«Ποια είναι η γνώμη σου για τη θρησκεία;» Το ερώτημα που έθεσε η Μαργαρίτα στον «Φάουστ» του Γκαίτε φαίνεται να επανεμφανίζεται στις κινητοποιήσεις αρνητών του κορωνοϊού και η Deutsche Welle αναρωτιέται αν πρόκειται για διαμαρτυρία με θρησκευτικό υπόβαθρο.
«Στον αμερικανικό προεκλογικό αγώνα η ευαγγελική Δεξιά επευφημούσε τον Ντόναλντ Τραμπ και στήριζε με φανατισμό μία πολιτική, που δεν εδράζεται απαραίτητα σε πραγματικά γεγονότα. Φαίνεται όμως ότι δεν ήταν η μοναδική περίπτωση εξέγερσης απέναντι στην κρατική εξουσία με θρησκευτικά κίνητρα», σχολιάζει η DW.
«Στη Γερμανία αρνητές του κορωνοϊού κατεβαίνουν στους δρόμους με τον σταυρό στο χέρι. Μόλις πρόσφατα ο Μίχαελ Μπλούμε, εντεταλμένος του κρατιδίου της Βάδης Βυρτεμβέργης για την καταπολέμηση του αντισημιτισμού, αποκάλεσε «κληροδότημα συντηρητικών ευαγγελικών κινημάτων, ιδιαίτερα δε των Πιετιστών» το κίνημα διαμαρτυρίας Querdenker («που σκέπτονται κόντρα στο ρεύμα») στη νότια Γερμανία.
Το κίνημα πρωτοστατεί στις τελευταίες κινητοποιήσεις κατά των περιοριστικών μέτρων.
Μιλώντας στην εφημερίδα Süddeutsche Zeitung ο Μπλούμε αναφέρει ότι οι υπερσυντηρητικοί ζηλωτές της Βίβλου και οι διαμαρτυρόμενοι Querdenker έχουν ένα κοινό, δηλαδή την πεποίθηση «ότι κατέχουν την υπέρτατη αλήθεια και οφείλουν να την υπερασπίσουν απέναντι στην κακία του κόσμου». Από αυτή τη λογική απορρέει μία κοσμοθεωρία άσπρου-μαύρου, η οποία δεν αφήνει παρά ελάχιστα περιθώρια για ενδιάμεσες αποχρώσεις.
Χριστιανοί φονταμενταλιστές στους δρόμους;
Το κίνημα των Πιετιστών εμφανίστηκε τον 17ο αιώνα και πήρε το όνομα του από τον λατινικό όρο pietas (ευσέβεια). Κεντρική ιδέα του Πιετισμού είναι η υπεράσπιση των αρχών της λουθηρανικής Μεταρρύθμισης με βασικές προτεραιότητες την ιεραποστολική αφοσίωση στην πίστη, την ανάληψη προσωπικής ευθύνης ενώπιον του Θεού και τον διαποτισμό της καθημερινής ζωής με θρησκευτικό συναίσθημα.
«Οι επικριτές του κινήματος υποστηρίζουν ότι οι Πιετιστές είναι απλώς χριστιανοί φονταμενταλιστές που παραμένουν προσκολλημένοι σε δήθεν πανανθρώπινες αλήθειες της Βίβλου, αντί να προσαρμοστούν στην πραγματικότητα του σύγχρονου κόσμου».
Ακόμα και σήμερα πολλοί Πιετιστές απορρίπτουν τον φεμινισμό, τα ομόφυλα ζευγάρια, καθώς και μεγάλο μέρος της σύγχρονης θεολογίας, ενώ θεωρούν ότι ο πλουραλισμός προκαλεί ρήγματα στην χριστιανική Εκκλησία.
Αυξάνονται οι θεωρίες συνωμοσίας
O καθηγητής στο Πανεπιστήμιο του Μίνστερ Ντέτλεφ Πόλακ, διαβλέπει κοινά σημεία ανάμεσα στις επίκαιρες θεωρίες συνωμοσίας και σε βασικά σχήματα σκέψης των Πιετιστών και των Ευαγγελικών, όπως η απόρριψη της κρατικής αυθεντίας, η άρνηση του πλουραλισμού και η βεβαιότητα ότι πίσω από τα γεγονότα κρύβονται άγνωστες δυνάμεις ή ένα κρυφό νόημα που μένει να αποκαλυφθεί.
Ωστόσο, λέει ο καθηγητής Πόλακ, αυτό δεν σημαίνει ότι οι Ευαγγελικοί ταυτίζονται κατά τεκμήριο με θεωρίες συνωμοσίας. «Οι Ευαγγελικοί αποδέχονται μία πηγή επίγνωσης ανεξάρτητη από τους ίδιους, είτε πρόκειται για την Αγία Γραφή, είτε για άλλη θεία επιφοίτηση. Αντιθέτως οι συνωμοσιολογία τείνουν να απομονώνονται σε αποκυήματα φαντασίας που μόνοι τους έχουν επινοήσει», επισημαίνει.
Η Γκίζελα Έρλερ, στέλεχος των Πρασίνων στη Βάδη-Βυρτεμβέργη, διακρίνει μάλλον ιστορικά και όχι θρησκευτικά κίνητρα για την αθρόα συμμετοχή σε κινητοποιήσεις στην ιδιαίτερη πατρίδα της. «Οι αποκαλούμενοι "οργισμένοι πολίτες" είναι ένα φαινόμενο με μακρά παράδοση», υποστηρίζει.
Τη δική του εξήγηση δίνει ο Φρανκ Ότφριντ Γιούλι, ευαγγελικός επίσκοπος της Βάδης-Βυρτεμβέργης: «Στις κινητοποιήσεις κατά των περιοριστικών μέτρων συρρέουν διαδηλωτές με εντελώς διαφορετική κοσμοθεώρηση. Υπάρχουν συνομωσιολόγοι, ακροδεξιοί, αρνητές του εμβολιασμού, ενώ κάθε τόσο εμφανίζονται κάποιοι που αιτιολογούν την άρνησή τους με θρησκευτικά κίνητρα».
Με πληροφορίες από Deutsche Welle
