Το μυστικό για μια πιο νεανική όψη και για την αποκατάσταση ουλών μπορεί να κρύβεται σε μια μικροσκοπική δομή του δέρματος που οι άνθρωποι μοιράζονται με τους χοίρους και τις αρκούδες γκρίζλι, λένε οι ειδικοί επιστήμονες του Washington State University.
Μέχρι σήμερα, αυτές οι μικροδομές του δέρματος, που μοιάζουν με ραβδώσεις και κοιλάδες και ονομάζονται rete ridges, θεωρούνταν πως σχηματίζονται κατά την εμβρυϊκή ανάπτυξη. Ωστόσο, ερευνητές της Κτηνιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου της Πολιτείας της Ουάσινγκτον (Washington State University) διαπίστωσαν ότι στην πραγματικότητα αναπτύσσονται λίγο μετά τη γέννηση και εντόπισαν ένα «βασικό μοριακό σήμα», το οποίο καθοδηγεί τον σχηματισμό τους.
Τα ευρήματα, που δημοσιεύθηκαν στο επιστημονικό περιοδικό Nature, θα μπορούσαν να ανοίξουν τον δρόμο για νέες θεραπείες με στόχο την επιβράδυνση της γήρανσης του δέρματος, καθώς και τη βελτίωση της επούλωσης τραυμάτων και ουλών.
«Αυτές οι δομές υποβαθμίζονται όσο μεγαλώνουμε· τώρα γνωρίζουμε πώς σχηματίζονται και έχουμε ένα “προσχέδιο” που μπορεί να καθοδηγήσει μελλοντική έρευνα για την αποκατάστασή τους», δήλωσε ο Ράιαν Ντρίσκελ, αναπληρωτής καθηγητής στη Σχολή Μοριακών Βιοεπιστημών της Κτηνιατρικής Σχολής και επικεφαλής συγγραφέας της μελέτης. «Οι περισσότεροι επιστήμονες υπέθεταν ότι αυτές οι ραβδώσεις του δέρματος σχηματίζονται πολύ νωρίς, κατά την εμβρυϊκή ανάπτυξη, κάτι που εξηγεί γιατί κανείς δεν είχε κατανοήσει πραγματικά την προέλευσή τους».
Νέα έρευνα για τη νεανική επιδερμίδα και την επούλωση: Οι rete ridges
Οι rete ridges κρατάνε ενωμένη σφιχτά την επιδερμίδα με το χόριο και έτσι το δέρμα είναι γερό, ελαστικό και ανθεκτικό. Με τα χρόνια όμως, αυτές οι αυλακώσεις ισιώνουν ή χάνονται με αποτέλεσμα, το δέρμα να γίνεται πιο λεπτό και πιο επιρρεπές στη χαλάρωση και στις βλάβες.
Η έρευνα γύρω από τις rete ridges παρέμενε στάσιμη για δεκαετίες εξαιτίας ενός βασικού εμποδίου: της χρήσης ακατάλληλων ζωικών μοντέλων.
Όπως δείχνουν μικροσκοπικές απεικονίσεις, οι άνθρωποι, οι αρκούδες γκρίζλι και τα γουρούνια μοιράζονται αυτές τις μικροδομές, οι οποίες είναι ορατές στα κατώτερα στρώματα των δειγμάτων.
«Όταν οι περισσότεροι άνθρωποι κοιτούν το δέρμα διαφορετικών ζώων, παρατηρούν κυρίως τις διαφορές στο τρίχωμα. Οι rete ridges βρίσκονται κάτω από την επιφάνεια του δέρματος, οπότε μόνο όταν εξετάσαμε πιο προσεκτικά καταλάβαμε ότι ζώα με παχύτερο δέρμα, όπως οι χοίροι, οι αρκούδες γκρίζλι και τα δελφίνια, έχουν rete ridges όπως κι εμείς», ανέφερε ο Σον Τόμσον, υποψήφιος διδάκτορας στο εργαστήριο του Ντρίσκελ και συγγραφέας της μελέτης. «Αντίθετα, κοινά βιοϊατρικά μοντέλα για τον άνθρωπο, όπως τα ποντίκια και τα μη ανθρώπινα πρωτεύοντα, έχουν τρίχωμα και δεν διαθέτουν rete ridges».
Παρότι η αρκούδα γκρίζλι προσέφερε εξελικτικά δεδομένα που υποδηλώνουν ότι το μέγεθος του σώματος καθορίζει τη δομή του δέρματος, η ιδιαίτερη βιολογία της κατέστησε αδύνατη την παρακολούθηση της καθημερινής ανάπτυξης των rete ridges. Αυτό οδήγησε την ερευνητική ομάδα στον χοίρο, του οποίου το αναπτυξιακό χρονοδιάγραμμα μπορούσε να παρακολουθηθεί με ακρίβεια.
Νέα έρευνα για τη νεανική επιδερμίδα και την επούλωση: Τι αλλάζει για την επιστημονική κοινότητα
Σε συνεργασία με τοπικούς κτηνοτρόφους, οι ερευνητές συνέλεξαν δείγματα δερματικού ιστού από γουρούνια σε διαφορετικά στάδια ανάπτυξης και τελικά έδειξαν ότι οι rete ridges σχηματίζονται μετά τη γέννηση.
«Περιμέναμε ότι αυτή η δομή θα είχε διαμορφωθεί πριν από τη γέννηση, οπότε το γεγονός ότι εμφανίζεται αργότερα ήλθε σαν έκπληξη», είπε ο Ντρίσκελ. «Αυτό το χρονοδιάγραμμα αλλάζει τον τρόπο με τον οποίο αντιλαμβανόμαστε την αρχιτεκτονική του δέρματος και το γιατί ίσως είναι δυνατό να την επηρεάσουμε αργότερα στη ζωή», εξηγεί.
Χρησιμοποιώντας προηγμένες τεχνικές γενετικής χαρτογράφησης, η ομάδα εντόπισε επίσης ένα βασικό βιολογικό μονοπάτι -τη σηματοδότηση των πρωτεϊνών BMP (bone morphogenetic protein)- που ενεργοποιείται για τον σχηματισμό αυτών των δομών, όπως επισημαίνει το πανεπιστήμιο στο σχετικό δημοσίευμά του. Το μονοπάτι αυτό λειτουργεί ως ένα σύνολο μοριακών «οδηγιών», καθοδηγώντας το πώς τα κύτταρα επικοινωνούν και οργανώνονται σε πολύπλοκους ιστούς, εξηγούν οι ειδικοί και προσθέτουν, ότι δεδομένου ότι οι rete ridges χάνονται με το πέρασμα του χρόνου, η επανενεργοποίηση της σηματοδότησης BMP θα μπορούσε να βοηθήσει στην αποκατάσταση της νεανικής όψης του δέρματος και στη βελτίωση της επούλωσης ουλών, αλλά και να οδηγήσει σε νέες θεραπείες για παθήσεις όπως η ψωρίαση.
Νέα έρευνα για τη νεανική επιδερμίδα και την επούλωση: Ίσως συμβάλει στην υγεία των ζώων
«Το γεγονός ότι η σηματοδότηση BMP καθοδηγεί τις rete ridges είναι συναρπαστικό, καθώς έχει σημαντικές δυνατότητες κλινικής εφαρμογής», δήλωσε ο Μαξίμ Πλίκους, καθηγητής στο Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνια στο Ίρβαϊν και συν-συγγραφέας της μελέτης. «Η χρήση πρωτεϊνών BMP έχει ήδη εγκριθεί από τον FDA για ορθοδοντικές εφαρμογές, ανοίγοντας τον δρόμο για τη χρήση τους σε γερασμένο δέρμα και ουλές».
Η ανακάλυψη αυτή ενδέχεται επίσης να συμβάλει στη βελτίωση της υγείας των ζώων εκτροφής και της προσαρμοστικότητάς τους σε διαφορετικά κλίματα. Κατανοώντας τον τρόπο με τον οποίο σχηματίζονται αυτά τα χαρακτηριστικά, οι ερευνητές μπορούν να εξετάσουν τρόπους εκτροφής χοίρων και άλλων ζώων με δερματικά γνωρίσματα κατάλληλα για διαφορετικές συνθήκες.
Με πληροφορίες από Washington State University (https://news.wsu.edu/)
