Dominique Eddé
Λιβανέζα συγγραφέας
Ο πόλεμος των Τραμπ και Νετανιάχου: για ένα παγκόσμιο κίνημα απόσχισης
Η έκταση της καταστροφής που προκάλεσε το ισραηλινο-αμερικανικό δίδυμο, οπλισμένο με την πιο τρομερή στρατιωτική ισχύ, είναι ανυπολόγιστη. Δεν υπάρχει πλέον καμία δυνατή σωτηρία, σε πλανητική κλίμακα, έξω από ένα ευρύ κίνημα απόσχισης, σε ρήξη με τη θανατηφόρα, μεσσιανική και μεγαλομανή λογική των Νετανιάχου, Τραμπ και Χαμενεΐ. Δεν καλούνται μόνο οι εξουσίες, αλλά όλοι οι πολίτες, ένας προς έναν, να πουν "όχι" στους φανατισμούς.
Καθώς οι πύραυλοι του ισραηλινού στρατού πέφτουν βροχή στον Λίβανο, ο Ισραηλινός Υπουργός Άμυνας, Ισραέλ Κατς, ανακοίνωσε στις 13 Μαρτίου 2026 ότι η χώρα θα πληρώνει όλο και πιο ακριβά το τίμημα της καθυστέρησής της να αφοπλίσει τη Χεζμπολάχ, με "εδαφικές απώλειες και ζημιές στις υποδομές της".
"Εδαφικές απώλειες": τι σεμνός ευφημισμός για να ονομαστεί μια προσάρτηση. "Ζημιές": τι εκλεπτυσμένη λέξη για να καλύψει τη ρίψη γλυφοσάτης και λευκού φωσφόρου στον Νότιο Λίβανο (γεγονός που αποδείχθηκε και καταγγέλθηκε από το Human Rights Watch). Πρέπει πλέον να βρεθεί ένας όρος που να μην είναι ούτε "κακή πίστη", ούτε "ψέμα", ούτε "αλαζονεία", ούτε "ατιμωρησία", ούτε καν "διαστροφή" για να χαρακτηρίσει την ισραηλινή πολιτική της κυβέρνησης Νετανιάχου. Ενώ ο στρατός του ολοκληρώνει τον έλεγχό του στη Γάζα και τον επεκτείνει βάναυσα, μέρα με τη μέρα, στη Δυτική Όχθη, ενώ κατέχει το Γκολάν και διεκδικεί την κυριότητά του, ενώ κυριαρχεί σε ολόκληρη τη συριακή πλευρά του Όρους Ερμών, ενώ υπουργοί της ισραηλινής κυβέρνησης —με τη συνδρομή περισσότερων του ενός εκπροσώπων της αμερικανικής κυβέρνησης— μας διδάσκουν ότι το "Μεγάλο Ισραήλ" είναι ένα λογικό σχέδιο, καλούμαστε πλέον να καταλάβουμε ότι, εκτός κι αν αφεθεί η χώρα να αιμορραγήσει μέχρι το κόκαλο, ο Νότιος Λίβανος αποτελεί μέρος της ιδιοκτησίας τους. Ποιος αγνοεί ότι ο λιβανέζικος στρατός δεν διαθέτει τον απαραίτητο εξοπλισμό, κάθε άλλο μάλιστα, για να αντιμετωπίσει την ένοπλη ισχύ της Χεζμπολάχ, ώστε να την αφοπλίσει χωρίς να ρισκάρει έναν εμφύλιο πόλεμο;
Οι Συμφωνίες της Ταΐφ, το 1989, απαιτούσαν τον αφοπλισμό όλων των πολιτοφυλακών στον Λίβανο. Ένα από τα κείμενα, με τίτλο "Απελευθέρωση του Λιβάνου από την ισραηλινή κατοχή", ανέφερε ωστόσο στο σημείο 3 ότι η αποκατάσταση της κρατικής αρχής μέχρι τα αναγνωρισμένα σύνορα του Λιβάνου προϋπέθετε "την υιοθέτηση όλων των μέτρων που θα μπορούσαν να απελευθερώσουν όλα τα λιβανέζικα εδάφη από την ισραηλινή κατοχή". Αυτή ακριβώς η φράση, επιδεκτική ερμηνείας, επέτρεψε στο "Κόμμα του Θεού", το λεγόμενο "κόμμα της αντίστασης", να εκμεταλλευτεί την αμφισημία της και να παραμείνει ένοπλο στην επικράτεια. Με τις τραγικές συνέπειες που όλοι γνωρίζουμε. Όσο κι αν ειπωθεί, θα είναι λίγο: οι λεγόμενες ειρηνευτικές συμφωνίες σε αυτό το μέρος του κόσμου υπήρξαν μολυσμένες από προσεγγιστικές διατυπώσεις, αποσιωπήσεις, αμφίβολα σχήματα λόγου και υπονοούμενα. Για τις δε "καταπαύσεις του πυρός", ας μη μιλήσουμε καλύτερα.
Παρόλο που απαγορεύεται, και άρα είναι αδύνατο, να παρατεθούν στοιχεία για τη θρησκευτική σύνθεση του λιβανέζικου στρατού, υπολογίζεται ότι το ποσοστό των Σιιτών ανέρχεται περίπου στο 35%. Υπό αυτές τις συνθήκες, πώς μπορεί να διεξαχθεί μια αναμέτρηση μεταξύ του στρατού και της πολιτοφυλακής; Πώς μπορεί να γίνει κάτι τέτοιο, την ίδια στιγμή που ο ισραηλινός στρατός τρομοκρατεί τον πληθυσμό και αναγκάζει σε εκτοπισμό σχεδόν ένα εκατομμύριο ανθρώπους, στη μεγάλη τους πλειονότητα σιιτικού δόγματος; Η τρέχουσα πίεση που ασκείται από το Ισραήλ και τις Ηνωμένες Πολιτείες στην κυβέρνηση του Λιβάνου για να αναλάβει τον "αφοπλισμό" της Χεζμπολάχ ισοδυναμεί με το εξής: "Αυτοκτονήστε, αν δεν θέλετε να σας καθαρίσω εγώ".
Με άλλα λόγια: τέλος ο πολυκοινοτικός Λίβανος. Τεμαχίστε την επικράτεια. Ο Νότος δικός μας.
Το ισραηλινο-αμερικανικό δίδυμο, που ενσαρκώνεται από τους Τραμπ και Νετανιάχου, πάσχει από μια ψυχική παθολογία η οποία, σε σχεδόν κανονικές εποχές, θα τους είχε οδηγήσει ενώπιον διεθνούς δικαστηρίου και θα τους είχε καταστήσει ανίκανους να βλάψουν. Όμως, δεν ζούμε σε σχεδόν κανονικές εποχές. Και η έκταση της ζημιάς που προκαλεί αυτό το δίδυμο, οπλισμένο με την πιο τρομερή στρατιωτική ισχύ, είναι ήδη ανυπολόγιστη. Πώς να μη δει κανείς εδώ την αναπόφευκτη, σχεδόν τραγελαφική, κατάληξη ενός ιδεολογικού προγράμματος που ξεκίνησε εδώ και δεκαετίες; Το 1982, την επομένη της εισβολής του Ισραήλ στον Λίβανο, ο Όντεντ Γινόν, πρώην στέλεχος του ισραηλινού Υπουργείου Εξωτερικών, ανέπτυσσε τα στάδια ενός σιωνιστικού σχεδίου για τις επόμενες δεκαετίες.
Η Dominique Eddé σπούδασε ιστορία και εργάστηκε στις εκδόσεις Éditions du Seuil στο Παρίσι από το 1978 έως το 1983. Υπήρξε επίσης συνεργάτιδα του ένθετου για τα βιβλία της εφημερίδας Le Monde και εργάστηκε στη Ρώμη, όπου η πρώτη της θέση ήταν ακόλουθος στο γραφείο του Γενικού Διευθυντή του FAO (Οργανισμός Τροφίμων και Γεωργίας του ΟΗΕ). Το πρώτο της μυθιστόρημα, Lettre Posthume, εκδόθηκε το 1989. Το 1991, συνέλαβε την ιδέα για τη φωτογραφική αποστολή στο κέντρο της Βηρυτού (Beirut City-Centre photographic mission). Στα τέλη της δεκαετίας του 1990, εργάστηκε ως μεταφράστρια και επιμελήτρια εκδόσεων, ενώ παράλληλα εκπαιδεύτηκε ως ψυχοθεραπεύτρια στο κέντρο Alfred Binet στο Παρίσι. Ακολούθησαν περαιτέρω εκδόσεις: Pourquoi il fait si sombre?, La lettre et la mort (συνομιλίες με τον ψυχαναλυτή André Green), Cerf-Volant (Χαρταετός), Le crime de Jean Genet (Το έγκλημα του Ζαν Ζενέ), Kamal Jann, Edward Said: Le roman de sa pensée (Edward Said: το μυθιστόρημα της σκέψης του). Τελευταία της έκδοση (2025) La mort est en train de changer (Ο θάνατος αρχίζει να αλλάζει). Επίσης συνεργάστηκε στην έκδοση του λευκώματος On Photography in Lebanon (Kaph Books, 2018).
