα περισσότερο στις κλασικές προσλαμβάνουσες της εγχώριας δημοσιογραφίας, που θέλει πίσω από κάθε στυγερό έγκλημα στην Ελλάδα να κρύβεται το πρόβλημα της μετανάστευσης.

Ο «πιλότος», ο «πρίγκιπας» του νησιού, ο μετέπειτα γυναικοκτόνος, προσπάθησε να ενεργοποιήσει και να αξιοποιήσει όλα αυτά τα στερεότυπα και πριν και μετά το έγκλημα, ως καλός γνώστης και χειριστής τους. Είναι ίσως η πρώτη φορά που ένας δολοφόνος στην Ελλάδα «παίζει» τόσο αρμονικά με τις συμβάσεις των media και προσπαθεί να τις εκμεταλλευτεί στο έπακρο.

Τα στερεότυπα, οι σύγχρονες μυθολογίες με τις οποίες κατανοούμε τον κόσμο γύρω μας, δεν είναι άσχετα με την κοινωνική πραγματικότητα, δεν είναι εν συνόλω μυθεύματα. Είναι υπεργενικεύσεις πραγματικών περιστατικών που παράγουν απλοποιήσεις για σύνθετα φαινόμενα και σε ορισμένες περιπτώσεις οδηγούν σε μισαλλοδοξία. Ο «πιλότος», ο «πρίγκιπας» του νησιού, ο μετέπειτα γυναικοκτόνος, προσπάθησε να ενεργοποιήσει και να αξιοποιήσει όλα αυτά τα στερεότυπα και πριν και μετά το έγκλημα, ως καλός γνώστης και χειριστής τους. Είναι ίσως η πρώτη φορά που ένας δολοφόνος στην Ελλάδα «παίζει» τόσο αρμονικά με τις συμβάσεις των media και προσπαθεί να τις εκμεταλλευτεί στο έπακρο.

Στο παρελθόν σημειώθηκαν εξίσου συγκλονιστικά εγκλήματα που είχαν προσελκύσει τα αδηφάγα φώτα της δημοσιότητας. Για να μείνουμε μόνο στα μεταπολιτευτικά χρόνια, μπορούμε εύκολα να ανακαλέσουμε αρκετά παραδείγματα όπου ο δράστης γίνεται αντικείμενο ξεχωριστής δημοσιότητας:

• Το έγκλημα του Παναγιώτη Φραντζή το 1987, που δολοφόνησε τη γυναίκα του από ζήλια. Το τεμαχισμένο σώμα της έγινε αποτρόπαιο πρωτοσέλιδο.

• Το 1993, το έγκλημα του «παιδοκτόνου» και μετέπειτα αυτόχειρα από το bullying των φυλακών, Μανώλη Δουρή. Μια υπόθεση στην οποία παραμένει ανεξιχνίαστο εάν ο πρωταγωνιστής «προσποιήθηκε» μπροστά στις κάμερες την ενοχή ή την αθωότητά του.

• Την ίδια χρονιά η σύλληψη των σατανιστών της Παλλήνης, η οποία πρόσφερε στα νεοσύστατα τότε κανάλια της ιδιωτικής τηλεόρασης μια ιδανική ιστορία θρίλερ, για να ανακαλύψουν τα «σατανικά» αίτια της δολοφονίας δύο γυναικών και να κατανοήσουν το πώς οι τρεις πρωταγωνιστές κατάφερναν να στρατολογούν νέους της μεσαίας τάξης. Ο θαυμασμός που προέκυψε και για τους τρεις, με ερωτικά γράμματα που έφταναν στη φυλακή, είναι γνωστός.

• Η περιπετειώδης ομηρία τεσσάρων ενοίκων μιας πολυκατοικίας το 1998 από τον δραπέτη Σορίν Ματέι, που, μετά από πολύωρη διαπραγμάτευση σε ζωντανή τηλεοπτική σύνδεση με τον Νίκο Ευαγγελάτο στον ΣΚΑΪ, οδήγησε στην εσφαλμένη επέμβαση της αστυνομίας και στη δολοφονία μιας ενοίκου. Ο Ματέι έγινε σύνθημα αντιεξουσιαστών.

Δολοφόνος στην εποχή του Instagram Facebook Twitter
H δολοφονία της Καρολάιν Κράουτς γίνεται από κάποιον ο οποίος ζει, αισθάνεται και εγκληματεί σε σχέση με τον μιντιακό κόσμο, που επενδύει στα στερεότυπά του, τα οποία ρέπουν στον ρατσισμό ή αναζητούν καθαγιασμένες εικόνες τριώροφων σπιτιών, υπέρλαμπρων γάμων και εξωτικών καταδύσεων στο κενό.

Θα μπορούσε να επεκταθεί και σε άλλες περιπτώσεις ο κατάλογος ειδεχθών εγκλημάτων (από την περίπτωση Σεχίδη μέχρι την πρόσφατη ιστορία της δολοφονικής αντιζηλίας με το βιτριόλι), στα οποία τα μέσα επικοινωνίας δεν βρίσκουν απλώς την ευκαιρία για το «καθημερινό πολεμικό ανακοινωθέν τους», που αφορά τον προσδιορισμό καλού-κακού, αλλά μια αφορμή για να γνωρίσουν αυτό που ξεπερνά τη φαντασία ή μιμείται τις πιο νοσηρές εφευρέσεις της. Αν εξαιρέσουμε την ιδιαίτερη περίπτωση Ματέι, σε καμία άλλη οι δράστες δεν απευθύνονται με την πράξη τους στα media.

Αντίθετα, η δολοφονία της Καρολάιν Κράουτς γίνεται από κάποιον ο οποίος ζει, αισθάνεται και εγκληματεί σε σχέση με τον μιντιακό κόσμο, που επενδύει στα στερεότυπά του, τα οποία ρέπουν στον ρατσισμό ή αναζητούν καθαγιασμένες εικόνες τριώροφων σπιτιών, υπέρλαμπρων γάμων και εξωτικών καταδύσεων στο κενό. Οι προηγούμενες εποχές όπου τα media εισέβαλλαν με βία στην ιδιωτική ζωή των πρωταγωνιστών ενός εγκλήματος, ψάχνοντας για σκανδαλιστικές ή ανατριχιαστικές λεπτομέρειες, φαντάζουν κάπως μακρινές. Το έγκλημα των Γλυκών Νερών μάς κάνει να συνειδητοποιήσουμε ότι τα πράγματα έχουν περιπλεχθεί πολύ περισσότερο. Οι σύγχρονοι δράστες εγκλημάτων, ανομιών, ακόμα και τρομοκρατίας σκηνοθετούν πολύ συχνά μόνοι τους τη θεαματικότητά τους, πριν παρέμβει ο δημοσιογραφικός ή άλλος μυθιστορηματικός οίστρος. Άλλωστε η δράση τους ίσως να μπορεί να γίνει κατανοητή περισσότερο μέσα από αυτόν τον παθολογικό ναρκισσισμό υπερέκθεσης μιας «ρετουσαρισμένης» πληρότητας. Ίσως, τελικά, ο δράστης να σκότωσε τον αθώο σκύλο του σπιτιού, όχι μόνο για να αποπροσανατολίσει την αστυνομική έρευνα αλλά και για να κατεδαφίσει πλήρως το ψευδεπίγραφο σκηνικό της ζωής του.

Το άρθρο δημοσιεύθηκε στην έντυπη LiFO.

Οπτική Γωνία
0

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

femicide

Οπτική Γωνία / Γιατί αρνούμαστε να μιλήσουμε ανοιχτά για τις γυναικοκτονίες;

Η δολοφονία της νεαρής Καρολάιν από τον σύζυγό της στα Γλυκά Νερά αποτελεί μια τυπική περίπτωση γυναικοκτονίας. Υπό αυτή την έννοια, το παρόν άρθρο, σε μια άλλη κοινωνία, κανονικά θα ήταν περιττό.
ΔΗΜΗΤΡΗΣ Π. ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ
Γλυκά Νερά: Γιατί χρειάστηκαν 37 ημέρες για να «σπάσει» ο συζυγοκτόνος παρά τα κενά στην ιστορία του; Τι απαντούν αξιωματικοί της ΕΛ.ΑΣ

Ελλάδα / Γλυκά Νερά: Γιατί χρειάστηκαν 37 ημέρες για να «σπάσει» ο συζυγοκτόνος παρά τα κενά στην ιστορία του; Τι απαντούν αξιωματικοί της ΕΛ.ΑΣ

«Προσπαθήσαμε να συγκεντρώσουμε στοιχεία ότι δεν συνέβη η ληστεία, παράλληλα συγκεντρώναμε και αυτά που αποδείκνυαν την ενοχή του»
THE LIFO TEAM
snail road

Τι διαβάζουμε σήμερα / Γυναικοκτονία: ονοματίζουμε το φαινόμενο για να το αντιμετωπίσουμε καλύτερα

Σήμερα: Το «Πέρασμα των Σαλιγκαριών» • • • γυναικοκτονία: ονοματίζουμε το φαινόμενο για να το αντιμετωπίσουμε καλύτερα ∙ ∙ ∙ γαλλικές περιφερειακές εκλογές • • • ο Ρήγκαν για τη μετανάστευση • • • ψεκασμένοι και μη • • • όπερα Γκαρνιέ • • • το ρητό της εβδομάδας
ΚΩΣΤΑΣ ΑΝΑΓΝΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΑ

SOS για Σίφνο, Σέριφο, Φολέγανδρο: στα 7 πιο απειλούμενα μνημεία και τόπους της Ευρώπης

Ρεπορτάζ / SOS για Σίφνο, Σέριφο, Φολέγανδρο: Στα 7 πιο απειλούμενα μνημεία και τόπους της Ευρώπης

Τρία νησιά των Κυκλάδων, η Σίφνος, η Σέριφος και η Φολέγανδρος, συγκαταλέγονται στη λίστα των επτά πιο απειλούμενων μνημείων και τόπων πολιτιστικής κληρονομιάς στην Ευρώπη. Τι είναι αυτός ο κατάλογος, πώς επιλέχθηκαν τα τρία νησιά, ποιες είναι οι δράσεις που θα γίνουν στη συνέχεια.
ΝΤΙΝΑ ΚΑΡΑΤΖΙΟΥ
Να γίνει ή να μη γίνει το καζίνο στο Μαρούσι; Όλοι οι εμπλεκόμενοι φορείς απαντούν

Ντίνα Καράτζιου / Να γίνει ή να μη γίνει το καζίνο στο Μαρούσι;

Η σχεδιαζόμενη μεταφορά του καζίνου από το Μον Παρνές της Πάρνηθας στο Μαρούσι έχει μια πολυκύμαντη διαδρομή με ξεχωριστό κοινωνικό, πολιτικό, δικαστικό, περιβαλλοντικό, πολεοδομικό και επιχειρηματικό ενδιαφέρον.
ΝΤΙΝΑ ΚΑΡΑΤΖΙΟΥ
Γράμμα ενός μαρξιστή κρατούμενου στις ρωσικές φυλακές

Οπτική Γωνία / Γράμμα ενός μαρξιστή κρατούμενου στις ρωσικές φυλακές

«Συνέθεσα σταδιακά ένα είδος εγκυκλοπαίδειας ανθρώπινων τύπων και ιστοριών ζωής, με βάση την οποία θα μπορούσα, κάποια στιγμή, να γράψω ένα αρκετά καλό βιβλίο». Ο Ρώσος κοινωνιολόγος και ακτιβιστής Μπόρις Καγκαρλίτσκι έστειλε από το κελί του μια επιστολή στο αμερικανικό αριστερό περιοδικό Jacobin, περιγράφοντας τις συνθήκες κράτησης από φυλακή σε φυλακή.
THE LIFO TEAM
Η αβάσταχτη κοινοτοπία του ελληνικού «συντηρητισμού»

Λοξή Ματιά / Η αβάσταχτη κοινοτοπία του ελληνικού «συντηρητισμού»

Βλέπουμε ότι η πορεία προς τις ευρωεκλογές δεν επιτρέπει άλλους διαλόγους. Όσοι συζητούν πολιτικά είναι μειοψηφικοί ή εκτός κύριου ρεύματος, ενώ οι πολλοί στέκουν αδιάφορα στο πλάι, περιμένοντας το χάζι της μάχης των αρχηγών στο TikTok.
ΝΙΚΟΛΑΣ ΣΕΒΑΣΤΑΚΗΣ
«Πάντα μπορεί να οξυνθεί η κρίση, ειδικά από δύο ακροδεξιές κυβερνήσεις όπως του Ιράν και του Ισραήλ»

Διεθνή / «Πάντα μπορεί να οξυνθεί η κρίση, ειδικά από δύο ακροδεξιές κυβερνήσεις όπως του Ιράν και του Ισραήλ»

Μια διεξοδική συζήτηση για την κρίση στη Μέση Ανατολή και τις πολλές της προεκτάσεις στην ευρύτερη περιοχή και διεθνώς με τον 38χρονο Ιρανό δημοσιογράφο, ακτιβιστή και πολιτικό πρόσφυγα Σιαβάς Σαχαμπί, ο οποίος ζει τα τελευταία χρόνια στην Αθήνα.
ΘΟΔΩΡΗΣ ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ
Οι «λαμπεροί» υποψήφιοι που δεν λάμπουν στην Ευρωβουλή

Βασιλική Σιούτη / Οι «λαμπεροί» υποψήφιοι που δεν λάμπουν στην Ευρωβουλή

Οι «λαμπεροί» υποψήφιοι που έχασαν το φως τους στην Ευρωβουλή και τα παθήματα που δεν έγιναν μαθήματα. Υπάρχει ωστόσο ακόμα χρόνος για ουσιαστικό πολιτικό διάλογο, που θα διαχωρίσει την ήρα από το σιτάρι.
ΒΑΣΙΛΙΚΗ ΣΙΟΥΤΗ
Το Κοσσυφοπέδιο, η Ντόρα, η Ευρώπη και οι αντιδράσεις

Βασιλική Σιούτη / Το Κοσσυφοπέδιο, η Ντόρα, η Ευρώπη και οι αντιδράσεις

Τι σημαίνει η απόφαση της Κοινοβουλευτικής Συνέλευσης του Συμβουλίου της Ευρώπης για το Κοσσυφοπέδιο; Τι εισηγήθηκε η Ντόρα Μπακογιάννη, γιατί την επαίνεσε ο Αλέξης Τσίπρας και ποιες αντιδράσεις υπάρχουν.
ΒΑΣΙΛΙΚΗ ΣΙΟΥΤΗ
Ο διευθυντής των «Financial Times» στη LiFO: «Οι επιστροφές είναι δύσκολες στην πολιτική, ιδίως για τους πρώην πρωθυπουργούς»

Οπτική Γωνία / Ο διευθυντής των «Financial Times» στη LiFO: «Οι επιστροφές είναι δύσκολες στην πολιτική, ιδίως για τους πρώην πρωθυπουργούς»

Ο Πίτερ Σπίγκελ, επικεφαλής των «Financial Times» στις ΗΠΑ και ένας από τους κορυφαίους δημοσιογράφους στον κόσμο, μιλά για την τραγωδία στα Τέμπη και τον Κ. Μητσοτάκη, σχολιάζει το rebranding του Τσίπρα, την εκλογή Κασσελάκη αλλά και τη στασιμότητα του ΠΑΣΟΚ.
ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΑΝΤΑΖΟΠΟΥΛΟΣ
Πόλεμος στη Μέση Ανατολή: Γιατί οι συνέπειες μπορεί να είναι δραματικές;

Διεθνή / Πόλεμος στη Μέση Ανατολή: Οι συνέπειες μπορεί να είναι δραματικές

Τρεις ακαδημαϊκοί αναλύουν τις επιπτώσεις μιας γενικευμένης σύγκρουσης για τον κόσμο και την Ελλάδα και επιχειρούν μια ιστορική αναδρομή, όταν οι σχέσεις ανάμεσα στο Ισραήλ, το Ιράν και την Υεμένη ήταν ασυνήθιστα θετικές.
ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΑΝΤΑΖΟΠΟΥΛΟΣ
Πλατείες

Ρεπορτάζ / Τέσσερις ιστορικές πλατείες της Αθήνας αλλάζουν πρόσωπο

Στην καρδιά του αθηναϊκού κέντρου τέσσερις ιστορικές πλατείες αναμορφώνονται και πρασινίζουν. Ποια θα είναι η νέα τους εικόνα και πότε θα τη δούμε; Μια πρόγευση για το τι θα συμβεί, μέσα από φωτορεαλιστικές αποτυπώσεις.
ΝΤΙΝΑ ΚΑΡΑΤΖΙΟΥ