Η «Γέφυρα του Bατερλό»: Η ιστορία ενός αριστουργήματος του Μονέ που δημοπρατείται

Η Γέφυρα του Bατερλό, ένα αριστούργημα του Μονέ σε δημοπρασία και η ιστορία του σπουδαίου έργου Facebook Twitter
Claude Monet, Waterloo Bridge, effet de brouillard (1889-1903). Oil on canvas. 25⅞ x 39⅝ in (65.7 x 100.2 cm). Christie’s, New York.
0

Μία από τις πιο σημαντικές απόψεις του Λονδίνου, που έχει ζωγραφίσει ο Μονέ, βγαίνει σε δημοπρασία τον Μάιο και είναι η πρώτη φορά εδώ και τριάντα χρόνια που έργο αυτής της σειράς που ζωγράφισε ο ιμπρεσιονιστής ζωγράφος είναι προς πώληση.

Το φθινόπωρο του 1899, ο Μονέ επέστρεψε στο Λονδίνο για να ζωγραφίσει «μια σειρά από τις ομίχλες του Λονδίνου» και «μερικά εφέ της ομίχλης στον Τάμεση». Ήδη από τη δεκαετία του 1880 ο Μονέ ξεκίνησε να ζωγραφίζει σειρές πινάκων, όλων βασισμένων σε ένα κοινό θέμα, το οποίο όμως απέδιδε κάθε φορά με διαφορετικό τρόπο ή με διαφορετική τεχνοτροπία.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν και οι πίνακές του, που απεικονίζουν τον προσωπικό του κήπο, στην οικία του στο Ζιβερνί. Είχε ήδη ταξιδέψει στη Μεσόγειο, γεγονός που τον ενέπνευσε για τη δημιουργία μιας σειράς τοπίων. Στα ταξίδια του στο Λονδίνο ήθελε να αιχμαλωτίσει με τα χρώματά του πώς επηρεάζει το νέφος της πόλης το φως του ήλιου.

Όταν έφτασε στο Λονδίνο για πρώτη φορά το 1899, στο αποκορύφωμα της καριέρας του, γοητεύτηκε από τις γέφυρες Charing Cross και Waterloo που έβλεπε από το παράθυρό του. Μάλιστα οι επιστήμονες κατάφεραν το 2010 να εντοπίσουν το ακριβές σημείο όπου βρισκόταν ο διάσημος ζωγράφος την ώρα της δημιουργίας του πίνακα Η Γέφυρα του Βατερλό. Σύμφωνα με τα στοιχεία που συνέλεξαν και συνέδεσαν, αρχεία της κίνησης του ήλιου, χάρτες του Λονδίνου από τη Χαρτογραφική Υπηρεσία του στρατού και ιστορικά μετεωρολογικά δεδομένα, κατάφεραν να εντοπίσουν το σημείο στο μπαλκόνι του πέμπτου ορόφου του ξενοδοχείου «Σαβόι», όπου στάθηκε ο Μονέ για να ζωγραφίσει. 

Ο Μονέ, σε αντίθεση με άλλους ζωγράφους, αντιλήφθηκε με διαφορετικό χρώμα, με λεπτές αποχρώσεις του μπλε, του λιλά και του ροζ, το υδάτινο τοπίο και τον ουρανό, και κάποτε είπε: «Το Λονδίνο δεν θα ήταν μια όμορφη πόλη. Είναι η ομίχλη που του δίνει το υπέροχο εύρος».

Ο Μονέ, παρόλο που δεν χρησιμοποίησε ένα τυπικό γκρίζο χρώμα για να απεικονίσει το νέφος του Λονδίνου, αιχμαλώτισε την αντίθεση των φυσικών φαινομένων και την ομίχλη πάνω από τον Τάμεση, με τη βιομηχανική έκρηξη της εποχής, δείγματα της οποίας αποτελούν οι καπνοδόχοι και οι ατμομηχανές.  

Η διάσημη σειρά των έργων του Μονέ δημιουργήθηκε από το 1899 έως το 1901, όταν ο καλλιτέχνης πραγματοποίησε τρία ταξίδια στο Λονδίνο. Από τις σειρές έργων που φιλοτέχνησε εκείνη την εποχή, η σειρά Waterloo Bridge είναι η μεγαλύτερη. Με τους εκτεταμένους ουρανούς και τις μεγάλες εκτάσεις κυματισμού νερού και αντανακλάσεων φωτός, τα έργα συγκαταλέγονται επίσης στα πιο ορατά και εκφραστικά της σειράς.

Ο Μονέ, σε αντίθεση με άλλους ζωγράφους, αντιλήφθηκε με διαφορετικό χρώμα, με λεπτές αποχρώσεις του μπλε, του λιλά και του ροζ, το υδάτινο τοπίο και τον ουρανό, και κάποτε είπε: «Το Λονδίνο δεν θα ήταν μια όμορφη πόλη. Είναι η ομίχλη που του δίνει το υπέροχο εύρος». Αυτό ακριβώς το εφέ της ομίχλης (effet de brouillard) του χάρισε μερικά από τα αριστουργήματά του, στο οποίο κατάφερε να συνδυάσει την αρμονία του χρώματος και τα οράματά του για τη σύνθεση.

Το έργο που βγαίνει σε δημοπρασία ήταν ένα από τα πρώτα που μπήκαν σε αμερικανική συλλογή, αυτή της ποιήτριας Έιμι Λόουελ που κέρδισε το Πούλιτζερ το 1926.

Η Γέφυρα του Bατερλό, ένα αριστούργημα του Μονέ σε δημοπρασία και η ιστορία του σπουδαίου έργου Facebook Twitter
Τον πίνακα αγόρασε το 1904 η Αμερικανίδα ποιήτρια Έιμι Λάουελ. Φωτο: Harvard University

Με εννέα καμάρες η περίφημη γέφυρα, από τις πιο διάσημες της πόλης, ρίχνει πληθώρα σκιών και αντανακλάσεων στα νερά του Τάμεση.

Συνδέοντας το κέντρο της πόλης με τα εργοστάσια της νότιας όχθης, η γέφυρα αποτέλεσε διάσημο θέμα για τους καλλιτέχνες από το άνοιγμά της το 1817. Περιγράφεται από τον γλύπτη Αντόνιο Κανόβα ως «η ευγενέστερη γέφυρα στον κόσμο», ενώ ήταν το θέμα σε πίνακες των Τζον Κόνσταμπ και Γουίλιαμ Τέρνερ. Το δίδυμο έργο του Μονέ «Waterloo Bridge, effet de brouillard» στεγάζεται τώρα στο Μουσείο Ερμιτάζ.

Ο καλλιτέχνης δούλευε ταυτόχρονα σε πολλούς καμβάδες, μετακινούμενος μεταξύ των έργων, καθώς ο καιρός της πόλης άλλαζε συνεχώς, λούζοντας τα θέματά του με διαφορετικό φως. Σε μια επιστολή στη σύζυγό του Αλίς Οσεντέ εξέφρασε την ανησυχία του για την εξαιρετική ευαισθησία του φωτός στο Λονδίνο, που άλλαζε από την ομίχλη και τον καπνό, διαρκούσε μόνο πέντε λεπτά και μπορούσε να τον τρελάνει.

Σύμφωνα με τους ειδικούς του οίκου Christie's, «αυτός ο πίνακας επιχειρεί το αδύνατο, την απεικόνιση της ομίχλης που παρασύρεται στον Τάμεση ένα πρωινό και έχει όλα τα χρώματα σε μια μαγική συμφωνία».

Η Γέφυρα του Bατερλό, ένα αριστούργημα του Μονέ σε δημοπρασία και η ιστορία του σπουδαίου έργου Facebook Twitter
Claude Monet, Houses of Parliament, London (1900-1901). The Art Institute of Chicago

Μετά από τρία ταξίδια στο Λονδίνο, ο Μονέ επέστρεψε στο σπίτι του στο Ζιβερνί για να ολοκληρώσει τους πίνακές του, που τους έβλεπε ως ενιαίο σύνολο 100 έργων, και παρουσίασε 37 από αυτά στη Galerie Durand-Ruel, στο Παρίσι τον Μάιο του 1904.

Τον πίνακα αγόρασε η Έιμι Λάουελ, μια διακεκριμένη Αμερικανίδα, προστάτιδα των τεχνών στις αρχές του αιώνα, που είχε γοητευθεί από την ευρωπαϊκή ζωγραφική, και απέκτησε το έργο μετά την έκθεση στην Galerie Durand-Ruel, το 1904. Το Λονδίνο ενέπνευσε και τη Λάουελ καθ' όλη τη διάρκεια της ζωής της και μερικά από τα καλύτερά της ποιήματα έχουν ως θέμα τους τον Τάμεση.

Σήμερα, οι περισσότεροι από αυτούς τους πίνακες της σειράς του Μονέ στεγάζονται σε μεγάλα μουσεία, από την Εθνική Πινακοθήκη Τέχνης στην Ουάσινγκτον ως το Μουσείο Τέχνης του Ντένβερ.

Στο Art Institute of Chicago, το οποίο κατέχει τη μεγαλύτερη συλλογή έργων του Μονέ που υπάρχουν εκτός Γαλλίας, μέχρι τις 14 Ιουνίου παρουσιάζεται η έκθεση Monet and Chicago, ενώ στη Βοστώνη παρουσιάζεται η έκθεση Monet and Boston: Lasting Impression που θα διαρκέσει μέχρι τις 28 Μαρτίου, με έργα από τα 25 τελευταία χρόνια της ζωής του ζωγράφου. 

Η Γέφυρα του Bατερλό, ένα αριστούργημα του Μονέ σε δημοπρασία και η ιστορία του σπουδαίου έργου Facebook Twitter
Άλλη μια άποψη της Waterloo Bridge, 1903.
Εικαστικά
0

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΑ

Άννα Καφέτση: η γυναίκα που πίστεψε στο ΕΜΣΤ πριν ακόμη υπάρξει

Απώλειες / Άννα Καφέτση: Η γυναίκα που πίστεψε στο ΕΜΣΤ προτού ακόμη υπάρξει

Η πρώτη διευθύντρια του Εθνικού Μουσείου Σύγχρονης Τέχνης δεν υπήρξε απλώς το πρόσωπο που το διοίκησε στα πιο δύσκολα χρόνια του. Υπήρξε η γυναίκα που επέμεινε να υπάρξει στην Αθήνα ένας δημόσιος χώρος για τη σύγχρονη τέχνη όχι ως βιτρίνα κύρους αλλά ως ζωντανή εμπειρία, ως σχολείο βλέμματος, ως ένας κήπος που έπρεπε κάποτε να ανθίσει.
ΠΑΝΟΣ ΜΙΧΑΗΛ
Τι πρέπει να ξέρεις για την πρώτη έκθεση εμβυθιστικής τέχνης στην Αθήνα

ONX.Showcase / Τι πρέπει να ξέρεις για την πρώτη έκθεση εμβυθιστικής τέχνης στην Αθήνα

O επικεφαλής Ψηφιακής Ανάπτυξης και Καινοτομίας του Ιδρύματος Ωνάση, Πρόδρομος Τσιαβός, μιλάει για το ONX.Showcase και για τα δέκα έργα που θα μεταμορφώσουν το Onassis Ready σε μια ζωντανή γιορτή δημιουργικότητας, τεχνολογικής καινοτομίας και σύγχρονης καλλιτεχνικής έκφρασης.
ΑΡΓΥΡΩ ΜΠΟΖΩΝΗ
Η Τίλντα Σουίντον άνοιξε στην Αθήνα μια ντουλάπα γεμάτη φαντάσματα

Πολιτισμός / Η Τίλντα Σουίντον άνοιξε στην Αθήνα μια ντουλάπα γεμάτη φαντάσματα

Στο Onassis Ready, η έκθεση Ongoing και η περφόρμανς A Biographical Wardrobe μετατρέπουν τα ρούχα, τα αντικείμενα και τις καλλιτεχνικές φιλίες της Τίλντα Σουίντον σε ζωντανό αρχείο μνήμης, απώλειας και δημιουργικής συγγένειας.
ΠΑΝΟΣ ΜΙΧΑΗΛ
Ο Γουίστλερ έκανε την ομορφιά σκηνικό, σκάνδαλο και καβγά

Πολιτισμός / Ο Γουίστλερ επιστρέφει στην Tate Britain: ο δανδής που έκανε τον Τάμεση ομίχλη και την ομορφιά πρόκληση

Η Tate Britain ανοίγει τη μεγαλύτερη ευρωπαϊκή αναδρομική του Τζέιμς ΜακΝιλ Γουίστλερ εδώ και 30 χρόνια, με τη διάσημη «Μητέρα του Γουίστλερ», τα νυχτερινά του Τάμεση και τα έργα που έκαναν την ομορφιά, την ατμόσφαιρα και την αφαίρεση να μοιάζουν προκλητικές στη βικτωριανή Βρετανία.
THE LIFO TEAM
«Η πολιτική ορθότητα με απομακρύνει από τη σύγχρονη τέχνη»

Αλέξανδρος Ψυχούλης / «Η πολιτική ορθότητα με απομακρύνει από τη σύγχρονη τέχνη»

Η άτυπη αναδρομική έκθεση του Αλέξανδρου Ψυχούλη για την τέχνη και τις εμμονές της ψηφιακής εποχής παρουσιάζεται στα Χανιά, με τον τίτλο «Κινδύνεψα μόνο από ανεξέλεγκτες σκέψεις».
ΧΡΗΣΤΟΣ ΠΑΡΙΔΗΣ
Δανεικοί χάρτες και προσωπικές ανακαλύψεις στην καρδιά της σύγχρονης δημιουργίας  

Εικαστικά / Σύγχρονες δημιουργίες που ερμηνεύουν τον κόσμο αλλιώς  

Η νέα περιοδική έκθεση της συλλογής της Ειρήνης Παναγοπούλου συγκεντρώνει έργα κορυφαίων Ελλήνων και διεθνών καλλιτεχνών, προτείνοντας νέους, απελευθερωμένους τρόπους προσέγγισης της γνώσης.
ΑΡΓΥΡΩ ΜΠΟΖΩΝΗ
Στην τέχνη της Κάρινγκτον, τα άλογα δεν είναι απλώς ζώα

Εικαστικά / Στην τέχνη της Κάρινγκτον, τα άλογα δεν είναι απλώς ζώα

Η έκθεση του Μουσείου Φρόιντ προσφέρει μια πρώτης τάξεως ευκαιρία αναστοχασμού για τη ζωή και το έργο της Βρετανής καλλιτέχνιδας, περνώντας από τα βιογραφικά της στοιχεία στους αισθητικούς κώδικες της δουλειάς της.
ΝΙΚΟΛΑΟΣ Χ. ΑΝΤΩΝΙΟΥ
Τάσος Παυλόπουλος: «Ο ζωγράφος πουλάει πίνακες, όχι την ψυχή του»

Εικαστικά / Τάσος Παυλόπουλος: «Ο ζωγράφος πουλάει πίνακες, όχι την ψυχή του»

Έπειτα από έντεκα χρόνια ηθελημένης αποχής, ο εικαστικός επιστρέφει στη Skoufa Gallery με μια έκθεση-μανιφέστο, όπου το χιούμορ λειτουργεί ως προπέτασμα για μια βαθιά σύγκρουση με το ίδιο το καλλιτεχνικό σύστημα.
M. HULOT
Το Μουσείο Βορρέ είναι η τέλεια δικαιολογία να ξεφύγεις από την Αθήνα

Εικαστικά / Το Μουσείο Βορρέ είναι η τέλεια δικαιολογία για να ξεφύγεις από την Αθήνα

Η φύση, η λαϊκή παράδοση και η σύγχρονη τέχνη συναντιούνται στα έντεκα στρέμματα ενός κτήματος στην Παιανία που συμβάλλει όσο λίγα στην εξερεύνηση της ιστορίας, της τέχνης και του πολιτισμού.
ΑΡΓΥΡΩ ΜΠΟΖΩΝΗ
Ο Ντυσάν, η γυμνή Ίβ Μπάμπιτζ και η στιγμή που το Λος Αντζελες απέκτησε δικό του μύθο

Πολιτισμός / Ο Ντυσάν, η γυμνή Ίβ Μπάμπιτζ και η στιγμή που το Λος Αντζελες απέκτησε δικό του μύθο

Με αφορμή τη μεγάλη αναδρομική του Μαρσέλ Ντυσάν στο MoMA, επιστρέφουμε σε μια από τις πιο παράξενες, σαγηνευτικές και λιγότερο γνωστές εικόνες γύρω από το όνομά του: τη φωτογραφία του 1963 με τη γυμνή Ίβ Μπάμπιτζ απέναντί του σε μια σκακιέρα. Οι σπάνιες φωτογραφίες και η ιστορία πίσω από αυτό το καρέ φωτίζουν όχι μόνο έναν μικρό μύθο της αμερικανικής τέχνης, αλλά και τη στιγμή που το Λος Αντζελες άρχισε να πιστεύει πραγματικά στον δικό του.
ΠΑΝΟΣ ΜΙΧΑΗΛ
Η 9η Μπιενάλε Θεσσαλονίκης λέει πως «όλα πρέπει να αλλάξουν»

Αποκλειστικό / Η 9η Μπιενάλε Θεσσαλονίκης λέει πως «όλα πρέπει να αλλάξουν»

Η 9η Μπιενάλε Σύγχρονης Τέχνης Θεσσαλονίκης ξεκινά με ένα εκρηκτικό και ριζοσπαστικό πρόγραμμα εκθέσεων, προβολών και περφόρμανς, αναδεικνύοντας τη σημασία της συλλογικής αντίστασης σε μια εποχή πολλαπλών κρίσεων.   
ΧΡΗΣΤΟΣ ΠΑΡΙΔΗΣ
Τα 20 σημαντικότερα έργα τέχνης Eλλήνων καλλιτεχνών από το '60 ως σήμερα

Εικαστικά / Τα 20 σημαντικότερα έργα τέχνης Eλλήνων καλλιτεχνών από το '60 ως σήμερα

Ζητήσαμε από καταξιωμένους επιμελητές, ιστορικούς τέχνης, συλλέκτες και γκαλερίστες να επιλέξουν τα εμβληματικά έργα τέχνης που καθόρισαν, μεταμόρφωσαν και επηρέασαν το τοπίο της σύγχρονης τέχνης στην Ελλάδα από τη δεκαετία του ’60 έως σήμερα.
ΑΡΓΥΡΩ ΜΠΟΖΩΝΗ