Την έντονη ανησυχία της για τη νέα διαδικασία που ανακοίνωσε το Υπουργείο Πολιτισμού σχετικά με την επιλογή της ελληνικής ταινίας που θα εκπροσωπήσει τη χώρα στα φετινά Όσκαρ εκφράζει η Ελληνική Ακαδημία Κινηματογράφου, καταγγέλλοντας τον αιφνιδιασμό της και τη θεσμική ασυνέπεια εκ μέρους της Πολιτείας.
Όπως σημειώνει η ΕΑΚ σε ανακοίνωσή της, το Υπουργείο Πολιτισμού θεσμοθέτησε νέα εντεκαμελή επιτροπή, αποτελούμενη από εκπροσώπους συνδικαλιστικών σωματείων και φορέων του κινηματογράφου, με αντικείμενο την επιλογή της ελληνικής πρότασης για τα Όσκαρ. Η ΕΑΚ είναι ένας από τους 11 συμμετέχοντες φορείς.
Ωστόσο, όπως υπογραμμίζει η Ακαδημία, η διαδικασία αυτή έρχεται σε πλήρη αναντιστοιχία με όσα είχε υποσχεθεί ο υφυπουργός Πολιτισμού Κωνσταντίνος Φωτήλας σε προηγούμενη συνάντηση με το ΔΣ της ΕΑΚ, μετά την περσινή κρίση αξιοπιστίας στη συγκρότηση της αντίστοιχης επιτροπής. Παρά τις επανειλημμένες προσπάθειες διαλόγου και την αναλυτική πρόταση που κατατέθηκε στις 16 Απριλίου 2025, το Υπουργείο δεν έδωσε καμία απάντηση, θετική ή αρνητική.
Η πρόταση της ΕΑΚ είχε στόχο να θεσμοθετήσει μια εννεαμελή επιτροπή με πλειοψηφία μελών της Ακαδημίας, εκπροσώπους διαφορετικών ειδικοτήτων του κλάδου, αλλά και συμμετοχή του ΥΠΠΟ, του Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης, του ΕΚΟΜΕ και του Τμήματος Κινηματογράφου του ΑΠΘ. Η πρόταση βασιζόταν στην ανάγκη πολυφωνίας και αμεροληψίας, στοιχεία που —όπως σημειώνει η Ακαδημία— δεν εξασφαλίζονται από την τρέχουσα σύνθεση.
Αν και η πρόταση του ΥΠΠΟ φαινομενικά υιοθετεί την αρχή της πολυφωνίας, η Ακαδημία ασκεί κριτική στη συγκρότηση της επιτροπής, η οποία βασίζεται κυρίως σε συνδικαλιστικά σωματεία. Όπως αναφέρει, η επιλογή αυτών των σωματείων «είναι από μόνη της μια πολιτική πράξη κάθε άλλο παρά ουδέτερη», αφού στον χώρο δραστηριοποιούνται πολλοί φορείς με ποικίλες διαδρομές και συχνά αντικρουόμενα συμφέροντα.
Γιατί η ΕΑΚ θεωρεί προβληματική τη σύνθεση
Η Ακαδημία επισημαίνει χαρακτηριστικά την απουσία εκπροσώπων από την Ένωση Ντοκιμαντέρ ή το Σωματείο Ελλήνων Μοντέρ Blink, μέλος του οποίου είναι ο Γιώργος Μαυροψαρίδης, δύο φορές υποψήφιος για Όσκαρ. Επιπλέον, τονίζει ότι τα συνδικαλιστικά σωματεία εκπροσωπούν εργασιακές ή επιχειρηματικές διεκδικήσεις, όχι όμως το συνολικό αφήγημα του ελληνικού σινεμά.
Αντίθετα, η ΕΑΚ, όπως σημειώνει, έχει ως λόγο ύπαρξης την ανάδειξη, προώθηση και θεσμική εκπροσώπηση του ελληνικού κινηματογράφου στο σύνολό του, λειτουργώντας ως «ομπρέλα» για όλους τους επαγγελματίες του χώρου — από ηθοποιούς και σκηνοθέτες έως θεωρητικούς και τεχνικούς.
Στο δελτίο τύπου γίνεται λόγος για επιστροφή σε παρωχημένες πρακτικές συναλλαγής και για απουσία θεσμικής θωράκισης της επιτροπής από πιθανές πολιτικές παρεμβάσεις. «Αυτή είναι η ουσία του ζητήματος με τη νέα επιτροπή που φέρνει το ΥΠΠΟ», τονίζει η ΕΑΚ.
Η ανακοίνωση καταλήγει με προειδοποίηση ότι, παρότι η ΕΑΚ θα συμμετάσχει στην επιτροπή για λόγους ευθύνης, αναγνωρίζει την παρούσα σύνθεση μόνο ως «έκτακτη, μεταβατική λύση» και ζητά νομοθετική ρύθμιση που θα διασφαλίσει διαφάνεια, αμεροληψία και αξιοπιστία στο μέλλον.
