— Παρατηρείτε ότι οι άνθρωποι γύρω στα 30 νιώθουν σήμερα μεγαλύτερη πίεση από ό,τι προηγούμενες γενιές; Από πού προέρχεται αυτή η πίεση;
Οι σημερινοί τριαντάρηδες δέχονται πιέσεις από περισσότερους παράγοντες σε σχέση με τις παλαιότερες γενιές. Αρχικά έχουμε την επαγγελματική ανασφάλεια, επειδή έχουν μεγαλώσει με τη βεβαιότητα ότι οι σπουδές ταυτίζονται με επαγγελματική σταθερότητα, εξέλιξη και υψηλές αμοιβές. Όμως η πραγματικότητα της αγοράς εργασίας είναι συχνά ασταθής, με αποτέλεσμα να νιώθουν ότι πρέπει να αποδεικνύουν την αξία τους και να αγωνίζονται συνεχώς. Από την άλλη, έχουμε τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, τα οποία δημιουργούν υψηλά πρότυπα και αυξάνουν τη σύγκριση. Οι τριαντάρηδες βλέπουν καθημερινά εικόνες επιτυχίας, ευτυχίας ή οικονομικής άνεσης και είναι εύκολο να τους δημιουργηθεί η αίσθηση ότι «οι άλλοι τα έχουν καταφέρει κι εγώ όχι ακόμα». Παράλληλα, γύρω στα 30 πολλοί βρίσκονται σε ένα μεταβατικό στάδιο ζωής ή σκέφτονται σχέσεις, οικογένεια, επαγγελματική πορεία, οικονομική ανεξαρτησία. Όταν όλα αυτά μοιάζει να πρέπει να συμβούν ταυτόχρονα, αλλά οι επαγγελματικοί-οικονομικοί στόχοι δεν έχουν επιτευχθεί, το άγχος αυξάνεται. Θα έλεγα όμως ότι υπάρχει και κάτι αισιόδοξο: οι σημερινοί τριαντάρηδες μιλούν πιο ανοιχτά για την ψυχική υγεία. Αναζητούν βοήθεια, συζητούν τις δυσκολίες τους και προσπαθούν να βρουν μια ισορροπία ανάμεσα στην προσωπική ζωή, την εργασία και την αυτοφροντίδα.
«Υπάρχει και κάτι αισιόδοξο: οι σημερινοί τριαντάρηδες μιλούν πιο ανοιχτά για την ψυχική υγεία. Αναζητούν βοήθεια, συζητούν τις δυσκολίες τους και προσπαθούν να βρουν μια ισορροπία ανάμεσα στην προσωπική ζωή, την εργασία και την αυτοφροντίδα».
— Πολλοί νέοι μιλούν για έντονη μοναξιά παρότι έχουν έντονη κοινωνική ζωή και παρουσία στα social media. Πώς εξηγείται αυτό το φαινόμενο;
Η μοναξιά δεν σχετίζεται μόνο με το πόσους ανθρώπους έχουμε γύρω μας αλλά με το με πόσους ουσιαστικά είμαστε συνδεδεμένοι. Πολλοί νέοι σήμερα έχουν έντονη κοινωνική ζωή, έχουν πολλούς γνωστούς ή είναι συνεχώς συνδεδεμένοι στα social media, αλλά στην πραγματικότητα οι περισσότερες επαφές τους είναι γρήγορες, επιφανειακές και συχνά χωρίς ουσία. Επίσης, τα social media δημιουργούν μια ψευδαίσθηση εγγύτητας. Βλέπουμε τη ζωή των άλλων, σχολιάζουμε, κάνουμε like, ανταλλάσσουμε απόψεις και φιλοφρονήσεις, αλλά αυτό δεν αντικαθιστά την ανθρώπινη σχέση που χτίζεται μέσα στον χρόνο. Παράλληλα, πολλοί νέοι βιώνουν μεγάλες αλλαγές στη ζωή τους, κυρίως για επαγγελματικούς λόγους, όπως συχνές μετακομίσεις, με αποτέλεσμα η αβεβαιότητα για το μέλλον να δυσκολεύει τη δημιουργία σταθερών σχέσεων.
ψυχολόγος-παιδοψυχολόγος
— Τα dating apps έχουν αλλάξει τον τρόπο που δημιουργούμε σχέσεις; Βοηθούν ή εντείνουν το άγχος και την ανασφάλεια;
Τα dating apps έχουν αλλάξει αρκετά τον τρόπο που γνωριζόμαστε και δημιουργούμε σχέσεις. Από τη μία πλευρά έχουν αυξηθεί οι δυνατότητες να γνωρίσει κανείς ανθρώπους που διαφορετικά δεν θα συναντούσε ποτέ. Για αρκετούς ανθρώπους τα apps λειτουργούν απελευθερωτικά και δίνουν περισσότερες ευκαιρίες για σύνδεση. Έχουμε και την αντίθετη άποψη, ότι οι αμέτρητες επιλογές που προσφέρουν τα dating apps προκαλούν γρήγορη αξιολόγηση και απόρριψη των ανθρώπων, με αποτέλεσμα οι σχέσεις να αντιμετωπίζονται επιφανειακά, κάτι που μπορεί να αυξήσει την ανασφάλεια ή τον φόβο της απόρριψης. Τα dating apps είναι εργαλεία που μπορούν να βοηθήσουν τις γνωριμίες, αλλά η ποιότητα μιας σχέσης εξακολουθεί να εξαρτάται από την ειλικρινή επικοινωνία, την αυθεντικότητα και τη διάθεση δύο ανθρώπων να επενδύσουν πραγματικά ο ένας στον άλλον.
— Το burnout φαίνεται να εμφανίζεται όλο και νωρίτερα στη ζωή των ανθρώπων. Γιατί τόσοι πολλοί 30άρηδες νιώθουν ήδη εξαντλημένοι;
Η σημερινή κουλτούρα προωθεί συχνά την ιδέα της διαρκούς παραγωγικότητας. Υπάρχει η αίσθηση ότι πρέπει πάντα να κάνουμε κάτι, να βελτιωνόμαστε, να προχωράμε στο επόμενο βήμα, ώστε να είμαστε επιτυχημένοι και να συμβαδίζουμε με την εποχή. Αυτό όμως αφήνει πολύ λίγο χώρο για ξεκούραση ή για στιγμές πραγματικής αποφόρτισης. Βλέπουμε ότι όλο και περισσότεροι άνθρωποι γύρω στα 30 μιλούν για εξάντληση ή ακόμη και για burnout, και αυτό δεν σχετίζεται μόνο με τη δουλειά αλλά με τον συνολικό τρόπο ζωής. Η οικονομική και επαγγελματική αβεβαιότητα παίζουν καθοριστικό ρόλο· πολλοί νέοι εργάζονται σκληρά χωρίς να νιώθουν ότι έχουν σταθερότητα ή προοπτική, πράγμα που ενισχύει το αίσθημα κόπωσης και ματαίωσης.
— Τι θα συμβουλεύατε κάποιον στα 30 που αισθάνεται ότι «δεν τα έχει καταφέρει ακόμη» στη δουλειά ή στις σχέσεις του;
Κάθε άνθρωπος έχει τον δικό του ρυθμό και η ζωή δεν είναι αγώνας δρόμου. Το να νιώθεις ότι δεν έχεις πετύχει όλους τους στόχους μέχρι τα 30 είναι λογικό, επειδή για πολλούς ανθρώπους αυτή η ηλικία αποτελεί μια μεταβατική φάση, καθώς ακόμη διαμορφώνουν την επαγγελματική και προσωπική τους ζωή. Η πιο σημαντική συμβουλή που μπορώ να του δώσω είναι η αυτοφροντίδα: να φροντίζει τον εαυτό του με ενθάρρυνση, θετικές σκέψεις, καλά λόγια, χαλαρωτικές δραστηριότητες και πάνω απ’ όλα αγάπη. Αν αποδεχτεί τον εαυτό του, τότε θα τον αποδεχτούν και οι άλλοι.
Το άρθρο δημοσιεύθηκε στην έντυπη LiFO.