Το σκαλί που πρόδωσε τον Τουταγχαμών: 100 χρόνια από την ανακάλυψη του τάφου με τους αμύθητους θησαυρούς

Το σκαλί που πρόδωσε τον Τουταγχαμών: 100 χρόνια από την ανακάλυψη του τάφου με τους αμύθητους θησαυρούς Facebook Twitter
0

Επί έξι χρόνια ο αρχαιολόγος Χάουαρντ Κάρτερ έκανε ανασκαφές στην Αίγυπτο, στην «Κοιλάδα των Βασιλέων», αναζητώντας τον τάφο του Τουταγχαμών - μάταια. Ο λόρδος Κάρναβον, ο οποίος χρηματοδοτούσε τον Κάρτερ, είχε αρχίσει να γίνεται ανυπόμονος, δίνοντάς του ωστόσο άλλη μία, τελευταία, ευκαιρία.

Και τότε εμφανίστηκε ο Χουσεΐν Αμπντ ελ Ρασούλ, ο νεαρός που έφερνε νερό στους εργάτες, και σκόνταψε σ΄ένα πέτρινο σκαλί κάτω από τα λιθάρια. Ήταν στις 4 Νοεμβρίου του 1922.

Η ομάδα που συμμετείχε στις ανασκαφές έφερε στο φως αμύθητους θησαυρούς, κρυμμένους, μακριά από ανθρώπινα μάτια, για πάνω από 3.000 χρόνια.

Η γέννηση της «αιγυπτιομανίας»

«Είχαμε την εντύπωση ότι μπήκαμε ξαφνικά σε μία αίθουσα με σκηνικά της όπερας ενός πολιτισμού που έχει εξαφανιστεί», περιέγραφε αργότερα ο Κάρτερ, μιλώντας τον θαυμασμό των αρχαιολόγων: «Λεπτομέρειες από το εσωτερικό του θαλάμου άρχισαν σιγά-σιγά να αναδύονται πίσω από ένα πέπλο ομίχλης, παράξενα ζώα, αγάλματα και χρυσάφι, παντού γυαλιστερό χρυσάφι».

100 χρόνια Τουταγχαμών Facebook Twitter
O Βρετανός αρχαιολόγος Χάουαρντ Κάρτερ

Η συγκλονιστική είδηση και η ανακάλυψη του τάφου του Φαραώ διαδόθηκε γρήγορα, προκαλώντας μία «αιγυπτιομανία» παγκοσμίων διαστάσεων.

«Αρχιτέκτονες άρχισαν να σχεδιάζουν προσόψεις κτηρίων σε αιγυπτιακό στυλ, ενώ έκαναν την εμφάνισή τους γυναικείες τσάντες, κονσέρβες μπισκότων, ακόμη και χυμοί με το σύμβολο της μάσκας του φαραώ», λέει χαρακτηριστικά ο βιογράφος του Κάρτερ, Χάρι Βίκτωρ Φρέντερικ Βίνστοουν. Ακόμη και η αυτοκινητοβιομηχανία General Motors εμπνεύστηκε για διαφημίσεις της από τον Τουταγχαμών.

Επί δέκα χρόνια, ο Βρετανός αρχαιολόγος και οι βοηθοί του κατέγραφαν σχολαστικά κάθε αντικείμενο. Ένα-ένα φωτογράφιζαν και συσκεύαζαν τα ευρήματα – τα μεγαλύτερα από αυτά μεταφέρθηκαν στον Νείλο, όπου στη συνέχεια μεταφορτώθηκαν σε πλοία. Τα σημαντικότερα από εκείνα βρίσκονται σήμερα στο Αιγυπτιακό Μουσείο του Καΐρου και στο Λούξορ.

Το πιο διάσημο από τα περίπου 5.400 αντικείμενα που βρέθηκαν παραμένει η νεκρική μάσκα του φαραώ, βάρους έντεκα κιλών. Ο Κάρτερ την ανακάλυψε μέσα στον νεκρικό θάλαμο – το φέρετρο του φαραώ, φτιαγμένο από καθαρό χρυσό, είχε βάρος 225 κιλά.

Τουταγχαμών: 100 χρόνια από την ανακάλυψη του κρυμμένου τάφου με αμύθητους θησαυρούς Facebook Twitter
Ταφικός θάλαμος στον τάφο του Τουταγχαμών, κοντά στο Λούξορ της Αιγύπτου

Η κατάρα του Φαραώ

Ο Τουταγχαμών ήταν γιος του φαραώ Ακενατόν. Η Νεφερτίτη δεν ήταν η μητέρα του, όπως συχνά λανθασμένα υποστηρίζεται, αλλά η κύρια σύζυγος του Ακενατόν – μητέρα του ήταν μια από τις δευτερεύουσες συζύγους. Ο Τουταγχαμών ανέβηκε στο θρόνο σε ηλικία οκτώ ετών. Ο νεαρός βασιλιάς πέθανε το 1323 π.Χ. σε ηλικία μόλις 18 ή 19 ετών. Και παρά το ότι σήμερα όλοι γνωρίζουν το όνομά του και ο τάφος του είναι πόλος έλξης τουριστών, κατά τη διάρκεια της σύντομης ζωής του ο Τουταγχαμών δεν ήταν ένας ισχυρός φαραώ.

Όμως μετά θάνατον, η ιστορία της «κατάρας του Φαραώ», με την οποία υποτίθεται πως προστάτευε τον τάφο του από τους εισβολείς, εξακολουθεί να στοιχειώνει μέχρι σήμερα: Λίγο μετά το άνοιγμα των νεκρικών θαλάμων πέθανε ο λόρδος Κάρναβον, ενώ ακολούθησαν και άλλοι μυστηριώδεις θάνατοι από το περιβάλλον του αρχαιολόγου. Το γεγονός τροφοδότησε ακόμη περισσότερο την υστερία των μέσων ενημέρωσης, παρόλο που ο Κάρτερ χαρακτήρισε την υποτιθέμενη κατάρα ως μία «απόλυτη ανοησία».

Τα εγκαίνια του νέου Αιγυπτιακού Μουσείου το 2023

Για τις 4 Νοεμβρίου, την ημέρα της ανακάλυψης του τάφου του Τουταγχαμών, είχαν προγραμματιστεί τα εγκαίνια του μουσείου, έκτασης πάνω από 40.000 τμ. Ωστόσο το GEM προβλέπεται τελικά να ανοίξει τις πύλες του για το κοινό το 2023. Και τότε, για πρώτη φορά στην ιστορία, τα 5400 αντικείμενα από τον τάφο του Τουταγχαμών θα εκτεθούν μαζί - από κοινού με αμέτρητα άλλα αρχαία εκθέματα.

Πολιτισμός
0

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΑ

Ο Camus, το Sirat και η επιστροφή της κινηματογραφικής αγωνίας

Πολιτισμός / Ο Καμύ του Φρανσουά Οζόν, το Sirat και η επιστροφή της κινηματογραφικής αγωνίας

Από το νέο The Stranger του François Ozon μέχρι το εφιαλτικό Sirat, το σινεμά δείχνει να ξαναβρίσκει μια παλιά του εμμονή: την αγωνία, τη ναυτία, την αίσθηση ότι ο κόσμος έχει χάσει το σταθερό του νόημα. Και ίσως αυτό να μην είναι καθόλου τυχαίο.
THE LIFO TEAM
Fairuz: όταν ο ύμνος της λιβανέζικης αντοχής αρχίζει να ακούγεται σαν θρήνος

Πολιτισμός / Fairuz: όταν ο ύμνος της λιβανέζικης αντοχής αρχίζει να ακούγεται σαν θρήνος

Το πιο εμβληματικό πατριωτικό τραγούδι της Fairuz δεν ακούγεται πια για όλους ως ύμνος ελπίδας. Για πολλούς νεότερους Λιβανέζους, το Bahebak Ya Lebnan κουβαλά πλέον μαζί του τον πόλεμο, τη νοσταλγία και την εξάντληση μιας χώρας που μοιάζει να επιστρέφει ξανά και ξανά στην ίδια πληγή.
THE LIFO TEAM
Ο Bruce Springsteen ξανακάνει το ροκ πολιτική πράξη

Πολιτισμός / Ο Bruce Springsteen ξανακάνει το ροκ πολιτική πράξη

Με νέα πολιτικά τραγούδια, ανοιχτές επιθέσεις στον αυταρχισμό και μια περιοδεία που ξεκινά από τη Μινεάπολη, ο Springsteen επιστρέφει όχι ως θρύλος της ροκ που αναπολεί το παρελθόν, αλλά ως καλλιτέχνης που επιμένει να μιλά στο παρόν.
THE LIFO TEAM
Agnès Debizet: η αυτοδίδακτη καλλιτέχνις που μετέτρεψε το σπίτι της σε σύμπαν

Πολιτισμός / Agnès Debizet: η αυτοδίδακτη καλλιτέχνις που μετέτρεψε το σπίτι της σε σύμπαν

Το σπίτι της Agnès Debizet στο Marais δεν λειτουργεί απλώς ως κατοικία ή ατελιέ, αλλά ως ολόκληρο έργο τέχνης. Και η νέα της έκθεση στη Galerie Gastou φέρνει στο προσκήνιο μια δημιουργό που δούλευε για δεκαετίες σχεδόν έξω από τα φώτα.
THE LIFO TEAM
Τι κάνουν το American Psycho και η Marina Abramovic στο νέο Tristan του Met;

Πολιτισμός / Τι κάνουν το American Psycho και η Marina Abramovic στο νέο Tristan του Met;

Το νέο Tristan του Met δεν πουλά μόνο Wagner και μεγάλα ονόματα, αλλά μια ολόκληρη αισθητική μηχανή: μαχαίρια, διπλασιασμούς, προβολές, σωσίες και εικαστικές αναφορές που πηγαίνουν από τη Marina Abramovic ως το American Psycho.
THE LIFO TEAM
Τι έδειξε η ενάλια αρχαιολογική έρευνα στην Ασίνη

Πολιτισμός / Τι έδειξε η ενάλια αρχαιολογική έρευνα στην Ασίνη

Χάρη στην ευνοϊκή τοποθεσία της, που προσφέρει ένα φυσικό λιμάνι, αλλά και ένα ύψωμα που συνέβαλε στην αμυντική της ικανότητα, η θέση αυτή κατοικήθηκε ήδη από τους προϊστορικούς, με μία συνέχεια έως τους ιστορικούς χρόνους
THE LIFO TEAM
Ο Jeff Koons βάζει το Balloon Dog στα επετειακά μπουκάλια της Evian

Πολιτισμός / Ο Jeff Koons βάζει το Balloon Dog στα επετειακά μπουκάλια της Evian

Η νέα συνεργασία της Evian με τον Jeff Koons φέρνει το Balloon Dog σε ροζ και μπλε εκδοχή πάνω σε συλλεκτικές φιάλες still και sparkling water. Είναι ακριβώς αυτό που ακούγεται: art branding για τραπέζια που θέλουν να φαίνονται πιο ακριβά απ’ ό,τι είναι.
THE LIFO TEAM
Μουσείο στο Μόναχο επιστρέφει πίνακα που πουλήθηκε στα χρόνια του ναζισμού

Πολιτισμός / Μουσείο στο Μόναχο επιστρέφει πίνακα που πουλήθηκε στα χρόνια του ναζισμού

Το Interieur mit Kindern (Die Geschwister) βρισκόταν από το 1972 στις Βαυαρικές Κρατικές Συλλογές Ζωγραφικής. Τώρα επιστρέφει στους απογόνους του Goldschmidt, μετά την έρευνα που έδειξε ότι η πώλησή του συνδέεται άμεσα με τις διώξεις του ναζιστικού καθεστώτος.
THE LIFO TEAM
Το Λούβρο κρατά το στέμμα, αλλά η πολιτιστική αίγλη μετακινείται

Πολιτισμός / Το Λούβρο κρατά το στέμμα, αλλά η πολιτιστική αίγλη μετακινείται

Τα 100 πιο δημοφιλή μουσεία του κόσμου υποδέχθηκαν πάνω από 200 εκατ. επισκέπτες το 2025, όμως το πραγματικό νέο δεν είναι μόνο ότι το Λούβρο έμεινε πρώτο. Είναι ότι η Σεούλ, η Σαγκάη και το νέο Μεγάλο Αιγυπτιακό Μουσείο δείχνουν πού μετακινείται σήμερα ο παγκόσμιος πολιτιστικός πυρετός.
THE LIFO TEAM
Γιατί η συλλογή Gelman με έργα της Frida Kahlo δεν έμεινε στο Μεξικό

Πολιτισμός / Γιατί η συλλογή Gelman με έργα της Frida Kahlo δεν έμεινε στο Μεξικό

Με αφορμή νέα ανοιχτή επιστολή και τη δημόσια πίεση που μεγαλώνει, η υπόθεση της Gelman Collection επιστρέφει όχι μόνο ως θέμα της αγοράς τέχνης, αλλά ως ερώτημα για το ποιος αποφασίζει τελικά για την τύχη μιας εμβληματικής πλευράς της μεξικανικής πολιτιστικής κληρονομιάς.
THE LIFO TEAM
«Ελπίδα, διορρατικότητα και ανθρωπιά»: ανακοινώθηκε η shortlist του International Booker 2026

Πολιτισμός / «Ελπίδα, διορατικότητα και ανθρωπιά»: ανακοινώθηκε η βραχεία λίστα των Βραβείων Booker 2026

Η βραχεία λίστα των βραβείωνν Booker φέρνει μαζί έξι βιβλία από πέντε γλώσσες και οκτώ εθνικότητες, σε μια επετειακή χρονιά για το βραβείο, που συμπληρώνει 10 χρόνια στη σημερινή του μορφή.
THE LIFO TEAM
Μια έκθεση στο Λονδίνο φέρνει ξανά στο φως τα queer sex clubs του 90s Λος Άντζελες

Πολιτισμός / Τα χαμένα queer sex clubs του LA επιστρέφουν

Η έκθεση Wonderland του Dean Sameshima στο Soft Opening επιστρέφει σε sex clubs και cruising sites του 90s Λος Άντζελες, όχι για να τα μυθοποιήσει, αλλά για να τα διασώσει ως ίχνη μιας κοινότητας που έζησε μέσα στην ανωνυμία, την επιθυμία και την απώλεια
THE LIFO TEAM
Ο James McAvoy λέει πως το Χόλιγουντ τον έβλεπε συχνά απλώς ως «εκείνον τον Σκοτσέζο

Πολιτισμός / Ο James McAvoy λέει πως το Χόλιγουντ τον έβλεπε συχνά απλώς ως "εκείνον τον Σκοτσέζο"

Με αφορμή το σκηνοθετικό του ντεμπούτο, ο James McAvoy μιλά για τη σκοτσέζικη προφορά, τα στερεότυπα της βιομηχανίας και την ανάγκη να ειπωθούν πιο φιλόδοξες ιστορίες για τη Σκωτία.
THE LIFO TEAM