Μια νεαρή γυναίκα, ντυμένη με εταιρική ενδυμασία, στέκεται στη γέφυρα Vauxhall τη νύχτα. Σηκώνει το μπροστινό μέρος της φούστας της και ουρεί πάνω στον πυλώνα – όχι σκύβοντας, αλλά όρθια σαν άντρας, παρακολουθώντας με προσήλωση την καμπύλη των ούρων να διαποτίζει το πεζοδρόμιο φτάνοντας μέχρι τις Mary Jane γόβες της. Η στάση της σηματοδοτεί την οριοθέτηση της επικράτειάς της. Είναι σαρκική, άγρια, επιθετική, σαφώς μη θηλυκή. Είναι μια εικόνα από τη σημαντική και εντυπωσιακή σειρά φωτογραφιών της Sophy Rickett, «Pissing Women», που εκτίθεται ξανά αυτές τις μέρες στην Cob Gallery του Λονδίνου
Η σειρά δημιουργήθηκε το 1995, όταν η Rickett, απόφοιτος τότε της σχολής καλών τεχνών βρήκε δουλειά ως μαθητευόμενη στους Financial Times, τα γραφεία των οποίων είχαν παράθυρα από το δάπεδο μέχρι την οροφή και θέα στον καθεδρικό ναό του Αγίου Παύλου και σ’ ολόκληρη την πόλη πέρα από τον Τάμεση. Αρχικά, δεν ενδιαφερόταν για το νέο της χώρο εργασίας, αλλά σταδιακά συνειδητοποίησε ότι είχε περάσει ένα από τα πολλά αόρατα όρια του Λονδίνου και είχε εισέλθει σε έναν κόσμο στον οποίο δεν είχε ξαναμπεί. Αυτό κέντρισε τη φαντασία της.
Η Rickett άρχισε να σχεδιάζει καλλιτεχνικά έργα που θα αναγνώριζαν τη «δική της συνενοχή στο σύστημα», ενώ ταυτόχρονα θα αποτελούσαν μια πράξη αντίστασης ενάντια στα ήθη και τις ανισορροπίες εξουσίας του χρηματοπιστωτικού κλάδου.
Το Λονδίνο εμπεριέχει κόσμους μέσα σε κόσμους, μια συσσώρευση επικαλυπτόμενων περιοχών που διακρίνονται από αόρατα σύνορα και όρια. Διαφορετικές κοινότητες κινούνται στον ίδιο κοινό χώρο με διαφορετικά επίπεδα πρόσβασης και προνομίων. Ορισμένες ομάδες και δραστηριότητες επιτρέπονται σε ένα μέρος της πόλης, ενώ σε κάποιο άλλο είναι λιγότερο ανεκτές. Πρόκειται για μια περίπλοκη, λεπτή και συνεχώς μεταβαλλόμενη κοινωνικοοικονομική χαρτογραφία. Ως οικονομικό επίκεντρο της πρωτεύουσας, το «City» του Λονδίνου είναι ένας μικρός αλλά πανίσχυρος πλανήτης με ένα ξεχωριστό οικοσύστημα κανόνων και ιεραρχιών. «Άρχισα να το αναγνωρίζω ως μια ξεχωριστή κουλτούρα, με τους δικούς της κώδικες, συστήματα, συμβάσεις, κοινότητες και αισθητική», λέει ο Rickett σήμερα. «Αντί να την απορρίψω, άρχισα να ασχολούμαι με αυτήν με τους δικούς μου όρους, θεωρώντας την ως ένα πλαίσιο στο οποίο μπορούσα να εργαστώ. Η επανεξέταση του κτιρίου ως τοποθεσίας, με τους πολιτισμικούς και χωροταξικούς του συνειρμούς, με οδήγησε να κατανοήσω τη δική μου θέση –ακόμη και ως προσωρινή εργαζόμενη– κάπου μεταξύ συμμόρφωσης και ανατροπής».
Μέσα σ’ αυτό το περιβάλλον, η Rickett άρχισε να σχεδιάζει καλλιτεχνικά έργα που θα αναγνώριζαν τη «δική της συνενοχή στο σύστημα», ενώ ταυτόχρονα θα αποτελούσαν μια πράξη αντίστασης ενάντια στα ήθη και τις ανισορροπίες εξουσίας του χρηματοπιστωτικού κλάδου. Πιο άμεσα, ήθελε επίσης να μετατρέψει την καθημερινή της εργασία σε κάτι ουσιαστικό και δημιουργικό.
«Ως φοιτήτρια της σχολής καλών τεχνών, πιθανότατα θα έλεγα ότι η κατευθυντήρια αρχή της σειράς Pissing Women είχε να κάνει με την αποκάλυψη και την αποσταθεροποίηση των κωδίκων συμπεριφοράς που έχουν τόσο μεγάλη επίδραση στην προετοιμασία και την πειθαρχία των γυναικών στο δημόσιο χώρο, ειδικά σε εταιρικά περιβάλλοντα», λέει. «Αλλά εκείνη την εποχή, επρόκειτο περισσότερο για την έκφραση της δικής μου εμπειρίας ως πρόσφατη απόφοιτη, που ερχόμουν σε επαφή με τον κόσμο των εταιρικών χρηματοοικονομικών και των μέσων ενημέρωσης από τόσο κοντά. Ήταν σαν να έκανα απολογισμό της πραγματικότητας της καθημερινής μου εργασίας – προσπαθώντας να την κάνω δημιουργικά παραγωγική. Το να είσαι "θηλυκή" σημαίνει να είσαι πειθαρχημένη, συγκρατημένη. Ήθελα να δω τι θα συνέβαινε όταν αυτά τα όρια θα δοκιμάζονταν».
«Η δημόσια ούρηση είναι τόσο έντονα κωδικοποιημένη ως αυστηρά ανδρική συμπεριφορά, που όταν το κάνουν οι γυναίκες, ακόμη και σε σχετικά ανεκτικές συνθήκες όπως ας πούμε στο Φεστιβάλ του Glastonbury, όπου μου ήρθε για πρώτη φορά η ιδέα, φαίνεται προκλητική», λέει η Rickett. «Το έργο έχει μου έχει χαρακτηριστεί σε κάποιες περιπτώσεις ως οικειοποίηση της αρρενωπότητας, αλλά εγώ το θεωρώ περισσότερο ως μιμητική σάτιρα».
Τρεις δεκαετίες αργότερα, πιστεύει ότι υπάρχουν ομοιότητες μεταξύ του πολιτισμικού και του κοινωνικοοικονομικού τοπίου του 1995 και του 2025; «Και οι δύο περίοδοι χαρακτηρίζονται από μια αίσθηση αβεβαιότητας, αλλά αυτό που έχει αλλάξει είναι το πλαίσιο», λέει. «Επιφανειακά, τα πράγματα είναι πιο ανοιχτά και δίκαια [τώρα], με βελτιωμένη διαφάνεια και θεσμική λογοδοσία. Άλλα στοιχεία όμως δείχνουν πόσο λίγα πράγματα έχουν αλλάξει: η ανισότητα στον χώρο εργασίας εξακολουθεί να αποτελεί πρόβλημα, η ψυχική υγεία συχνά αγνοείται ή κωδικοποιείται διαφορετικά για τις γυναίκες, και οι πιέσεις γύρω από τη γήρανση και την εμφάνιση είναι τόσο κανονικοποιημένες όσο ήταν πάντα. Οι έμφυλες προκαταλήψεις δεν εξαφανίζονται, απλώς επανέρχονται με διαφορετικές μορφές».
Με στοιχεία από AnOther
