ΧΘΕΣ, ΑΝΗΜΕΡΑ ΤΟΥ Πάσχα των Καθολικών –και Κυριακή των Βαΐων για τους Ορθόδοξους– ο πολυχρονεμένος «Πλανητάρχης» (έχει καταστεί πλέον περισσότερο τρομακτικός παρά σαρκαστικός αυτός ο όρος) απέστειλε μέσω του επίσημου λογαριασμού του ένα πραγματικά ξεχωριστό πασχαλινό μήνυμα με κύριο αποδέκτη το καθεστώς του Ιράν. «Ανοίξτε τα Γαμημένα Στενά του Ορμούζ τρελοί μπάσταρδοι αλλιώς θα ζήσετε στην κόλαση», σημείωνε, απειλώντας με Αρμαγεδδώνα τη χώρα (ο οποίος θα συντελούνταν χθες, Τρίτη). «Δόξα στον Αλλάχ», κατέληγε σαρκαστικά η «πρωτοφανής» ανάρτησή του. Πρωτοφανής, ως την επόμενη (αν προηγουμένως δεν έχουμε τιναχτεί όλοι στον αέρα) ακραία και εξωφρενική ανακοίνωσή του. Έστω κι αν δεν περιέχει αυτόν τον γλαφυρό συνδυασμό ύβρεων και βλασφημιών («γαμοσταυρίδια», κυριολεκτικά) που χαρακτήρισε τον χθεσινό επικοινωνιακό παροξυσμό του.
Έχει γραφτεί πολλές φορές ότι, ανάμεσα στ’ άλλα που έχει «τερματίσει» κατά τη θητεία του, ο Τραμπ είναι ο άνθρωπος που ξεπάστρεψε την ιδέα και τους κανόνες της πολιτικής σάτιρας, όπως τουλάχιστον τη γνωρίζαμε πριν από την εκλογή του.
Ώρες-ώρες λυπάται κανείς τα παραδοσιακά ενημερωτικά μέσα, τα οποία οφείλουν να εξετάζουν, να κρίνουν και να σχολιάζουν τις αναρτήσεις, τις ανακοινώσεις και τις διακηρύξεις του Προέδρου Τραμπ σαν να πρόκειται για σοβαρές δηλώσεις, και να τον εγκαλούν για τα ψέματα που ασύστολα αραδιάζει, ενώ γνωρίζουν πλέον καλά ότι το θέμα δεν είναι αν λέει αλήθεια ή ψέματα (είναι άλλωστε το τελευταίο που τον απασχολεί) αλλά το ρητορικό εφέ που επιτυγχάνει με τις προγλωσσικές «μολότοφ» που πετάει κάθε τόσο. Λυπάται κανείς επίσης όσους επαγγελματίες της σάτιρας επιχειρούν να τον «διακωμωδήσουν» και συχνά μοιάζει σαν να βαράνε μάταια το κεφάλι τους στον τοίχο.
Έχει γραφτεί πολλές φορές ότι, ανάμεσα στα άλλα που έχει «τερματίσει» κατά τη θητεία του, ο Τραμπ είναι ο άνθρωπος που ξεπάστρεψε την ιδέα και τους κανόνες της πολιτικής σάτιρας, όπως τουλάχιστον τη γνωρίζαμε πριν από την εκλογή του. Και μάλιστα από την πρώτη εκλογή του, κι ας μοιάζει εκείνη η προηγούμενη θητεία του στον Λευκό Οίκο μάλλον «ήπια» σε σχέση με την τωρινή.
Όπως σημείωνε ένα άρθρο στους «New York Times» που δημοσιεύτηκε τον Οκτώβριο του 2020 με τίτλο «Πώς ο Πρόεδρος Τραμπ κατέστρεψε την πολιτική κωμωδία», «ο Τραμπ λέει διαρκώς πράγματα που δεν εννοεί ή πράγματα που εννοεί κατά κάποιον τρόπο, αλλά στη συνέχεια ανακαλεί, ή πράγματα που αρχικά δεν εννοούσε, αλλά τώρα εννοεί, ή πράγματα που κανείς δεν πίστευε ότι εννοούσε αλλά προφανώς εννοούσε, καθώς και πράγματα που φαινομενικά εννοούσε προτού τα χαρακτηρίσει ο ίδιος εκ των υστέρων ως σαρκασμό… Αυτό το μιάσμα μιας ασαφούς, αμφιλεγόμενης, αλλά πάντα παρούσας ειρωνείας καθιστά τον Τραμπ σχεδόν άτρωτο στη γελοιοποίηση…Το ανησυχητικό μ’ αυτή την προσέγγιση είναι ότι λειτουργεί – όχι μόνο ως τρόπος εξουδετέρωσης της σάτιρας αλλά και ως αποτελεσματική μέθοδος άσκησης εξουσίας».
Στο ίδιο πνεύμα, δημοσιεύτηκε στα τέλη του 2021 ένα άρθρο με τίτλο «Η ειρωνική επίδραση του Τραμπ στην πολιτική σάτιρα» στο κινηματογραφικό περιοδικό «Film Quarterly». «Ο Τραμπ μοιάζει ταυτόχρονα παράλογος και τρομακτικός», έγραφε το κομμάτι, «επειδή αποτελεί ταυτόχρονα μια παρωδία και μια αληθινή απειλή, συνιστά μια μοναδική συνθήκη για τους σατιρικούς δημιουργούς κατά την οποία πολλά από τα τυπικά εργαλεία που έχουν στη διάθεσή τους πλέον δεν λειτουργούν… Επειδή η πραγματικότητα στην εποχή του Τραμπ μοιάζει τόσο βαθιά ειρωνική, γίνεται όλο και πιο δύσκολο να βρει κανείς τη σωστή οπτική γωνία για να εκθέσει αποτελεσματικά την παράνοια, τη φάρσα και το φόβο που προκαλεί η προεδρία του».
