Σε μία αιφνιδιαστική διπλωματική κίνηση, στρατιωτικοί σύμβουλοι του Πακιστάν φέρεται να πρότειναν στις Ηνωμένες Πολιτείες τη δημιουργία νέου λιμανιού στην πόλη Πάσνι, στη Θάλασσα της Αραβίας. Το σχέδιο, που αποκαλύφθηκε από τους Financial Times, προβλέπει ότι Αμερικανοί επενδυτές θα αναλάβουν την κατασκευή και διαχείριση της εγκατάστασης, η οποία θα μπορούσε να δώσει στην Ουάσινγκτον στρατηγικό πλεονέκτημα στην ευαίσθητη περιοχή όπου διασταυρώνονται τα συμφέροντα ΗΠΑ, Κίνας και Ιράν.
Το έργο, αξίας έως και 1,2 δισ. δολαρίων, αφορά την ανάπτυξη ενός τερματικού σταθμού ορυκτών για την εξαγωγή κρίσιμων πρώτων υλών, όπως ο χαλκός και το αντιμόνιο, υλικά ζωτικής σημασίας για την τεχνολογία μπαταριών και αμυντικών συστημάτων. Η Πάσνι βρίσκεται λιγότερο από 120 χιλιόμετρα από το Γκουαντάρ, το λιμάνι-σύμβολο της κινεζικής επιρροής στο Πακιστάν μέσω του προγράμματος Belt and Road.
Σύμφωνα με το δημοσίευμα, η πρόταση δεν αποτελεί επίσημη πολιτική του Ισλαμαμπάντ, αλλά πηγές που βρίσκονται κοντά στον αρχηγό του στρατού, Ασίμ Μουνίρ, υποστηρίζουν ότι η ιδέα παρουσιάστηκε σε ορισμένους Αμερικανούς αξιωματούχους λίγο πριν τη συνάντησή του με τον Ντόναλντ Τραμπ στον Λευκό Οίκο.
Μια «αναβίωση» των σχέσεων ΗΠΑ – Πακιστάν
Η σχέση των δύο χωρών, η οποία είχε ψυχρανθεί μετά τον πόλεμο στο Αφγανιστάν, φαίνεται να επαναθερμαίνεται. Ο Μουνίρ και ο πρωθυπουργός Σαμπάζ Σαρίφ έχουν εκφράσει δημοσίως την εκτίμησή τους προς τον Τραμπ, φτάνοντας στο σημείο να τον προτείνουν για Νόμπελ Ειρήνης μετά την επιτυχία της εκεχειρίας μεταξύ Πακιστάν και Ινδίας.
Η Ουάσινγκτον, από την πλευρά της, δείχνει ενδιαφέρον για επενδύσεις και εμπόριο αντί για τις παλιές αποκλειστικά στρατιωτικές συνεργασίες. Τον περασμένο μήνα, η εταιρεία US Strategic Metals, με έδρα το Μιζούρι, υπέγραψε συμφωνία με τη στρατιωτική μηχανική υπηρεσία του Πακιστάν για κοινές δράσεις στον τομέα των ορυκτών.
Το πρώτο φορτίο σπάνιων μετάλλων έχει ήδη αποσταλεί στις ΗΠΑ, σηματοδοτώντας το πρώτο βήμα μιας νέας οικονομικής σχέσης.
Η Κίνα στο φόντο
Η πρωτοβουλία της Πάσνι δεν μπορεί να ερμηνευτεί ανεξάρτητα από τη γεωπολιτική αντιπαράθεση ΗΠΑ - Κίνας. Το κινεζικό λιμάνι Γκουαντάρ, λιγότερο από 70 μίλια μακριά, αποτελεί κρίσιμο κρίκο του Belt and Road και έχει εγείρει ανησυχίες στη Δύση για πιθανή στρατιωτική χρήση.
Το Ισλαμαμπάντ διαψεύδει αυτές τις υποψίες, όμως η πιθανή αμερικανική παρουσία στην Πάσνι θα αντισταθμίσει το κινεζικό αποτύπωμα, ενώ θα ενισχύσει την οικονομική αυτάρκεια του Πακιστάν μέσω εξαγωγών.
Αναλυτές θεωρούν ότι το Πακιστάν επιχειρεί μια λεπτή ισορροπία: να διατηρήσει την παραδοσιακή του συμμαχία με την Κίνα, ενώ παράλληλα «ξαναζεσταίνει» τις σχέσεις του με τις ΗΠΑ. Όπως δήλωσε ο επικεφαλής του Πακιστανικού Συμβουλίου Επιστημονικών Ερευνών, Χουσέιν Αμπίντι, «αυτή η πρωτοβουλία σηματοδοτεί μια επανεκκίνηση της συνεργασίας με την Αμερική, αυτή τη φορά μέσα από οικονομία, όχι όπλα».
