Riot Days: Η πανκ παρακαταθήκη της Μαρία Αλιόχινα και των Pussy Riot σε χαρτί

Riot Days: Η πανκ παρακαταθήκη της Μαρία Αλιόχινα και των Pussy Riot σε χαρτί Facebook Twitter
Η πρώτη έκδοση του «Riot Days» συνοδεύτηκε με μια παγκόσμια περιοδεία της Αλιόχινα βασισμένη σε αυτό, με τις αφηγήσεις της να πλαισιώνουν μουσική και βίντεο.
0

Πρωτοεκδόθηκε στα αγγλικά το 2017, εστιάζοντας στα μπλεξίματα της φοβερής και τρομερής πανκ μουσικής-ακτιβιστικής μπάντας Pussy Riot και βέβαια της συγγραφέως του, Μαρία «Μάσα» Αλιόχινα, με τις ρωσικές αρχές εξαιτίας της «βλάσφημης», αντιεξουσιαστικής περφόρμανς που επιχείρησαν φορώντας μπαλακλάβες στον καθεδρικό ναό του Σωτήρος στη Μόσχα τον Αύγουστο του '12 καταγγέλλοντας τον Πούτιν, τον ασφυκτικό εναγκαλισμό Εκκλησίας - κράτους και καλώντας την Παναγία να γίνει φεμινίστρια!

Η εκ νέου αυθαίρετη φυλάκιση του ηγέτη της αντιπολίτευσης Αλεξέι Ναβάλνι και οι διώξεις κατά χιλιάδων υποστηρικτών του, ύστερα από διαμαρτυρίες που ξέσπασαν σε όλη τη χώρα, το καθιστούν μάλιστα πιο επίκαιρο, καθώς υπενθυμίζει ότι ο δεσποτισμός και η δυσανεξία στην όποια διαφορετική άποψη έχουν μακρά παράδοση στη Ρωσία, είτε στην αυτοκρατορική, είτε στη σοβιετική, είτε στην «πουτινική» εκδοχή της (στο «Riot Days» γίνεται αναφορά στον Ναβάλνι που, παρότι ιδεολογικά δεν είναι και τόσο κοντά τους, είχε σταθεί στο πλευρό των κοριτσιών, όπως και ο πολιτικός Μπορίς Νεμτσόφ, που αργότερα δολοφονήθηκε).


Η αφήγηση, που διανθίζουν σκίτσα και ιστορικές αναφορές, ξεκινά περιγράφοντας πώς στήθηκε το παράτολμο εκείνο εγχείρημα, τα «προεόρτιά» του με τις δράσεις διαμαρτυρίας κατά του Πούτιν, το σοκ που προκάλεσε, το άγριο κυνηγητό και τις συλλήψεις που οδήγησαν στη φυλάκιση της Αλιόχινα και άλλων δύο μελών του συγκροτήματος στη Μόσχα αρχικά και ακολούθως στη Σιβηρία, με τις κατηγορίες του χουλιγκανισμού και της υποδαύλισης θρησκευτικού μίσους ‒ οι Pussy Riot πιθανώς εμπνεύστηκαν το εν λόγω χάπενινγκ από έναν Γάλλο λετριστή, ο οποίος εισήλθε μασκαρεμένος καλόγερος στην Παναγία των Παρισίων το Πάσχα του '50, για να φωνάξει την ώρα της θείας λειτουργίας «Ο θεός είναι νεκρός!».

Ο παθιασμένος αυτός αγώνας, που δεν καταλάβαινε ούτε από απομόνωση, ούτε από στερήσεις, ούτε από απεργίες πείνας, ευοδώθηκε εν τέλει χάρη και στη μεγάλη διεθνή συμπαράσταση και αλληλεγγύη που ξεσήκωσε η υπόθεση των Pussy Riot.


Ακολουθεί μια μύηση στον εφιαλτικό μικρόκοσμο των ρωσικών φυλακών και στις απάνθρωπες, εξευτελιστικές συνθήκες τους μέσα από μια σειρά ακραίων βιωμάτων που όχι μόνο δεν έκαμψαν αλλά πείσμωσαν περισσότερο την Αλιόχινα στον αγώνα της, τόσο για τα δικά της δίκια όσο και για τη βελτίωση των συνθηκών ζωής όλων των κρατουμένων και την υπεράσπιση των δικαιωμάτων τους. Φόρο τιμής αποτίνει, επιπλέον, στους ηρωικούς εκείνους συμπατριώτες της που πάλεψαν και παλεύουν για μια αλλιώτικη Ρωσία, από τους τσαρικούς και τους σοβιετικούς αντιφρονούντες μέχρι τους σύγχρονους, στη διωκόμενη ΛΟΑΤΚΙ+ κοινότητα, καθώς και συνολικά στις ιδέες και τις προσωπικότητες που την καθόρισαν.


Ο παθιασμένος αυτός αγώνας, που δεν καταλάβαινε ούτε από απομόνωση, ούτε από στερήσεις, ούτε από απεργίες πείνας, ευοδώθηκε εν τέλει χάρη και στη μεγάλη διεθνή συμπαράσταση και αλληλεγγύη που ξεσήκωσε η υπόθεση των Pussy Riot. Στις 23/12/2013 ο Ρώσος Πρόεδρος απένειμε χάρη στα δύο εναπομείναντα φυλακισμένα μέλη της μπάντας, τη Μαρία και τη Νάντια Τολοκονίκοβα, θέλοντας να φανεί διαλλακτικός και μεγαλόψυχος στη διεθνή κοινότητα εν όψει της διεξαγωγής των Χειμερινών Ολυμπιακών Αγώνων στο Σότσι. Η Αλιόχινα, που την απειλούσαν ότι θα σάπιζε στη φυλακή για τις δράσεις και τη θαρραλέα στάση της τόσο ως κρατούμενης όσο και στις δικαστικές αίθουσες «υιοθετήθηκε» από τη Διεθνή Αμνηστία, ενώ τη στήριξαν δημόσια πολιτικοί, καλλιτέχνες και άνθρωποι του πνεύματος σε Ευρώπη και Αμερική.

Εντούτοις, οι δύο αυτοί «θηλυκοί μπελάδες» δεν συμμορφώθηκαν, αποπειράθηκαν μάλιστα παρέμβαση στη διάρκεια των Αγώνων του Σότσι, για να συλληφθούν ξανά και να απελευθερωθούν δίχως κατηγορίες. Εξέδωσαν επίσης το ιντερνετικό περιοδικό «Mediazona» ως δυναμικό αντίλογο στο ρωσικό δικαστικό και σωφρονιστικό σύστημα. Όπως γράφει, άλλωστε, και στην κατακλείδα του βιβλίου της η Μαρία, «δεν υπάρχει ελευθερία αν δεν παλεύεις γι' αυτήν κάθε μέρα».


Η 32χρονη σήμερα Αλιόχινα, μητέρα ενός παιδιού που ήταν ακόμη 4 ετών όταν φυλακίστηκε, εξακολουθεί να ζει στη Μόσχα και να ασχολείται με τα δικαιωματικά, αξιοποιώντας εκεί τις δημοσιογραφικές της σπουδές. Το 2014 της απονεμήθηκε το βραβείο πολιτικής σκέψης Χάνα Άρεντ, ενώ την επόμενη χρονιά Μαρία και Νάντια εμφανίστηκαν σε ένα επεισόδιο του «House of Cards» να τα «χώνουν» ξανά στον Πούτιν. Η πρώτη έκδοση του «Riot Days» συνοδεύτηκε με μια παγκόσμια περιοδεία της Αλιόχινα βασισμένη σε αυτό, με τις αφηγήσεις της να πλαισιώνουν μουσική και βίντεο. Διαβάστε το και θα καταλάβετε γιατί ακόμα και οι Sex Pistols φαντάζουν μαμόθρεφτα κολεγιόπαιδα μπροστά στις Pussy Riot!

Riot Days: Η πανκ παρακαταθήκη της Μαρία Αλιόχινα και των Pussy Riot σε χαρτί Facebook Twitter
Η αντιεξουσιαστική περφόρμανς της «πανκ προσευχής» φορώντας μπαλακλάβες στον καθεδρικό ναό του Σωτήρος στη Μόσχα τον Αύγουστο του '12.

Αποσπάσματα:

• «Κλειδωθήκαμε στην τουαλέτα των Στάρμπακς και για μισή ώρα δίναμε συνέντευξη μέσω Skype. Οι σερβιτόροι έκλεισαν το φως, ανεβοκατέβαζαν με δύναμη το χερούλι της πόρτας, λέγοντας ότι θα φωνάξουν τον υπεύθυνο. Ήθελα να φωνάξω: "Ποιον υπεύθυνο! Εδώ μας ψάχνει η μισή αστυνομία της Μόσχας!". Τελικά, ανάψαμε τους φακούς των κινητών μας και συνεχίσαμε να μιλάμε».


• «Μας προτείνανε να φύγουμε, αρνηθήκαμε. Είχαμε επιλογές, στα βάθη της Ρωσίας, μακριά από την πρωτεύουσα. Κάποιοι καλοί άνθρωποι μας προτείνανε να ζήσουμε μαζί τους σε ένα απομονωμένο μέρος. Ποια θα μπορούσε, όμως, να συμφωνήσει σε αυτή την εθελούσια εξορία; Δεν έγιναν όλα αυτά για να εξαφανιστούμε».


• «Η πρώτη απεργία πείνας, όπως και η πρώτη αγάπη, είναι κάτι που δεν μπορείς καθόλου να το καταλάβεις... Όση πείρα κι αν έχεις, την πρώτη φορά θα νιώσεις μόνο πόνο, τα πόδια σου θα τρέμουν και θα βλέπεις φρικτά όνειρα. Όμως αξίζει σίγουρα να δοκιμάσεις. Αλλιώς, τι θα 'χεις να λες;»


• «Κοιμόμαστε σε μεταλλικά κρεβάτια με τα μπουφάν... στο κελί κάνει τόσο κρύο, που περπατάμε με κόκκινες μύτες και παγωμένα πόδια. Απαγορεύεται να κάτσεις στο κρεβάτι κάτω από τις κουβέρτες πριν από το σιωπητήριο. Στα παράθυρα οι ρωγμές είναι βουλωμένες με σερβιέτες και μπαλάκια από ψίχα ψωμιού. Τις νύχτες ο ουρανός είναι πορτοκαλί από τα φώτα».

Riot Days: Η πανκ παρακαταθήκη της Μαρία Αλιόχινα και των Pussy Riot σε χαρτί Facebook Twitter
Oι Pussy Riots στην δίκη τους. Φωτ.: ΕΡΑ


• «Το μοναδικό τους έγκλημα είναι ότι είναι νέες, τολμηρές και όμορφες» ‒ Η Patti Smith για τις Pussy Riot


• «Ορθώς τις συλλάβανε και ορθώς το δικαστήριο πήρε τη συγκεκριμένη απόφαση. Δεν μπορείς να παραβαίνεις τους ηθικούς κανόνες, να καταστρέφεις τη χώρα. Τι θα μας απομείνει τότε;» ‒ Ο Βλαντίμιρ Πούτιν μετά την καταδίκη των Pussy Riot


• «Δυο πακέτα τσιγάρα δεν περνάνε ανάμεσα από τα κάγκελα. Πρέπει ένα-ένα. Γρήγορα, γιατί ανά πάσα στιγμή μπορεί η υπάλληλος να πάει προς την πόρτα και να τα δει. Και τότε τη βάψαμε. Όχι εγώ, οι συγκελίτισσές μου. Εγώ είμαι πολιτική κρατούμενη, η Μαντόνα βγάζει για χάρη μου την μπλούζα της στην τηλεόραση, αυτές θα τιμωρήσουν. Το ξέρω».


• «Η εξουσία που είναι θεμελιωμένη στον ολοκληρωτισμό δεν μπορεί να αναγνωρίσει τα λάθη της... είναι σημάδι αδυναμίας, υποχώρησης. Ήττας. Αυτή η εξουσία βλέπει παντού να εξυφαίνονται συνωμοσίες πίσω απ' την πλάτη της... πρέπει να βρίσκεται πάντα σε επιφυλακή, πάει να πει ότι πρέπει να επιβραβεύει στο μάξιμουμ τους υπηρέτες της, να παρουσιάζεται ανίκητη, απόλυτη».


• «Εκεί, πίσω από τα κάγκελα, δεν πρέπει να ξεχνάς τίποτα. Εκεί, άμα προδώσεις την εαυτή σου μια φορά, δεν σταματάς, θα γίνεις κάποια άλλη, ξένη, θα γίνεις φυλακισμένη. Που σημαίνει ότι έχασες. Και ότι σου στέρησαν όντως την ελευθερία σου».

Riot Days: Η πανκ παρακαταθήκη της Μαρία Αλιόχινα και των Pussy Riot σε χαρτί Facebook Twitter
Η Μαρία Αλιόχινα, που την απειλούσαν ότι θα σάπιζε στη φυλακή για τις δράσεις και τη θαρραλέα στάση της τόσο ως κρατούμενης όσο και στις δικαστικές αίθουσες «υιοθετήθηκε» από τη Διεθνή Αμνηστία. Φωτ.: ΕΡΑ


• «Τον τελευταίο χρόνο (η Αλιόχινα) μετατράπηκε σε αυτόν τον τύπο κρατούμενης που είναι ειδική στο θέμα των δικαιωμάτων. Λένε ότι στη φυλακή πηγαίνει παντού με έναν φάκελο, μέσα στον οποίο έχει άπειρα χαρτιά με παραβάσεις που συμβαίνουν μέσα στη φυλακή και με μηνύσεις» ‒ Μάσα Γκέσεν, συγγραφέας, δημοσιογράφος και ΛΟΑΤΚΙ ακτιβίστρια


• «Πρέπει, είμαστε υποχρεωμένες να αλλάξουμε τη Ρωσία, το πρόσωπό της γίνεται τρομακτικό και χάνεται... Κατέστρεψαν τη χώρα μας. Μας κακοποιούν και μας μισούν. Δεν μπορείς να κάνεις τίποτα, κι όμως όλο και κάτι κάνεις ‒ προκλητικά, μάταια, απελπισμένα».


• «Με αμνηστία βγήκαμε εγώ και η Νάντια... και τρεις ακόμα κοπέλες. Πέντε άτομα στη μεγαλύτερη χώρα του κόσμου. Όλοι χρειάζονταν αυτή την αμνηστία, εκτός από μένα... Στεκόμουν και την κοιτούσα. Μεγάλα παιδικά μαύρα μάτια. Γι' αυτήν ήμουνα μια ζωντανή ηρωίδα, ίδια με αυτήν του παραμυθιού. "Θέλω να γράψω ένα βιβλίο" είπα. "Θα είμαι στο βιβλίο;" ρώτησε η Τσιγγάνα. "Οπωσδήποτε"».

Βιβλίο
0

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΑ

Ο μόνος τρόπος αντίστασης είναι με τη σάρκα

Βιβλίο / Ο μόνος τρόπος αντίστασης είναι με τη σάρκα

Στο μυθιστόρημα του Ντέιβιντ Σολόι, «Σάρκα» (Μπούκερ 2025), ένας άνδρας αγωνίζεται να βρει την ταυτότητά του σε έναν πολύπλοκο κόσμο. Όσα συμβαίνουν γύρω του μοιάζουν με αρχαία τραγωδία. Τα αντιμετωπίζει εκφράζοντας ελάχιστα. Πιο συγκεκριμένα, με 500 περίπου ΟΚ σε όλο το βιβλίο.
ΤΙΝΑ ΜΑΝΔΗΛΑΡΑ
Σοφία Αυγερινού: «Όλα ξεκίνησαν από το Έγκλημα και Τιμωρία του Ντοστογιέφσκι»

Βιβλίο / Η Σοφία Αυγερινού έκανε κάτι σημαντικό. Μετέφρασε Μπροχ στα ελληνικά

Έχει αναμετρηθεί με τα μνημειώδη έργα του Χέρμαν Μπροχ –«Οι υπνοβάτες», «Τα μάγια», «Ο θάνατος του Βιργιλίου» και έχει κατορθώσει να τα παραδώσει σε ένα νέο κοινό. Η συγγραφέας και μεταφράστρια μιλάει για τη σχέση της με τη λογοτεχνία και τον τρόπο με τον οποίο έχει επηρεάσει τη δουλειά της.
ΤΙΝΑ ΜΑΝΔΗΛΑΡΑ
ΕΠΕΞ Δέκα βιβλία που δεν θα βρεις εύκολα σε άλλες λίστες

Βιβλίο / Δέκα βιβλία που δεν θα βρεις εύκολα σε άλλες λίστες

Μια επιλογή τίτλων που καλύπτει από την Κατοχή και τους δωσίλογους, μέχρι τη συναίνεση, το «1984», ένα «αρχέγονο queer», τα Τέμπη, τη hyperpop, έναν αυτοκράτορα-φιλόσοφο και τους συνειρμούς ενός Αθηναίου «ευπατρίδη».
ΘΟΔΩΡΗΣ ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ
90’ με τη συντακτική ομάδα της «βλάβης»

Βιβλίο / Αυτή η παρέα φτιάχνει τη «βλάβη», το πιο φρέσκο έντυπο για το βιβλίο

Είναι millennials, πιστεύουν ακόμα στην αξία του τυπωμένου χαρτιού, δεν δέχονται διαφημίσεις, ξέρουν πολύ καλά το βιβλίο, δεν αναρτούν τίποτα στο internet γιατί θέλουν να σε δουν να ξεφυλλίζεις το περιοδικό τους. Και πολύ καλά κάνουν γιατί η «βλάβη» τους είναι ένας νέος τρόπος να μιλάς για το βιβλίο και για τον πολιτισμό.
M. HULOT
«Εκτελούσαμε αποφάσεις, ακόμα κι όταν διαφωνούσαμε»

Το πίσω ράφι / «Εκτελούσαμε αποφάσεις, ακόμα κι όταν διαφωνούσαμε»

Η Μαρία Μπέικου αφηγείται με τρόπο λιτό τη ζωή της στο «Αφού με ρωτάτε, θα θυμηθώ», τη συμμετοχή της στην Αντίσταση, τον Εμφύλιο, τα χρόνια της στην ΕΣΣΔ και τη σχέση της με μεγάλους Ρώσους καλλιτέχνες.
ΣΤΑΥΡΟΥΛΑ ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ
Ζιζέλ Πελικό: «Έχω ξαναβρεί τη χαρά της ζωής»

Βιβλίο / Ζιζέλ Πελικό: «Οι βιαστές μου να σκύψουν το κεφάλι• όχι εγώ»

Πέρα από κάθε προσδοκία και παρά τη φρίκη που κρύβουν οι σελίδες της, η αυτοβιογραφία της Πελικό, «Ύμνος στη ζωή», είναι ένα απαράμιλλο παράδειγμα γενναιότητας κι ένα μήνυμα αισιοδοξίας, δικαιώνοντας απόλυτα τον τίτλο του. Κυκλοφόρησε μόλις και στα ελληνικά από τις εκδόσεις Ψυχογιός.
ΕΙΡΗΝΗ ΓΙΑΝΝΑΚΗ
Γιατί διαβάζουμε (και αγαπάμε) ακόμα τα «Ανεμοδαρμένα Ύψη»

Βιβλίο / Γιατί διαβάζουμε (και αγαπάμε) ακόμα τα «Ανεμοδαρμένα Ύψη»

Η ταινία της Έμεραλντ Φένελ μας θύμισε την αξεπέραστη αξία του κλασικού έργου της Έμιλι Μπροντέ και τους άπειρους λόγους για τους οποίους παραμένει ανάμεσα στα αγαπημένα αναγνωστών και κριτικών.
ΤΙΝΑ ΜΑΝΔΗΛΑΡΑ
Ευάρεστος Πιμπλής: «Το να σε λέει “τέρας” ένας Πρόεδρος είναι τρομακτικό»

Lifo Videos / Ευάρεστος Πιμπλής: «Το να σε λέει “τέρας” ένας Πρόεδρος είναι τρομακτικό»

Ο νεαρός συγγραφέας που έκανε αίσθηση με το πρώτο του μυθιστόρημα «Πέρα από τη συναίνεση» (εκδ. Πόλις) μιλά για την queer κουλτούρα στα χρόνια του Tραμπ και για το πώς συμφιλιώνεται κανείς με τον ομοερωτικό σεξουαλικό του προσανατολισμό σε μια ανδροκρατούμενη κοινωνία.
ΣΤΑΥΡΟΥΛΑ ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ
«Εξομολόγηση και μαθητεία»

Long Stories / «Εξομολόγηση και μαθητεία»

Ο Βαγγέλης Ραπτόπουλος υπήρξε στενός φίλος του Μένη Κουμανταρέα από το 1978 μέχρι το 2014, που ο σημαντικός Έλληνας συγγραφέας δολοφονήθηκε. Σε αυτό το διάστημα αντάλλαξαν επιστολές, «ένα δούναι και λαβείν ανάμεσα σε δυο ψυχές, ένα γραμμένο από την ίδια τη ζωή επιστολογραφικό μυθιστόρημα», που ετοιμάστηκαν για να κυκλοφορήσουν, η έκδοσή τους όμως έχει «παγώσει». Δημοσιεύουμε τον πρόλογο που ο Β. Ραπτόπουλος ετοίμασε για αυτόν τον τόμο, υπό μορφή μιας τελευταίας άτυπης επιστολής, όπως λέει ο ίδιος.
ΒΑΓΓΕΛΗΣ ΡΑΠΤΟΠΟΥΛΟΣ
Τι κοινό έχουν ο Μπάρακ Ομπάμα και η Ντούα Λίπα;

The Review / Ας μιλήσουμε για το βιβλίο που ενθουσίασε τη Ντούα Λίπα και τον Μπάρακ Ομπάμα

Διάβασαν και προώθησαν και οι δυο το μυθιστόρημα «Σάρκα» του Ουγγροβρετανού Ντέιβιντ Σόλοϊ, που κέρδισε το βραβείο Booker του 2025 και θα κυκλοφορήσει στα ελληνικά από τις εκδόσεις Ψυχογιός. H Βένα Γεωργακοπούλου συζητά γι’ αυτό με τον σκηνοθέτη Λευτέρη Χαρίτο, πρόεδρο της Ελληνικής Ακαδημίας Κινηματογράφου.
ΒΕΝΑ ΓΕΩΡΓΑΚΟΠΟΥΛΟΥ
Γιάννης Παλαβός

Οι Αθηναίοι / Γιάννης Παλαβός: «Τα βιβλιοπωλεία είναι γεμάτα μέτρια ή κακά βιβλία»

Μεγάλωσε σ’ ένα γυναικείο περιβάλλον και βρήκε καταφύγιο στην παιδική βιβλιοθήκη του χωριού του. Δεν ένιωσε ποτέ πραγματικά Αθηναίος και τον ενοχλεί ο διάχυτος εγωισμός των social media. Aκόμη και σήμερα αρκετοί πιστεύουν πως το «Παλαβός» είναι ψευδώνυμο. Ο βραβευμένος συγγραφέας αφηγείται τη ζωή του στη LiFO.
M. HULOT