[ΑΝΑΓΝΩΣΕΙΣ] Η Μάνια Παπαδημητρίου διαβάζει Καβάφη και Ελύτη για το LiFO.gr

Κ. Π. ΚΑΒΑΦΗ    

ΘΥΜΗΣΟΥ, ΣΩΜΑ…             

(1918)

Σώμα, θυμήσου όχι μόνο το πόσο αγαπήθηκες,

όχι μονάχα τα κρεββάτια όπου πλάγιασες,

αλλά κ’ εκείνες τες επιθυμίες που για σένα

γυάλιζαν μες στα μάτια φανερά,

κ’ ετρέμανε μες στην φωνή —  και κάποιο

τυχαίον εμπόδιο τες ματαίωσε.

Τώρα που είναι όλα πια μέσα στο παρελθόν,

μοιάζει σχεδόν και στες επιθυμίες

εκείνες σαν να δόθηκες — πώς γυάλιζαν,

θυμήσου, μες στα μάτια που σε κύτταζαν·

πώς έτρεμαν μες στην φωνή, για σε, θυμήσου, σώμα.

_______

ΑΠΟ ΤΟΝ «ΜΙΚΡΟ ΝΑΥΤΙΛΟ» ΤΟΥ ΟΔΥΣΣΕΑ ΕΛΥΤΗ   (1985)

ΜΥΡΙΣΑΙ ΤΟ ΑΡΙΣΤΟΝ (ΧΧVII)

ΧΙΛΙΑΔΕΣ ΧΡΟΝΟΥΣ ΠΕΡΠΑΤΑΜΕ. Λέμε τον ουρανό “ουρανό” και τη θάλασσα “θάλασσα”. Θ’ αλλάξουν όλα μια μέρα κι εμείς μαζί τους θ’ αλλάξουμε, αλλά η φύση μας ανεπανόρθωτα θα ‘ναι χαραγμένη πάνω στη γεωμετρία που καταφρονέσαμε στον Πλάτωνα. Και μεσ’ απ’ αυτήν, όταν σκύβουμε, όπως σκύβουμε καμιά φορά πάνω στα νερά του νησιού μας, θα βρίσκουμε τους ίδιους καστανούς λόφους, όρμους και κάβους, τους ίδιους ανεμόμυλους και τις ίδιες ερημοκλησιές, τα σπιτάκια που ακουμπάνε το ‘να στ’ άλλο, και τ’ αμπέλια που κοιμούνται σα μικρά παιδιά, τους τρούλους και τους περιστεριώνες.

Δε θέλω να πω αυτά τα ίδια. Θέλω να πω τις ίδιες φυσικές και αυθόρμητες κινήσεις της ψυχής που γεννούν και διατάσσουν προς ορισμένη κατεύθυνση την ύλη. Τις ίδιες αναπάλσεις, τις ίδιες ανατάσεις προς το βαθύτερο νόημα ενός ταπεινού Παραδείσου, που είναι ο αληθινός μας εαυτός, το δίκιο μας, η ελευθερία μας, ο δεύτερος και πραγματικός ηθικός μας ήλιος.

__________

H Mάνια Παπαδημητρίου λέει για τα ποιήματα που διάλεξε:

Τα δύο ποιήματα που επέλεξα είναι από την μουσικοθεατρική μου παράσταση ΑΣ ΘΥΜΗΘΟΥΜΕ ΧΩΡΙΣ ΝΟΣΤΑΛΓΙΑ. Μία παράσταση πάνω στον έρωτα, τον θάνατο και την μνήμη που θα παιχτεί στον ΠΟΛΥΧΩΡΟ της Ανοιχτής πόλης την Κυριακή 27/1 στις 8:00 το βράδυ. Απαγγελίες, τραγούδια και μικρές πρόζες δικές μου, που τα συνδέω όλα ερμηνεύοντας  τα η ίδια μαζί με τον πιανίστα Άρη Γραικούση. Το πρώτο ποίημα του Καβάφη μιλάει για την μνήμη του έρωτα και μου αρέσει γιατί δίνει εξέχουσα θέση στην μνήμη του σώματος ακόμη και των ερώτων που δεν ολοκληρώθηκαν αλλά υπήρξαν, και ξεκάθαρα χαράχτηκαν στη μνήμη του σώματος. Το δεύτερο κομμάτι του Ελύτη μου αρέσει γιατί μιλάει για την μνήμη της γλώσσας και της πατρίδας. Είναι εκεί ακριβώς που τα δύο ποιήματα συναντιούνται. Το σώμα είναι η πατρίδα μας και η πατρίδα και η γλώσσα μας είναι κομμάτι της σωματικότητάς μας. Έτσι τουλάχιστον το αισθάνομαι και γι αυτό διάλεξα αυτά τα δύο ποιήματα παρ όλο που φαινομενικά δεν έχουν σχέση. Η μνήμη του σώματος της νεότητας και η μνήμη της πατρίδας και της γλώσσας που χάνεται είναι δύο έννοιες που όσο μεγαλώνω γίνονται κοντινές. Το παρελθόν γίνεται παρόν και δυνατά γεμίζει το χρόνο με τις εικόνες του, όσο πληθαίνουν τα χρόνια που αφήνεις πίσω.

INFO: Το ΑΣ ΘΥΜΗΘΟΥΜΕ ΧΩΡΙΣ ΝΟΣΤΑΛΓΙΑ παίζεται σε διάφορους εναλλακτικούς χώρους διαφορετικούς κάθε φορά. Η Μάνια Παπαδημητρίου εμφανίζεται κάθε Δευτέρα και Τρίτη στο θέατρο ΕΝΔΟΡΦΙΝΗ  με τον ΔΙΑΔΡΟΜΟ ένα κείμενο της τραγουδοποιού Ευσταθίας που διαδραματίζεται σ έναν διάδρομο γυμναστηρίου με μουσική της Λένας Πλάτωνος. Από τις 6 Φεβρουαρίου μαζί με τους Μαρίνα Καλογήρου, Αντώνη Φραγκάκη και Βάλλια Παπαχρήστου στο Θέατρο της οδού Κυκλάδων του Λευτέρη Βογιατζή στο ΜΕΤΑΞΙ  του Α. Μπαρρίκο σε διασκευή και σκηνοθεσία της Μαριάννας Κάλμπαρη.