— Πείτε μας συνοπτικά τι περιλάμβανε η Συμφωνία των Παρισίων.

Τα κράτη μέλη του ΟΗΕ δεσμεύονται για γρήγορες μειώσεις εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου με στόχο τη συγκράτηση της αύξησης της πλανητικής θερμοκρασίας κάτω από τους 2°C, και αν είναι δυνατόν στον 1,5°C, στα όρια δηλαδή που επιτάσσει η επιστήμη. Πρακτικά, αυτό σημαίνει τερματισμό της χρήσης ορυκτών καυσίμων (άνθρακας/λιγνίτης, πετρέλαιο, φυσικό αέριο) στα μέσα του αιώνα.

 

— Γιατί είναι τόσο σημαντικό θέμα;

Η Συμφωνία έχει χαρακτηριστεί από πολλούς ως η τελευταία συλλογική προσπάθεια της ανθρωπότητας να σταματήσει το επερχόμενο κλιματικό χάος. Αύξηση της πλανητικής θερμοκρασίας πάνω από 1,5-2°C, σημαίνει εκτροχιασμό του κλίματος και ανεξέλεγκτη υπερθέρμανση της Γης.

 

— Ποιο είναι το σκεπτικό του Τραμπ πίσω από την απόφαση για την αποχώρηση των ΗΠΑ;

Με πρόφαση την προστασία της αμερικανικής οικονομίας, ο Τραμπ ουσιαστικά στοχεύει στη στήριξη της παρακμάζουσας εγχώριας βιομηχανίας άνθρακα. Η απόφασή του όμως θα φέρει τα αντίθετα αποτελέσματα. Ο άνθρακας είναι ξεπερασμένος τεχνολογικά και δεν πρόκειται να ανακάμψει. Αντίθετα, το μέλλον βρίσκεται στις νέες και καθαρές τεχνολογίες (π.χ. ηλιακή ενέργεια, εξοικονόμηση ενέργειας, μπαταρίες κ.λπ.) που βελτιώνουν την ανταγωνιστικότητα της οικονομίας και δημιουργούν περισσότερες θέσεις εργασίας. Με την απόφαση του Τραμπ, οι ΗΠΑ κινδυνεύουν να εξελιχθούν από παγκόσμιο ηγέτη σε κομπάρσο.

 

— Τι σημαίνει αυτό πρακτικά για τη συνέχεια;

Οι ΗΠΑ ξεκινούν τη διαδικασία αποχώρησης από τη Συμφωνία του Παρισιού, η οποία όμως, βάσει της ίδιας της Συμφωνίας, δεν μπορεί να συμβεί νωρίτερα από 4 χρόνια μετά την ενεργοποίησή της, δηλαδή πριν από τις 4 Νοεμβρίου 2020. Λίγες ώρες μετά την ανακοίνωση Tραμπ, ήδη στο εσωτερικό των ΗΠΑ έχουν υπάρξει οι πρώτες ουσιαστικές αντιδράσεις. Οι δήμαρχοι 187 πόλεων (ο αριθμός αυξάνεται θεαματικά, την Παρασκευή ήταν 68) με περισσότερους από 40.000.000 πολίτες ανακοίνωσαν ότι υιοθετούν τη Συμφωνία του Παρισιού, ενώ 15 Πολιτείες απειλούν την αμερικανική κυβέρνηση με νομική δράση. Ακόμα και αν η κυβέρνηση Tραμπ οδηγήσει τις ΗΠΑ σε έξοδο από τη Συμφωνία, αυτή θα συνεχίσει να εφαρμόζεται στο εσωτερικό της χώρας.

 

— Μήπως, τελικά, η Συμφωνία είναι καλύτερη χωρίς τις ΗΠΑ;

Κανείς δεν μπορεί να γνωρίζει τι θα γινόταν σε μια τέτοια υποθετική κατάσταση – ακόμα και τώρα όσα θα ακολουθήσουν είναι σε μεγάλο βαθμό άγνωστα. Το μόνο σίγουρο είναι ότι ο πλανήτης χρειάζεται τις ΗΠΑ να πρωταγωνιστήσουν στην προσπάθεια για την καταπολέμηση των κλιματικών αλλαγών. Με δεδομένο ότι η αποχώρησή τους σημαίνει μεγαλύτερη προσπάθεια για τα υπόλοιπα κράτη, γίνεται σαφές ότι τώρα, περισσότερο από ποτέ, πολιτικές όπως η κατασκευή νέων λιγνιτικών μονάδων και η εξόρυξη υδρογονανθράκων που προωθούνται στην Ελλάδα δεν έχουν καμία θέση στο μέλλον μας.

 

Το άρθρο δημοσιεύθηκε στην έντυπη LiFO