Ένας Νώε, η κιβωτός της Δημοκρατίας και η ακροδεξιά

Ένας Νώε, η κιβωτός της Δημοκρατίας και η ακροδεξιά Facebook Twitter
Ο Γκοσάρ ήρθε τρίτος στον πρώτο γύρο των βουλευτικών εκλογών.
0

Ο ΝΟΕ ΓΚΟΣΑΡ (Noe Gauchard) είναι ο εικοσιπεντάχρονος υποψήφιος του Νέου Λαϊκού Μετώπου στο Καλβαντός. Έχει σπουδάσει πολιτικές επιστήμες και προέρχεται από το κίνημα Νεολαία για το Κλίμα που έπαιξε σπουδαίο ρόλο στις πορείες κατά της κλιματικής καταστροφής. Ο Γκοσάρ κατέβηκε με την «Ανυπότακτη Γαλλία», το κόμμα όπου τον πρώτο λόγο είχε (μέχρι να συναντήσει σοβαρά αντίβαρα) ο Ζαν-Λικ Μελανσόν.

Ο Γκοσάρ ήρθε τρίτος στον πρώτο γύρο των βουλευτικών εκλογών. Πρώτος είναι ο υποψήφιος της λεπενικής Εθνικής Συσπείρωσης Νικολά Καλμπρίξ και δεύτερη η Ελιζαμπέτ Μπορν, πρώην πρωθυπουργός της προεδρικής πλειοψηφίας και κόκκινο πανί της ριζοσπαστικής και σοσιαλιστικής Αριστεράς αφού συνδέθηκε με διάφορες «φιλελεύθερες» μεταρρυθμίσεις ενσαρκώνοντας αυτό που ονομάζεται «la macronie».

Επιστρέφοντας από ένα γεμάτο και όμορφο διήμερο στο Φεστιβάλ Βιβλίου στα Χανιά έτυχε να ψάξω κάποια βίντεο του Γκοσάρ. Έτσι καταλαβαίνει κανείς καλύτερα το υφαντό αυτής της εκλογικής αναμέτρησης και της γαλλικής ζωής. Σε ένα από αυτά τα βίντεο οι δημοσιογράφοι τον ρωτούν πώς πήρε την απόφαση να απέχει από τον δεύτερο γύρο, διευκολύνοντας την Ελίζαμπετ Μπορν, σύμβολο μιας εξουσίας που τόσο την πολέμησε η Αριστερά.

Σε μια συγκυρία που επείγει όσο ποτέ η επινόηση ενός διαφορετικού μέλλοντος και για τη Γαλλία και για την Ευρώπη συνολικά, πλήθος πολιτών σπεύδει να συνταχτεί με την αυταπάτη του εξιδανικευμένου παρελθόντος: αυτό είναι η μεγαλύτερη αποτυχία, πέρα από την αποτύπωση των εκλογικών συσχετισμών.

Και ο Γκοσάρ, παιδί μιας γενιάς και ενός ριζοσπαστισμού που, κατά τα άλλα, δεν έχει σε υπόληψη τη συμβατική ρεπουμπλικανική Γαλλία, θα απαντήσει αφοπλιστικά και δίχως κανένα ενδοιασμό: μα αυτό, είπε, είναι αυτόματη απόφαση για όλους μας γιατί δεν θέλουμε να εκχωρηθεί η απόλυτη πλειοψηφία στην άκρα δεξιά.

Ένας Νώε, η κιβωτός της Δημοκρατίας και η ακροδεξιά Facebook Twitter
Ο Γκοσάρ, παιδί μιας γενιάς και ενός ριζοσπαστισμού που, κατά τα άλλα, δεν έχει σε υπόληψη τη συμβατική ρεπουμπλικανική Γαλλία, θα απαντήσει αφοπλιστικά και δίχως κανένα ενδοιασμό: μα αυτό, είπε, είναι αυτόματη απόφαση για όλους μας γιατί δεν θέλουμε να εκχωρηθεί η απόλυτη πλειοψηφία στην άκρα δεξιά. Φωτ.: NnoMan Cadoret

Αντιλαμβάνεται αμέσως κανείς τη σοβαρότητα αυτής της κρίσης και της πρόκλησης για τους Γάλλους δημοκράτες. Τώρα κεντρώοι και κεντροδεξιοί θα πρέπει να συνειδητοποιήσουν το χοντρό λάθος να θεωρούν «ίδια κακά» την άκρα δεξιά και την Αριστερά, ακόμα και αν στο μελανσονικό στράτευμα συναντούμε πολλές παραφωνίες και πολιτικά στραβοπατήματα (που έχουν επισημανθεί και από συντρόφους του στο ίδιο κόμμα). 

Και ο κόσμος της Αριστεράς, επίσης, θα συμβάλει, εκεί που μπορεί, στην εκλογή κεντρώων ή δημοκρατικών δεξιών υποψηφίων ακριβώς για να αποτραπεί μια καταστροφική απόλυτη πλειοψηφία των νέο-λεπενικών.

Έχει πάντα πολύ περισσότερες πιθανότητες το ενδεχόμενο η Γαλλία να ζήσει μια κυβερνητική εμπειρία άκρας δεξιάς. Το προεξοφλούν εξάλλου οι αναλυτές, οι αγορές, οι αναλύσεις και οι ανταποκριτές. Γιατί; Έχουν δοθεί όλες οι πιθανές απαντήσεις και φυσικά δεν υπάρχει καμιά κοινά αποδεκτή εξήγηση.

Οι κεντρο-φιλελεύθεροι και συντηρητικοί θεωρούν πως το δεξιό άκρο είναι αποτέλεσμα μιας δημαγωγίας που τα υλικά της φτιάχτηκαν από την Αριστερά και τις αντιδράσεις της στις μεταρρυθμίσεις. Η Αριστερά, από την άλλη, διαβάζει την ενδυνάμωση της ακροδεξιάς σαν αποτέλεσμα της μόλυνσης της κοινωνίας από τους ιούς του νεοφιλελεύθερου κυνισμού, της ρατσιστικής απλούστευσης και της ηθικής χρεοκοπίας ενός μοντέλου «ορθολογικού ελιτισμού» και ταξικής υπεροχής.

Πρόκειται, προφανώς, για δυο τελείως διαφορετικές εκδοχές για την κοινωνική και πολιτική εμπέδωση του «εξημερωμένου» λεπενισμού και της γοητείας που ασκεί σε νέους, σε εργάτες και σε μια ολόκληρη περιφέρεια της γαλλικής ζωής.

Ό,τι και αν συμβεί πάντως την επόμενη Κυριακή, το ερώτημα είναι αμείλικτο. Γιατί η κρίση του μακρονισμού δεν γέννησε ένα ρεύμα εξουσίας της Αριστεράς αλλά περισσότερο ένα δεξιό κύμα, έστω πιο αδύναμο από αυτό που πολλοί φοβόντουσαν ή έλπιζαν;

Βλέπουμε τώρα κάποια ενδιαφέροντα σημάδια ανανέωσης της συνηθισμένης «καμπάνιας» των αριστερών υποψηφίων. Πολλοί δεν έμειναν μόνο στον γνωστό εναντιωματικό, αρνητικό λόγο, δεν καθηλώθηκαν δηλαδή σε μια αντιφασιστική ρητορική παλαιικού στιλ. Θέλησαν να υπενθυμίσουν στόχους κατάφασης, να εκφράσουν πολιτικά τους όρους μιας καλύτερης ζωής: το να ζήσουν καλύτερα οι απλοί άνθρωποι, να περιοριστεί η εξουσία των μεγαλόσχημων, να ηττηθούν οι δυνάμεις της εξαγρίωσης των κοινωνικών σχέσεων.

Κι έπειτα, ακόμα και στους πιο ορθολογιστές σοσιαλιστές έπαιξε η ιδέα της χαράς, της ανάκτησης της χαράς απέναντι στην επιβεβλημένη κατάθλιψη της οικονομικής και πολιτισμικής αποξένωσης. Στο Νέο Λαϊκό Μέτωπο πολλοί μίλησαν μια μικτή γλώσσα και συναισθηματική και υλιστική, μια γλώσσα πιο εγκάρδια και σε κάποιες στιγμές τρυφερή. Είναι μάλλον καλό δείγμα που απομακρύνει τους αριστερούς από τον ναρκισσισμό του παντογνώστη, τα δογματικά κατηχητικά και τις συκοφαντικές εκστρατείες κατά του «αποστάτη», αυτά τα δηλητηριώδη άνθη που αποπνέουν αυταρχισμό και μισαλλόδοξη οίηση.

Παρόλη όμως τη νέα εγκάρδια γλώσσα, η Αριστερά δεν φάνηκε να πείθει όσο οι επαναφορτισμένοι ακροδεξιοί. Η Αριστερά δεν καταφέρνει να συνθέσει ένα κοινωνικό, οικολογικό και λαϊκό όραμα απέναντι στις κρίσεις της φιλελεύθερης τεχνοκρατίας και στον ακροδεξιό λαϊκισμό. Για  πολλούς ανθρώπους –ιδίως στον πρώην βιομηχανικό Βορρά–, η Αριστερά έχει γίνει περισσότερο ένας χώρος εξωτισμών, ένας εναλλακτικός πρωτεουσιάνικος χώρος όπου κάποιοι σπουδαγμένοι ριζοσπάστες δοκιμάζουν τις θεωρίες τους και τις ανατρεπτικές τους αισθητικές.

Αντιθέτως, άνθρωποι της εργατικής τάξης –αυτής που διατηρείται πάντα– αναγνωρίζουν περισσότερο τους εαυτούς τους στα υποθετικά «αυτονόητα» των ακροδεξιών υποσχέσεων. Η ρητορική των ακροδεξιών μιμείται εξάλλου τέλεια την παλιά συνοικιακή μπαναλιτέ, τη μικρο-κουβέντα του κουρείου ή του συνεργείου αυτοκινήτων, το σχόλιο που βγαίνει αυθόρμητα στην παρέα για να καυτηριάσει «αυτούς εκεί πάνω».

Το πρώτο και σημαντικό είναι έτσι να μην έχει απόλυτη πλειοψηφία η ακροδεξιά. Από εκεί και πέρα όμως θα χρειαστεί σοβαρή και επώδυνη εξέταση των λόγων μιας βαθύτερης αποτυχίας που αφορά όλες τις δυνάμεις και τα κόμματα του κοινωνικού και οικολογικού μετασχηματισμού. Ποια είναι η αποτυχία; Την ώρα που η κλιματική κρίση και πολλά από τα κοινωνικά προβλήματα δείχνουν τα δόντια τους, υπερψηφίζονται περισσότερο εκείνοι κι εκείνες που αρνούνται την πρώτη και δίνουν φτηνές λύσεις στα κοινωνικά προβλήματα.

Σε μια συγκυρία δηλαδή που επείγει όσο ποτέ η επινόηση ενός διαφορετικού μέλλοντος και για τη Γαλλία και για την Ευρώπη συνολικά, πλήθος πολιτών σπεύδει να συνταχτεί με την αυταπάτη του εξιδανικευμένου παρελθόντος: αυτό είναι η μεγαλύτερη αποτυχία, πέρα από την αποτύπωση των εκλογικών συσχετισμών.

Έχω την εντύπωση πως άνθρωποι μιας νεότερης γενιάς όπως ο Νοέ Γκοσάρ –και σε μια άλλη πλευρά ο αντιολοκληρωτικός Ραφαέλ Γκλικσμάν– κρατούν τα κλειδιά μιας αντιστροφής του ρεύματος. Πώς; Διεκδικώντας μια πιο στέρεα σχέση με ανθρώπους που αισθάνονται περιφρονημένοι πολιτισμικά και κοινωνικά. Όχι όμως προσπαθώντας να «κοπιάρουν» την πρωτόγονη απλούστευση των ακροδεξιών ρητόρων, αλλά μιλώντας μια γλώσσα ευθύνης και θάρρους, μια γλώσσα κατά περίσταση αντιδημαγωγική και την ίδια στιγμή κοντά στα συναισθήματα των πολιτών. Αν η Γαλλία ζήσει υπό την απειλητική σκιά μιας ακροδεξιάς πολιτικής κυριαρχίας, να υπάρχουν τουλάχιστον αντίβαρα και σθεναρές αντιστάσεις μέσα και έξω από τους θεσμούς.

Οπτική Γωνία
0

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Μακρόν

Οπτική Γωνία / Η επομένη των γαλλικών βουλευτικών εκλογών

Τους επόμενους μήνες θα φανεί ποια τάση θα επικρατήσει και αν πηγαίνουμε προς μια πολιτική αναδιάταξη ή προς ένα πλήρως κατακερματισμένο τοπίο που ενδεχομένως να επηρεάσει ολόκληρη την Ευρώπη.
ΕΥΤΥΧΗΣ ΒΑΡΔΟΥΛΑΚΗΣ
Τα νησιά της δημοκρατίας

Νικόλας Σεβαστάκης / Τα νησιά της δημοκρατίας

Κάποτε το πρόβλημα ήταν η τυραννία των συντριπτικών πλειοψηφιών, τώρα κινδυνεύουμε από αλαζονικά νησιά (ή και μικρονησίδες) που φαντάζονται πως μπορούν να υπαγορεύσουν τους όρους τους σε όλους τους υπόλοιπους.
ΝΙΚΟΛΑΣ ΣΕΒΑΣΤΑΚΗΣ

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΑ

Τζον Τασιούλας: «Με ανησυχεί που οι νέοι χάνουν την πίστη τους στη δημοκρατία»

Οπτική Γωνία / Τζον Τασιούλας: «Με ανησυχεί που οι νέοι χάνουν την πίστη τους στη δημοκρατία»

Ο Ελληνοαυστραλός καθηγητής Ηθικής και Νομικής Φιλοσοφίας στο τμήμα Φιλοσοφίας του Πανεπιστημίου της Οξφόρδης μιλά στη LiFO για τις συνέπειες της διείσδυσης των νέων τεχνολογιών στη σύγχρονη δημοκρατία αλλά και για το τι μας διδάσκει ο Αριστοτέλης για την ΑΙ. 
ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΑΝΤΑΖΟΠΟΥΛΟΣ
Είναι υπαρκτός ο κίνδυνος να ζήσουμε ένα νέο Τσερνόμπιλ ή μια Φουκουσίμα;

Οπτική Γωνία / Είναι υπαρκτός ο κίνδυνος να ζήσουμε ένα νέο Τσερνόμπιλ ή μια Φουκουσίμα;

Μπορεί η πυρηνική ενέργεια να είναι η απάντηση στο ενεργειακό πρόβλημα και να συμβάλει στην καταπολέμηση της κλιματικής κρίσης; Ο καθηγητής Πυρηνικής Φυσικής Θανάσης Γεράνιος εξηγεί.
ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΑΝΤΑΖΟΠΟΥΛΟΣ
Και οι νεκροί ας θάψουν τους νεκρούς τους *

Οπτική Γωνία / Και οι νεκροί ας θάψουν τους νεκρούς τους *

Όποιος και αν εκλεγεί νέος πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ, όποιος και αν εκλεγεί νέος πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ, τίποτα ουσιαστικό δεν πρόκειται να αλλάξει σε ό,τι αφορά το πολιτικό σκηνικό και μια ενδεχόμενη αναδιάταξή του.
ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΑΝΤΕΛΑΚΗΣ
Το κινητό στην τσάντα ή για τον θρίαμβο μιας ιδεολογίας

Λοξή Ματιά / Το κινητό στην τσάντα ή για τον θρίαμβο μιας ιδεολογίας

«Δεν υπάρχει κανένας επαρκής κοινωνικός λόγος να υπάρξει ένα iPhone 16 στη θέση του προηγούμενου μοντέλου. Ωστόσο, όπως βλέπουμε, όλα πρέπει να δείχνουν πως η απόλαυση του χρήστη θα ενταθεί σε τέτοιο βαθμό ώστε αυτό για το οποίο δεν υπήρχε καμιά ανάγκη να υπάρξει να πρέπει υποχρεωτικά να συμβεί και να γιορταστεί»
ΝΙΚΟΛΑΣ ΣΕΒΑΣΤΑΚΗΣ
Κώστας Μπακογιάννης: «Ο δήμαρχoς είναι αδιάφορος, ο δήμος είναι ακέφαλος και η πόλη ακυβέρνητη»

Οπτική Γωνία / Κώστας Μπακογιάννης: «Ο δήμαρχoς είναι αδιάφορος, ο δήμος είναι ακέφαλος και η πόλη ακυβέρνητη»

Ο πρώην δήμαρχος Αθηναίων, έναν χρόνο μετά την ήττα του στις αυτοδιοικητικές εκλογές, ανοίγει για πρώτη φορά τα χαρτιά του και μιλά για τα λάθη και τις αστοχίες που του κόστισαν μια δεύτερη θητεία, για το έργο του δημάρχου Χάρη Δούκα αλλά και τι σκέφτεται για το πολιτικό του μέλλον.
ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΑΝΤΑΖΟΠΟΥΛΟΣ
Η υποκρισία στον ΣΥΡΙΖΑ

Βασιλική Σιούτη / Η υποκρισία στον ΣΥΡΙΖΑ

Τα ηγετικά στελέχη του ΣΥΡΙΖΑ που υποστήριζαν με θέρμη τον Κασσελάκη ανακάλυψαν ξαφνικά ότι είναι ανεπαρκής και πολύ lifestyle, ενώ συμπεριφέρονται σαν να ήταν κάποια φυσική καταστροφή που έπληξε το κόμμα τους, παραβλέποντας ότι τους τον έφερε ο Αλέξης Τσίπρας και ήταν επιλογή τους.
ΒΑΣΙΛΙΚΗ ΣΙΟΥΤΗ
androulakis doukas

Οπτική Γωνία / Η κούρσα των υπογραφών στο ΠΑΣΟΚ, το ασυμβίβαστο και τα ορφανά του ΣΥΡΙΖΑ

Τι σημαίνουν οι υπογραφές που συγκεντρώθηκαν, ποιο είναι το πρόβλημα με το ασυμβίβαστο του Χάρη Δούκα και γιατί προσεγγίζουν υποψηφίους του ΠΑΣΟΚ τα «ορφανά του Τσίπρα».
ΒΑΣΙΛΙΚΗ ΣΙΟΥΤΗ