Phyllis Dalton (1925-2025): Η κορυφαία ενδυματολόγος της κινηματογραφικής ιστορίας

Phyllis Dalton (1925-2025): Η κορυφαία ενδυματολόγος της κινηματογραφικής ιστορίας Facebook Twitter
H συμβολή της Φίλις Ντάλτον προσεγγίζει όσο λίγες την καλλιτεχνική διάσταση μιας τεχνικά δύσκολης αποστολής: δημιουργεί μεγάλες εικόνες και στέκεται στο ύψος της, από το μικροσκόπιο. Φωτ.: Getty Images/ Ideal Image
0

ΤΙΣ ΕΛΑΧΙΣΤΕΣ ΦΟΡΕΣ που βλέπουμε με κοστούμι τον Τόμας Έντουαρντ Λόρενς στο έπος του Ντέιβιντ Λιν, αισθάνεται εκτός τόπου και χρόνου, αποπνέει την άβολη αίσθηση του περιθωριακού Βρετανού μπροστά σε ανθρώπους που θα περίμεναν μια άψογη εμφάνιση από έναν τυπικό, έστω πρώην, γραφειοκράτη των αρχών του 20ού αιώνα. Η Φίλις Ντάλτον, που είχε φροντίσει να ράψει τον Πίτερ Ο’Τουλ με όλες τις αυστηρές προδιαγραφές της αγγλικής ραπτικής για άνδρες, αμέσως πήρε το ρούχο του, το έβαλε στο πλυντήριο, του το παρέδωσε συρρικνωμένο, και σε αυτό το μικρότερο μέγεθος υπέβαλε ένα μικρό αν και κρίσιμο μέρος της μεγαλειώδους ερμηνείας του Ιρλανδού ηθοποιού στο κινηματογραφικό του ντεμπούτο.

Η Βρετανή ενδυματολόγος ρίχτηκε με πάθος στην πρόκληση της ιστορικής ακρίβειας και συνάμα της εξωτικής φαντασμαγορίας που απαιτούσε ο Λόρενς της Αραβίας. Μελέτησε σε μουσεία επί μήνες, βρήκε τον πραγματικό ράφτη του θρυλικού συγγραφέα, διπλωμάτη και αρχαιολόγου, τον συμβουλεύτηκε για κάθε λεπτομέρεια και συνέθεσε το ανεπανάληπτο look της ερήμου, με αποκορύφωμα το κατασκευασμένο στο Λονδίνο και κεντημένο στη Δαμασκό μεταξωτό πουκάμισο με τις μάλλινες ματιέρες και τα επάλληλα στρώματα της λευκής του κελεμπίας.

Όπως είπε κάποιος στο αφιέρωμα που της έκαναν τα BAFTA το 2012, η Φίλις Ντάλτον έντυσε ολόκληρες στρατιές στην πλούσια καριέρα της, τον βρετανικό, τον κόκκινο και τον αμερικανικό στρατό, τους Ιππότες της Στρογγυλής Τραπέζης –και μάλιστα δις–, κοζάκους, ναζί, Αφγανούς, ιακωβίνους αλλά και ιακωβίτες!

Παράλληλα, έντυσε χιλιάδες πρωταγωνιστές και κομπάρσους, πάντα με το βλέμμα στραμμένο στην αναπαραγωγή της αυθεντικότητας και στην αντίληψη της δραματικότητας του σεναρίου – όσο ο Λόρενς έχανε τα λογικά του, τα ρούχα του έμοιαζαν φθαρμένα και η κάποτε αρχοντική εμφάνισή του, παραμελημένη και θαμπή. Στην περίπτωση του Ομάρ Σαρίφ έκανε μια εξαίρεση, φτιάχνοντας από το μυαλό της κελεμπία σε μαύρο και μπλε για να κάνει κοντράστ με τον μακρινό ορίζοντα και τον εκτυφλωτικό ήλιο.

Phyllis Dalton (1925-2025): Η κορυφαία ενδυματολόγος της κινηματογραφικής ιστορίας Facebook Twitter
Η Dalton με τον Richard Todd, τον πρωταγωνιστή του «Rob Roy», 1953. Φωτ.: Getty Images/ Ideal Image

Αν η ενδυματολογία ξεφεύγει από τον αυτοματισμό της γκαρνταρόμπας και την ευκολία του εντυπωσιασμού, τότε η συμβολή της Φίλις Ντάλτον προσεγγίζει όσο λίγες την καλλιτεχνική διάσταση μιας τεχνικά δύσκολης αποστολής: δημιουργεί μεγάλες εικόνες και στέκεται στο ύψος της, από το μικροσκόπιο.

Η ταινία απέσπασε 10 υποψηφιότητες στα Όσκαρ, κερδίζοντας τελικά τα 7, ωστόσο η δουλειά της Φίλις Ντάλτον απουσίαζε από τις πεντάδες και ήχησε πένθιμα στον συνολικό θρίαμβο της βραδιάς.

Ο ευειδής Λιν της έγραψε μια απολογητική επιστολή, εξαίροντας την τέχνη της και ρίχνοντας το φταίξιμο στην Columbia που δεν προσπάθησε δεόντως να προωθήσει το επίτευγμά της. Αναδρομικά η Ντάλτον μακάριζε την τύχη της.

Επειδή δεν είχε ζουμερό βιογραφικό πριν από αυτή την ταινία, συμπτωματικά πήρε τη θέση γιατί ο πρώτος ενδυματολόγος δεν ήταν διαθέσιμος για τα διετή, όπως αποδείχθηκε γυρίσματα, και δεν ήταν σίγουρη αν θα κατάφερνε να αντεπεξέλθει σε τέτοιο όγκο δουλειάς και με έναν τερατώδη παραγωγό, τον Σαμ Σπίγκελ, να διατάζει αντί να εμπνέει.

Μικρή σημασία έχει η παράλειψη του 1962, γιατί τρία χρόνια αργότερα, πάλι σε σκηνοθεσία του Ντέιβιντ Λιν, κέρδισε το πρώτο της Όσκαρ για τα πιο διακοσμητικά, ρομαντικά και επικά κοστούμια του Δόκτωρ Ζιβάγκο –5.000 χιλιάδες τον αριθμό–, τα περισσότερα ανδρικά και στρατιωτικά, καταδεικνύοντας πως η θηλυκή ματιά της Ντάλτον μπορούσε να καταλάβει τι χρειάζεται το ανδρικό σώμα. Όπως είπε κάποιος στο αφιέρωμα που της έκαναν τα BAFTA το 2012, η Φίλις Ντάλτον έντυσε ολόκληρες στρατιές στην πλούσια καριέρα της, τον βρετανικό, τον κόκκινο και τον αμερικανικό στρατό, τους Ιππότες της Στρογγυλής Τραπέζης –και μάλιστα δις–, κοζάκους, ναζί, Αφγανούς, ιακωβίνους αλλά και ιακωβίτες!

Phyllis Dalton (1925-2025): Η κορυφαία ενδυματολόγος της κινηματογραφικής ιστορίας Facebook Twitter
Σχέδια της Dalton για τα πιο διακοσμητικά, ρομαντικά και επικά κοστούμια του Δόκτωρ Ζιβάγκο.
Phyllis Dalton (1925-2025): Η κορυφαία ενδυματολόγος της κινηματογραφικής ιστορίας Facebook Twitter
Σχέδια της Dalton για τα πιο διακοσμητικά, ρομαντικά και επικά κοστούμια του Δόκτωρ Ζιβάγκο.

Η μοίρα τα έφερε έτσι που μετά τη θητεία της σε ατελιέ που έντυνε διασημότητες του θεάτρου και του χορού, όπως η Μάργκοτ Φοντέιν, ξεκίνησε ως βοηθός ενδυματολόγου στον Ερρίκο Ε’ του Λόρενς Ολίβιε το 1944 και σαράντα πέντε χρόνια αργότερα πήρε το δεύτερο της Όσκαρ για το ίδιο έργο, σε σκηνοθεσία Κένεθ Μπράνα, με τον συνεργάστηκε ξανά στο Νεκροί ξανά και το Πολύ κακό για το τίποτα, κλείνοντας με αυτό την καριέρα της στο σινεμά το 1993.

Εκτός των ιστορικών δραμάτων που της χάρισαν τρεις υποψηφιότητες για Όσκαρ, ένα Emmy και ένα βραβείο BAFTA, η γνωστότερη ταινία της Φίλις Ντάλτον παραμένει το Princess Bride του Ρομπ Ράινερ με τον Κάρι Έλγουις και τη Ρόμπιν Ράιτ, αν και όταν πρωτοδιάβασε το σενάριο νόμιζε πως θα ασχολούνταν με μια μεγάλη μπούρδα. Η πιο παράξενη συνεργασία της ήταν στο Ο άνθρωπος που ήξερε πολλά («δεν κατάλαβα ποτέ αν ο Χίτσκοκ έβριζε τόσο κόσμο για πλάκα ή αν το εννοούσε»), ενώ η πιο εύκολη αποστολή της θεωρούσε ότι ήταν το μιούζικαλ Όλιβερ του sir Κάρολ Ριντ, επειδή ο Ντίκενς είχε φροντίσει να περιγράψει ενδελεχώς τις κοινωνικές συνθήκες και να υποδείξει τις σκηνογραφικές λεπτομέρειες εκ των προτέρων.

To άρθρο δημοσιεύθηκε στην έντυπη LiFO.

Το νέο τεύχος της LiFO δωρεάν στην πόρτα σας με ένα κλικ.

Οθόνες
0

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΑ

After the Hunt: Το #MeToo στα χέρια του Λούκα Γκουαντανίνο είναι μια μπερδεμένη υπόθεση

Ανταπόκριση από τη Βενετία / After the Hunt: Το #MeToo στα χέρια του Γκουαντανίνο είναι μια μπερδεμένη υπόθεση

Ο Λούκα Γκουαντανίνο νοσταλγεί τη χαμένη τέχνη του διαλόγου, αλλά το After the Hunt χάνει το δίκιο του στην ακαδημαϊκή φλυαρία και τις σεναριακές αστοχίες.
ΘΟΔΩΡΗΣ ΚΟΥΤΣΟΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΣ
Όλα του γάμου δύσκολα: 10 ταινίες για να δείτε μετά το «Ρόουζ εναντίον Ρόουζ»

Οθόνες / Όλα του γάμου δύσκολα: 10 ταινίες για να δείτε μετά το «Ρόουζ εναντίον Ρόουζ»

Από το «Awful Truth» του Λίο ΜακΚάρεϊ στο «Gone Girl» του Ντέιβιντ Φίντσερ κι από τις μπεργκμανικές «Σκηνές από έναν γάμο» στο «Revolutionary Road» του Σαμ Μέντες, ανατρέχουμε σε δέκα ταινίες για όσους ενώθηκαν ενώπιον Θεού κι ανθρώπων «μέχρι να τους χωρίσει ο θάνατος».   
ΓΙΑΝΝΗΣ ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ
ΒΟΥΓΟΝΙΑ

Ανταπόκριση από τη Βενετία / «Βουγονία»: Κριτική για τη νέα ταινία του Γιώργου Λάνθιμου

«Είναι περιπέτεια η "Βουγονία", fun και πιο περίπλοκη απ’ ότι δείχνει» - Ο Θοδωρής Κουτσογιαννόπουλος καταγράφει τις εντυπώσεις του από την παγκόσμια πρεμιέρα της ταινίας στο 82ο Φεστιβάλ Βενετίας.
ΘΟΔΩΡΗΣ ΚΟΥΤΣΟΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΣ
Terence Stamp (1938-2025): Ο μάγκας του Λονδίνου που θα γινόταν Τζέιμς Μποντ

Οθόνες / Terence Stamp (1938-2025): Ο μάγκας του Λονδίνου που θα γινόταν Τζέιμς Μποντ

«Το άτακτο αγόρι του βρετανικού σινεμά βρήκε τον δρόμο του σε ώριμες επιλογές, είτε παίζοντας κάποιον αδυσώπητο κακό είτε αφήνοντας τα λακωνικά του διακριτικά σαν στάμπα, όνομα και πράγμα, σε σύντομες εμφανίσεις – εννοείται πως έχει υποδυθεί και τον διάβολο!»
ΘΟΔΩΡΗΣ ΚΟΥΤΣΟΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΣ
The Karate Kid: Πώς η «ταινιούλα που δεν θα έβλεπε κανείς» εξελίχθηκε σε παγκόσμιο φαινόμενο

Οθόνες / The Karate Kid: Πώς η «ταινιούλα που δεν θα έβλεπε κανείς» εξελίχθηκε σε παγκόσμιο φαινόμενο

Η ταινία σημάδεψε μια γενιά εφήβων που φαντασιώνονταν ότι θα αντιστεκόντουσαν ηρωικά στους νταήδες που τους κακοποιούσαν καθημερινά. Και τώρα, ο μύθος επιστρέφει για έκτη φορά στην οθόνη, με πρωταγωνιστές τον Τζάκι Τσαν και τον Ραλφ Μάτσιο
THE LIFO TEAM
Ο άνθρωπος που έφερε την μαύρη μουσική κουλτούρα στο σαλόνι εκατομμυρίων σπιτιών

Daily / Ο άνθρωπος που έφερε τη μαύρη μουσική κουλτούρα στο σαλόνι εκατομμυρίων σπιτιών

Το ντοκιμαντέρ «Sunday Best: The untold story of Ed Sullivan» αναδεικνύει τη συμβολή του Εντ Σάλιβαν και της δημοφιλέστατης τηλεοπτικής εκπομπής του στην ανάδειξη τεράστιων μορφών της μαύρης μουσικής, από τη Nίνα Σιμόν και τον Τζέιμς Μπράουν μέχρι την Tίνα Τέρνερ και τον Στίβι Γουόντερ.
ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΠΟΛΙΤΑΚΗΣ
Έντουαρντ Νόρτον: Γεννημένος σε λάθος εποχή

Οθόνες / Έντουαρντ Νόρτον: Γεννημένος σε λάθος εποχή

Με αφορμή τα σημερινά του γενέθλια, ανατρέχουμε στην καριέρα ενός ηθοποιού με την ερμηνευτική στόφα των μεγάλων ονομάτων του New Hollywood, μα καταδικασμένου να εργάζεται σε καιρούς που η κινηματογραφική βιομηχανία δεν ξέρει τι να κάνει μαζί του.
ΓΙΑΝΝΗΣ ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ
Ana Kokkinos: «Αν ήμουν ένας στρέιτ, Άγγλος άντρας, η ζωή θα ήταν ευκολότερη»

Οθόνες / Ana Kokkinos: «Αν ήμουν ένας στρέιτ, Άγγλος άντρας, η ζωή θα ήταν ευκολότερη»

Η ελληνικής καταγωγής Αυστραλή σκηνοθέτιδα πίσω από το «Ten Pound Poms» μιλά στη LiFO για τη στάση των Αυστραλών απέναντι στους μετανάστες, την ταινία της που εξόργισε την ομογένεια, και το πώς είναι να νιώθεις παρείσακτος ακόμη κι όταν το έργο σου έχει δει πολύς κόσμος.
ΧΡΗΣΤΟΣ ΠΑΡΙΔΗΣ
Μιχάλης Ρέππας: «Θέλω να διασκεδάζω. Πέρασα τα 65 και έχει αρχίσει να μη με νοιάζει»

Οι Αθηναίοι / Μιχάλης Ρέππας: «Θέλω να διασκεδάζω. Πέρασα τα 65 και έχει αρχίσει να μη με νοιάζει»

«Τρεις Χάριτες», «Βίρα τις Άγκυρες», «Δις εξαμαρτείν», «Safe Sex», «Το Κλάμα βγήκε από τον Παράδεισο», «Μπαμπάδες με ρούμι». Λίγοι μας έχουν κάνει να γελάσουμε τόσο τα τελευταία 30 χρόνια όσο ο Μιχάλης Ρέππας. Ο ηθοποιός, συγγραφέας και σκηνοθέτης που εξαιτίας του «το Τζέλα Δέλτα δεν είχε φουγάρα» αφηγείται τη ζωή του στη LifO.
ΧΡΗΣΤΟΣ ΠΑΡΙΔΗΣ
Το τρίο Πασκάλ-Τζόνσον-Έβανς και 9 ακόμα λόγοι να πάτε σινεμά

Οθόνες / Το τρίο Πασκάλ-Τζόνσον-Έβανς και 9 ακόμα λόγοι να πάτε σινεμά

Μια ταινία που η Τζέιν Όστιν θα ήταν περήφανη να είχε σκηνοθετήσει, η Λίντσεϊ Λόχαν ανταλλάζει σώμα με την Τζέιμι Λι Κέρτις ξανά μετά από 22 χρόνια κι ένας μεταλλαγμένος Μπάμπι εκδικείται για τον θάνατο της μαμάς του. – Τι παίζει από σήμερα σε Αθήνα και Θεσσαλονίκη.
THE LIFO TEAM
«Νεαρές μητέρες»: Είναι καλοκαιρινή επιλογή μία ταινία των αδελφών Νταρντέν; 

The Review / «Νεαρές μητέρες»: Tα κατάφεραν πάλι οι αδελφοί Νταρντέν; 

Τι κάνει τις «νεαρές μητέρες» να ξεχωρίζουν από τις προηγούμενες δουλειές των Βέλγων δημιουργών; Ο Χρήστος Παρίδης και η Βένα Γεωργακοπούλου συζητάνε για τη βραβευμένη ταινία που παίζεται στους θερινούς κινηματογράφους της Αθήνας.
ΧΡΗΣΤΟΣ ΠΑΡΙΔΗΣ