Μια ανάλυση δειγμάτων ιστών από τις νεκροψίες 44 ατόμων που πέθαναν έχοντας νοσήσει με COVID-19 δείχνει ότι ο ιός SAR-CoV-2 εξαπλώθηκε σε όλο το σώμα -συμπεριλαμβανομένου του εγκεφάλου- και ότι οι επιπτώσεις του παρέμειναν για σχεδόν 8 μήνες.
Η μελέτη δημοσιεύθηκε στις 14 Δεκεμβρίου στο περιοδικό Nature.
Οι επιστήμονες από τα Εθνικά Ινστιτούτα Υγείας (NIH) εξέτασαν δείγματα από αυτοψίες που πραγματοποιήθηκαν από τον Απρίλιο του 2020 έως τον Μάρτιο του 2021. Πραγματοποίησαν εκτεταμένη δειγματοληψία του νευρικού συστήματος, συμπεριλαμβανομένου του εγκεφάλου, σε 11 από τους ασθενείς.
Όλοι οι ασθενείς πέθαναν με COVID-19 και κανένας δεν είχε εμβολιαστεί. Το πλάσμα αίματος 38 ασθενών βρέθηκε θετικό για SARS-CoV-2, 3 βρέθηκαν αρνητικοί, ενώ για τους άλλους 3 δεν υπήρχε διαθέσιμο πλάσμα.
Το 30% των ασθενών ήταν γυναίκες και η μέση ηλικία ήταν 62,5 έτη. Είκοσι επτά ασθενείς (61,4%) είχαν τρεις ή περισσότερες συννοσηρότητες. Το ενδιάμεσο διάστημα από την έναρξη των συμπτωμάτων έως το θάνατο ήταν 18,5 ημέρες.
Η ανάλυση έδειξε ότι ο SARS-CoV-2, όπως αναμενόταν, μόλυνε και κατέστρεψε κυρίως το αναπνευστικό σύστημα και τον πνευμονικό ιστό. Όμως οι ερευνητές βρήκαν επίσης ιικό RNA σε 84 διαφορετικά σημεία του σώματος και σε σωματικά υγρά, ενώ σε μία περίπτωση απομόνωσαν ιικό RNA 230 ημέρες μετά την έναρξη των συμπτωμάτων ενός ασθενούς.
Οι ερευνητές εντόπισαν RNA και πρωτεΐνη SARS-CoV-2 στον υποθάλαμο και την παρεγκεφαλίδα ενός ασθενούς και στο νωτιαίο μυελό και τα βασικά γάγγλια δύο άλλων ασθενών. Διαπίστωσαν όμως μικρή βλάβη στον εγκεφαλικό ιστό, «παρά το σημαντικό ιικό φορτίο».
Απομόνωσαν επίσης βιώσιμο ιό SARS-CoV-2 από διάφορους ιστούς εντός και εκτός της αναπνευστικής οδού, συμπεριλαμβανομένου του εγκεφάλου, της καρδιάς, των λεμφαδένων, της γαστρεντερικής οδού, των επινεφριδίων και του οφθαλμού. Απομόνωσαν τον ιό από 25 από τα 55 δείγματα που εξετάστηκαν (45%).
Τι έγραψαν οι συγγραφείς της μελέτης
Οι συγγραφείς έγραψαν σχετικά: «Καταδείξαμε τον πολλαπλασιασμό του ιού σε πολλαπλές μη αναπνευστικές περιοχές κατά τη διάρκεια των δύο πρώτων εβδομάδων μετά την έναρξη των συμπτωμάτων».
Και πρόσθεσαν: «Η εστίασή μας σε μικρά μεταθανάτια διαστήματα, μια ολοκληρωμένη τυποποιημένη προσέγγιση για τη συλλογή ιστών, ο τεμαχισμός του εγκεφάλου πριν από τη σταθεροποίηση, η διατήρηση των ιστών σε RNA αργότερα και η κατάψυξη των φρέσκων ιστών μας επέτρεψαν να ανιχνεύσουμε και να ποσοτικοποιήσουμε τα επίπεδα RNA του SARS-CoV-2 με υψηλή ευαισθησία με αλυσιδωτή αντίδραση πολυμεράσης και υβριδισμό in situ, καθώς και να απομονώσουμε τον ιό σε κυτταροκαλλιέργεια από πολλαπλούς μη αναπνευστικούς ιστούς, συμπεριλαμβανομένου του εγκεφάλου, που αποτελούν αξιοσημείωτες διαφορές σε σύγκριση με άλλες μελέτες».
Ο υβριδισμός in situ είναι μια τεχνική που επιτρέπει στους ειδικούς να μελετήσουν την έκφραση γονιδίων.covi
Πιθανές συνέπειες για το long COVID
Ο επικεφαλής συγγραφέας της μελέτης Daniel Chertow, δήλωσε σε δελτίο ειδήσεων του NIH ότι, πριν από την εργασία, «η σκέψη ήταν ότι ο SARS-CoV-2 ήταν κατά κύριο λόγο ένας αναπνευστικός ιός».
Η διαπίστωση της παρουσίας του ιού σε όλο το σώμα -και η ανταλλαγή αυτών των ευρημάτων με τους συναδέλφους τους πριν από ένα χρόνο- βοήθησε τους επιστήμονες να διερευνήσουν τη σχέση μεταξύ των ευρέως μολυσμένων σωματικών ιστών και του «long COVID», ή των συμπτωμάτων που επιμένουν για εβδομάδες και μήνες μετά τη μόλυνση.
«Ελπίζουμε να αναπαράγουμε τα δεδομένα σχετικά με την επιμονή του ιού και να μελετήσουμε τη σχέση με το μακρύ COVID» τόνισε ο συν-συγγραφέας της μελέτης Stephen Hewitt. «Σε λιγότερο από ένα χρόνο έχουμε περίπου 85 κρούσματα και εργαζόμαστε για να επεκτείνουμε αυτές τις προσπάθειες».
