ΤΕΜΠΗ LIVE!

Το μυστικό ενός «βαρετού ιδιωτικού υπαλλήλου και σωστού μέθυσου» που ίσως ταράξει τον κόσμο της τέχνης

Το μυστικό ενός «βαρετού ιδιωτικού υπαλλήλου και σωστού μέθυσου» που ίσως ταράξει τον κόσμο της τέχνης Facebook Twitter
Δεν είναι έργο του μυστηριώδη καλλιτέχνη (άλλωστε κανείς, εκτός απ' τον Ιόλα, δεν είδε ακόμα κάποιον πίνακά του), αλλά ο Μυστικός Δείπνος του Andy Warhol, εξαιτίας του οποίου ο Ιόλας ανακάλυψε ένα ακόμα σπάνιο ταλέντο
1

Μοιάζει με ιστορία που θα άξιζε να γυριστεί σε κινηματογραφική ταινία:

Το 1986 ο κορυφαίος Έλληνας γκαλερίστας και σημαντικός συλλέκτης έργων μοντέρνας τέχνης Αλέξανδρος Ιόλας συναντιέται για μία ακόμη φορά με τον Andy Warhol στο Factory του δεύτερου, στη Νέα Υόρκη. (Ένα χρόνο μετά θα ήταν και οι δύο νεκροί.)

 

Εκεί ο Ιόλας γνωρίζει κάποιον του οποίου το πραγματικό όνομα δεν γνωρίζουμε ακόμα και σήμερα, ο οποίος δεν ήταν εικαστικός -τουλάχιστον επισήμως- και βλέπει τα σχέδιά του. Εντυπωσιάζεται και θέλει να κάνει διάσημο τον άγνωστο καλλιτέχνη, θέλει να του κάνει μια έκθεση για την οποία θα συζητούσε όλος ο κόσμος της τέχνης. 

 

Δεν το κάνει ποτέ (αφού ο θάνατος τον προλαβαίνει) και ο άγνωστος καλλιτέχνης αποφασίζει να μην εκθέσει ποτέ τη δουλειά του. Λίγο πριν πεθάνει όμως, πράγμα που έγινε πριν από μόλις δέκα ημέρες, αλλάζει τη διαθήκη του και αποφασίζει να χαρίσει όλα τα έργα του στον συνεχιστή του Ιόλα και στενότερο συνεργάτη/βιογράφο του, τον Νίκο Σταθούλη.

Το LIFO.gr μίλησε με τον κύριο Σταθούλη, σύμβουλο τέχνης και πρόεδρο του Ιδρύματος Ιόλα (Fondation privée des Amis d'Alexandre Iolas) και τον συνεργάτη του Ιδρύματος, επιμελητή εκθέσεων, σύμβουλο προσωπικών συλλογών και συντηρητή ιστορικών κτιρίων Μάξιμο Στεργίου προσπαθώντας να εκμαιεύσει πληροφορίες για τον καλλιτέχνη του οποίου έργα δεν έχει δει κανείς πλην του Ιόλα - ούτε καν ο μοναδικός κληρονόμος του άγνωστου καλλιτέχνη Ν. Σταθούλης που μας γνωστοποίησε ότι θα περάσει κάποιος καιρός μέχρι να καταλογογραφηθούν τα έργα και να σταλούν απ' τις ΗΠΑ στην Αθήνα. 

Τα στοιχεία που συλλέξαμε είναι τα εξής:

F.V.

Ημερομηνία γέννησης: 11 Νοεμβρίου 1969

Ημερομηνία θανάτου : 19 Ιουλίου 2016

Τόπος γέννησης: Γενοβα, Ιταλία

Τόπος θανάτου: Νέα Υόρκη

Ο F.V. γεννήθηκε σε ένα χωριό έξω από την Γένοβα της Ιταλίας. Μεγάλωσε μέσα σε συντηρητικό περιβάλλον με την μητέρα του. Στην ηλικία των 4 χρόνων, έχασε τον πατέρα του σε ατύχημα.

Σε ηλικία 15 ετών εγκαταλείπει το σπίτι του σε μια προσπάθεια απαγκίστρωσης από το βαθιά συντηρητικό, Καθολικό σχολείο στο οποίο φοιτούσε.

Στις αρχές Ιουνίου του 1984, φτάνει στη Νέα Υόρκη κι η πόλη του δίνει τη δυνατότητα να εκφράζεται με ελευθερία, πράγμα που τον σοκάρει και τον ενθουσιάζει από την πρώτη στιγμή. Το πρωί εργάζεται στη λαχαναγορά του SoHo και το βράδυ μεθάει στα μπαρ της εποχής. Εκεί αρχίζει να γνωρίζει ανθρώπους της τέχνης και το ταξίδι στο μαγικό αυτό κόσμο αρχίζει...

 

Μεθάει με τον Keith Haring, τον Jean Michel Basquiat και άλλες προσωπικότητες που διασκέδαζαν στο στούντιο/γραφείο του Andy Warhol, το ονομαστό Factory. Εκεί κάνει κρυφά και τα πρώτα του σχέδια/σκίτσα βρίσκοντας για πρώτη φορά το δικό του τρόπο έκφρασης.

Το 1986 γνωρίζει τον Αλέξανδρο Ιόλα ο οποίος βρισκόταν στο Factory για να δει την πορεία του "Μυστικού Δείπνου", του περίφημου έργου που έφτιαξε ο Warhol, μετά από παραγγελία του Ιόλα, για να παρουσιαστεί σε έκθεση στο Μιλάνο, απέναντι από τη Santa Maria delle Grazie, όπου βρισκόταν το αυθεντικό αριστούργημα του Ντα Βίντσι. 

Ο κρυφός καλλιτέχνης, που τα πρωινά εργαζόταν στη λαχαναγορά του SoHo, εμπιστεύεται τον Ιόλα, και δε χάνει την ευκαιρία να δείξει, για πρώτη φορά, τα έργα του, σε έναν άνθρωπο που θαύμαζε και εκτιμούσε βαθιά.

Ο Ιόλας εκπλήσσεται από τα έργα και του υπόσχεται πως θα του κάνει την πρώτη του έκθεση και πως σύντομα όλοι θα μιλούν για αυτόν. Έπειτα ο σπουδαίος γκαλερίστας και συλλέκτης επιστρέφει στην Αθήνα όπου αρρωσταίνει βαριά και έπειτα από λίγο καιρό βρίσκεται ξανά στην Νέα Υόρκη (όχι όμως για κάποια έκθεση αλλά δυστυχώς για να αφήσει την τελευταία του πνοή). 

 

Ο F.V πέφτει σε βαριά κατάθλιψη πιστεύοντας πως μαζί με τον Ιόλα πέθανε και η οποιαδήποτε πιθανότητα αναγνώρισης του έργου του.

 Για χρόνια δεν ζωγραφίζει απολύτως τίποτα.

Κλείνεται στον εαυτό του και σύντομα γίνεται αλκοολικός.

 

Το μυστικό ενός «βαρετού ιδιωτικού υπαλλήλου και σωστού μέθυσου» που ίσως ταράξει τον κόσμο της τέχνης Facebook Twitter
O Αλέξανδρος Ιόλας με τον Άντι Γουόρχολ και τον Νίκο Σταθούλη στο "Factory", Νέα Υόρκη, 1985.
 

Το 1993, o F.V. ερωτεύεται έναν Αμερικανό. Η σχέση αυτή του δίνει τη δύναμη να αφήσει το αλκοόλ και υπό άκρα μυστικότητα 6 χρόνια μετά να πιάσει και πάλι το πινέλο. Επί χρόνια δημιουργεί χωρίς σταματημό, όμως κανένας γκαλερίστας δεν τον εμπνέει τόσο ώστε να του δείξει τη δουλειά του. Για χρόνια εργάζεται ως ιδιωτικός υπάλληλος για το βιοπορισμό του. Όμως το πάθος του για την τέχνη παραμένει αμείωτο.

 

Η σχέση του περνάει κρίση, και το 2003 τελειώνει οριστικά. Από εκείνη τη περίοδο και μετά δημιουργεί τα πιο εντυπωσιακά του έργα και συνεχίζει να ζωγραφίζει ακατάπαυστα. Επηρεασμένος από τους πρώτους καλλιτέχνες  που γνώρισε και είχε ως πρότυπα σε όλη την διάρκεια της ζωής του φτιάχνει έργα με χαρακτηριστικό στοιχείο το δικό του ανθρωπάκι το οποίο ίσως να αποτελεί και το πορτραίτο του.

 

Φτάνουμε στο σήμερα. Σε ηλικία 46 χρόνων εμφανίζει καρκίνο στο συκώτι, και λίγους μήνες μετά, τον Ιούλιο του 2016 αφήνει στην οικία του στην Νέα Υόρκη την τελευταία του πνοή. 

Έργα του δεν παρουσιάστηκαν πότε.

Άφησε όμως μια διαθήκη στην οποία μοναδικός κληρονόμος και συνεχιστής του έργου του είναι ο στενότερος συνεργάτης - βιογράφος του Ιόλα, του ανθρώπου που εμπιστεύτηκε όσο κανέναν άλλο, ο Ν. Σταθούλης.

Περιμένοντας τους προσεχείς μήνες να δούμε επιτέλους τα έργα του F.V. για να καταλάβουμε γιατί εντυπωσίασαν τόσο πριν από 30 χρόνια τον Ιόλα, παρουσιάζουμε σε αποκλειστικότητα στο LIFO.gr την τελευταία του επιστολή, με την οποία επικοινώνησε με τον, ανυποψίαστο μέχρι τότε, μοναδικό κληρονόμο του στην Ελλάδα.

Το μυστικό ενός «βαρετού ιδιωτικού υπαλλήλου και σωστού μέθυσου» που ίσως ταράξει τον κόσμο της τέχνης Facebook Twitter
Πορτραίτο του Ιόλα από τον Άντι Γουόρχολ
 

Τα τελευταία λόγια του F.V.:

"Νίκο, εσύ είσαι ο άνθρωπος που ο Αλέξανδρος Ιόλας πίστεψε πως μπορείς να τον κρατήσεις αθάνατο. Ο μοναδικός άνθρωπος που είδε και σεβάστηκε τα έργα μου ήταν ο Αλέξανδρος Ιόλας. Και τώρα με το πλήρωμα του χρόνου μπορώ να σου εκμυστηρευτώ αυτές τις πληροφορίες.

Δυστυχώς κανείς σ' αυτήν τη πόλη δεν είναι όπως ήταν εκείνος. Το μόνο που μπορώ να κάνω είναι να τον ακολουθήσω, και με την σειρά μου να εμπιστευτώ και εγώ εσένα.

Τα 236 έργα μου. Τα πάθη μιας ολόκληρης ζωής αποτυπωμένα πάνω στους καμβάδες μου. Μαζί με τα έργα θα βρεις και τον catalogue raissone. Μόνο σου ζήτω μια χάρη.  Ποτέ μην αποκαλύψεις το πραγματικό μου όνομα. Θέλω όλοι να θυμούνται τον F.V ακριβώς όπως έζησε: Έναν βαρετό ιδιωτικό υπάλληλο και ένα σωστό μέθυσο. Όσο για εσένα, που ξέρεις όλη την αλήθεια, σου ζήτω να κάνεις παγκοίνως γνωστό το έργο μου.

Και ξέρεις κάτι... ονόμασέ με Azazel.

Άλλωστε όλοι έχουμε έναν δαίμονα μέσα μας.

Αυτός με βασάνιζε σ' όλη μου τη ζωή. Μπορεί να πάρει επάξια και τη δόξα μου.

Νίκο σε φιλώ, και να θυμάσαι μην αφήνεις του δαίμονες να σε καθυποτάξουν. Είναι μαρτύριο η ζωή του καλλιτέχνη.

Καλό ταξίδι

Azazel..." 

2 Ιουνίου 2016, Νέα Υόρκη

Και η ιστορία συνεχίζεται...

1

ΤΕΜΠΗ LIVE!

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΑ

ΕΠΕΞ Έξι χώροι τέχνης των Εξαρχείων ενώνουν τις δυνάμεις τους με θέμα το νερό

Εικαστικά / Έξι γκαλερί των Εξαρχείων, έξι εκθέσεις για το νερό

Μια διαδρομή σε έξι χώρους τέχνης μέσα από τα έργα 46 καλλιτεχνών/καλλιτέχνιδων διαμορφώνει μια συνολική εμπειρία που αναδεικνύει το κέντρο της πόλης σε τόπο παραγωγής, συνομιλίας και πνευματικής κίνησης.
ΑΡΓΥΡΩ ΜΠΟΖΩΝΗ
«The End»: Το εμβληματικό έργο του Νίκου Αλεξίου εκτίθεται ξανά

Εικαστικά / «The End»: Το εμβληματικό έργο του Νίκου Αλεξίου εκτίθεται ξανά

Η γκαλερί Ζουμπουλάκη οργανώνει μια έκθεση τιμώντας τον πρόωρα χαμένο καλλιτέχνη, στην οποία θα έχουμε την ευκαιρία να δούμε την εμβληματική εγκατάσταση που μας εκπροσώπησε το 2007 στην Μπιενάλε της Βενετίας.
ΑΡΓΥΡΩ ΜΠΟΖΩΝΗ
Diriyah Biennale 2026: Ράπερ, αραβικό χιπ χοπ και σύγχρονη τέχνη

Αποστολή στο Ριάντ / Diriyah Biennale 2026: Ράπερ, αραβικό χιπ χοπ και σύγχρονη τέχνη

Η LiFO ταξίδεψε στο Ριάντ της Σαουδικής Αραβίας για την 3η Μπιενάλε Σύγχρονης Τέχνης Ντιρίγια. Από τις μνήμες της προσφυγιάς έως τα σύγχρονα εικαστικά τοπία, η φετινή διοργάνωση εξερευνά την κίνηση ως θεμελιώδη εμπειρία της εποχής μας.
ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΑΝΤΑΖΟΠΟΥΛΟΣ
Επιτύμβιο του Νίκου Στεφάνου

Guest Editors / Επιτύμβιο του Νίκου Στεφάνου

Mε αφορμή το έργο του «Νεκρή φύση σε άσπρο τραπέζι», θυμόμαστε τον σπουδαίο εικαστικό που χάθηκε πριν από μερικούς μήνες, τον τρόπο που τα τοπία του υπαινίσσονται την πραγματικότητα, χωρίς να υπενθυμίζουν τον χυδαίο χαρακτήρα της.
Ν. Π. ΠΑΪ́ΣΙΟΣ
Μια αποκαλυπτική επιστολή του Γιάννη Τσαρούχη από το μακρινό 1951

Εικαστικά / «Υπέροχη κόλαση, η Αθήνα»: Μια αποκαλυπτική επιστολή του Γιάννη Τσαρούχη από το 1951

Ο μεγάλος Έλληνας ζωγράφος γράφει από το Παρίσι στη φίλη του και ζωγράφο Ελένη Σταθοπούλου για την εμπειρία της έκθεσής του στην Πόλη του Φωτός, τονίζοντας τη νοσταλγία του για την «υπέροχη κόλαση, την Αθήνα».
ΧΡΗΣΤΟΣ ΠΑΡΙΔΗΣ
Οι «Άηχοι διάλογοι» του Νίκου και του Γιώργου Χουλιαρά

Εικαστικά / Μια έκθεση φέρνει κοντά το έργο του Νίκου και του Γιώργου Χουλιαρά

Τα έργα των δύο Ηπειρωτών δημιουργών παρουσιάζονται στην Πινακοθήκη του Δήμου Αθηναίων με τον τίτλο «Άηχοι Διάλογοι». Παρότι οι καλλιτεχνικές τους διαδρομές αποκλίνουν, ένα κοινό ρεύμα τις διαπερνά, επιτρέποντας μια διακριτική αλλά ουσιαστική «συνομιλία» ανάμεσά τους.
ΧΡΗΣΤΟΣ ΠΑΡΙΔΗΣ
Μαρία Τσαντσάνογλου: «Θα ήθελα η ρωσική πρωτοπορία να λειτουργήσει ως ύμνος για τον άνθρωπο και την ανάγκη για έναν ανατρεπτικό τρόπο σκέψης»

Εικαστικά / Μαρία Τσαντσάνογλου: «Στη Μόσχα έλεγαν τον Κωστάκη "τρελοέλληνα"»

Λίγο πριν από την έκθεση για τη ρωσική πρωτοπορία με έργα από τη Συλλογή Κωστάκη στην Εθνική Πινακοθήκη, η διευθύντρια του του ΜΟΜus – Μουσείου Μοντέρνας Τέχνης, που φιλοξενεί τη συλλογή, μιλάει για τη σημασία της.
ΧΡΗΣΤΟΣ ΠΑΡΙΔΗΣ
Ο Φλεβάρης έχει πολλές καλές εκθέσεις - ψυχραιμία!

Εικαστικά / Ο Φλεβάρης έχει πολλές καλές εκθέσεις - ψυχραιμία!

Από τη μεγαλειώδη αναδρομική του Ακριθάκη στο Μπενάκη και την αντίστοιχη για τον Αλεξίου μέχρι την έκθεση για τους αδελφούς Χουλιαρά και τη γλυπτική του Τζούροβιτς, τα μουσεία και οι γκαλερί της πόλης έχουν πολλά να δείξουν.
ΧΡΗΣΤΟΣ ΠΑΡΙΔΗΣ
ΕΙΚΑΣΤΙΚΑ ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΥ-ΜΑΡΤΙΟΥ 2026

Εικαστικά / Τρεις μήνες γεμάτοι με δυνατές εκθέσεις εικαστικών

Από τον Αλέξη Ακριθάκη και τον Τζεφ Κουνς μέχρι τις φωτογραφικές σειρές του Γιώργου Λάνθιμου και τον Tom Wesselman, η εικαστική κίνηση του νέου χρόνου παίρνει τη σκυτάλη, διατηρώντας το υψηλό επίπεδο.
ΧΡΗΣΤΟΣ ΠΑΡΙΔΗΣ
ΕΠΕΞ Kalos&Klio: «Όπως φροντίζεις τον κήπο, φροντίζεις και τη δημοκρατία, για να μπορεί να υπάρχει»

Εικαστικά / Kalos&Klio: «Όπως φροντίζεις τον κήπο, φροντίζεις και τη δημοκρατία»

Η νέα έκθεση του καλλιτεχνικού διδύμου από τη Θεσσαλονίκη παρουσιάζει για μια ακόμα φορά πολύχρωμα χαλιά που κρύβουν αρχέγονα σύμβολα και μοτίβα, με ευθεία αναφορά στα όσα συμβαίνουν στη σκληρή εποχή μας.
ΧΡΗΣΤΟΣ ΠΑΡΙΔΗΣ