ΕΠΕΦΤΕ ΒΑΡΥΣ Ο όρος «γενοκτονία» (και ακόμα πέφτει σε κάποιους επιλεκτικά ευαίσθητους οργανισμούς) μέχρι που εντελώς αντικειμενικά πλέον και σύμφωνα με κάθε επίσημο πόρισμα, δεν υπήρχε πια άλλη λέξη να χωρέσει το οργανωμένο σφαγείο στη Γάζα. Κάτι αντίστοιχο ισχύει και με τον όρο «απαρτχάιντ» που πολλοί θεωρούσαν υπερβολικό και άσχετο με την περίπτωση του Ισραήλ, παρότι περιγράφει ακριβώς το καθεστώς που έχει επιβληθεί εκεί εις βάρος των Παλαιστινίων εδώ και δεκαετίες. Απορεί κανείς πραγματικά με την ανοχή πολλών «Δυτικών» σ’ αυτό το αγρίως αντιδημοκρατικό και βάναυσα ρατσιστικό καθεστώς. Δεν θυμούνται τα λαμπρά νιάτα τους και την εποχή που σύσσωμη σχεδόν η Δύση ζητούσε, έστω και με χαρακτηριστική καθυστέρηση, το τέλος του απαρτχάιντ στη Νότιο Αφρική;
Μέχρι σήμερα, μπορούσε τουλάχιστον να λέει το Ισραήλ ότι στο ζήτημα της θανατικής ποινής ακολουθούσε, έστω και ασθμαίνοντας, τον πολιτισμένο, τον «ευρωπαϊκό» δρόμο.
Άλλο το ένα (καθεστώς), άλλο το άλλο, υποστηρίζουν κάποιοι που εξακολουθεί να τους φαίνεται «εξωτικός» και «περιπτωσιακός», ίσως και λίγο vintage ο όρος. Η λέξη, που σημαίνει «διαχωρισμός», μπορεί να προέρχεται από την διάλεκτο των Αφρικάανς, όμως από τις αρχές τούτου του αιώνα δεσπόζει στο Καταστατικό του Διεθνούς Ποινικού Δικαστηρίου, χωρίς καμιά αναφορά στην χώρα προέλευσής της, και σημαίνει «ένα θεσμοθετημένο καθεστώς συστηματικής καταπίεσης και κυριαρχίας από μια φυλετική ομάδα πάνω σε κάθε άλλη φυλετική ομάδα». Το Ισραήλ με τις διαχρονικές πρακτικές του, υπερβαίνει, απογειώνει θα έλεγε κανείς, τα όρια αυτής της ερμηνείας, αποτελώντας ένα «εβραϊκό δημοκρατικό κράτος», όπως ορίζει τον εαυτό του, το οποίο είναι «δημοκρατικό» μόνο για τους Εβραίους και μόνο «εβραϊκό» για τους Άραβες κατοίκους του, οι οποίοι αποτελούν πολίτες τρίτης κατηγορίας, και ουσιαστικά ούτε καν πολίτες.
Και από προχθές –με την ψήφιση της θανατικής ποινής για τους Παλαιστίνιους (και μόνο γι' αυτούς) που καταδικάζονται με συνοπτικές διαδικασίες από στρατοδικεία για τρομοκρατικές επιθέσεις– ήταν σαν να διακήρυξε από μόνο του ότι είναι ένα υποδειγματικό κράτος-απαρτχάιντ, που αδιαφορεί πλήρως αν έχει κουρελιάσει κάθε έννοια διεθνούς δικαίου και ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Χωρίς προσχήματα, χωρίς περιστροφές, χωρίς έντονες αντιδράσεις, χωρίς σοβαρές κινητοποιήσεις, αλλά με μπόλικο ενθουσιασμό, αν κρίνει κανείς από τις κονκάρδες με την κρεμάλα που φορούσαν πολλοί βουλευτές. Μέχρι σήμερα, μπορούσε τουλάχιστον να λέει το Ισραήλ ότι στο ζήτημα της θανατικής ποινής ακολουθούσε, έστω και ασθμαίνοντας, τον πολιτισμένο, τον «ευρωπαϊκό» δρόμο. Η θανατική ποινή ίσχυε, αλλά είχε εφαρμοστεί δύο φορές μόλις, στο μακρινό παρελθόν. Η πρώτη ήταν το 1948 σε βάρος ενός Ισραηλινού αξιωματικού που είχε κατηγορηθεί για κατασκοπία (τελικά απαλλάχτηκε από τις κατηγορίες, ήταν όμως αργά) και η δεύτερη ήταν ο απαγχονισμός του «επιστάτη» του Ολοκαυτώματος, Άντολφ Άιχμαν, το 1962.
Στο μεταξύ, ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή συνεχίζεται και περιπλέκεται, το κοινό όμως φαίνεται να έχει πάθει ένα μούδιασμα, μια ανοσία στις εικόνες ολέθρου και καταστροφής. «Το θέαμα που παράγει ο πόλεμος στο Ιράν είναι, για τους μακρινούς θεατές, σχετικά οικείο, σχεδόν τετριμμένο», γράφει ο αρθρογράφος του «New Yorker», Τζέι Κάσπιαν Kανγκ σ’ ένα κείμενο που δημοσιεύτηκε χθες με τίτλο «The spectacle of war and the struggle to protest» («Το θέαμα του πολέμου και η προσπάθεια για διαμαρτυρία»). «Έχουν εμφανιστεί παρόμοιες εικόνες τόσες φορές ώστε έχει γίνει σχεδόν αδύνατο για πολλούς από εμάς να διακρίνουμε αν τα ερείπια που βλέπουμε είναι στη Γάζα, στο νότιο Λίβανο, στη Συρία ή στο Τελ Αβίβ. Μεγάλο μέρος του κοινού εξακολουθεί να είναι εξοργισμένο μ’ αυτό που συμβαίνει, αλλά φοβάμαι ότι οι εικόνες από τη Γάζα εδώ και δυόμισι χρόνια μπορεί να έχουν δημιουργήσει μια ανοσία του κοινού στη θέα των διαλυμένων κτιρίων και των κομματιασμένων ανθρώπων».
