Για πρώτη φορά, επιστήμονες εντόπισαν μικροπλαστικά στο ωοθυλακικό υγρό γυναικών, ενός κρίσιμου υγρού για την ανάπτυξη των ωαρίων, προκαλώντας ανησυχία για τις πιθανές επιπτώσεις τους στη γονιμότητα και τη συνολική αναπαραγωγική υγεία.
Η νέα μελέτη, που δημοσιεύτηκε στο επιστημονικό περιοδικό Ecotoxicology and Environmental Safety, εξέτασε δείγματα από 18 γυναίκες που υποβάλλονταν σε υποβοηθούμενη αναπαραγωγή σε κλινική στη Σαλέρνο της Ιταλίας. Μικροπλαστικά εντοπίστηκαν στο ωοθυλακικό υγρό 14 εξ αυτών.
Το ωοθυλακικό υγρό παρέχει τα θρεπτικά συστατικά και τα χημικά σήματα που είναι απαραίτητα για την ωρίμανση των ωαρίων. Η παρουσία μικροπλαστικών σε αυτόν τον ευαίσθητο χώρο ενδέχεται να διαταράσσει κρίσιμες βιολογικές διαδικασίες.
«Αυτή η ανακάλυψη είναι ιδιαίτερα ανησυχητική και πρέπει να λειτουργήσει ως προειδοποιητικό σήμα για την εισβολή των μικροπλαστικών στο γυναικείο αναπαραγωγικό σύστημα», δήλωσε ο επικεφαλής της μελέτης, Luigi Montano, από το Πανεπιστήμιο της Ρώμης.
Τι γνωρίζουμε για τα μικροπλαστικά
Τα μικροπλαστικά – μικροσκοπικά σωματίδια πλαστικού – έχουν ανιχνευθεί παντού: από την κορυφή του Έβερεστ μέχρι τον βυθό της Τάφρου των Μαριανών. Οι βασικές πηγές έκθεσης για τον άνθρωπο είναι η τροφή, τα ποτά και η επαφή με πλαστικά αντικείμενα.
Τα μικροπλαστικά δρουν ως “Δούρειος Ίππος”, μεταφέροντας στο σώμα τοξικές χημικές ουσίες όπως τα PFAS, τα φθαλικά άλατα και η δισφαινόλη Α, που συνδέονται με:
- ορμονικές διαταραχές
- καρκίνο
- νευρολογικές βλάβες
- αναπαραγωγικά προβλήματα
Έχουν ήδη εντοπιστεί στον εγκέφαλο, στον πλακούντα, στα ούρα, στο σπέρμα, και τώρα στο ωοθυλακικό υγρό.
Πειράματα σε ζώα έχουν δείξει ότι η έκθεση σε μικροπλαστικά σχετίζεται με:
- δυσλειτουργία των ωοθηκών
- μειωμένη ωρίμανση των ωαρίων
- χαμηλότερη πιθανότητα γονιμοποίησης
- αλλοιώσεις στον ιστό των ωοθηκών
Η νέα μελέτη αφήνει ανοικτό το ενδεχόμενο συσχέτισης μεταξύ της συγκέντρωσης μικροπλαστικών και προβλημάτων γονιμότητας στις γυναίκες που συμμετείχαν.
Πώς να μειωθεί η έκθεση στα μικροπλαστικά
Αν και η πλήρης αποφυγή μικροπλαστικών είναι δύσκολη λόγω της διαδεδομένης παρουσίας τους, οι ειδικοί προτείνουν:
- Μείωση χρήσης πλαστικών στην κουζίνα (αποθήκευση, μαγειρικά σκεύη, συσκευασία)
- Αποφυγή θέρμανσης τροφίμων σε πλαστικό
- Προτίμηση σε ξύλινα ή μεταλλικά σκεύη
- Κατανάλωση βιολογικών προϊόντων – φυτοφάρμακα και λιπάσματα συχνά περιέχουν ή αποτελούνται από μικροπλαστικά
- Αποφυγή χρήσης πλαστικών ποτηριών και τσαγιού με σακουλάκια, καθώς απελευθερώνουν εκατομμύρια μικροσωματίδια με την προσθήκη ζεστών υγρών
Ο Montano και η ερευνητική του ομάδα υποστηρίζουν ότι τα μικροπλαστικά συνδέονται με τη μείωση της ποιότητας και της ποσότητας του σπέρματος, ειδικά σε περιοχές με υψηλή ρύπανση. Παρότι τα στοιχεία είναι ακόμη περιορισμένα για τις γυναίκες, οι πρώτες ενδείξεις είναι ανησυχητικές.
Οι ερευνητές επισημαίνουν την ανάγκη για ποσοτικοποίηση της έκθεσης: σε τι επίπεδα αρχίζουν να παρατηρούνται επιπτώσεις;
«Το επόμενο βήμα είναι να προσδιορίσουμε τη δόση και το επίπεδο έκθεσης που προκαλεί βλάβες», δήλωσε ο Xiaozhong Yu, μικροβιολόγος του Πανεπιστημίου του Νέου Μεξικού.
Με πληροφορίες από Guardian
