Η ΠΛΕΙΟΝΟΤΗΤΑ ΤΩΝ ΚΑΡΚΙΝΩΝ οφείλεται στην επίδραση περιβαλλοντικών παραγόντων και όχι σε κληρονομικούς λόγους, όπως επισημαίνουν οι επιστήμονες της Ελληνικής Αντικαρκινικής Εταιρίας (ΕΑΕ), γι’ αυτό μπορούν να προληφθούν.
Για παράδειγμα, στον πιο συχνό γυναικείο καρκίνο, τον καρκίνο του μαστού, μόλις το 5% των περιστατικών είναι κληρονομικής αιτιολογίας, οφείλεται δηλαδή σε ταραγμένο γονιδίωμα, όπως εξηγεί ο πρόεδρος της ΕΑΕ, Ευάγγελος Φιλόπουλος.
Οι υπόλοιποι καρκίνοι οφείλονται σε αυτό που λέμε επιγενετικούς παράγοντες, οι οποίοι αφορούν την επίδραση του περιβάλλοντος στα γονίδιά μας. Σε αυτούς περιλαμβάνονται παράγοντες όπως το πού ζούμε, τι αέρα αναπνέουμε, τι τρώμε, τι πίνουμε, πόσες ώρες καθόμαστε σε έναν καναπέ, αν ασκούμαστε ή όχι, αν καπνίζουμε και φυσικά πόσο καιρό έχουμε υιοθετήσει αυτές τις συνήθειες.
Πολλοί καρκίνοι οφείλονται στο κάπνισμα, π.χ. ο καρκίνος των πνευμόνων και της ουροδόχου κύστης, καθώς αυτά τα δύο όργανα επηρεάζονται πρωτίστως από τη μακροχρόνια έκθεσή τους σε καρκινογόνους παράγοντες.
Ακτινοβολία
Ο καρκίνος του θυρεοειδούς αποτελεί κλασικό παράδειγμα ογκολογικού νοσήματος που έγινε πιο συχνό λόγω περιβαλλοντικών συνθηκών και αποτελεί κοινό μυστικό πως σε ολόκληρη την Ευρώπη οι καρκίνοι του θυρεοειδούς αδένα αυξήθηκαν μετά το πυρηνικό ατύχημα στο Τσερνόμπιλ στην Ουκρανία. Επειδή όλα τα είδη ακτινοβολίας είναι επικίνδυνα, δεν πρέπει να καθόμαστε ατελείωτες ώρες στον ήλιο.
Να χαιρόμαστε, βέβαια, την ψυχική ευφορία που χαρίζει η UV ακτινοβολία, αλλά να χρησιμοποιούμε αντηλιακό το καλοκαίρι και τις άλλες εποχές όταν το κλίμα είναι θερμό και μας επιτρέπει να κυκλοφορούμε με ελάχιστα ρούχα και εκτεθειμένη την επιδερμίδα μας.
Ο κίνδυνος καρκίνου του δέρματος αφορά πρωτίστως τα άτομα με πολύ λευκή επιδερμίδα (φωτότυποι Ι και ΙΙ) και κυρίως τα βρέφη, τα νήπια και τα παιδιά που δεν διαθέτουν ακόμα τον αμυντικό μηχανισμό του «μαυρίσματος», της παραγωγής μελανίνης δηλαδή, γιατί δεν έχουν ακόμα ωριμάσει τα μελανοκύτταρά τους. Επίσης, δεν κάνουμε χωρίς λόγο εξετάσεις με ακτινοβολία, από απλή ακτινογραφία μέχρι μαγνητική τομογραφία.
Κάπνισμα
Πολλοί καρκίνοι οφείλονται στο κάπνισμα, π.χ. ο καρκίνος των πνευμόνων και της ουροδόχου κύστης, καθώς αυτά τα δύο όργανα επηρεάζονται πρωτίστως από τη μακροχρόνια έκθεσή τους σε καρκινογόνους παράγοντες. Με την εισπνοή του καπνού οι καρκινογόνες ουσίες διεισδύουν στους πνεύμονες και παγιδεύονται στις κυψελίδες τους, ενώ το εσωτερικό της ουροδόχου κύστης παραμένει ώρες ολόκληρες κάθε μέρα σε επαφή με τα καρκινογόνα συστατικά του τσιγάρου, καθώς η κύστη δεν αδειάζει διαρκώς.
Ατμοσφαιρική ρύπανση
Η ατμοσφαιρική ρύπανση (εσωτερική και εξωτερική) δεν οφείλεται μόνο στο κάπνισμα αλλά και στις εκπομπές των βιομηχανιών, των αυτοκινήτων, των πλοίων, των αεροπλάνων, των τζακιών, των ψησταριών κ.λπ. Κάθε χρόνο στην Ελλάδα πεθαίνουν πρόωρα 12.000-13.000 άνθρωποι, οι περισσότεροι από κάποια μορφή καρκίνου ή από χρόνια αποφρακτική πνευμονοπάθεια (ΧΑΠ) εξαιτίας της εισπνοής αιθάλης (μαύρου άνθρακα). Τη μεγαλύτερη ζημιά την κάνουν τα μικρότερης διαμέτρου μικροσωματίδια PM10 και PM2,5, που διεισδύουν βαθιά στους πνεύμονες και δεν μπορούν να απομακρυνθούν με τους φυσικούς μηχανισμούς αυτοκαθαρισμού.
Διατροφή
Η υγεία μας εξαρτάται και από τη διατροφή μας. Τα επεξεργασμένα τρόφιμα, τα κορεσμένα λιπαρά, η πολλή ζάχαρη, τα συντηρητικά, τα καπνισμένα αλλαντικά και τα φαγητά που είναι τηγανισμένα σε βαριά οξειδωμένα λάδια οδηγούν σε πολλά προβλήματα, π.χ. παχυσαρκία, καρδιαγγειακές παθήσεις και καρκίνοι. Αντίθετα, τα φρούτα και τα λαχανικά, τα μη επεξεργασμένα τρόφιμα, το παρθένο ελαιόλαδο (με φειδώ γιατί παχαίνει), το μέλι και τα ψάρια μάς βοηθούν να δημιουργήσουμε μια ασπίδα ενάντια στον καρκίνο, ενισχύοντας τους μηχανισμούς του ανοσοποιητικού μας συστήματος.
Υπάρχουν μεμονωμένες τροφές, όπως οι ντομάτες, τα ροδάκινα, οι πιπεριές, το μπρόκολο, τα σπαράγγια, τα σταφύλια και τα άγρια χόρτα, των οποίων οι αντιοξειδωτικές και αντικαρκινικές ιδιότητες έχουν μελετηθεί εκτενώς τα τελευταία χρόνια. Εντάσσοντας αυτά τα τρόφιμα στο καθημερινό μενού, κάνουμε ένα σημαντικό βήμα για την προσωπική μας προστασία και την προστασία της οικογένειάς μας από τον καρκίνο.
Αλκοόλ
Μπορεί το αλκοόλ να είναι μια νόμιμη εθιστική ουσία, αλλά αυτό δεν την καθιστά λιγότερο επικίνδυνη. Το αλκοόλ συσχετίζεται με επτά τουλάχιστον καρκίνους, όπως αποδεικνύει πρόσφατη έρευνα, μεταξύ των οποίων συμπεριλαμβάνονται ο καρκίνος του στόματος, του φάρυγγα, του μαστού, του στομάχου, του οισοφάγου, του ήπατος, του παγκρέατος κ.λπ.
Πέρα από τα άλλα προβλήματα υγείας που προκαλεί (κίρρωση του ήπατος, οξεία παγκρεατίτιδα, μέθη, σύγχυση, τροχαία ατυχήματα και δυστυχήματα), η κατάχρηση αλκοολούχων ποτών δημιουργεί κι άλλους σοβαρούς κινδύνους για την υγεία, ανάβοντας το πράσινο φως για την έλευση ογκολογικών προβλημάτων. Οι ειδικοί μάς υπενθυμίζουν ότι το αλκοόλ είναι εξίσου καρκινογόνο με το κάπνισμα και θα έπρεπε οι φιάλες να φέρουν την ίδια σήμανση με τα πακέτα τσιγάρων.
To άρθρο δημοσιεύθηκε στην έντυπη LiFO.
