Τα νεοαναπτυγμένα χάπια απώλειας βάρους θα μπορούσαν να έχουν μεγάλο αντίκτυπο στην αντιμετώπιση της παχυσαρκίας και του διαβήτη στις χώρες χαμηλού και μεσαίου εισοδήματος, υποστηρίζουν οι ειδικοί.
Τα εμβόλια απώλειας βάρους, όπως το Wegovy και το Mounjaro, που περιέχουν τα φάρμακα σεμαγλουτίδη και τιρεζεπατίδη αντίστοιχα, έχουν γίνει δημοφιλή σε χώρες όπως το Ηνωμένο Βασίλειο, αφού οι δοκιμές έδειξαν ότι μπορούν να βοηθήσουν τους ανθρώπους να χάσουν περισσότερο από το 10% του σωματικού τους βάρους. Τα φάρμακα που περιέχουν σεμαγλουτίδη και τιρζεπατίδη μπορούν επίσης να χρησιμοποιηθούν για τον έλεγχο του διαβήτη.
Προκλήσεις στη διαχείριση της παχυσαρκίας με φάρμακα
Ωστόσο, αυτά τα εμβόλια δεν είναι φθηνά, απαιτούν στυλό ένεσης και βελόνες και πρέπει να διατηρούνται στο ψυγείο, γεγονός που περιορίζει τη χρήση τους σε χώρες χαμηλού και μεσαίου εισοδήματος (LMIC).
Οι ειδικοί λένε ότι τα νέα από του στόματος φάρμακα που αναμένεται να είναι φθηνότερα καθώς και απλούστερα στη μεταφορά και την αποθήκευση θα μπορούσαν να βοηθήσουν στην αντιμετώπιση ενός αυξανόμενου προβλήματος υγείας σε αυτές τις περιοχές.
«Τα φάρμακα που θα μπορούσαν να μειώσουν τους κινδύνους διαβήτη και ταυτόχρονα να μειώσουν τους κινδύνους για καρδιακές παθήσεις και άλλες επιπλοκές που σχετίζονται με την παχυσαρκία θα μπορούσαν να έχουν σημαντικά οφέλη σε πολλές LMIC, όπου οι εν λόγω ασθένειες αρχίζουν να κλιμακώνονται γρήγορα εν μέρει λόγω της αύξησης της περιμέτρου της μέσης», δήλωσε ο Ναβίντ Σαττάρ, καθηγητής καρδιομεταβολικής ιατρικής στο Πανεπιστήμιο της Γλασκώβης.
Ο Δρ. Λούις Αρόν, ειδικός στην ιατρική της παχυσαρκίας στο Weill Cornell Medical College, συμφώνησε. «Αυτό που πρόκειται να δούμε είναι ότι καθώς προχωράμε μπροστά, οι ασθενείς και οι πάροχοι υγειονομικής περίθαλψης δεν πρόκειται να περιμένουν τους ανθρώπους να αναπτύξουν [επιπλοκές της παχυσαρκίας] όταν μπορούν να τις προλάβουν», δήλωσε.
Η εργασία του Αρόν έδειξε ότι όταν σε άτομα με παχυσαρκία και προδιαβήτη χορηγήθηκε τιρεζεπατίδη για τρία χρόνια, ο κίνδυνος εμφάνισης διαβήτη μειώθηκε κατά περισσότερο από 90%.
«Ένα φάρμακο από το στόμα είναι πιο εύκολο στη διανομή, καθώς δεν θα χρειαζόταν ψυκτική αλυσίδα για να διασφαλιστεί η στειρότητα και η δραστικότητα όπως τα σημερινά ενέσιμα. Θα ερχόταν σε κουτί ή μπουκάλι και δεν θα χρειαζόταν ψύξη, οπότε θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί οπουδήποτε», δήλωσε ο Αρόν.
Μεταξύ των φαρμάκων που προκαλούν ενθουσιασμό είναι το orforglipron, το οποίο κυκλοφορεί ως καθημερινό χάπι για τον έλεγχο της γλυκόζης και την απώλεια βάρους. Όπως και η σεμαγλουτίδη -που πωλείται με την επωνυμία Ozempic- το orforglipron μιμείται μια ορμόνη στο σώμα που ονομάζεται GLP-1, βοηθώντας τους ανθρώπους να αισθάνονται χορτάτοι για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα καθώς και να αυξάνουν την παραγωγή ινσουλίνης, μεταξύ άλλων δράσεων.
Σύμφωνα με τη φαρμακευτική εταιρεία Eli Lilly, μια κλινική δοκιμή φάσης 3 διάρκειας 40 εβδομάδων του orforglipron σε άτομα με διαβήτη διαπίστωσε ότι το φάρμακο μείωσε τα επίπεδα σακχάρου στο αίμα και βοήθησε τους ασθενείς να χάσουν κιλά. Ο Αρόν σημείωσε ότι είχε αποτελεσματικότητα απώλειας βάρους στο εύρος της σεμαγλουτίδης.
Ενώ η σεμαγλουτίδη είναι ήδη διαθέσιμη σε μορφή χαπιού, το orforglipron έχει περαιτέρω πλεονεκτήματα. Ο Σαττάρ δήλωσε ότι απαιτείται πολύ υψηλότερη δόση σεμαγλουτίδης σε μορφή χαπιού απ' ό,τι χρησιμοποιείται στις ενέσεις για να επιτευχθεί σχεδόν παρόμοιος βαθμός απώλειας βάρους, ενώ η σεμαγλουτίδη πρέπει να λαμβάνεται με άδειο στομάχι και δεν πρέπει να καταναλώνεται φαγητό για μισή ώρα μετά.
Το orforglipron είναι ένα μικρό μόριο, που σημαίνει ότι είναι πιο ανθεκτικό από τη σεμαγλουτίδη, ένα πεπτίδιο, στην πέψη στο στομάχι, και έτσι μπορεί να λαμβάνεται παράλληλα με το φαγητό και το ποτό. Επιπλέον, το orforglipron είναι απίθανο να απαιτεί τόσο υψηλή δόση όσο η από του στόματος χορηγούμενη σεμαγλουτίδη, γεγονός που το καθιστά ενδεχομένως φθηνότερο.
Οι ειδικοί λένε ότι η έρευνα βρίσκεται σε εξέλιξη για να δοκιμαστεί το orforglipron για την απώλεια βάρους σε άτομα χωρίς διαβήτη και να επιβεβαιωθεί το προφίλ ασφαλείας του - ένα σημαντικό βήμα, όχι μόνο επειδή η Pfizer πρόσφατα εγκατέλειψε το μικρού μορίου GLP-1 φάρμακο της λόγω μιας πιθανής ηπατικής βλάβης που προκαλείται από το φάρμακο.
Δεν είναι επίσης σαφές εάν το orforglipron σχετίζεται με μειωμένο κίνδυνο καρδιακής προσβολής, εγκεφαλικού επεισοδίου ή θανάτου λόγω καρδιαγγειακής νόσου, όπως έχει διαπιστωθεί για τη σεμαγλουτίδη.
Ωστόσο, οι επιστήμονες λένε ότι εάν το orforglipron και παρόμοια φάρμακα υπό ανάπτυξη φθάσουν στην αγορά, θα μπορούσαν να βοηθήσουν τις προσπάθειες για την αντιμετώπιση της παχυσαρκίας και του διαβήτη, μεταξύ άλλων και στις χώρες με χαμηλό ποσοστό φτώχειας και φτώχειας, όπου ο επιπολασμός αυτών των καταστάσεων αυξάνεται με ταχείς ρυθμούς.
«Η καλύτερη προμήθεια τροφίμων και η καλύτερη διατροφή είναι σίγουρα κάτι που μπορεί να αποτρέψει την παχυσαρκία, αλλά από τη στιγμή που αυτή έχει καθιερωθεί, μια καλύτερη διατροφή δεν πρόκειται να θεραπεύσει την πλειοψηφία των ανθρώπων. Κάτι φυσικό αλλάζει στον εγκέφαλο που δυσκολεύει τους ανθρώπους να χάσουν βάρος και να συμμορφωθούν με τη δίαιτα, και γι' αυτό η φαρμακευτική αγωγή φαίνεται να είναι απαραίτητη σε αυτή την περίπτωση» εξηγεί ο Αρόν.
Η παχυσαρκία ως παγκόσμιο πρόβλημα και η ανάγκη για νέες λύσεις
Οι προσπάθειες αυτές είναι επίσης σημαντικές, δεδομένης της σχέσης μεταξύ της εθνικότητας και των ασθενειών που σχετίζονται με την παχυσαρκία.
«Όπως έχουμε δείξει εμείς και άλλοι, οι νοτιοασιάτες και οι μαύροι - και πιθανώς και άλλες εθνοτικές ομάδες - είναι πιο πιθανό να αναπτύξουν διαβήτη τύπου 2 σε μικρότερη αύξηση του βάρους από ό,τι οι λευκοί σε όλες τις ηλικίες, έτσι ώστε ακόμη και μικρή αύξηση της παχυσαρκίας σε επίπεδο πληθυσμού σε πολλές χώρες θα οδηγήσει σε μεγάλη αύξηση του διαβήτη», δήλωσε ο Σαττάρ, προσθέτοντας ότι υπάρχουν ακόμη και κάποια στοιχεία από δοκιμές που δείχνουν ότι «τα φάρμακα που μιμούνται το GLP-1 μπορεί να μειώσουν τους κινδύνους καρδιακών παθήσεων σχεδόν διπλάσια στους Ασιάτες από ό,τι στους λευκούς».
«Όσο περισσότερα ασφαλή και αποτελεσματικά φάρμακα για την απώλεια βάρους κυκλοφορούν στην αγορά, τόσο ενέσιμα όσο και ειδικά από το στόμα, για την αντιμετώπιση της αύξησης της περιφέρειας, τόσο καλύτερη θα είναι η υγεία πολλών εθνών» πρόσθεσε ο Σαττάρ.
Με πληροφορίες από Guardian
