ΘΑ ΜΠΟΡΟΥΣΕ ΝΑ ισχυριστεί κανείς ότι η ταινία American Psycho, η οποία στις αρχές αυτού του μήνα «γιόρτασε» τα 25 της χρόνια, αποτελεί μια από τις (σπάνιες) ιδανικές μεταφορές πεζογραφίας στην οθόνη: μια παρεξηγημένη, όταν πρωτοβγήκε, ταινία βασισμένη σε ένα παρεξηγημένο –και αγρίως αμφιλεγόμενο– βιβλίο. Ως γνωστόν, ιδανική μεταφορά δεν σημαίνει απαραίτητα πιστή. Αντιθέτως, συχνά.
Και η ταινία της Μαίρη Χάρον –μερικά χρόνια μετά το ντεμπούτο της ως σκηνοθέτρια με το I Shot Andy Warhol για την περίπτωση της Βάλερι Σολάνας, επίδοξης δολοφόνου του Γουόρχολ– έδωσε τη δική της, χειρουργικά σατιρική, υπόσταση στο ομώνυμο «σκανδαλώδες» μυθιστόρημα του Μπρετ Ίστον Έλις, που στα ελληνικά είχε αποδοθεί, λίγο ακαδημαϊκά, ως «Αμερικάνικη ψύχωση» αντί για το πιο ακριβές ίσως «Αμερικανός ψυχάκιας».
Παρά τις διαφορές του βιβλίου με την ταινία –σε ύφος, τόνο ή κίνητρο– ο Πάτρικ Μπέιτμαν στην κοινή συνείδηση θα έχει για πάντα τη μορφή και το σώμα του Κρίστιαν Μπέιλ, ένα αιώνιο σύμβολο ψυχρής ματαιοδοξίας, αστείρευτης απληστίας και συντριπτικής ανασφάλειας.
Το βιβλίο κυκλοφόρησε το 1991, προκαλώντας «σάλο» με το όργιο σαδιστικής – και μισογυνικής – βίας στο οποίο επιδίδεται (είτε στην πραγματικότητα είτε στο μυαλό του), ο κεντρικός χαρακτήρας, αλλά τοποθετείται γύρω στα τέλη των 80s, στο μεγάλο «μπουμ» της Γουόλ Στριτ. Ο πρωταγωνιστής, ο νεαρός τραπεζικός επενδυτής και εμβληματικός γιάπης Πάτρικ Μπέιτμαν, είναι ένας από τους αναξιόπιστους αφηγητές στην ιστορία της σύγχρονης λογοτεχνίας.
«Υπάρχει η αφηρημένη ιδέα ενός Πάτρικ Μπέιτμαν, όμως ο πραγματικός μου εαυτός δεν υπάρχει, μόνο κάποια οντότητα, κάτι απατηλό», μονολογεί ο ίδιος. «Και παρόλο που μπορώ να κρύψω το ψυχρό μου βλέμμα και μπορείς να μου σφίξεις το χέρι και να νιώσεις σάρκα να πιάνει τη δική σου και ίσως ακόμη και να διαισθανθείς ότι ο τρόπος ζωής μας μπορεί να είναι συγκρίσιμος, εγώ απλά δεν είμαι εκεί».
Παρά τις διαφορές του βιβλίου με την ταινία – σε ύφος, τόνο ή κίνητρο – ο Πάτρικ Μπέιτμαν στην κοινή συνείδηση θα έχει για πάντα τη μορφή και το σώμα του Κρίστιαν Μπέιλ, ένα αιώνιο σύμβολο ψυχρής ματαιοδοξίας, αστείρευτης απληστίας και συντριπτικής ανασφάλειας. Ένας προάγγελος ή ένα αρχέτυπο των σύγχρονων “sigma males” όπως αποκαλείται στην τρέχουσα ορολογία η τωρινή εκδοχή ενός νεαρού άνδρα που δουλεύει σκληρά, γυμνάζεται και φροντίζει την επιδερμίδα του ακόμα σκληρότερα και τρέφει βαθιά περιφρόνηση για τις γυναίκες.
«Νομίζω ότι το American Psycho έχει στην πραγματικότητα να κάνει με μια μορφή καπιταλισμού», έλεγε πρόσφατα, με αφορμή τα 25χρονα της ταινίας, η δημιουργός της, «με μια μορφή καταστροφικής και άπληστης ισχύος, κάτω από την οποία εξακολουθούμε να ζούμε. Και μάλιστα, είναι πολύ χειρότερα τώρα και όχι, όπως πίστευα κάποτε, στα χρόνια του Ρέιγκαν, που, ειλικρινά, μοιάζουν με νηπιαγωγείο σε σύγκριση με αυτό που συμβαίνει τώρα…».
Στις αρχές του μήνα επιβεβαιώθηκε το ότι βρίσκεται στα σκαριά μια νέα κινηματογραφική εκδοχή της ταινίας από τον Λούκα Γκουαντανίνο, προχθές όμως η πραγματικότητα υπερέβη για άλλη μια φορά την μυθοπλασία, με τη σύλληψη στο Μανχάταν του Ράιαν Χέμφιλ, ενός 40χρονου μεγαλοδικηγόρου με «προυπηρεσία» στα ιδιωτικά επενδυτικά κεφάλαια, ο οποίος κατηγορείται για μια σειρά από ειδεχθή εγκλήματα κατά γυναικών, τις οποίες νάρκωνε, βίαζε και βασάνιζε με σαδιστικά ευφάνταστους τρόπους. Παρότι ο ίδιος ουδόλως μοιάζει στον Κρίστιαν Μπέιλ, τα εγκλήματά του μοιάζουν με φόρο τιμής στο κολαστήριο που στοίχειωνε το μυαλό του Πάτρικ Μπέιτμαν.
Official Trailer: American Psycho (2000)
