ΕΔΩ ΚΑΙ ΑΡΚΕΤΑ ΧΡΟΝΙΑ η Ευρωπαϊκή Ένωση κλείνει τα μάτια για να μη βλέπει τους πρόσφυγες και μετανάστες που πνίγονται στο Αιγαίο και στις άλλες θάλασσες, προσπαθώντας να έρθουν στην Ευρώπη και κυρίως στον πλουσιότερο Βορρά της. Κάποιες φορές εκφράζει τη λύπη της για τους πνιγμούς, όπως εκφράζει στα λόγια και την αντίθεσή της στην εργαλειοποίησή τους, η οποία εδώ και δύο χρόνια έχει πάρει ακραίες διαστάσεις.
Πόσο ειλικρινείς είναι όμως οι Ευρωπαίοι πολιτικοί; Μάλλον ελάχιστα, αφού όλα αυτά δεν συμβαίνουν ερήμην τους. Ο λόγος που οι άνθρωποι αυτοί γίνονται θύματα κάθε παράνομου διακινητή και ρισκάρουν τη ζωή τους (αφού πρώτα έχουν δώσει ό,τι έχουν και δεν έχουν για να τους βάλει σε μια βάρκα, συχνά χωρίς σωσίβιο και χωρίς να ξέρουν κολύμπι) είναι ότι η Ε.Ε. δεν τους επιτρέπει να έρθουν νόμιμα.
Αν, για παράδειγμα, οι μετανάστες έπαιρναν νόμιμα βίζα από τα ευρωπαϊκά προξενεία που βρίσκονται στις χώρες τους ή στην Τουρκία, απ' όπου ξεκινάνε συνήθως το ταξίδι για την Ευρώπη, δεν θα χρειαζόταν να μπουν σε πλαστικές βάρκες και σαπιοκάραβα που τα αναποδογυρίζει ο διακινητής για να προκληθούν συνθήκες διάσωσης και όποιος επιζήσει, επέζησε. Θα μπορούσαν να πάρουν ένα αεροπορικό εισιτήριο, που είναι πολύ φθηνότερο, και, όπως κάθε Ευρωπαίος πολίτης, να ταξιδέψουν με ασφάλεια και αξιοπρεπώς. Αντί γι' αυτό όμως αφήνουν τους πρόσφυγες και τους μετανάστες στο έλεος κάθε εγκληματία διακινητή που κερδοσκοπεί με τις ζωές τους και κάθε αυταρχικού ηγέτη που τους χρησιμοποιεί ως εργαλεία ή όπλα.
Η διαχείριση του προσφυγικού - μεταναστευτικού στην Ευρώπη χαρακτηρίζεται από μια τεράστια υποκρισία που καθιστά αυτούς τους ανθρώπους δύο φορές θύματα. Και όσο η υποκρισία αυτή εξακολουθεί να κυριαρχεί, το ζήτημα δεν θα αντιμετωπίζεται.
Αναρωτιέται λοιπόν κανείς γιατί αυτοί οι άνθρωποι να μην έρχονται νόμιμα, ώστε να μην κινδυνεύουν και να απολαμβάνουν όλα τα δικαιώματα ως πολίτες και ως εργαζόμενοι; Μήπως διότι τώρα, όταν έρχονται παράνομα με τους διακινητές, είναι πιο ευάλωτοι, πιο εκμεταλλεύσιμοι και πολλοί από αυτούς εργάζονται με χαμηλούς μισθούς και χωρίς πλήρη δικαιώματα; Ποιος κερδίζει από αυτή την κατάσταση; Σίγουρα όχι οι οι πρόσφυγες και οι μετανάστες, αλλά όσοι τους εκμεταλλεύονται.
Όποιοι είναι πραγματικά υπέρ των μεταναστών και των προσφύγων δεν έχουν παρά να απαιτήσουν γι' αυτούς να ταξιδεύουν με αξιοπρέπεια και ασφάλεια. Να μην έρχονται βάζοντας σε κίνδυνο τη ζωή τους, δίνοντας όλη την περιουσία τους ή δουλεύοντας σαν σκλάβοι για να ξεχρεώσουν τον διακινητή.
Το να απαιτείς μόνο να μη γίνονται pushbacks και να συνεχίζουν να τους εκμεταλλεύονται και να τους βάζουν σε κίνδυνο οι διακινητές είναι επίσης υποκρισία. Διότι αν συνεχίσουν να έρχονται με τους διακινητές, που ξέρουν ότι δεν θα συναντήσουν εμπόδια, θα στοιβάζονται σε καρυδότσουφλα και οι πνιγμοί όχι μόνο θα συνεχιστούν αλλά θα αυξηθούν κιόλας. Άρα, η μοναδική λύση που τους προστατεύει είναι να έρχονται νόμιμα και να ταξιδεύουν με ασφάλεια.
Εξίσου υποκριτική είναι η συμπεριφορά όσων Ευρωπαίων κουνάνε το δάχτυλο στην Ελλάδα για τις αποτροπές. Και είναι υποκριτική διότι αφενός με τον έναν ή τον άλλο τρόπο το κάνουν όλοι τους, αφετέρου οι μισοί τής ζητάνε να φυλάει τα σύνορα και οι άλλοι μισοί τη συγχαίρουν κρυφά ή φανερά. Η Τουρκία έχει προφανή σκοπό να δημιουργήσει ανθρωπιστική κρίση στα ευρωπαϊκά σύνορα, αλλά η Ελλάδα δεν μπορεί να την αντιμετωπίσει μόνη.
Είναι αξιοσημείωτο ότι οι διαμαρτυρίες για τα pushbacks επικεντρώνονται σχεδόν αποκλειστικά στα ελληνοτουρκικά σύνορα, τα οποία κάποιοι απαιτούν να μη φυλάσσονται, την ώρα που η Τουρκία απειλεί με εισβολή την Ελλάδα. Αλλά δεν απαιτούν με τον ίδιο τρόπο να μη φυλάσσονται π.χ. τα ελληνικά σύνορα με την Αλβανία και γενικά τα σύνορα στον βορρά, απ' όπου οι πρόσφυγες και οι μετανάστες θέλουν να βγουν για να πάνε στις βόρειες χώρες της Ευρώπης. Κουνάνε το δάχτυλο στην Ελλάδα, που δεν έχει ευθύνη για την πρόκληση του προσφυγικού προβλήματος, πολιτικοί κρατών που πουλάνε όπλα σε αυτούς που βομβαρδίζουν τις χώρες των προσφύγων. Απαιτούν η Ελλάδα να δέχεται όσους θέλουν να περάσουν τα σύνορά της και να μένουν σε αυτή, ακόμα και αν η βούληση των μεταναστών και προσφύγων είναι να πάνε στη Γερμανία ή στη Σουηδία. Για ποιον λόγο, όμως, εάν ένας πρόσφυγας θέλει να έρθει στην Ελλάδα (και καλώς) να μπορεί να έρθει, αλλά αν θέλει να πάει στη Γερμανία ή στη Σουηδία να μην μπορεί; Ποιον πείθουν αυτές οι συμπεριφορές που περιφρονούν κυνικά τη βούλησή τους ότι είναι για το καλό των προσφύγων και μεταναστών;
Η διαχείριση του προσφυγικού - μεταναστευτικού στην Ευρώπη χαρακτηρίζεται από μια τεράστια υποκρισία που καθιστά αυτούς τους ανθρώπους δύο φορές θύματα. Και όσο η υποκρισία αυτή εξακολουθεί να κυριαρχεί, το ζήτημα δεν θα αντιμετωπίζεται.
Η Ελλάδα, αδικείται κι αυτή, καθώς καλείται να σηκώσει ένα βάρος που δεν μπορεί μόνη της, επειδή κάποιες χώρες τις βολεύει και χρειάζονται το προσφυγικό (και) ως μέσο πίεσης. Τα κάνει όλα σωστά η Ελλάδα; Βεβαίως και όχι, αλλά οπωσδήποτε έχει μικρότερες ευθύνες από αυτούς που της κουνάνε το δάχτυλο. Το μεγαλύτερο λάθος της είναι ότι δεν τολμά να μιλήσει με ειλικρίνεια για το πρόβλημα αυτό, απαιτώντας δίκαιες λύσεις.
