ΤΟ ΠΑΣΟΚ ΑΝΗΚΕΙ στους κερδισμένους των πρόσφατων εκλογών, όπως επιδίωκε, καθώς όχι μόνο πέτυχε το διψήφιο ποσοστό που ήθελε, αλλά και τη μεγαλύτερη αύξηση από όλα τα κόμματα, σε σύγκριση με τις προηγούμενες εθνικές εκλογές (ΝΔ +0,94%, ΣΥΡΙΖΑ -11,46%, ΠΑΣΟΚ-Κίνημα Αλλαγής +3,35%, ΚΚΕ +1,93%, Ελληνική Λύση +0,74%, Πλεύση Ελευθερίας +1,42%, ΜέΡΑ 25 -0,82%).
Αυτό του δίνει το πράσινο φως για να προχωρήσει στον επόμενο στόχο. Να καταστρώσει το σχέδιο που θα το πάει από την τρίτη στη δεύτερη θέση. Η απόσταση που χωρίζει το ποσοστό του ΠΑΣΟΚ (11,46%) από του ΣΥΡΙΖΑ (20,07%) είναι πολύ μικρότερη από αυτή που χωρίζει τον ΣΥΡΙΖΑ από τη Νέα Δημοκρατία (40,79%).
Ο Νίκος Ανδρουλάκης εκτιμά ότι ο ΣΥΡΙΖΑ απέδειξε αυτό που τόνιζε και προεκλογικά, ότι είναι ο μεγαλύτερος χορηγός του Κυριάκου Μητσοτάκη και δεν μπορεί να ασκήσει αξιόπιστη αντιπολίτευση, γιατί δεν έχει θετική πρόταση. Θεωρεί ότι το φούσκωμά του ήταν παροδικό ως συνέπεια της κρίσης και τώρα που η χώρα βγήκε από αυτήν δεν μπορεί να λειτουργήσει ως αστικό ευρωπαϊκό κόμμα.
Στελέχη του ΠΑΣΟΚ αναφέρουν ότι «ο ΣΥΡΙΖΑ ξέρει μόνο να εκφράζει θυμό, αλλά δεν έχει καμία εναλλακτική πρόταση, ούτε αξιοπιστία» και ότι βρίσκεται πλέον σε αποδρομή.
Μέχρι πριν από κάποιους μήνες, πολλοί δημοσκόποι και αναλυτές εκτιμούσαν ότι σε περίπτωση δεύτερων εκλογών, το ΠΑΣΟΚ-Κίνημα Αλλαγής θα δεχόταν έντονο σφυροκόπημα από δεξιά και αριστερά και θα πιεζόταν σοβαρά. Τότε ο Νίκος Ανδρουλάκης ανησυχούσε για τις δεύτερες εκλογές, ότι μπορεί να συρρίκνωναν το ποσοστό που θα έπαιρνε στις πρώτες. Τώρα, μετά τη συρρίκνωση του ΣΥΡΙΖΑ, εκτιμά ότι μπορεί να αυξήσει κι άλλο το ποσοστό τους.
Οι ανησυχίες ΝΔ και ΣΥΡΙΖΑ
Η Νέα Δημοκρατία ανησυχεί μήπως μετά από τη μεγάλη νίκη που πέτυχε, αυτή θεωρηθεί δεδομένη, και στις δεύτερες κάλπες το ΠΑΣΟΚ καταστεί ελκυστικός προορισμός για τους ψηφοφόρους που στις πρώτες εκλογές την ψήφισαν, χωρίς όμως να της ανήκουν.
Αυτό που κυρίως φοβούνται είναι ότι όσοι ψήφισαν «Κυριάκο Μητσοτάκη για να μην έρθει ο Τσίπρας» μπορεί να νιώσουν ασφαλείς μετά το συντριπτικό αποτέλεσμα και στις 25 Ιουνίου να αλλάξουν την ψήφο τους. Η υπόθεση αυτή δεν μπορεί να αποκλειστεί, όπως λένε, για αυτό η ΝΔ προσπαθεί αυτές τις μέρες να πείσει ότι ο Ανδρουλάκης είναι «Τσίπρας με γραβάτα».
Ο ΣΥΡΙΖΑ, που παραμένει μουδιασμένος από την εκλογική συντριβή, βλέπει τώρα το ΠΑΣΟΚ-Κίνημα Αλλαγής να τον πλησιάζει, αλλά το επιτελείο του Αλέξη Τσίπρα δεν έχει αποφασίσει ακόμα πώς θα το αντιμετωπίσει.
Για την ώρα κατηγορούν το ΠΑΣΟΚ ότι έχει μερίδιο ευθύνης για την ήττα τους, αλλά παραμένουν αμήχανοι χωρίς να έχουν χαράξει τη νέα στρατηγική τους και απέναντί του. Υπάρχουν αρκετές επιθέσεις στον Νίκο Ανδρουλάκη από τα ΜΜΕ του ΣΥΡΙΖΑ και από συνεργάτες του Αλέξη Τσίπρα, αλλά χωρίς συγκεκριμένη στόχευση.
Μία κατηγορία που προσπαθούν να προσάψουν στο ΠΑΣΟΚ είναι ότι επιθυμεί να συνεργαστεί με μια πιθανή κυβέρνηση Μητσοτάκη, κάτι όμως που ο Νίκος Ανδρουλάκης έχει διαψεύσει κατηγορηματικά.
Τα αλλεπάλληλα μηνύματα των στελεχών του επιβεβαιώνουν πως το ΠΑΣΟΚ δεν θέλει αντιπολίτευση σε μία ανεξέλεγκτη ΝΔ αλλά αναβίωση της συγκυβέρνησής τους
— ΣΥΡΙΖΑ (@syriza_gr) May 25, 2023
[Ανακοίνωση του Γραφείου Τύπου του ΣΥΡΙΖΑ Προοδευτική Συμμαχία - https://t.co/Nzriqw3Q0s] pic.twitter.com/gu1o4Otgbd
Στον ΣΥΡΙΖΑ, μετά τις εκλογές, δεν είναι λίγοι αυτοί που εκτιμούν ότι έβλαψε αρκετά το κόμμα τους και η έντονη προσπάθειά τους να θυμίζουν ΠΑΣΟΚ. «Είχαμε πολύ πράσινο χρώμα στην καμπάνια μας, χρησιμοποιήσαμε παραλλαγές παλιών συνθημάτων του ΠΑΣΟΚ, ακόμα και το πρόγραμμά μας το ονομάσαμε "Συμβόλαιο Αλλαγής" και ο Τσίπρας πόζαρε αντιγράφοντας τις χειρονομίες του Ανδρέα Παπανδρέου, που δεν λένε και τίποτα σήμερα» αναφέρει στέλεχος του ΣΥΡΙΖΑ που ανήκει στην εσωκομματική αντιπολίτευση, ικανοποιημένος που όλα αυτά φαίνεται να αποσύρονται στην πορεία για τις δεύτερες εκλογές.
«Αν το ΠΑΣΟΚ είναι τόσο καλό που το αντιγράφουμε, τότε γιατί να μην πάει κάποιος κατευθείαν στο ΠΑΣΟΚ ή όσοι ήρθαν σε εμάς να επιστρέψουν;» αναρωτιέται με ισχυρή δόση αυτοκριτικής και υποστηρίζει ότι καμπάνια αυτή ήταν λάθος και λειτούργησε «σαν διαφήμιση για το ορίτζιναλ ΠΑΣΟΚ, που παρουσιάζεται ως ανανεωμένο και με άφθαρτο αρχηγό».
Εξέλιπε ο λόγος
Μετά το εκλογικό αποτέλεσμα της 21ης Μαΐου που έφερε τη Νέα Δημοκρατία στα παραδοσιακά ποσοστά της, αυτά που είχε δηλαδή στην προ κρίσης εποχή, πολλοί στο ΠΑΣΟΚ αυτές τις μέρες κάνουν μία αναδρομή στο πρόσφατο παρελθόν, προκειμένου να εξετάσουν και τη δική τους πορεία. Θυμούνται ότι ο ΣΥΡΙΖΑ από κόμμα του 5% βρέθηκε στην εξουσία το 2015 επειδή ο κόσμος του ΠΑΣΟΚ ένιωσε προδομένος και πήγε σε αυτόν διαμαρτυρόμενος, όταν η κυβέρνηση Γ. Παπανδρέου έφερε το πρώτο μνημόνιο με τις περικοπές και την λιτότητα, μια πολιτική που συνεχίστηκε και επί ηγεσίας Βαγγέλη Βενιζέλου.
Στην πορεία όμως, πήγαν στον ΣΥΡΙΖΑ και όλα εκείνα τα στελέχη του ΠΑΣΟΚ που ήταν (συν)υπεύθυνα και υποστήριξαν το μνημόνιο και την πολιτική του. Δηλαδή οι πολιτικοί εξαιτίας των οποίων έφυγαν οι ψηφοφόροι του ΠΑΣΟΚ και πήγαν στον ΣΥΡΙΖΑ, έφυγαν και αυτοί και πήγαν στον ΣΥΡΙΖΑ, αποκτώντας ξανά πρωταγωνιστικό ρόλο.
Η Λούκα Κατσέλη, ήταν μεταξύ εκείνων που ζητούσαν να έρθει το ΔΝΤ στην Ελλάδα. Ο Γιάννης Ραγκούσης ήταν στη δεξιά πτέρυγα του ΠΑΣΟΚ και υποστήριζε ένθερμα από την αρχή τα μνημόνια, η Μαριλίζα Ξενογιαννακοπούλου ήταν «μνημονιακή» υπουργός και υπέγραφε στο υπουργείο της έξτρα μνημόνια με τη Γερμανία, ο Χρήστος Σπίρτζης παρέμεινε στο ΠΑΣΟΚ όχι μόνο επί θητείας Γ. Παπανδρέου, αλλά και Βαγγέλη Βενιζέλου, και πήγε στον ΣΥΡΙΖΑ μόνο όταν αυτός έγινε κυβέρνηση, όπως και πολλοί ακόμα που είχαν μια παρόμοια πορεία.
Αλλά και ο ίδιος ο ΣΥΡΙΖΑ όταν έγινε κυβέρνηση, αντί να καταργήσει τα μνημόνια, όπως έλεγε, έφερε άλλο ένα, όπως επισημαίνουν συχνά τα στελέχη του ΠΑΣΟΚ. Δεν αποτέλεσε δηλαδή ποτέ την εναλλακτική που υποσχέθηκε, αντιθέτως, νομιμοποίησε την πολιτική που κατήγγειλε όταν σέρφαρε πάνω στο κύμα της λαϊκής αγανάκτησης που τον έφερε στην εξουσία.
Αρα, το συμπέρασμα στο οποίο καταλήγουν όσοι κάνουν αυτή την αναδρομή είναι ότι έχει εκλείψει προ πολλού ο λόγος που φούσκωσε κάποτε τα ποσοστά του. Όλα αυτά στον ΣΥΡΙΖΑ δεν έχουν αναλυθεί, στο ΠΑΣΟΚ όμως σήμερα υποστηρίζουν ότι από τη στιγμή που ο Αλέξης Τσίπρας τους «δικαίωσε» ντε φάκτο, έχει έρθει η ώρα για νέες ανατροπές.
Ο σχεδιασμός τους δεν αφορά μόνο αυτές τις εκλογές, αλλά και τις ευρωεκλογές και τις αυτοδιοικητικές. Στις αυτοδιοικητικές ο στόχος να περάσουν τον ΣΥΡΙΖΑ θεωρείται απολύτως εφικτός, καθώς θεωρούν ότι το ΠΑΣΟΚ διαθέτει ικανότερα αυτοδιοικητικά στελέχη και ρίζες στις τοπικές κοινωνίες τις οποίες δεν έχασε, ενώ ο ΣΥΡΙΖΑ δεν απέκτησε ποτέ. Οπότε εκεί, σύμφωνα με τη Χαριλάου Τρικούπη, περιμένει άλλη μία ήττα τον ΣΥΡΙΖΑ και τον Αλέξη Τσίπρα.
Το ΠΑΣΟΚ συνεχίζει το διμέτωπο
Συνταγή που κερδίζει, δεν την αλλάζεις, λένε στο ΠΑΣΟΚ, γι' αυτό και θα συνεχίσουν να βάλλουν κατά της Νέας Δημοκρατίας και του ΣΥΡΙΖΑ. Ο στόχος είναι να προσελκύσουν ψηφοφόρους και από τα δύο κόμματα. Από τη Νέα Δημοκρατία επειδή, όπως λένε, δεν πρέπει να είναι παντοδύναμη, αφού η πρωτιά της δεν αμφισβητείται, και από τον ΣΥΡΙΖΑ, επειδή δεν μπορεί να ασκήσει σοβαρή και αξιόπιστη αντιπολίτευση.
Ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ-Κινήματος Αλλαγής δεν συνεχίζει μόνο το διμέτωπο, αλλά επιμένει και στο «ούτε-ούτε». Όταν τον ρωτάνε αν αυτή τη φορά θα συνεργαστεί με τον Μητσοτάκη στην περίπτωση που δεν υπάρχει αυτοδυναμία, εκείνος δηλώνει κατηγορηματικά ότι δεν θα συνεργαστεί.
Ο κ. Σκέρτσος και η Νέα Δημοκρατία θα πρέπει να συνηθίσουν στην τεκμηριωμένη αντιπολίτευση του ΠΑΣΟΚ-Κινήματος Αλλαγής. Η περίοδος, που η αντιπολίτευση λειτουργούσε ως χρυσός τους χορηγός, τελείωσε.
— ΠΑΣΟΚ - Κίνημα Αλλαγής (@pasok) May 25, 2023
Ο πήχης ψηλότερα
Ο Νίκος Ανδρουλάκης έπεσε μέσα στις εκτιμήσεις του για το ποσοστό του ΠΑΣΟΚ-Κινήματος Αλλαγής στις εκλογές της 21ης Μαΐου, καθώς σύμφωνα με όσα έλεγε προεκλογικά στους συνεργάτες του, περίμενε γύρω στο 12%, λίγο πιο πάνω δηλαδή, αλλά πολύ κοντά σε αυτό που πήρε (11,46%).
Η έκταση των απωλειών του ΣΥΡΙΖΑ όμως ήταν μία έκπληξη και γι' αυτόν, παρότι την πτώση τη θεωρούσε δεδομένη. Η ταχύτητα της κατάρρευσης του ΣΥΡΙΖΑ, και τα συνεχιζόμενα λάθη, που κατά τη γνώμη πολλών στελεχών της Χαριλάου Τρικούπη αρχίζουν να παίρνουν μορφή χιονοστιβάδας τις τελευταίες μέρες, τους υποχρεώνουν να προσαρμόσουν την προεκλογική εκστρατεία τους στις νέες συνθήκες που δημιούργησε το αποτέλεσμα της 21ης Μαΐου.
Μέχρι πριν από κάποιους μήνες, πολλοί δημοσκόποι και αναλυτές εκτιμούσαν ότι σε περίπτωση δεύτερων εκλογών, το ΠΑΣΟΚ-Κίνημα Αλλαγής θα δεχόταν έντονο σφυροκόπημα από δεξιά και αριστερά και θα πιεζόταν σοβαρά. Τότε ο Νίκος Ανδρουλάκης ανησυχούσε για τις δεύτερες εκλογές, ότι μπορεί να συρρίκνωναν το ποσοστό που θα έπαιρνε στις πρώτες.
Εδώ και αρκετές μέρες δεν ανησυχούσε πλέον ότι θα συμπιεστεί, αλλά πίστευε ότι θα διατηρούσε το ποσοστό της πρώτης και στη δεύτερη εκλογική αναμέτρηση. Τώρα, μετά τη συρρίκνωση του ΣΥΡΙΖΑ, εκτιμά ότι μπορεί να αυξήσει κι άλλο το ποσοστό τους. Όχι μόνο παίρνοντας ψηφοφόρους από τον ΣΥΡΙΖΑ, αλλά και από τη ΝΔ, καθώς μετά τη συντριπτική νίκη της, κάποιοι μπορεί να ψηφίσουν πιο χαλαρά και χωρίς φόβο.
Ο ιδιαίτερος ρόλος του Νίκου Χριστοδουλάκη
Δεν εμφανίζεται πολύ συχνά στα ΜΜΕ, αλλά ο καθηγητής και πρώην υπουργός Οικονομικών της κυβέρνησης Σημίτη, Νίκος Χριστοδουλάκης, έχει έναν πολύ σημαντικό ρόλο στο ΠΑΣΟΚ-Κίνημα Αλλαγής, καθώς είναι αυτός που διαμόρφωσε το νέο εκσυγχρονισμένο πρόγραμμα του κόμματος.
Θεωρείται από τις σημαντικότερες προσωπικότητες της κεντροαριστεράς στην Ελλάδα, δεν έβαψε τα χέρια του με το «αίμα» των μνημονίων (είχε αποστασιοποιηθεί τη δεκαετία 2008-2018), αλλά δεν πήγε ούτε δεξιά κι αριστερά, παρότι τον προσέγγισαν κατά καιρούς όλες οι πλευρές.
Σχολιάζοντας πρόσφατα το εκλογικό αποτέλεσμα, είπε ότι ο ΣΥΡΙΖΑ δεν θέλει να το δει, αλλά η κοινωνία ψήφισε και είναι σαφές ότι υπάρχει μία τάση να φύγουμε από το παρελθόν, αυτό των μνημονίων, της πόλωσης και της τοξικότητας. Σήμερα, είπε, η πρόκληση είναι ποιος θα προτείνει την καλύτερη λύση και εναλλακτική προς αυτή την πορεία.
Μιλώντας στο ραδιόφωνο της ΕΡΤ σχολίασε ότι στο ΠΑΣΟΚ απέχουν «από όλη αυτή την ψυχοδραματική ερμηνεία των αποτελεσμάτων, αν ήταν σε ομίχλη αυτοί που ψήφισαν ή σε ηλιοφάνεια» και δουλεύουν σε πολύ πιο πρακτικά πράγματα. «Δουλεύουμε για να δείξουμε με ποιες πολιτικές μπορεί η ελληνική οικονομία και κυρίως η ελληνική κοινωνία να πάει καλύτερα. Να έχει μια πιο στέρεη ανάπτυξη, καθώς πολλές από τις επενδύσεις που χάθηκαν στα χρόνια των μνημονίων δεν έχουν αρχίσει να επιστρέφουν και έχουμε πολύ δρόμο ακόμα».
