Οι οικογένειες των θυμάτων που σκοτώθηκαν από τη σικελική μαφία έχουν εκφράσει φόβους ότι περισσότεροι από 20 μαφιόζοι που αφέθηκαν ελεύθεροι τους τελευταίους τρεις μήνες μπορεί τώρα να επιστρέψουν στις γειτονιές που κάποτε έλεγχαν.
Η πλειονότητα αυτών των αφεντικών , μερικά από τα οποία είχαν ηγετικούς ρόλους στις κύριες οικογένειες της μαφίας της πρωτεύουσας της Σικελίας, Παλέρμο, ποτέ δεν αποκήρυξαν την Κόζα Νόστρα, τη σικελική μαφία, και αρνούνταν πάντα να συνεργαστούν με τις δικαστικές αρχές. Έχουν αφεθεί ελεύθεροι με άδεια ή επειδή επέδειξαν καλή συμπεριφορά.
Ο Σαλβατόρε Μπορσελίνο, αδερφός του θρυλικού δικαστή κατά της μαφίας Πάολο Μπορσελίνο, ο οποίος δολοφονήθηκε από την εγκληματική οργάνωση Κόζα Νόστρα το 1992, είπε: «Η αποφυλάκιση μαφιόζων που πάντα αρνούνταν να συνεργαστούν με τη δικαιοσύνη είναι πάντα εξαιρετικά επικίνδυνη. Είναι ένα θανατηφόρο πλήγμα στη μάχη κατά της μαφίας».
Ο Νίνο Μοράνα Αγκοστίνο, ανιψιός του αστυνομικού Νίνο Αγκοστίνο, ο οποίος πυροβολήθηκε το 1989 μαζί με τη σύζυγό του, Ίντα, που ήταν πέντε μηνών έγκυος, είπε στην εφημερίδα la Repubblica: «Δεν έχουμε την πολυτέλεια να ρίξουμε τις άμυνές μας στο τον αγώνα κατά της μαφίας ή να την υποτιμήσουμε. Οι μαφιόζοι που είχαν καταδικαστεί σε ισόβια κάθειρξη και που τώρα επιστρέφουν στην ελευθερία με περιοριστικούς όρους κρατούν ακόμα βαριά μυστικά για ανεξιχνίαστες δολοφονίες της μαφίας που αρνήθηκαν να ομολογήσουν. Γι' αυτό η απελευθέρωσή τους στέλνει ένα κακό μήνυμα».
Τον Οκτώβριο, ο 74χρονος Ραφαέλε Γκαλατόλο, αφεντικό της μαφίας στη γειτονιά Ακουασάντα του Παλέρμο, αφού το δικαστήριο τον κήρυξε «υπόδειγμα κρατούμενου» για την καλή του συμπεριφορά, επέστρεψε στην ελευθερία, με ορισμένες προϋποθέσεις. Ο Γκαλατόλο και ο αδελφός του Βιντσέντζο, που και οι δύο καταδικάστηκαν για φόνο, ήταν οι ηγέτες του λεγόμενου «θαλάμου θανάτου», ενός δωματίου όπου τα θύματα στραγγαλίζονταν κατόπιν εντολής του τότε αφεντικού της σικελικής μαφίας, Σαλβατόρε «Τότο» Ρίινα. Μετά τον θάνατο του Βιντσένζο, ο Ραφαέλε παρέμεινε ο μοναδικός διάδοχος του θρόνου στη μαφιόζικη οικογένεια της Ακουασάντα.
Μια εβδομάδα νωρίτερα, ο Τζουζέπε Κορόνα, ο οποίος βρισκόταν υπό κράτηση εν αναμονή της δίκης από το 2018 στη φυλακή υψίστης ασφαλείας που προορίζεται για αφεντικά της μαφίας, αφέθηκε ελεύθερος, έχοντας εκτίσει τη μέγιστη προθεσμία πριν από τη δίκη του, η οποία καθυστερούσε συνεχώς.
Στις αρχές Οκτωβρίου, το εφετείο του Παλέρμο είχε αφήσει ελεύθερους εννέα αφεντικά από το Τράπανι για τον ίδιο λόγο, που συνδέονται με το πρώην αφεντικό της σικελικής μαφίας Ματέο Μεσίνα Ντενάρο, που συνελήφθη τον Ιανουάριο του 2023 μετά από 30 χρόνια φυγής, ο οποίος πέθανε τον Σεπτέμβριο. της ίδιας χρονιάς.
Ο γενικός εισαγγελέας του Παλέρμο, Μουρίτιο ντε Λουτσία, εξέδωσε πρόσφατα έκκληση να διατηρήσει την εστίαση στον αγώνα κατά της μαφίας, με τους ανακριτές να φοβούνται την πιθανότητα η Κόζα Νόστρα, μετά από μια μακρά περίοδο παρακμής, να προσπαθήσει να αναδιοργανώσει το λεγόμενο Κούπολα, το διοικητικό της όργανο.
«Αυτή είναι μια τέλεια καταιγίδα», είπε ο Φεντερίκο Βαρέζε, καθηγητής εγκληματολογίας στο Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης και συγγραφέας του Mafia Life. «Οι πρόσφατες αλλαγές στην ιταλική νομοθεσία επιτρέπουν στα αφεντικά που ποτέ δεν αποκήρυξαν τις προηγούμενες ενέργειές τους και δεν κατέθεσαν ποτέ κατά της μαφίας να επωφεληθούν από τη νομοθεσία για «καλή συμπεριφορά». Οι σωφρονιστικές αρχές δεν συμβουλεύονται τους εισαγγελείς για να καταλάβουν πόσο επικίνδυνη μπορεί να είναι η επιστροφή τους και απλώς τους χορηγούν το όφελος. Η μαζική επιστροφή τους θα διευκολύνει την αναδιοργάνωση της Κόζα Νόστρα. Θα είναι πιο πιθανό να μπορέσει τώρα να συγκληθεί το Κούπολα. Επίσης, η παρουσία τους στέλνει ένα μήνυμα σχετικής ατιμωρησίας στην κοινότητα».
Ο φόβος των εισαγγελέων και των οικογενειών των θυμάτων οφείλεται κυρίως στο γεγονός ότι πολλά από αυτά τα αφεντικά αρνήθηκαν να συνεργαστούν με τις αρχές, σηματοδοτώντας το ενδιαφέρον τους να συνεχίσουν να ανήκουν στη μαφία.
«Αυτοί οι μαφιόζοι θα φύγουν από τη φυλακή για να ανακτήσουν τη δύναμή τους μέσα στη φυλή», είπε ο Μπορσελίνο. «Επιπλέον, θα απολαμβάνουν ακόμη μεγαλύτερο κύρος μεταξύ των μελών της μαφίας και εκείνων που υποστηρίζουν την Κόζα Νόστρα, επειδή μπορούν να καυχηθούν ότι βρίσκονται στη φυλακή χωρίς ποτέ να μιλήσουν ή να κατονομάσουν άλλα μέλη της φυλής».
Ο Βαρέζε είπε: «Η είσοδος στη σικελική μαφία είναι ισόβια και γίνεται μέσω μιας τελετουργίας. Στο τελετουργικό, η φλεγόμενη εικόνα ενός αγίου δίνεται στα χέρια του αρχάριου και τα συγκεντρωμένα μέλη της μαφίας δηλώνουν: «Θα καείς όπως αυτή η εικόνα αν προδώσεις ή προσπαθήσεις να φύγεις από αυτήν την οργάνωση».
«Μπορείς να φύγεις μόνο με θάνατο ή αποβολή για να γίνεις κρατικός μάρτυρας (ο θάνατος είναι πράγματι η τιμωρία για όσους γίνονται κρατικοί μάρτυρες). Επομένως, όσοι επιστρέψουν στις γειτονιές του Παλέρμο και του Τράπανι θα συνεχίσουν τις μαφιόζικες δραστηριότητές τους».
