ΞΥΠΝΑΣ, ΜΕΤΑ ΑΠΟ έναν ανήσυχο ύπνο. Κάνεις ντους, χρησιμοποιώντας προϊόντα που περιέχουν πλαστικό και βρίσκονται σε πλαστικά δοχεία. Φτιάχνεις τα μαλλιά σου και ψεκάζεις το σώμα σου με σπρέι που περιέχουν πλαστικά, προτού φορέσεις ρούχα υφασμένα από συνθετικές (πλαστικές) ίνες, παίρνεις το πλαστικό σου τηλέφωνο και βγαίνεις έξω, πίνοντας νερό από πλαστικό μπουκάλι. Μασάς πλαστική τσίχλα.
Αγοράζεις ένα σνακ τυλιγμένο σε πλαστικό και παίρνεις μια απόδειξη τυπωμένη σε χαρτί με πλαστική επικάλυψη. Επιστρέφεις στο σπίτι, βγάζεις το φαγητό από τη πλαστική συσκευασία του, το μαγειρεύεις σε πλαστικά σκεύη, στη συνέχεια αποθηκεύεις τα υπολείμματα σε πλαστικά δοχεία και καθαρίζεις χρησιμοποιώντας απορρυπαντικά που περιέχουν πλαστικό και διατίθενται σε πλαστικά μπουκάλια. Πριν πας για ύπνο, καθαρίζεις τα δόντια σου με πλαστική οδοντόβουρτσα χρησιμοποιώντας οδοντόκρεμα που περιέχει πλαστικό.
Η ταινία εστιάζει σε έναν τρόπο με τον οποίο επηρεαζόμαστε από τα μικροπλαστικά, ο οποίος ονομάζεται ενδοκρινική διαταραχή: αυτοί οι μικροσκοπικοί εισβολείς παρεμβαίνουν στις ορμόνες του σώματος και συμβάλλουν σε κάθε είδους προβλήματα υγείας, μεταξύ των οποίων και η υπογονιμότητα.
Ο κατάλογος των τρόπων με τους οποίους η ανθρωπότητα αυτοκτονεί ως είδος μπορεί να είναι μακρύς και να μεγαλώνει διαρκώς, όμως το ντοκιμαντέρ «The Plastic Detox» (Αποτοξίνωση από τα πλαστικά) στο Netflix επιμένει ότι είναι άμεση προτεραιότητα να περιοριστεί η συντριπτικά διαδεδομένη χρήση πλαστικών που προέρχονται από πετροχημικά.
Η ταινία εστιάζει σε έναν τρόπο με τον οποίο επηρεαζόμαστε από τα μικροπλαστικά (τα μικροσκοπικά σωματίδια που εισέρχονται στον οργανισμό μας, έχοντας αποκολληθεί από την επιφάνεια του πλαστικού), ο οποίος ονομάζεται ενδοκρινική διαταραχή: αυτοί οι μικροσκοπικοί εισβολείς παρεμβαίνουν στις ορμόνες του σώματος και συμβάλλουν σε κάθε είδους προβλήματα υγείας, μεταξύ των οποίων και η υπογονιμότητα. Αυτή είναι η κύρια ανησυχία της πρωταγωνίστριας αυτού του ντοκιμαντέρ, της Αμερικανίδας επιδημιολόγου Σάνα Σουάν, η οποία στο βιβλίο της Count Down του 2021 ισχυριζόταν ότι οι χημικές ουσίες στο πλαστικό αποτελούν παράγοντα μείωσης του αριθμού των σπερματοζωαρίων.
Κατά τη διάρκεια της επίσκεψής της στη Φλόριντα, την Καλιφόρνια και το Αϊντάχο, η Σουάν, μια γεμάτη ζωντάνια γιαγιά έξι εγγονιών και προγιαγιά ενός δισέγγονου, συναντά έξι ζευγάρια που αγωνίζονται να αποκτήσουν παιδί και τους προτείνει να ζήσουν για τρεις μήνες μειώνοντας δραστικά την έκθεσή τους στα πλαστικά. Η Σουάν μπαίνει δυναμικά στη ζωή τους για να ανατρέψει παγιωμένες συνήθειες. Τα ντουλάπια αναστατώνονται και οι επισκέψεις στα σούπερ μάρκετ μετατρέπονται σε προειδοποιήσεις για την πληθώρα των επιβλαβών πλαστικών προϊόντων στα ράφια.
Τα ζευγάρια, που προσπαθούν χωρίς επιτυχία να αποκτήσουν παιδιά για χρονικά διαστήματα που κυμαίνονται από 22 μήνες έως 10 χρόνια, μιλούν με συγκίνηση, ωστόσο αποτελούν απλώς την αφετηρία του «The Plastic Detox» προκειμένου να εισέλθει στο κεντρικό του θέμα, παρουσιάζοντας τους μηχανισμούς ενός προβλήματος που είναι τόσο τρομακτικό όσο και εξοργιστικό. Η έκτασή του φαίνεται ανυπέρβλητη.
Στη συνέχεια του ντοκιμαντέρ γίνεται μια σύντομη ιστορική αναδρομή για το πώς τα πλαστικά έγιναν πολύ πιο προβληματικά όταν διαπιστώθηκε ότι μπορούσαν να παραχθούν φθηνά από ορυκτά καύσιμα, για το πόσο διαδεδομένα είναι πλέον αυτά τα πλαστικά και για το πώς η ρύπανση που προκαλεί η παραγωγή και η απόρριψή τους καθιστά το υλικό αυτό μια τεράστια περιβαλλοντική καταστροφή, πριν καν ληφθούν υπόψη τα μικροπλαστικά. Μαθαίνουμε πώς οι εταιρείες πετροχημικών έχουν διαδώσει τον μύθο της εύκολης ανακύκλωσης των πλαστικών ενώ χρησιμοποιούν τη δύναμη και τον πλούτο τους για να υπονομεύσουν την ικανότητα των κυβερνήσεων να προστατεύουν τους πολίτες: υπάρχει ένα εξαιρετικό αρχείο από μια ακρόαση της επιτροπής της Γερουσίας το 2011, στην οποία ο Τζον Κέρι αναγκάζει έναν εκπρόσωπο της ομοσπονδιακής ρυθμιστικής αρχής, της Υπηρεσίας Τροφίμων και Φαρμάκων, να παραδεχτεί ότι τα στοιχεία της σχετικά με την τοξικότητα των πλαστικών προέρχονται από τους ίδιους τους κατασκευαστές.
Η σχετική νομοθεσία είναι διαφορετική (πιο αυστηρή) στην ΕΕ από τις ΗΠΑ. Ωστόσο, το κάλεσμα για δράση του «The Plastic Detox» έχει οικουμενική απήχηση, υποστηρίζοντας ανοιχτά τους ανεξάρτητους παραγωγούς που κατασκευάζουν βιολογικά προϊόντα χωρίς πλαστικό στους τομείς της μόδας, της ομορφιάς και των ειδών οικιακής χρήσης, και προβάλλοντας περιπτώσεις όπως των ακτιβιστών της Λουιζιάνα που εμπόδισαν την κατασκευή ενός εργοστασίου χημικών αξίας πολλών δισεκατομμυρίων δολαρίων στην περιοχή τους. Η ταινία είναι κατηγορηματική στην ετυμηγορία της ότι η σήψη του συστήματος οφείλεται στην αναζήτηση του άπειρου κέρδους. Μετά όλη αυτή την ζοφερή εικόνα, οι τελικές επισκέψεις της Σουάν στα έξι ζευγάρια μας ανταμείβουν με δάκρυα χαράς: το πείραμά της, που ομολογουμένως βασίστηκε σε μικρό δείγμα, απέφερε εκπληκτικά αποτελέσματα και μια αλλαγή αντίληψης που υπερβαίνει το ζήτημα της υπογονιμότητας και μας αφορά όλους.
The Plastic Detox | Official Trailer
Με στοιχεία από The Guardian