Επτά φυσικά μουμιοποιημένα τσιτάχ εντοπίστηκαν σε σπήλαια κοντά στην πόλη Αράρ, στη βόρεια Σαουδική Αραβία, μαζί με οστά δεκάδων ακόμη ζώων του ίδιου είδους.
Τα δείγματα που ανασύρθηκαν από τις ανασκαφές καλύπτουν μεγάλο χρονικό εύρος, από περίπου 130 χρόνια μέχρι και πάνω από 1.800. Μαζί με τις μούμιες καταγράφηκαν οστά από άλλα 54 τσιτάχ, σύμφωνα με τους ερευνητές.
Η μουμιοποίηση είναι η διαδικασία που εμποδίζει την αποσύνθεση και διατηρεί το σώμα. Δεν είναι μόνο ανθρώπινη πρακτική, αλλά μπορεί να συμβεί και φυσικά όταν οι συνθήκες ευνοούν την αφυδάτωση, όπως σε παγετώνες, σε ξηρές ερήμους ή σε βαλτώδη περιβάλλοντα.
Στην περίπτωση της Σαουδικής Αραβίας, τα ζώα σώζονται σε ασυνήθιστα καλή κατάσταση για μεγάλα θηλαστικά. Τα σώματα έχουν θολά μάτια και συρρικνωμένα άκρα, εικόνα που παραπέμπει σε αποξηραμένα κουφάρια. Ερευνήτρια του Πανεπιστημίου της Φλωρεντίας, που δεν συμμετείχε στη μελέτη, σχολίασε ότι πρόκειται για εύρημα που δεν έχει ξαναδεί.
Οι επιστήμονες δεν γνωρίζουν ακόμη πώς ακριβώς προέκυψε αυτή η διατήρηση, ωστόσο αποδίδουν ρόλο στο μικροκλίμα των σπηλαίων, με ξηρότητα και σχετικά σταθερή θερμοκρασία. Τα συμπεράσματα δημοσιεύτηκαν την Πέμπτη στο περιοδικό Communications Earth & Environment.
The cheetahs are the first naturally mummified big cats to be found by scientists, and dated at up to 2,000 years old pic.twitter.com/zMUxV69USl
— The National (@TheNationalNews) January 15, 2026
Εξίσου ανοιχτό παραμένει το γιατί βρέθηκαν τόσα πολλά τσιτάχ στο ίδιο σπηλαιώδες σύμπλεγμα. Μία πιθανή εξήγηση είναι ότι οι σπηλιές λειτουργούσαν ως καταφύγιο, όπου οι θηλυκές γεννούσαν και μεγάλωναν τα μικρά τους.
Για να διατηρηθούν τόσο «ολόκληρα» ευρήματα αυτού του μεγέθους δεν αρκεί το κατάλληλο περιβάλλον. Τα κουφάρια πρέπει επίσης να μην προλάβουν να τα διαμελίσουν πτωματοφάγα ζώα, όπως πουλιά ή ύαινες. Ο επικεφαλής της μελέτης, Αχμεντ Μπουγκ από το Εθνικό Κέντρο Άγριας Ζωής της Σαουδικής Αραβίας, ανέφερε ότι τέτοιας κλίμακας και κατάστασης τεκμήρια για τσιτάχ στην περιοχή δεν έχουν προηγούμενο.
Τα τσιτάχ είχαν παλαιότερα παρουσία σε μεγάλο μέρος της Αφρικής και σε τμήματα της Ασίας. Σήμερα το είδος ζει σε μικρό ποσοστό της ιστορικής εξάπλωσής του και έχει εξαφανιστεί από την Αραβική Χερσόνησο εδώ και δεκαετίες, καθώς το περιβάλλον του υποβαθμίστηκε και οι πληθυσμοί των θηραμάτων μειώθηκαν.
Η ομάδα κατάφερε να εξαγάγει γενετικό υλικό από τα φυσικά μουμιοποιημένα δείγματα, κάτι που χαρακτηρίζει πρωτιά για μεγάλα αιλουροειδή σε τέτοια κατάσταση. Τα αποτελέσματα δείχνουν ότι τα συγκεκριμένα τσιτάχ μοιάζουν περισσότερο με σημερινούς πληθυσμούς της Ασίας και της βορειοδυτικής Αφρικής, στοιχείο που μπορεί να αποδειχθεί χρήσιμο σε μελλοντικά σχέδια επανεισαγωγής του είδους σε περιοχές όπου έχει εξαφανιστεί.
Με πληροφορίες από Guardian
