Η Λουίζ Μπουρζουά γεννήθηκε στο Παρίσι τα Χριστούγεννα του 1911. Παιδί ευκατάστατης οικογένειας, η Μπουρζουά μεγάλωσε μέσα στην οικογενειακή επιχείρηση: οι γονείς της είχαν μια γκαλερί με αντίκες που ειδικευόταν σε ταπισερί. Ενώ δεν είχε ιδιαίτερο ταλέντο στη ζωγραφική, βοηθούσε συχνά ζωγραφίζοντας τα κομμάτια που έλειπαν από τις ταπισερί. «Έγινα ειδική στο να ζωγραφίζω γάμπες και πόδια. Έτσι ξεκίνησε η τέχνη μου», είπε αργότερα η ίδια.
Tα παιδικά χρόνια της Μπουρζουά είχαν, κατά δική της παραδοχή, ιδιαίτερη επίδραση στο έργο της. Η φιγούρα του πάτερα της ήταν καθοριστική: o Λουί Μπουρζουά ήταν ένας μάλλον τυραννικός τύπος με εκρηκτικό χαρακτήρα. Η Μπουρζουά δεν του συγχώρεσε ποτέ τις εξωσυζυγικές του σχέσεις -η πιο σοβαρή, μάλιστα, με την Αγγλίδα γκουβερνάντα της, που έμενε στο σπίτι-, τις οποίες αντιλαμβανόταν ως προδοσία προς τη μητέρα της Τζοσεφίν.
Ένα από τα πιο γνωστά της έργα, η «Καταστροφή του πατέρα», που δημιούργησε το 1974, απεικονίζει μια εσοχή από την οποία εξέχουν απροσδιόριστα εξογκώματα, που θυμίζουν ανθρώπινα όργανα αλλά και φαγητό ταυτόχρονα. Η ίδια δήλωσε ότι το έργο αυτό βασιζόταν στην παιδική της φαντασίωση, όπου ο μισητός πατέρας καταβροχθίζεται ζωντανός από τα υπόλοιπα μέλη της οικογένειάς του. Συχνά μιλούσε για τον πόνο και το φόβο ως θέμα της τέχνης της: «Δουλεύω πάνω στον πόνο. Δίνω νόημα και σχήμα στη ματαίωση και στα βάσανα. Κανείς δεν μπορεί να αρνηθεί την ύπαρξη του πόνου. Δεν προτείνω κάποια θεραπεία, ούτε κάποια δικαιολογία».
Πρέπει να είναι μια από τις λίγες καλλιτέχνιδες που βρήκε την αναγνώριση σε τόσο μεγάλη ηλικία - ήταν πλέον 70 ετών όταν έγινε η αναδρομική της.
Στα είκοσί της μπήκε στη Σορβόννη με σκοπό να σπουδάσει μαθηματικά και γεωμετρία («Βρήκα τη γαλήνη μόνο μέσα από μια σειρά κανόνων που δεν μπορούσε να αλλάξει κανείς», δήλωσε αργότερα). Μετά τον θάνατο της μητέρας της αρνήθηκε να ξανασχοληθεί με τα μαθηματικά κι άρχισε να πηγαίνει σε διάφορες σχολές Καλών Τεχνών στο Παρίσι, δουλεύοντας πάντα, για να συντηρεί τον εαυτό της. Η γνωριμία της με τον διάσημο Fernard Leger ήταν καθοριστική - εκείνος έστρεψε την προσοχή της προς τη γλυπτική.
Το 1938 γνώρισε τον Αμερικανό ιστορικό τέχνης Robert Goldwater κι έφυγαν μαζί για τη Νέα Υόρκη. Έκανε την πρώτη της ατομική έκθεση το 1945 στην γκαλερί Bertha Schaefer και μετά συμμετείχε σε δυο ομαδικές εκθέσεις, στο Μουσείο Whitney και στην γκαλερί Guggenheim. H μεγάλη αλλαγή στην καριέρα της, πάντως, έγινε το 1966 με τη συμμετοχή της στην έκθεση «Eccentric Abstraction» - κάπου εκεί άρχισε και η ενασχόληση της Λουίζ Μπουρζουά με το φεμινιστικό κίνημα.
Μετά τον θάνατο του συζύγου της άρχισε να διδάσκει σε διάφορα πανεπιστήμια και σχολές Καλών Τεχνών, ενώ η φήμη της άρχισε να μεγαλώνει όλο και περισσότερο - από το 1978 μέχρι το 1981 έκανε πέντε ατομικές εκθέσεις στη Νέα Υόρκη, ενώ μια μεγάλη αναδρομική έκθεση του έργου της έγινε στο Moυσείο Μοντέρνας Τέχνης της Νέας Υόρκης το 1982.
Πρέπει να είναι μια από τις λίγες καλλιτέχνιδες που βρήκε την αναγνώριση σε τόσο μεγάλη ηλικία - ήταν πλέον 70 ετών όταν έγινε η αναδρομική της. Η φήμη της συνέχισε να μεγαλώνει στη δεκαετία του '90 που η Μπουρζουά ασχολήθηκε πολύ περισσότερο με το σώμα: αισθησιακό και απωθητικό, αντικείμενο ηδονής αλλά και πόνου, η απεικόνιση του σώματος ήταν πάντα σημαντική στο έργο της Μπουρζουά. Ένα έργο της το οποίο, μάλιστα, ονόμασε «Αυτοπροσωπογραφία» ήταν ένας διαστρεβλωμένος κορμός σώματος. Από αυτόν προεξείχαν σχήματα που έμοιαζαν με ανθρώπινα μέλη. Η ίδια είπε ότι έτσι ένιωθε για την εξωτερική της εμφάνιση και πως έτσι νιώθουν και οι περισσότερες γυναίκες, ακόμα κι όταν διαβάζουν τη «Vogue».
Το 1993 αντιπροσώπευσε την Αμερική στην Μπιενάλε της Βενετίας. Στα τέλη της δεκαετίας του '90 η Μπουρζουά άρχισε να δουλεύει πολύ με την αράχνη. Μια πελώρια αράχνη της κάλυψε την πρόσοψη της γκαλερί Τate από το 1999 μέχρι το 2000, μια ακόμα την πλατεία Ροκφέλερ στη Νέα Υόρκη και σύντομα οι αράχνες της Μπουρζουά βρέθηκαν σε όλον τον κόσμο - από την Αβάνα μέχρι τη Σεούλ. Η Μπουρζουά υποστήριξε ότι οι αράχνες ήταν έργα αφιερωμένα στη μνήμη της μητέρας της. «Ήταν η καλύτερή μου φίλη. Οι αράχνες βοηθούν και προστατεύουν όπως ακριβώς και η μητέρα μου».
Τα τελευταία είκοσι χρόνια η Μπουρζουά μάζεψε όσα βραβεία δεν είχε μαζέψει σε όλη της τη ζωή. Αναδρομικές εκθέσεις του έργου της διοργάνωσαν το Μουσείο Ερμιτάζ στην Αγία Πετρούπολη και η Reina Sofia στη Μαδρίτη. Ανακηρύχθηκε Ιππότης των Γραμμάτων και των Τεχνών από τη γαλλική κυβέρνηση, έλαβε το Μεγάλο Βραβείο Γλυπτικής το 1991, ενώ κέρδισε επίσης το National Medal of Arts, ένα βραβείο για το έργο της ζωής της από το Διεθνές Κέντρο Γλυπτικής στην Ουάσινγκτον, και εκλέχτηκε μέλος στην Aμερικανική Ακαδημία Τεχνών κι Επιστημών. Πέθανε από ανακοπή καρδιάς σε ηλικία 98 ετών. Άφησε πίσω της δυο γιους, τον Jean-Louis και τον Alain.
Δείτε 10 διάσημα γλυπτά της Λουίζ Μπουρζουά
ΤΟ ΑΡΘΡΟ ΑΥΤΟ ΔΗΜΟΣΙΕΥΤΗΚΕ ΓΙΑ ΠΡΩΤΗ ΦΟΡΑ ΣΤΙΣ 31.5.2019
