Είναι μόλις 10 Ιανουαρίου και το πλουσιότερο 1% του κόσμου έχει ήδη εξαντλήσει το μερίδιο του στον παγκόσμιο προϋπολογισμό άνθρακα για το 2025, σύμφωνα με την ανάλυση της Oxfam GB.
Με τον όρο «παγκόσμιος προϋπολογισμός άνθρακα», εννοούμε την ποσότητα CO2 που μπορεί να προστεθεί στην ατμόσφαιρα χωρίς να ωθήσει τον κόσμο πέρα από το όριο του 1,5°C υπερθέρμανσης του πλανήτη.
Το πλουσιότερο 1% του πλανήτη, που εκτιμάται πως ισοδυναμεί με περίπου 77 εκατομμύρια ανθρώπους και ευθύνονται για περισσότερο από δύο φορές περισσότερη ρύπανση λόγω άνθρακα κάθε χρόνο, από το φτωχότερο μισό της ανθρωπότητας.
Για να επιτευχθεί ο στόχος του 1,5°C, το πλουσιότερο 1% πρέπει να μειώσει τις εκπομπές του κατά 97% έως το 2030.
Στο άλλο άκρο, ένας άνθρωπος που κατατάσσεται στο φτωχότερο μισό του παγκόσμιου πληθυσμού, θα χρειαζόταν σχεδόν τρία χρόνια (1.022 ημέρες) για να εξαντλήσει το μερίδιό του στον ετήσιο παγκόσμιο προϋπολογισμό άνθρακα.
Ωστόσο, οι φτωχότεροι κάτοικοι του πλανήτη υφίστανται τις πιο σοβαρές επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής, οι οποίες είναι χειρότερες στις τροπικές περιοχές. Προηγούμενη έρευνα για την κλιματική ανισότητα από την Oxfam διαπίστωσε ότι τα δύο ιδιωτικά αεροσκάφη που ανήκουν στον Τζεφ Μπέζος, ιδρυτή της Amazon, πέρασαν σχεδόν 25 ημέρες στον αέρα σε διάστημα 12 μηνών, απελευθερώνοντας τόσο άνθρακα όσο ένας υπάλληλος της Amazon στις ΗΠΑ θα απελευθερώσει σε 207 χρόνια. Τα τρία γιοτ της οικογένειας Γουόλτον, κληρονόμοι της αλυσίδας πολυκαταστημάτων Walmart, είχαν αποτύπωμα άνθρακα σε ένα έτος 18.000 τόνων - ποσότητα παρόμοια με αυτή που εκλύεται από τα προϊόντα που πωλούνται σε 1.714 ράφια στα καταστήματα Walmart.
Αυτό το ανησυχητικό ορόσημο, ονομάστηκε «Ημέρα των Ρυπαντών» από την Oxfam, τον παγκόσμιο οργανισμό που καταπολεμά την ανισότητα για τον τερματισμό της φτώχειας και της αδικίας. Στην ανακοίνωση της έρευνας, η Oxfam υπογραμμίζει πώς η κλιματική κατάρρευση οδηγείται δυσανάλογα από τους υπερπλούσιους, των οποίων οι εκπομπές υπερβαίνουν κατά πολύ αυτές των απλών ανθρώπων.
«Το μέλλον του πλανήτη μας κρέμεται από μια κλωστή», δήλωσε ο επικεφαλής της πολιτικής για την κλιματική αλλαγή της Oxfam International, Ναφκότε Ντάμπι. «Το περιθώριο δράσης είναι ελάχιστο, ωστόσο οι υπερπλούσιοι συνεχίζουν να σπαταλούν τις ευκαιρίες της ανθρωπότητας με τον πλούσιο τρόπο ζωής τους, τα ρυπογόνα χαρτοφυλάκια μετοχών και την ολέθρια πολιτική επιρροή τους. Πρόκειται για κλοπή —καθαρή και απλή— που κλέβει το μέλλον από δισεκατομμύρια ανθρώπους για να θρέψει την ακόρεστη απληστία τους».
Η έρευνα της Oxfam δείχνει ότι οι εκπομπές του πλουσιότερου 1% από το 1990 έχουν προκαλέσει -και θα συνεχίσουν να προκαλούν- τρισεκατομμύρια δολάρια σε οικονομική ζημιά, εκτεταμένες απώλειες καλλιεργειών και εκατομμύρια θανάτους. Η οικονομική ζημιά που υπέστησαν οι χώρες χαμηλού και χαμηλότερου μεσαίου εισοδήματος τα τελευταία 30 χρόνια είναι περίπου τρεις φορές μεγαλύτερη από τη συνολική χρηματοδότηση για το κλίμα που παρέχεται από τις πλούσιες χώρες στις φτωχότερες.
Μέχρι το 2050, οι εκπομπές του πλουσιότερου 1% θα προκαλέσουν απώλειες στις καλλιέργειες που θα μπορούσαν να προσφέρουν αρκετές θερμίδες για να θρέψουν τουλάχιστον 10 εκατομμύρια ανθρώπους ετησίως στην Ανατολική και Νότια Ασία. Περίπου οκτώ στους δέκα θανάτους λόγω ζέστης θα συμβαίνουν σε χώρες χαμηλού και χαμηλότερου μεσαίου εισοδήματος. Περίπου το 40% αυτών των θανάτων θα συμβεί στη Νότια Ασία.
«Οι πλούσιοι ρυπαίνοντες πρέπει να υποχρεωθούν να πληρώσουν για τον όλεθρο που προκαλούν στον πλανήτη μας», είπε ο Ντάμπι. «Φορολογήστε τους, περιορίστε τις εκπομπές τους και απαγορεύστε τις υπερβολικές απολαύσεις τους—ιδιωτικά τζετ, σούπερ γιοτ και παρόμοια. Οι ηγέτες που αποτυγχάνουν να δράσουν επιλέγουν ουσιαστικά τη συνενοχή σε μια κρίση που απειλεί τις ζωές δισεκατομμυρίων».
Με πληροφορίες από Oxfam/Guardian
