Η Ουκρανία και οι ΗΠΑ βρέθηκαν αντιμέτωπες με τελευταίας στιγμής εμπόδια την Τετάρτη, καθώς πλησίαζαν στην υπογραφή μιας συμφωνίας πλαισίου για την εκμετάλλευση των ορυκτών της Ουκρανίας.
Η συμφωνία, την οποία είχαν προγραμματίσει να υπογράψουν μετά από εκτενείς διαπραγματεύσεις και την οποία έχουν δει οι Financial Times, προέβλεπε ότι οι ΗΠΑ και η Ουκρανία - μέσω της ανάπτυξης των φυσικών πόρων του Κιέβου και της δημιουργίας ενός κοινού επενδυτικού ταμείου - θα «προσπαθούσαν να δημιουργήσουν τις αναγκαίες συνθήκες για να αυξηθεί η επένδυση στη μεταλλευτική βιομηχανία, την ενέργεια και τις συναφείς τεχνολογίες στην Ουκρανία».
Η συμφωνία έρχεται μετά από μια σημαντική παραχώρηση από την κυβέρνηση Τραμπ, η οποία όρισε ότι μόνο η μελλοντική στρατιωτική βοήθεια θα μετράει ως η αμερικανική συνεισφορά στη συμφωνία.
Η πρώτη αντιπρόεδρος της Ουκρανίας, Γιούλια Σβιριντένκο, πέταξε στην Ουάσιγκτον για να υπογράψει τη συμφωνία με τον υπουργό Οικονομικών των ΗΠΑ, Σκοτ Μπέσεντ, όπως ανέφεραν τρεις Ουκρανοί αξιωματούχοι. Ωστόσο, προβλήματα προέκυψαν καθώς το αεροπλάνο της Σβιριντένκο κατευθυνόταν προς την Ουάσιγκτον, και η ομάδα του Μπέσεντ την ενημέρωσε ότι έπρεπε «να είναι έτοιμη να υπογράψει όλες τις συμφωνίες ή να επιστρέψει σπίτι της», όπως ανέφεραν τρία άτομα που γνωρίζουν την υπόθεση.
Οι Αμερικανοί ήθελαν οι Ουκρανοί να υπογράψουν τόσο τη συμφωνία πλαίσιο όσο και μια αναλυτική συμφωνία για το ταμείο που θα ολοκλήρωνε τη συμφωνία για τα ορυκτά την Τετάρτη, σύμφωνα με δύο Ουκρανούς αξιωματούχους.
Ένας άνθρωπος που γνωρίζει τη σκέψη των ΗΠΑ δήλωσε την Τετάρτη ότι οι διαπραγματεύσεις δεν είχαν ολοκληρωθεί διότι η Ουκρανία επιθυμούσε να επανεξετάσει τους όρους που είχαν συμφωνηθεί το Σαββατοκύριακο. Το άτομο αυτό είπε ότι ανώτατοι αξιωματούχοι των ΗΠΑ ανησυχούσαν ότι αυτό θα μείωνε τη διαφάνεια και την υπευθυνότητα, αλλά η συμφωνία θα μπορούσε να υπογραφεί ακόμη και την Τετάρτη, εάν η Ουκρανία επιστρέψει στους αρχικούς όρους. «Ο Πρόεδρος Τραμπ έχει δηλώσει ότι η ώρα για να ολοκληρωθεί η συμφωνία είναι τώρα, και προχωράμε με ταχύτητα προς αυτή την κατεύθυνση. Οι ΗΠΑ είναι δεσμευμένες στην ταχεία ολοκλήρωση αυτής της ζωτικής συμφωνίας και στην εξασφάλιση μιας διαρκούς ειρήνης στην Ουκρανία», δήλωσε εκπρόσωπος του υπουργείου Οικονομικών των ΗΠΑ.
Οι Ουκρανοί ανέφεραν ότι η αμερικανική αναφορά ήταν ανακριβής και ότι δεν μπορούσαν να υπογράψουν και τα δύο έγγραφα την Τετάρτη, καθώς η συμφωνία για το ταμείο πρέπει να επικυρωθεί από το κοινοβούλιο της χώρας τους πριν υπογραφεί.
Ένας Ουκρανός αξιωματούχος που συμμετείχε στις συνομιλίες εξέφρασε την απογοήτευσή του για τις ΗΠΑ, λέγοντας ότι ανησυχούσαν ότι «δεν θα είναι ευχαριστημένοι με τίποτα». «Είμαστε έτοιμοι να υπογράψουμε τη συμφωνία πλαίσιο σήμερα», είπε ο αξιωματούχος, αλλά πρόσθεσε ότι οι πιθανότητες ήταν λίγο καλύτερες από το «50-50».
Καθώς οι διαπραγματεύσεις συνεχίζονταν την Τετάρτη, ο Ουκρανός Πρωθυπουργός, Ντένις Σμιχάλ, δήλωσε στην εθνική τηλεόραση ότι ελπίζει η συμφωνία πλαίσιο να υπογραφεί εντός «των επόμενων 24 ωρών». «Μόλις ολοκληρωθούν όλες οι τελευταίες λεπτομέρειες, κάτι που ελπίζω να γίνει εντός των επόμενων 24 ωρών, η συμφωνία θα υπογραφεί και θα κάνουμε το πρώτο βήμα», είπε.
Αν και η συμφωνία πλαίσιο δεν παρέχει ρητές εγγυήσεις ασφάλειας από τις ΗΠΑ για την Ουκρανία, αναφέρει ότι η συμφωνία αποτελεί «έκφραση μιας ευρύτερης, μακροπρόθεσμης στρατηγικής ευθυγράμμισης… και μια χειροπιαστή επίδειξη της υποστήριξης των Ηνωμένων Πολιτειών για την ασφάλεια, την ευημερία, την ανασυγκρότηση και την ένταξη της Ουκρανίας στις παγκόσμιες οικονομικές δομές». «Πιστεύουμε ότι οι ομάδες έχουν κάνει καλή δουλειά και η συμφωνία είναι πολύ καλύτερη για και τις δύο χώρες», δήλωσε ένας από τους Ουκρανούς αξιωματούχους που γνωρίζουν το ζήτημα.
Η εξέλιξη αυτή θα σήμαινε σημαντική πρόοδο στις δύσκολες σχέσεις Ουάσιγκτον-Κιέβου, μετά την ακύρωση της τελετής υπογραφής μιας προηγούμενης εκδοχής της συμφωνίας τον Φεβρουάριο, λόγω μιας δημόσιας αντιπαράθεσης στο Οβάλ Γραφείο μεταξύ του Αμερικανού Προέδρου Ντόναλντ Τραμπ και του Ουκρανού ομολόγου του, Βολοντίμιρ Ζελένσκι.
Μετά τη σύγκρουση αυτή, ο Τραμπ είχε επιμείνει ότι τα δισεκατομμύρια δολάρια της αμερικανικής στρατιωτικής βοήθειας θα πρέπει να θεωρηθούν ως δάνεια που πρέπει να αποπληρωθούν μέσω της συμφωνίας, πρόταση που είχε απορρίψει ο Ζελένσκι. Η ομάδα διαπραγματευτών του Τραμπ είχε επίσης στείλει μια νέα πρόταση, δηλώνοντας ότι μόνο η προηγούμενη στρατιωτική βοήθεια προς το Κίεβο θα μετράει ως η αμερικανική συνεισφορά στη συμφωνία.
Την Κυριακή, ο Σμιχάλ επιβεβαίωσε ότι αυτή η γραμμή είχε αφαιρεθεί, αφού η Ουκρανία είχε καθορίσει σαφώς τις «κόκκινες γραμμές» της. Μιλώντας από την Ουάσιγκτον, μετά από μια «σημαντική συνάντηση» με τον Μπέσεντ για την τελική συμφωνία των λεπτομερειών, ανέφερε ότι οι συνομιλίες είχαν γίνει πιο «κατασκευαστικές» μετά το επεισόδιο στο Οβάλ Γραφείο, και την συνεργασία του Κιέβου με αμερικανικό νομικό γραφείο για να βοηθήσει στις διαπραγματεύσεις με την κυβέρνηση Τραμπ.
Οι ΗΠΑ και η Ουκρανία υπέγραψαν ένα μνημόνιο πρόθεσης νωρίτερα αυτό το μήνα, δεσμευόμενοι να προχωρήσουν στη συμφωνία για το τμήμα του επενδυτικού ταμείου που καλύπτει τους φυσικούς πόρους και τα ενεργειακά αποθέματα της Ουκρανίας. Η συμφωνία προβλέπει ότι μετά την έναρξη της ισχύος της, οποιαδήποτε νέα στρατιωτική βοήθεια από τις ΗΠΑ «συμπεριλαμβανομένων δωρεών συστημάτων όπλων, πυρομαχικών, τεχνολογίας ή εκπαίδευσης» θα θεωρείται κεφαλαιακή συνεισφορά από τις ΗΠΑ.
Ο Τραμπ έχει εκφράσει αυξανόμενη απογοήτευση για την καθυστέρηση των συνομιλιών για τη συμφωνία κατάπαυσης του πυρός. Έχει αμφιβολίες για τη διάθεση του Ρώσου Προέδρου Βλαντίμιρ Πούτιν να εμπλακεί σοβαρά σε ένα πλαίσιο ειρήνης που ήλπιζε να διαπραγματευτεί μέσα στους πρώτους 100 ημέρες της θητείας του. Μετά τη συνάντησή του με τον Ζελένσκι το Σαββατοκύριακο στο Βατικανό, ο Τραμπ δήλωσε ότι «ήταν πολύ απογοητευμένος που εκτοξεύθηκαν πύραυλοι από τη Ρωσία… Θέλω να σταματήσει να πυροβολεί, να καθίσει και να υπογράψει συμφωνία».
Με πληροφορίες από Financial Times
