Περισσότερα από 50 χρόνια μετά το Apollo, η ανθρωπότητα επιστρέφει στη «γειτονιά» της Σελήνης.
Η αποστολή Artemis II της NASA, που αναμένεται να εκτοξευθεί το προσεχές διάστημα, θα στείλει τέσσερις αστροναύτες σε ένα δεκαήμερο ταξίδι γύρω από το φεγγάρι, προσφέροντάς τους θέα σε περιοχές που κανείς άνθρωπος δεν έχει δει με γυμνό μάτι.
Καθώς η κάψουλα Orion θα πετάξει πάνω από τη λεγόμενη «μακρινή πλευρά» της Σελήνης -το ημισφαίριο που δεν βλέπουμε ποτέ από τη Γη- το πλήρωμα θα παρατηρήσει γεωλογικά χαρακτηριστικά που οι αποστολές Apollo δεν μπόρεσαν να εξερευνήσουν λόγω τροχιακών περιορισμών.
Artemis II: Τι ξέρουν οι επιστήμονες για τη NASA
Η αποστολή σηματοδοτεί την πρώτη επανδρωμένη προσέγγιση της Σελήνης εδώ και μισό αιώνα και ανοίγει ένα νέο κεφάλαιο στη σεληνιακή εξερεύνηση. Παρότι τα δείγματα που έφεραν οι αστροναύτες του Apollo τη δεκαετία του ’60 και ’70 άλλαξαν ριζικά την κατανόησή μας για την προέλευση της Σελήνης, οι αποστολές εκείνες περιορίστηκαν σε περιοχές κοντά στον ισημερινό και στην «κοντινή» πλευρά, όπου το έδαφος ήταν πιο επίπεδο και οι επικοινωνίες ευκολότερες.
Σήμερα οι επιστήμονες γνωρίζουν ότι η Σελήνη είναι πολύ πιο σύνθετη. Η κοντινή πλευρά έχει λεπτότερο φλοιό, μεγάλες «θάλασσες» από αρχαία λάβα και υψηλές συγκεντρώσεις ραδιενεργών στοιχείων.
Αντίθετα, η μακρινή πλευρά έχει παχύτερο φλοιό, μεγαλύτερα υψόμετρα και λιγότερα ίχνη ηφαιστειακής δραστηριότητας. Η ασυμμετρία αυτή παραμένει ένα από τα μεγαλύτερα μυστήρια της σεληνιακής γεωλογίας.
Artemis II: Η περιοχή που παρουσιάζει ιδιαίτερο ενδιαφέρον
Μία από τις περιοχές ιδιαίτερου ενδιαφέροντος είναι η λεκάνη Νότιου Πόλου–Αϊτκεν, ο μεγαλύτερος κρατήρας της Σελήνης, με διάμετρο περίπου 2.500 χιλιομέτρων. Θεωρείται πιθανώς ο αρχαιότερος και θα μπορούσε να λειτουργήσει ως «Ροζέττα» για την κατανόηση των πρώτων κεφαλαίων της ιστορίας του ηλιακού συστήματος.
Κατά τη διάρκεια του τριώρου περάσματος από τη μακρινή πλευρά, οι αστροναύτες της Artemis II, Ριντ Γουάιζμαν, Βίκτορ Γκλόβερ, Κριστίνα Κοχ και ο Καναδός Τζέρεμι Χάνσεν, θα καταγράφουν εικόνες κρατήρων και αρχαίων ροών λάβας, ενώ θα περιγράφουν σε πραγματικό χρόνο όσα βλέπουν σε επιστήμονες στο Κέντρο Διαστημικών Πτήσεων Τζόνσον της NASA.
Η Orion θα πετάξει σε ύψος 6.400 έως 9.600 χιλιομέτρων πάνω από την επιφάνεια, αρκετά ψηλότερα από τις τροχιές των Apollo. Αυτό σημαίνει ότι το πλήρωμα θα βλέπει ολόκληρο τον σεληνιακό δίσκο, συμπεριλαμβανομένων περιοχών που βρίσκονται συνήθως στη σκιά, κοντά στους πόλους.
Η πραγματική επιστροφή στην επιφάνεια προγραμματίζεται για την Artemis III, με στόχο τον νότιο πόλο της Σελήνης, όπου οι επιστήμονες ελπίζουν να εντοπίσουν πάγο παγιδευμένο σε μόνιμα σκιασμένους κρατήρες. Η προέλευση και η ποσότητα αυτού του νερού θεωρούνται κρίσιμα στοιχεία όχι μόνο για τη μελλοντική ανθρώπινη παρουσία, αλλά και για την κατανόηση του πώς απέκτησε νερό η ίδια η Γη.
Μέχρι σήμερα, μόνο περίπου το 5% της σεληνιακής επιφάνειας έχει δειγματοληφθεί. Οι νέες αποστολές φιλοδοξούν να συμπληρώσουν τα κενά: να μελετήσουν το εσωτερικό της Σελήνης μέσω σεισμογράφων, να επιστρέψουν παγωμένα δείγματα στη Γη και να αποσαφηνίσουν αν πράγματι η Σελήνη γεννήθηκε από τη σύγκρουση ενός σώματος στο μέγεθος του Άρη με τον πλανήτη μας.
Με πληροφορίες από CNN