Το Συμβούλιο Μουσείων γνωμοδότησε ομοφώνως θετικά επί των προδιαγραφών του Αρχιτεκτονικού Διαγωνισμού Προσχεδίου, για την αναβάθμιση, υπόγεια επέκταση και λειτουργική διασύνδεση του Εθνικού Αρχαιολογικού Μουσείου με το «Acropole Across».
Ο αρχιτεκτονικός διαγωνισμός ιδεών έχει στόχο τη συνολική αναβάθμιση, αναδιοργάνωση και εκσυγχρονισμό του κτηριακού συγκροτήματος του Εθνικού Αρχαιολογικού Μουσείου (ΕΑΜ) για να ανταποκριθεί στα διεθνή πρότυπα και προδιαγραφές αντίστοιχης σπουδαιότητας και περιεχομένου Μουσείων.
Στο πλαίσιο του διαγωνισμού διερευνώνται η δυνατότητα επικοινωνίας με το συγκρότημα του Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου (ΕΜΠ), καθώς και η ανάπλαση του περιβάλλοντος χώρου του.
Το πρώτο στάδιο του διαγωνισμού θα αναπτυχθούν προτάσεις αρχιτεκτονικού προσχεδίου με αντικείμενο την υπόγεια επέκταση του Μουσείου, την αναδιοργάνωση των χώρων του υφιστάμενου κτηριακού συγκροτήματος του ΕΑΜ, ώστε να διαμορφωθεί ένα λειτουργικά ενιαίο Μουσείο.
«Το εμβληματικό και οραματικό έργο της αναγέννησης του Εθνικού Αρχαιολογικού Μουσείου είναι πλέον σε εξέλιξη. Θέλουμε ένα Μουσείο με ισχυρή και σαφή ταυτότητα σε εθνικό, ευρωπαϊκό και διεθνές επίπεδο. Ένα Μουσείο που να προβάλλει τον ελληνικό πολιτισμό και την ελληνική ταυτότητα στην μεγάλη διαχρονία. Ένα Μουσείο εξωστρεφές, σε διαρκή διάλογο με την κοινωνία. Ένα Μουσείο με δυναμική ματιά προς το μέλλον, να εκπέμπει τις νέες τάσεις, τις ανάγκες της διεθνούς κοινωνίας και να αναπροσαρμόζει τις στρατηγικές του, αναμορφώνοντας την περιοχή και επαναπροσδιορίζοντας τον ρόλο του σε αυτήν, ως χώρο παιδείας και αγωγής της ψυχής διεθνούς ενδιαφέροντος» είπε η Υπουργός Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη.
Παράλληλα, εξετάζεται η διασύνδεση του ΕΑΜ με το Ακροπόλ που θα λειτουργεί ως «Κέντρο Πολιτισμού και Δημιουργίας». Ζητούμενο είναι και η διερεύνηση δυνατότητας για μελλοντική επικοινωνία με το ΕΜΠ. Στο δεύτερο στάδιο του διαγωνισμού, οι συμμετέχοντες που θα επιλεγούν, κατά το πρώτο στάδιο αξιολόγησης, θα κληθούν να υποβάλουν τις οικονομοτεχνικές προτάσεις για τον προϋπολογισμό του έργου, οι οποίες, επίσης, θα αξιολογηθούν. Οι διαγωνιζόμενοι θα πρέπει ναλάβουν υπόψη τους το κτηριολογικό πρόγραμμα, όπως έχει εγκριθεί πριν ένα περίπου μήνα από το ΥΠΠΟΑ, σε ό,τι αφορά στις συνολικές απαιτούμενες επιφάνειες, έχοντας όμως τη δυνατότητα της,κατά την κρίση τους, επιλογής, σχετικά με την χωροθέτηση των χρήσεων κάθε λειτουργικού τμήματος στο υφιστάμενο ή στο νέο υπόγειο κτήριο. Από περιβαλλοντικής άποψης, οι προτάσεις θα πρέπει να λαμβάνουν υπόψη και το ζήτημα της ενεργειακής αναβάθμισης του υφιστάμενου ιστορικού κελύφους, αλλά και την αναβάθμιση των υφιστάμενων αιθρίων του κτηριακού συγκροτήματος.
Πώς θα λειτουργεί το Acropole Across
Το Ακροπόλ Παλάς με την επωνυμία «Κέντρο Πολιτισμού και Δημιουργίας Ακροπόλ» και τον διακριτικό τίτλο «Acropole Across» ιδρύθηκε τον Αύγουστο του 2020 και θα εποπτεύεται από τον Υπουργό Πολιτισμού με διοικητική και οικονομική αυτοτέλεια. Θα έχει πενταμελές Διοικητικό Συμβούλιο, προσωπικότητες του καλλιτεχνικού, πνευματικού και επιστημονικού κόσμου, νομικοί, οικονομολόγοι ή πρόσωπα με εμπειρία συναφή προς τους σκοπούς του φορέα ή εμπειρία σε διοίκηση οργανισμών με τριετή θητεία.
Στο Ακροπόλ Across ο διευθυντής του θα έχει τριετή θητεία και εκτός από τα προσόντα του που αναφέρονται αναλυτικά στο νόμο 4708/2020, ανάμεσα σε άλλα θα σχεδιάζει, σε συνεργασία με το τμήμα προγραμματισμού, τον ετήσιο προγραμματισμό δράσεων του Ακροπόλ Across, θα διαμορφώνει και καταρτίζει σχέδια προγραμμάτων, επιδοτήσεων και χρηματοδοτήσεων, τα οποία ανταποκρίνονται στις ανάγκες της σύγχρονης ελληνικής καλλιτεχνικής δημιουργίας, προκειμένου να τα εισηγηθεί στο Δ.Σ. προς έγκριση όπως και σχέδια προγραμμάτων υποτροφιών των μελών του καλλιτεχνικού και δημιουργικού κλάδου, προκειμένου να τα εισηγηθεί στο Δ.Σ. προς έγκριση. Ακόμα, θα είναι υπεύθυνος για την προετοιμασία, οργάνωση και εκτέλεση όλων των εκδηλώσεων σε συνεργασία με τα αρμόδια τμήματα του φορέα και για την εξεύρεση πόρων σε συνεργασία με το τμήμα ανάπτυξης.
Ως προς τα μέλη του πολιτιστικού και δημιουργικού κλάδου το «Ακροπόλ Across» επιδιώκει την ανάπτυξη δράσεων και προγραμμάτων για την ενδυνάμωση των δομών οργανισμών και φορέων του πολιτιστικού και δημιουργικού κλάδου με την παροχή εργαλείων και τεχνογνωσίας για την εξεύρεση πόρων και την αξιοποίηση ευκαιριών διεθνώς. Αυτό σημαίνει ανάμεσα σε άλλα την καλλιέργεια των δεξιοτήτων των μελών του πολιτιστικού και δημιουργικού κλάδου και η ανάδειξη νέων στελεχών στο πεδίο του πολιτισμού και της πολιτιστικής διαχείρισης, την παροχή υπηρεσιών και ευκαιριών δικτύωσης και διασύνδεσης φορέων του πολιτιστικού και δημιουργικού κλάδου τόσο μεταξύ τους όσο και με καλλιτεχνικούς, τεχνολογικούς, ερευνητικούς, χρηματοδοτικούς και άλλους οργανισμούς και φορείς στην Ελλάδα και το εξωτερικό, την δημιουργία ευκαιριών κινητικότητας, δράσεις εξωστρέφειας, συμμετοχή σε διεθνή φεστιβάλ και αναθέσεις έργων και δράσεων τόσο με τη χρηματοδότηση ή και επιδότηση της παραγωγής καλλιτεχνικών, δημιουργικών έργων, η χρηματοδότηση ή και επιδότηση προώθησης και διανομής των έργων αυτών στην Ελλάδα και το εξωτερικό παράλληλα με τη σύσταση και λειτουργία φυσικού και ψηφιακού κόμβου πληροφόρησης για τα μέλη του πολιτιστικού και δημιουργικού κλάδου.
Ως προς τον σύγχρονο ελληνικό πολιτισμό στο σύνολό του θα διερευνηθούν οι αμφίδρομες σχέσεις μεταξύ πολιτισμού και τεχνολογίας και η ανάπτυξη σχετικών προγραμμάτων, η διερεύνηση καινοτόμων πρακτικών, η ερμηνεία και προσέγγιση της ελληνικής πολιτιστικής κληρονομιάς μέσα από σύγχρονα καλλιτεχνικά μέσα έκφρασης και η προώθηση και προβολή της σύγχρονης καλλιτεχνικής και πολιτιστικής δημιουργίας στην Ελλάδα και το εξωτερικό.
Το γενικό κοινό θα έχει την ευκαιρία να έρθει σε επαφή μέσω σχεδιασμού πολιτικών ανάπτυξης με η σύγχρονη καλλιτεχνική δημιουργία, με τη διοργάνωση δράσεων, εκδηλώσεων και εκθέσεων τόσο μέσα στο κτίριο που του έχει παραχωρηθεί όσο και στην ευρύτερη περιοχή που θα εξασφαλίζει τη δυνατότητα διάδρασης του γενικού κοινού καθώς και παιδιά και οικογένειες και στοχευμένες κοινωνικές και άλλες ομάδες, όπως άτομα άνω των 65 ετών, άτομα με αναπηρία, κατοίκους της περιοχής με μέλη του πολιτιστικού και δημιουργικού κλάδου.
Το Ακροπόλ Ακρός φιλοδοξεί να αποτελέσει ένα κόμβο για την αναζωογόνηση της ευρύτερης περιοχής του Εθνικού Αρχαιολογικού Μουσείου και η δημιουργία ενός νέου προορισμού πολιτισμού και αναψυχής, ενώ μέσα σε αυτό θα λειτουργεί πωλητήριο, αναψυκτήριο και εστιατόριο.
Ακόμα, στο Ακροπόλ Ακρός συστήνεται διεθνής συμβουλευτική επιτροπή, με προσωπικότητες εγνωσμένου κύρους στον χώρο των τεχνών, των γραμμάτων, της τεχνολογίας και εν γένει των επιστημών με αντικείμενο τον σύνδεσμο μεταξύ του Ακροπόλ Ακρός και του διεθνούς καλλιτεχνικού - πολιτιστικού γίγνεσθαι και τη διαρκή επαφή του με τις διεθνείς εξελίξεις στο σύνολο των τεχνών.
Η επέκταση του ΕΑΜ και ο κήπος του
Όσο για το Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο, η υπόγεια επέκτασή του προβλέπεται να κατασκευαστεί κάτω από τον κήπο, ο οποίος και θα ανασχεδιαστεί. Ο σχεδιασμός της εισόδου αποτελεί βασική αρχιτεκτονική πρόκληση, καθώς αναζητούνται προτάσεις που θα επιλύουν, με πρωτότυπο τρόπο, τη σύνδεση του υφιστάμενου κτηριακού συγκροτήματος με το νέο υπόγειο κτήριο, αλλά και με το Ακροπόλ, ενώ ταυτόχρονα να αναβαθμίζουν αισθητικά τον κήπο του Μουσείου δημιουργώντας ένα ενιαίο αρμονικό σύνολο. Στόχος είναι ο κήπος του Μουσείου να αποτελεί έναν ανοικτό χώρο αναψυχής και ποικίλων πολιτιστικών δραστηριοτήτων.
Ζητούμενο είναι οι προτάσεις να συνδέουν το χθες με το σήμερα, να υπομνηματίζουν το αύριο, να «εικονοποιούν» το όραμα, να διαπνέονται από ανθρωποκεντρική προσέγγιση προβάλλοντας την εθνική διάσταση του Μουσείου, αλλά και τους διαύλους επικοινωνίας του με το παγκόσμιο γίγνεσθαι.
Σύμφωνα με τη γνωμοδότηση του Συμβουλίου Μουσείων οι κατευθυντήριες αρχές συνοψίζονται στην καθιέρωση του κτηριακού συγκροτήματος του Μουσείου, ως μοναδικού τοπόσημου για τον εγγύς αστικό ιστό, αλλά και για την ευρύτερη περιοχή του κέντρου της Αθήνας, στην ανάδειξη του Μουσείου σε ελκυστικό και φιλόξενο προορισμό για κατοίκους και επισκέπτες, στην αξιοποίηση των μοναδικών Συλλογών του Μουσείου για σύγχρονους τρόπους οργάνωσης των διευρυμένων εκθεσιακών του χώρων, ώστε να ανταποκρίνεται πλήρως στις απαιτήσεις ενός σύγχρονου Μουσείου του 21ου αιώνα στην έμφαση στην διασύνδεση του Μουσείου με τον ευρύτερο περιβάλλοντα χώρο και τη γειτονιά και στην προσέγγιση μιας ορθολογικής οικονομικής πρότασης.
