ΣΤΟΝ ΑΧΑΛΙΝΩΤΟ ΚΟΣΜΟ της μαζικής ψυχαγωγίας, η διαχείριση κρίσεων αποτελεί μια βιομηχανία από μόνη της, ιδιαίτερα ανθηρή εσχάτως.
Πάρτε για παράδειγμα την περίπτωση του Σον Κομος, γνωστότερου ως Diddy, ο οποίος οδηγήθηκε στον ανακριτή τον περασμένο μήνα, κατηγορούμενος για μια «εκστρατεία» βίας, εξαναγκασμού και σεξουαλικής κακοποίησης, διάρκειας τουλάχιστον δύο δεκαετιών. Περισσότερες από 120 γυναίκες έχουν πλέον καταθέσει κατηγορίες, τις οποίες ο ίδιος αρνείται, σε ένα σκάνδαλο που έχει πάρει ακόμα μεγαλύτερες διαστάσεις από τη στιγμή που διέρρευσαν στο διαδίκτυο πλάνα από το 2016 που τον δείχνουν να σέρνει και να κλοτσάει την πρώην φίλη του Cassie Ventura.
Αλλά ενώ οι αστέρες της σόουμπιζ προσπαθούν μανιωδώς να αποστασιοποιηθούν από τον Diddy –ο Λεονάρντο Ντι Κάπριο, ο Άστον Κούτσερ και ο Τζάστιν Μπίμπερ είναι μεταξύ των διασημοτήτων που είχαν παρευρεθεί στα πάρτι του Κομπς–, μια άλλη ομάδα που αποτελείται από ειδικούς στις δημόσιες σχέσεις σπεύδει να τον περιτριγυρίσει, αποζητώντας μια εξαιρετικά προσοδοφόρα αμοιβή για το έργο της.
Οι λεγόμενοι δημοσιολόγοι κρίσεων (crisis publicists) είναι ειδικοί στον περιορισμό των ζημιών μετά από μεγάλα σκάνδαλα, βοηθώντας τους πελάτες τους να αποκαταστήσουν τη φήμη τους. Δεκάδες εκατομμύρια δολάρια εκτιμάται ότι έχουν ήδη δαπανηθεί το 2024 για τις υπηρεσίες τους, συχνά για πιο ασήμαντες κατηγορίες από αυτές που αντιμετωπίζει ο Diddy.
Ακόμα και οι influencers του διαδικτύου έχουν μπει στο κόλπο. Σύμφωνα με σχετικά δημοσιεύματα, ο σταρ του YouTube με την ονομασία MrBeast (πραγματικό όνομα Τζίμι Ντόναλντσον) φέρεται να έχει επιστρατεύσει τη βοήθεια του διαβόητου ειδικού σε θέματα επικοινωνίας και κρίσεων του Χόλιγουντ Μάθιου Χίλτζικ –στους πελάτες του οποίου συμπεριλαμβάνονται ο Τζόνι Ντεπ και ο Άλεκ Μπόλντουιν– αφού νωρίτερα φέτος άρχισαν να κυκλοφορούν ισχυρισμοί για κακομεταχείριση διαγωνιζομένων σε ένα νέο «τηλεπαιχνίδι» που φιλοξενούσε στο κανάλι του.
«Παλιά, ήταν μόνο οι εφημερίδες. Τώρα με το χάος στο διαδίκτυο, μια ιστορία μπορεί να διαδοθεί πολύ γρήγορα. Συχνά μπορεί να είναι αναληθής – απλά μια θεωρία που δεν έχει περάσει από τους αυστηρούς ελέγχους που κάνει μια εφημερίδα. Ο αντίκτυπος είναι ακαριαίος και μπορεί να διαρκέσει για πάντα».
Τα σκάνδαλα υπήρχαν, φυσικά, ανέκαθεν στο Χόλιγουντ, όπως και οι πάσης φύσεως fixers που διορίζονταν από τα στούντιο για να διαχειρίζονται και να περιορίζουν τις επιπτώσεις αυτών των σκανδάλων. Ωστόσο, το 2024 –σε μια εποχή διαρκούς αγανάκτησης και επικρίσεων που κατακλύζουν το διαδίκτυο, όπου οι σταρ απέχουν πάντα μόνο ένα λάθος tweet από την καταστροφή– οι διαχειριστές κρίσεων αποτελούν ένα όλο και πιο ενσωματωμένο γρανάζι στην υποδομή της βιομηχανίας του θεάματος (μια έρευνα του 2018 στο Rolling Stone περιέγραφε μια αύξηση της τάξης του 300% στις καταγγελίες για παρενόχληση μετά το #MeToo, οδηγώντας με τη σειρά της σε μια αύξηση των ειδικών κρίσης που χρεώνουν έως και 800 δολάρια την ώρα).
Τι κάνουν όμως στην πραγματικότητα αυτοί οι διαχειριστές κρίσεων; Πώς ακριβώς τιθασεύουν τις καταιγίδες των μέσων κοινωνικής δικτύωσης και επηρεάζουν το αφήγημα γύρω από τους βαλλόμενους αστέρες; Και όταν εκπροσωπούν ανθρώπους που έχουν διαπράξει τρομερά παραπτώματα, τι ηθικά ερωτήματα θέτουν στον εαυτό τους;
Όταν σκέφτονται τις δημόσιες σχέσεις σε περίπτωση σκανδάλου, πολλοί φαντάζονται σκιώδεις τύπους που κάνουν υπόγειες συναλλαγές με στόχο το «ξέπλυμα» διασημοτήτων που φέρονται να έχουν προβεί σε ανάρμοστες πράξεις. Το σχέδιό τους για την αθώωση της εν λόγω διασημότητας συνήθως περιλαμβάνει μια δημόσια συγγνώμη (βλ. την πρόσφατη παραδοχή του frontman των Foo Fighters Ντέιβ Γκρολ στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ότι είναι πατέρας ενός παιδιού με μια γυναίκα που δεν είναι η σύζυγός του), μια στιγμή ενσυναίσθησης με φιλικά μέσα ενημέρωσης (βλ. τον Κέβιν Σπέισι, ο οποίος ξέσπασε σε κλάματα στη συνομιλία του με τον Πιρς Μόργκαν μετά από κατηγορίες για σεξουαλική ανάρμοστη συμπεριφορά τις οποίες αρνήθηκε) και όλο και πιο συχνά, μια εμφάνιση σε κάποιο celebrity ριάλιτι όταν κοπάσει ο έντονος θόρυβος.
«Το αναλύουμε πάντα κατά περίπτωση. Στο παρελθόν, και αναμφίβολα και στο μέλλον, έχουμε πάρει την απόφαση να μη συνεργαστούμε με συγκεκριμένους πιθανούς πελάτες», εξηγεί ο Neil McLeod, διευθυντής στρατηγικής επικοινωνίας της εταιρείας δημοσίων σχέσεων PHA Group, στους προηγούμενους πελάτες της οποίας περιλαμβάνονται ο Κλιφ Ρίτσαρντ και ο Τζούλιαν Ασάνζ.
«Παλιά, ήταν μόνο οι εφημερίδες. Τώρα με το χάος στο διαδίκτυο, μια ιστορία μπορεί να διαδοθεί πολύ γρήγορα. Συχνά μπορεί να είναι αναληθής – απλά μια θεωρία που δεν έχει περάσει από τους αυστηρούς ελέγχους που κάνει μια εφημερίδα. Ο αντίκτυπος είναι ακαριαίος και μπορεί να διαρκέσει για πάντα. Παλαιότερα είχαμε αυτό που ονομάζουμε "χρυσή ώρα" για να ανταποκριθούμε σε μια κρίση. Τώρα ο χρόνος έχει περιοριστεί στο "χρυσό λεπτό"».
Το κοινό σήμερα κρίνει, επικρίνει και κατεβάζει από το βάθρο τους τα αστέρια της μουσικής και του σινεμά πολύ πιο γρήγορα από παλιότερα. Ένας άλλος υπεύθυνος «δημοσίων σχέσεων κρίσης», ο οποίος ζήτησε να μην κατονομαστεί για να προστατεύσει τις σχέσεις του στον κλάδο, περιέγραψε ένα σημερινό πολιτισμικό κλίμα στο οποίο οι καταναλωτές της ποπ κουλτούρας είναι πιο συνειδητοποιημένοι ως προς το ποιον υποστηρίζουν και σε ποιες ταινίες και συναυλίες ξοδεύουν τα λεφτά τους, συχνά με βάση τις πολιτικές θέσεις και το ηθικό ανάστημα του ενός ή μίας σταρ.
Η επερχόμενη «Χιονάτη» (Snow White) της Disney είναι ένα ενδιαφέρον παράδειγμα αυτής της αλλαγής νοοτροπίας του κοινού. Στην ταινία πρωταγωνιστούν η πρωταγωνίστρια του West Side Story Ρέιτσελ Ζέγκλερ –μια ηθοποιός που έχει μιλήσει κατά των βομβαρδισμών αθώων πολιτών στην Παλαιστίνη– και η Γκαλ Γκαντότ, η οποία έχει υπηρετήσει στις ισραηλινές ένοπλες δυνάμεις και διακήρυξε στο Instagram «στέκομαι στο πλευρό του Ισραήλ». Οι κινηματογραφόφιλοι και από τις δύο πλευρές της συζήτησης για τη Γάζα απειλούν να μποϊκοτάρουν την ταινία εξαιτίας της ηθοποιού με τις απόψεις της οποίας διαφωνούν.
Μπορεί όμως μια εκστρατεία δημόσιων σχέσεων να αντιμετωπίσει ένα σκάνδαλο τόσο βαθύ όσο αυτό του Diddy; Εκτός από μια δήλωση του δικηγόρου του που αρνείται σθεναρά κάθε αδίκημα που φέρεται να έκανε ο πελάτης του, ο ίδιος δεν έχει ακόμη μιλήσει για τις κατηγορίες – ή δεν έχει υπογράψει με μία από τις διάφορες εταιρείες δημοσίων σχέσεων κρίσης που λέγεται ότι διεκδικούν την υπόθεσή του. Ειδικοί του κλάδου, ωστόσο, πιστεύουν ότι θα δούμε την επίδραση μιας τέτοιας «παρέμβασης», αν τελικά αφεθεί ελεύθερος με εγγύηση πριν από τη δίκη του.
Ένα πράγμα είναι βέβαιο. Με όσα διαφαίνονται στον ορίζοντα για την τεχνητή νοημοσύνη, οι ειδικοί παρατηρητές αναμένουν έναν ακόμη μεγαλύτερο ρόλο για τις δημόσιες σχέσεις κρίσης στο μέλλον, καθώς τα λεγόμενα deep fakes θα αποτελέσουν ένα πραγματικά μεγάλο πρόβλημα, με ενδεχόμενες σοβαρές επιπτώσεις για τη φήμη των σταρ που θα πέσουν θύματά τους.
Με στοιχεία από The Telegraph
