Οι πυραυλικές επιθέσεις μεταξύ Ισραήλ και Ιράν προκάλεσαν αρχικά αναταραχή στις διεθνείς αγορές ενέργειας, με την τιμή του πετρελαίου να σημειώνει απότομη άνοδο. Αν και στη συνέχεια υποχώρησε, παραμένει αισθητά υψηλότερη σε σχέση με έναν μήνα πριν, γεγονός που ενισχύει τις ανησυχίες για γενικευμένες αυξήσεις τιμών σε καύσιμα, τρόφιμα και βασικά αγαθά.
Το Brent Crude, το διεθνές σημείο αναφοράς, ξεπέρασε τα 78 δολάρια το βαρέλι την Παρασκευή, πριν υποχωρήσει στα 74,5 δολάρια. Ωστόσο, ακόμη και έτσι, παραμένει περίπου 10 δολάρια ακριβότερο σε σύγκριση με τον προηγούμενο μήνα.
Η αντίδραση των αγορών θεωρείται αναμενόμενη, καθώς οι γεωπολιτικές εντάσεις επηρεάζουν άμεσα την πορεία των τιμών στην ενέργεια. Προς το παρόν, οι τιμές παραμένουν χαμηλότερες από τα επίπεδα του 2022, όταν με την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία το πετρέλαιο είχε εκτιναχθεί στα 130 δολάρια.
Η αύξηση στην τιμή του πετρελαίου συνδέεται σχεδόν πάντα με αυξήσεις στα καύσιμα κίνησης. Όμως οι επιπτώσεις είναι ευρύτερες: επηρεάζουν το κόστος παραγωγής και μεταφοράς τροφίμων, τις βιομηχανικές αλυσίδες και τις υπηρεσίες.
«Μια αύξηση κατά 10 δολάρια στο πετρέλαιο σημαίνει περίπου 7 πένες αύξηση στην αντλία», σημειώνει ο David Oxley από την Capital Economics. Ωστόσο, υπογραμμίζει πως η τρέχουσα κατάσταση δεν αφορά μόνο το πετρέλαιο: η άνοδος στις τιμές του φυσικού αερίου είναι επίσης κρίσιμη, ιδίως για νοικοκυριά και βιομηχανίες.
Η σημασία του Στενού του Ορμούζ
Ο μεγαλύτερος φόβος είναι μήπως ο πόλεμος επηρεάσει τη ναυσιπλοΐα στο Στενό του Ορμούζ – τη θαλάσσια δίοδο μέσω της οποίας μεταφέρεται περίπου το 20% της παγκόσμιας παραγωγής πετρελαίου. Παρότι προς το παρόν δεν υπάρχει διακοπή, η πιθανότητα θεωρείται αυξημένη σε σχέση με λίγες ημέρες πριν.
«Είναι ένα κρίσιμο γεωπολιτικό σημείο για την παγκόσμια αγορά πετρελαίου», τονίζει ο Richard Bronze της Energy Aspects. Οποιαδήποτε εμπλοκή εκεί θα μπορούσε να οδηγήσει σε άλμα τιμών.
Τι σημαίνει για την παγκόσμια οικονομία
Ο Mohamed El-Erian, επικεφαλής οικονομικός σύμβουλος της Allianz, προειδοποιεί ότι το σενάριο αυτό αποτελεί ένα «αρνητικό σοκ» για την παγκόσμια οικονομία σε μια ήδη ασταθή περίοδο.
Αναλύσεις δείχνουν πως αν η τιμή του πετρελαίου ανέβει ξανά πάνω από τα 100 δολάρια, ο πληθωρισμός στις ανεπτυγμένες οικονομίες θα μπορούσε να αυξηθεί κατά μία ποσοστιαία μονάδα, δυσκολεύοντας περαιτέρω τις κεντρικές τράπεζες που επιδιώκουν να μειώσουν τα επιτόκια.
Προς το παρόν, οι αγορές δείχνουν να στοιχηματίζουν ότι το επεισόδιο δεν θα πάρει διαστάσεις ανάλογες με εκείνες της κρίσης στην Ουκρανία. Όπως λέει ο David Oxley: «Η αστάθεια στη Μέση Ανατολή δεν είναι καινούργιο φαινόμενο. Σε μια εβδομάδα, μπορεί να έχει ξεθυμάνει».
Με πληροφορίες από ΒΒC
