Ο πόλεμος ΗΠΑ–Ισραήλ με το Ιράν αποτελεί καταστροφή για το κλίμα, σύμφωνα με ανάλυση που διαπιστώνει ότι εξαντλεί τον παγκόσμιο «προϋπολογισμό άνθρακα» ταχύτερα από ό,τι 84 χώρες μαζί.
Καθώς πολεμικά αεροσκάφη, drones και πύραυλοι σκοτώνουν χιλιάδες ανθρώπους, ισοπεδώνουν υποδομές και μετατρέπουν τη Μέση Ανατολή σε μια τεράστια περιβαλλοντική «ζώνη θυσίας», η πρώτη εκτίμηση του κλιματικού κόστους δείχνει ότι η σύγκρουση προκάλεσε 5 εκατομμύρια τόνους εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου μέσα στις πρώτες 14 ημέρες.
Η ανάλυση, που κοινοποιήθηκε αποκλειστικά στον Guardian, προσθέτει ένα ακόμη επίπεδο στις αναφορές για τις σοβαρές περιβαλλοντικές επιπτώσεις από επιθέσεις σε ενεργειακές υποδομές, στρατιωτικές βάσεις, αστικές περιοχές και πλοία.
«Κάθε πυραυλικό πλήγμα είναι μια ακόμη επένδυση σε έναν πιο θερμό και ασταθή πλανήτη – και δεν κάνει κανέναν πιο ασφαλή», δήλωσε ο Πάτρικ Μπίγκερ, διευθυντής ερευνών στο Climate and Community Institute και συν-συγγραφέας της μελέτης.
«Κάθε φωτιά σε διυλιστήριο και κάθε επίθεση σε δεξαμενόπλοιο δείχνει ότι η γεωπολιτική που βασίζεται στα ορυκτά καύσιμα είναι ασύμβατη με έναν βιώσιμο πλανήτη. Ο πόλεμος αυτός αποδεικνύει ξανά ότι ο ταχύτερος τρόπος να επιδεινωθεί η κλιματική κρίση είναι να αφήσουμε τα συμφέροντα των ορυκτών καυσίμων να καθορίζουν την εξωτερική πολιτική», επισημαίνει ο ίδιος.
Ο άξονας ΗΠΑ–Ισραήλ υποστηρίζει ότι έχει πλήξει χιλιάδες στόχους εντός του Ιράν, ενώ το Ισραήλ έχει χτυπήσει εκατοντάδες στόχους και στον Λίβανο. Αναφορές από τις δύο χώρες καταγράφουν εκτεταμένες καταστροφές υποδομών.
Τα κατεστραμμένα κτίρια αποτελούν το μεγαλύτερο μέρος του εκτιμώμενου ανθρακικού αποτυπώματος. Με βάση στοιχεία της Ιρανικής Ερυθράς Ημισελήνου, περίπου 20.000 πολιτικά κτίρια έχουν υποστεί ζημιές, με τις εκπομπές από αυτόν τον τομέα να υπολογίζονται σε 2,4 εκατ. τόνους CO2.
Το καύσιμο αποτελεί τη δεύτερη μεγαλύτερη πηγή εκπομπών, καθώς αμερικανικά βαριά βομβαρδιστικά πετούν ακόμη και από τη δυτική Αγγλία για επιχειρήσεις στο Ιράν. Η ανάλυση εκτιμά ότι καταναλώθηκαν από 150 έως 270 εκατομμύρια λίτρα καυσίμων μέσα στις πρώτες 14 ημέρες, παράγοντας περίπου 529.000 τόνους εκπομπών.
«Όλοι θα ζήσουμε τις συνέπειες αυτής της κατάστασης στο κλίμα»
Από τις πιο χαρακτηριστικές εικόνες του πολέμου ήταν τα σκοτεινά σύννεφα και η «μαύρη βροχή» πάνω από την Τεχεράνη, μετά τον βομβαρδισμό τεσσάρων μεγάλων εγκαταστάσεων αποθήκευσης καυσίμων, που προκάλεσε πυρκαγιές εκατομμυρίων λίτρων.
Υπολογίζεται ότι από αυτές τις επιθέσεις - και τα ιρανικά αντίποινα - κάηκαν 2,5 έως 5,9 εκατομμύρια βαρέλια πετρελαίου, με εκπομπές περίπου 1,88 εκατ. τόνων CO2.
Στις πρώτες 14 ημέρες, οι ΗΠΑ έχασαν τέσσερα αεροσκάφη, ενώ το Ιράν 28 αεροσκάφη, 21 πολεμικά πλοία και περίπου 300 εκτοξευτές πυραύλων. Ο εξοπλισμός αυτός αντιστοιχεί σε εκπομπές περίπου 172.000 τόνων CO2.
Παράλληλα, η εκτεταμένη χρήση πυρομαχικών - με πάνω από 6.000 στόχους να έχουν πληγεί από ΗΠΑ και Ισραήλ και περίπου 1.000 πυραύλους και 2.000 drones από το Ιράν - εκτιμάται ότι πρόσθεσε άλλους 55.000 τόνους εκπομπών.
Συνολικά, οι εκπομπές των δύο πρώτων εβδομάδων φτάνουν τους 5.055.016 τόνους CO2, που αντιστοιχούν σε 131 εκατ. τόνους σε ετήσια βάση – επίπεδο αντίστοιχο με μια μεσαίου μεγέθους οικονομία που βασίζεται στα ορυκτά καύσιμα, όπως το Κουβέιτ, αλλά και ίσο με το άθροισμα των 84 χωρών με τις χαμηλότερες εκπομπές.
«Είναι κάτι που δεν μπορούμε να αντέξουμε»
Ο επικεφαλής της μελέτης, Φρεντ Οτου-Λάρμπι από το Πανεπιστήμιο Ενέργειας και Φυσικών Πόρων της Γκάνας, εκτίμησε ότι οι εκπομπές θα αυξηθούν σημαντικά όσο συνεχίζεται η σύγκρουση, κυρίως λόγω των επιθέσεων σε πετρελαϊκές εγκαταστάσεις.
«Όλοι θα ζήσουμε τις συνέπειες αυτής της κατάστασης στο κλίμα. Το πραγματικό κόστος δεν είναι ακόμη γνωστό, γι’ αυτό τέτοιες μελέτες είναι κρίσιμες. Το να "καίγονται" μέσα σε δύο εβδομάδες οι ετήσιες εκπομπές μιας χώρας όπως η Ισλανδία είναι κάτι που δεν μπορούμε να αντέξουμε», σημείωσε.
Σύμφωνα με επιστήμονες του κλίματος, από τον Ιούνιο του περασμένου έτους η ανθρωπότητα έχει περιθώριο να εκπέμψει περίπου 130 δισ. τόνους CO2 για να διατηρηθεί στο 50% η πιθανότητα περιορισμού της υπερθέρμανσης κάτω από 1,5°C. Με τον σημερινό ρυθμό εκπομπών, αυτό το όριο αναμένεται να εξαντληθεί έως το 2028.
Ο Μπίγκερ προειδοποίησε ότι οι διαταραχές στην προσφορά καυσίμων λόγω του πολέμου ενδέχεται να οδηγήσουν σε νέα κύματα εξορύξεων. «Ιστορικά, κάθε ενεργειακό σοκ που προκαλούν οι ΗΠΑ συνοδεύεται από αύξηση γεωτρήσεων και νέων υποδομών ορυκτών καυσίμων. Αυτός ο πόλεμος κινδυνεύει να παγιώσει μια ακόμη γενιά εξάρτησης από τον άνθρακα», ανέφερε.
«Δεν πρόκειται για πόλεμο ασφάλειας. Είναι ένας πόλεμος για την πολιτική οικονομία των ορυκτών καυσίμων – και το τίμημα το πληρώνουν οι πολίτες του Ιράν και οι εργαζόμενες κοινότητες σε όλο τον κόσμο», κατέληξε.
Με πληροφορίες από Guardian
