— Κύριε Χατζηδάκη, ομολογουμένως και στα δύο υπουργεία από τα οποία περάσατε αυτή την τετραετία κληθήκατε να αντιμετωπίσετε κρίσεις που θύμιζαν ωρολογιακή βόμβα, είτε μιλάμε για τη ΔΕΗ είτε για το σύστημα των συντάξεων. Σε συνδυασμό με τις ευρύτερες παγκόσμιες κρίσεις της πανδημίας, του πολέμου, του υπερπληθωρισμού και της κλιματικής καταστροφής, πιστεύετε πως ζούμε πλέον σε μια εποχή αλλεπάλληλων κρίσεων; Και πώς μπορεί κανείς στην πολιτική να επικεντρώνεται στη διαχείριση κρίσεων, χωρίς να παραμελεί τα υπόλοιπα που πρέπει να ολοκληρωθούν στο πλαίσιο της χάραξης πολιτικής;
Πέρα από την πανδημία και την ενεργειακή κρίση με τον πληθωρισμό, μην ξεχνάτε ότι επιπλέον εμείς στην Ελλάδα είχαμε να διαχειριστούμε το μεταναστευτικό και την επιθετική Τουρκία. Και, όμως, όχι μόνο κρατήσαμε τη χώρα όρθια, αλλά την ανεβάσαμε αρκετά σκαλιά πιο ψηλά σε πολλούς τομείς: στην ανάπτυξη, στην εξωτερική πολιτική, στην άμυνα, στην ψηφιακή επανάσταση στο κράτος, στην κοινωνική πολιτική.
Στο υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας προστατεύσαμε τη ΔΕΗ από την κατάρρευση και της δώσαμε νέα πνοή, δώσαμε κίνητρα για την ηλεκτροκίνηση, ξεκινήσαμε το Εθνικό Σχέδιο Αναδασώσεων, ενώ κατασκευάστηκαν και περισσότερες μονάδες διαχείρισης απορριμμάτων από ποτέ.
Στο υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικών Υποθέσεων μειώσαμε την ανεργία από το 17,5% στο 10,9%, αυξήσαμε τον κατώτατο μισθό από τα 650 στα 780 ευρώ, εισαγάγαμε την Ψηφιακή Κάρτα Εργασίας, δώσαμε νέα δικαιώματα στους εργαζόμενους στα delivery και τα courier, θεσπίσαμε το δικαίωμα αποσύνδεσης στην τηλεργασία. Επίσης, λύσαμε το θέμα των εκκρεμών συντάξεων. Και ο κατάλογος μπορεί να συνεχιστεί για πολλή ώρα.
Αποδείξαμε ότι μπορείς να διαχειριστείς επαρκώς μία σειρά από κρίσεις, ενώ παράλληλα εφαρμόζεις μια πολιτική με αποτέλεσμα για τους πολίτες. Αρκεί να ακολουθείς τις καλές διεθνείς πρακτικές. Και να διαθέτεις σχέδιο, σοβαρότητα και επαφή με την πραγματικότητα!
Μετά από μια εξαιρετικά δύσκολη δεκαετία από το 2010 και μετά, κατά την οποία πολλοί νέοι ήρθαν σε επαφή με την πολιτική, είναι απόλυτα δικαιολογημένες οι αποστάσεις που κρατούν από το πολιτικό σύστημα. Πέρα, λοιπόν, από την κατανόηση της αντίδρασής τους, χρειάζονται και απτές πολιτικές δράσεις για τα προβλήματά τους.
— Γνωρίζω πως στο υπουργείο Εργασίας η άμεση προτεραιότητα ήταν η επίλυση του συνταξιοδοτικού, ποιες είναι ωστόσο μερικές από τις μεταρρυθμίσεις που προωθήσατε οι οποίες ευνόησαν τους νέους ανθρώπους; Το ρωτώ ειδικά γιατί σήμερα κάποιες από τις σημαντικότερες προκλήσεις που εξακολουθεί να αντιμετωπίζει η Ελλάδα είναι το δημογραφικό πρόβλημα, η έλλειψη οικονομικής ανεξαρτησίας των νέων ανθρώπων, καθώς και οι συνθήκες στην αγορά εργασίας.
Μετά από μια εξαιρετικά δύσκολη δεκαετία από το 2010 και μετά, κατά την οποία πολλοί νέοι ήρθαν σε επαφή με την πολιτική, είναι απόλυτα δικαιολογημένες οι αποστάσεις που κρατούν από το πολιτικό σύστημα.
Πέρα, λοιπόν, από την κατανόηση της αντίδρασής τους, χρειάζονται και απτές πολιτικές δράσεις για τα προβλήματά τους. Γι’ αυτό θεσπίσαμε τους ατομικούς κουμπαράδες: για να έχουν οι νέοι μεγαλύτερο έλεγχο στη σύνταξή τους και να πάρουν υψηλότερες επικουρικές συντάξεις. Γι’ αυτό φέραμε το πρόγραμμα «Σπίτι Μου»: ώστε, μέσω χαμηλότοκων δανείων, να αποκτήσουν προσιτή και ποιοτική στέγη. Γι’ αυτό θεσπίσαμε μία σειρά πρωτοβουλίες (περισσότερες γονικές άδειες, πιο ευέλικτα ωράρια) για συμφιλίωση της προσωπικής με την επαγγελματική ζωή. Και πετύχαμε αξιοσημείωτα αποτελέσματα. Η ανεργία έχει πέσει πάνω από 6,5 μονάδες. Και 300.000, κυρίως νέοι, βρήκαν δουλειά!
— Ξέρω πως έχετε θέσει πολλές φορές ως προσωπικό σας στοίχημα την προώθηση της ισότητας στον εργασιακό χώρο. Είπατε πρόσφατα πως η Ελλάδα κατατάσσεται πλέον στις 12 χώρες παγκοσμίως με πλήρη νομική ισότητα των φύλων, ωστόσο, σύμφωνα με τα δεδομένα της Eurostat, στην πράξη η Ελλάδα εξακολουθεί να παραμένει ουραγός της Ε.Ε. στο χάσμα μεταξύ των φύλων όσον αφορά την απασχόληση. Ποια είναι κατά την άποψή σας τα άλματα που έχουν γίνει από την πολιτεία αναφορικά με την ισότητα των φύλων και την κοινωνική πολιτική; Και σε ποια κατεύθυνση πρέπει να κινηθεί η Ελλάδα ώστε να καλυφθεί το κενό που προανέφερα;
Για την ισότητα προσπαθήσαμε εξαρχής να μιλήσουμε με έργο: δεν είναι μόνο οι νέες και περισσότερες γονικές άδειες. Είναι η αύξηση του επιδόματος μητρότητας στον ιδιωτικό τομέα από τους 6 στους 9 μήνες, η κύρωση της Σύμβασης 190 για την εξάλειψη της βίας και της παρενόχλησης στην εργασία, το Σήμα Ισότητας Share στις επιχειρήσεις που σέβονται έμπρακτα την ισότητα, το Panic Button για την προστασία των γυναικών από τη βία και τη σεξουαλική παρενόχληση.
Και, φυσικά, προωθούμε παράλληλα δύο σημαντικά προγράμματα, όπως είναι οι Νταντάδες της Γειτονιάς και οι μονάδες παιδικής φροντίδας σε 120 μεγάλες επιχειρήσεις, όπου οι εργαζόμενοι μπορούν να αφήνουν τα παιδιά τους δίπλα στον χώρο της δουλειάς τους. Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι έχουμε ακόμα δρόμο να κάνουμε, αλλά στα θέματα της ισότητας των φύλων μιλάμε με έργο!
— Στα δύο υπουργεία στα οποία εργαστήκατε, συναντήσατε τομείς στους οποίους θεωρείτε πως θα μπορούσαν να υπάρξουν μεγαλύτερες συγκλίσεις και συνεργασίες μεταξύ των κομμάτων που βρίσκονται στην ελληνική Βουλή για την επίλυση των ζητημάτων;
Φυσικά και μεταξύ των κομμάτων υπάρχουν ιδεολογικές διαφορές. Ωστόσο, θα έπρεπε να υπάρχουν και σημεία σύγκλισης. Στο υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας, για παράδειγμα, θα φανταζόταν κανείς ότι θα υπήρχε σύγκλιση για την ενίσχυση των ΑΠΕ, την προώθηση της ηλεκτροκίνησης, τη σύγχρονη διαχείριση των απορριμμάτων.
Στο υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικών Υποθέσεων, θα ήταν τα μέτρα για τη συμφιλίωση της προσωπικής με την επαγγελματική ζωή –που ορισμένα κόμματα της αντιπολίτευσης τα καταψήφισαν διότι τα θεώρησαν «νεοφιλελεύθερα»!–, η νέα στεγαστική πολιτική με αξιοποίηση και της δημόσιας περιουσίας, η πρωτοβουλία να γίνει το ΣΕΠΕ Ανεξάρτητη Αρχή.
Ωστόσο, ό,τι και να φέρναμε προς ψήφιση στη Βουλή, «νεοφιλελεύθερους» μας ανέβαζαν, «ανάλγητους» μας κατέβαζαν! Με θλίβει που στην Ελλάδα δεν έχουμε φτάσει ακόμα στο σημείο ώστε σε πράγματα στα οποία θα συμφωνούσαμε, πιστεύω, κατ’ ιδίαν, να συμφωνούμε και δημόσια!
— Ένα διαχρονικό πρόβλημα που παίρνει ολοένα και μεγαλύτερες διαστάσεις στις ελληνικές εκλογές είναι η αποχή των νέων. Οι δημοσκοπήσεις προβλέπουν και φέτος υψηλά ποσοστά αποχής. Γιατί θεωρείτε πως συμβαίνει αυτό, και ποιο μήνυμα θα θέλατε να μεταφέρετε στους ψηφοφόρους που θα κληθούν στις κάλπες για πρώτη φορά για τη σημασία της συμμετοχής τους στις εκλογές;
Οι νέοι έχουν λόγους που είναι δύσπιστοι με την πολιτική. Διότι προηγήθηκε μία πολύ δύσκολη δεκαετία με την κρίση, την οποία έζησαν στο πετσί τους όταν ήταν ακόμη νεότεροι. Και, φυσικά, ακολούθησαν και τα περιοριστικά μέτρα που αναγκαστικά εφαρμόστηκαν λόγω του κορωνοϊού και που άλλαξαν σημαντικά τη ζωή τους.
Γι’ αυτό, όπως σας περιέγραψα, προσπαθήσαμε να τους απευθυνθούμε με έργα (ατομικοί κουμπαράδες για τις επικουρικές τους συντάξεις, πρόγραμμα «Σπίτι Μου», εκσυγχρονισμός της αγοράς εργασίας, μείωση της ανεργίας κ.λπ.). Με συγκεκριμένες πρωτοβουλίες οι οποίες προωθούν την ελευθερία και την ισότητα των ευκαιριών. Οι οποίες απαντούν στις πραγματικές τους ανάγκες. Για να μπορούν να κάνουν πράξη τα όνειρά τους στην Ελλάδα. Και να μην τους διώχνουμε στο εξωτερικό.
Από εκεί και πέρα, όμως, είμαι βέβαιος ότι και οι ίδιοι οι νέοι αντιλαμβάνονται ότι ο τόπος χρειάζεται μια σοβαρή και αποτελεσματική διακυβέρνηση. Ότι, αν θέλουν νέες και καλύτερες δουλειές, η Ελλάδα χρειάζεται ένα σταθερό τιμόνι. Ότι, αν θέλουν νέες και καλύτερες προοπτικές, τότε η χώρα πρέπει να κυβερνηθεί την επόμενη μέρα. Διότι, όπως, τελικά, οι πρώτοι ζημιωμένοι από τον λαϊκισμό και τα ψέματα είναι οι ίδιοι οι νέοι, οι νέοι είναι και πάλι οι πρώτοι κερδισμένοι από την πολιτική σοβαρότητα και την αποτελεσματικότητα!
— Ποιο θεωρείτε πως ήταν το μεγαλύτερο επίτευγμα της κυβέρνησης την περασμένη τετραετία;
Δεν μπορώ να διαλέξω. Ήταν πολλά τα πράγματα τα οποία πήγαν τη χώρα πιο ψηλά: το gov.gr, οι αμυντικές συμφωνίες με τη Γαλλία και τις ΗΠΑ, η ισχυρή οικονομική ανάπτυξη, τα ρεκόρ στις ξένες επενδύσεις, η εξυγίανση της ΔΕΗ, ο εκσυγχρονισμός του ΕΦΚΑ.
Είναι λογικό, όταν η χώρα είχε να αντιμετωπίσει αλλεπάλληλες κρίσεις, η προσοχή όλων να στρέφεται στην αντιμετώπισή τους. Αλλά τα τελευταία τέσσερα χρόνια έχει γίνει σοβαρή δουλειά σε πολλούς και κρίσιμους τομείς. Δουλειά η οποία ήταν απαραίτητη ώστε να αποφύγουμε «μαύρες τρύπες» και να μπορούμε σήμερα, παρά τις διεθνείς κρίσεις, να ατενίζουμε το μέλλον με περισσότερη αισιοδοξία. Και νομίζω ότι ο κόσμος το αναγνωρίζει αυτό, και γι’ αυτόν το λόγο ο Κυριάκος Μητσοτάκης και η Νέα Δημοκρατία παραμένουν με διαφορά πρώτοι στις μετρήσεις!
— Ποια ήταν η δυσκολότερη στιγμή σας στην πολιτική;
Ήταν η επίθεση που είχα δεχθεί στο Σύνταγμα το 2010. Στη συνέχεια με απασχόλησε αν θα συνεχίσω να ασχολούμαι με την πολιτική. Όχι τόσο λόγω του χτυπήματος, όσο λόγω του ότι συνέχιζε να προελαύνει ο λαϊκισμός και να διογκώνονται τα άκρα. Συνέχισα, ωστόσο, διότι θεώρησα ότι θα ήταν ήττα να σταματήσω.
— Ποιο είναι το πρώτο πράγμα για το οποίο πρέπει να εργαστεί η επόμενη κυβέρνηση;
Είναι οι ακόμη υψηλότεροι μισθοί. Την προηγούμενη τετραετία, χάρη στην ισχυρή ανάπτυξη που πετύχαμε –και παρά τις κρίσεις–, ο κατώτατος μισθός πήγε από τα 650 στα 780 ευρώ και οι μέσες μηνιαίες αποδοχές αυξήθηκαν κατά 12,4%, στα 1.170 ευρώ.
Όμως, οι αυξήσεις αυτές δεν είναι αρκετές. Γι’ αυτό και πρέπει να συνεχίσουμε στον δρόμο της ανάπτυξης: με ακόμη λιγότερους φόρους και εισφορές. Μεγαλύτερη μείωση του γραφειοκρατικού βάρους για τις επιχειρήσεις. Περαιτέρω εκσυγχρονισμό της αγοράς εργασίας. Περισσότερες επενδύσεις. Μπορούμε έτσι βάσιμα να προσδοκούμε 3% μέσο ρυθμό ανάπτυξης την επόμενη τετραετία, ώστε να αυξήσουμε τους μισθούς στο Δημόσιο, να αυξήσουμε τον κατώτατο μισθό στα 950 ευρώ και να πετύχουμε αύξηση του μέσου μισθού στα 1.500 ευρώ.
Δεν τα λέμε αυθαίρετα αυτά. Τα λέμε με βάση τις εκτιμήσεις μας για την πορεία της οικονομίας, αν, φυσικά, συνεχίσουμε να εφαρμόζουμε την αναπτυξιακή οικονομική μας πολιτική. Έχουμε αποδείξει ότι μπορούμε να το πετύχουμε!
